Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce prawie nikt ju\u017c nie chce by\u0107 komunist\u0105. Z rzadka mo\u017ce socjalist\u0105, lecz komunist\u0105 to chyba tylko jaka\u015b egzaltowana dzieciarnia. Tak naprawd\u0119 chodzi tu jednak tylko o samo s\u0142owo, kt\u00f3re przez wiele lat s\u0142u\u017cy\u0142o reakcyjnym pot\u0119gom, l\u0119kaj\u0105cym si\u0119 o swoje przywileje, do zohydzania przeciwnik\u00f3w. \u201eKomunistami\u201d mienili wszelkie mo\u017cliwe z\u0142o ameryka\u0144scy prawicowcy (protestanccy republikanie) i katoliccy integry\u015bci. A to z powodu zbrodni, jakich dokonywali Lenin, Stalin, Mao czy Pol Pot. Wystarczy\u0142o, \u017ce hase\u0142 komunizmu u\u017cywano w propagandzie krwawych dyktatur, aby sam komunizm jako taki zosta\u0142 skompromitowany.<\/p>\n\n\n\n
Ciekawe, \u017ce taki sam los nie spotka\u0142 chrze\u015bcija\u0144stwa, kt\u00f3rego has\u0142a r\u00f3wnie\u017c (aczkolwiek jakie\u015b dziesi\u0119\u0107 razy d\u0142u\u017cej) s\u0142u\u017cy\u0142y za tarcz\u0119 propagandow\u0105 krwawych rz\u0105d\u00f3w. A jest to tym bardziej ciekawe, \u017ce podobnie jak wszyscy inni komuni\u015bci chrze\u015bcijanie zdecydowanie \u017cycz\u0105 sobie nadej\u015bcia \u015bwiata, w kt\u00f3rym wszyscy s\u0105 r\u00f3wni, \u017cyj\u0105 jak jedna wielka wsp\u00f3lnota i nie musz\u0105 harowa\u0107 od \u015bwitu do nocy.<\/p>\n\n\n\n
Warto odczarowa\u0107 s\u0142owo \u201ekomunizm\u201d i przywr\u00f3ci\u0107 mu znaczenie. Bo w gruncie rzeczy \u201ekomunista\u201d jako zwolennik kt\u00f3rego\u015b z dyktator\u00f3w to zupe\u0142nie uboczne i akcydentalne zastosowanie wyrazu, podczas gdy tak naprawd\u0119 chodzi o pewn\u0105 ideologi\u0119. Ideologi\u0119 zaskakuj\u0105co siln\u0105 etycznie i powszechn\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Komunizm ma bardzo wiele odmian \u2013 od katolickiej, poprzez judaistyczn\u0105, po ateistyczno-rewolucyjn\u0105 \u2013 niemniej da si\u0119 w nich wszystkich odnale\u017a\u0107 wsp\u00f3lny rdze\u0144. Postaram si\u0119 go wys\u0142owi\u0107, aby ka\u017cdy m\u00f3g\u0142 sobie w cicho\u015bci ducha swego rozstrzygn\u0105\u0107, czy jest, czy te\u017c nie jest komunistk\u0105\/komunist\u0105.<\/p>\n\n\n\n
Generalnie w komunizmie chodzi o kwesti\u0119 r\u00f3wno\u015bci oraz relacji mi\u0119dzy prac\u0105, w\u0142asno\u015bci\u0105 i \u015brodkami utrzymania. Przyjmuje si\u0119 tutaj, \u017ce ludzie powinni by\u0107 wolni i r\u00f3wni oraz \u017cy\u0107 ze sob\u0105 w braterskiej i siostrzanej wsp\u00f3lnocie, a to wymaga solidarno\u015bci, r\u00f3wnego traktowania i likwidacji przywilej\u00f3w wywodz\u0105cych si\u0119 z urodzenia b\u0105d\u017a przynale\u017cno\u015bci klasowej. Nie b\u0119dzie takiej wsp\u00f3lnoty, dop\u00f3ki panowa\u0107 b\u0119d\u0105 wyzysk i znaczne nier\u00f3wno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n
G\u0142\u00f3wne za\u0142o\u017cenie komunizmu\ng\u0142osi, \u017ce cz\u0142owiek ma prawo do spo\u017cywania owoc\u00f3w w\u0142asnej pracy. Je\u015bli j\u0105 komu\u015b\nsprzedaje, to powinien dosta\u0107 zap\u0142at\u0119 proporcjonaln\u0105 do swego udzia\u0142u w wytworzonej\nwraz z innymi warto\u015bci dodanej. Kiedy\u015b ludzie pracowali na w\u0142asnej ziemi i sami\nwytwarzali potrzebne im dobra, wymieniaj\u0105c si\u0119 nimi. Podzia\u0142 pracy, powstanie\npieni\u0105dza, kumulacja ziemi i zasob\u00f3w doprowadzi\u0142y jednak do zmiany stosunk\u00f3w\nwytw\u00f3rczych. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ludzi musia\u0142a pracowa\u0107 dla kogo\u015b innego, oddaj\u0105c wi\u0119ksz\u0105\ncz\u0119\u015b\u0107 swojego czasu, si\u0142 i wytwor\u00f3w w\u0142a\u015bcicielom ziemi i innych \u015brodk\u00f3w produkcji.\nW systemie feudalnym i wczesnokapitalistycznym cz\u0142owiek zosta\u0142 pozbawiony godno\u015bci,\nbo zredukowany do swej funkcji wytw\u00f3rczej. Liczy\u0142 si\u0119 (niczym zwierz\u0119 poci\u0105gowe\nalbo maszyna) tylko jako \u017ar\u00f3d\u0142o zysku dla swoich pan\u00f3w b\u0105d\u017a w\u0142a\u015bcicieli fabryk.<\/p>\n\n\n\n
Pierwotnie stosunki spo\u0142eczne oparte by\u0142y na zwi\u0105zkach rodzinnych. Ka\u017cdy pracowa\u0142, ile m\u00f3g\u0142, i ka\u017cdy dostawa\u0142 tyle, ile potrzebowa\u0142. Nie by\u0142o \u015bcis\u0142ego przeliczania warto\u015bci pracy na zap\u0142at\u0119. W ustrojach opartych na wyzysku zasada si\u0119 zmieni\u0142a. Ka\u017cdy mia\u0142 pracowa\u0107 w takim wymiarze, do jakiego mo\u017cna go by\u0142o zmusi\u0107, i otrzymywa\u0142 w zamian najmniej, ile si\u0119 da\u0142o za jego prac\u0119 zap\u0142aci\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Nowoczesny kapitalizm wni\u00f3s\u0142 do tego systemu wa\u017cn\u0105 i pozytywn\u0105 korekt\u0119. Zniesiono niewolnictwo, wobec czego w wielu przypadkach pracownik m\u00f3g\u0142 nie przyj\u0105\u0107 oferowanych warunk\u00f3w pracy b\u0105d\u017a negocjowa\u0107 jej cen\u0119. Pracownik sta\u0142 si\u0119 wolny, a jego praca zosta\u0142a utowarowiona. Jego si\u0142y wytw\u00f3rcze sta\u0142y si\u0119 przedmiotem transakcji rynkowej. Nadal jednak obowi\u0105zywa\u0142a zasada: od ka\u017cdego jak najwi\u0119cej pracy \u2013 ka\u017cdemu jak najmniej za jego prac\u0119.<\/p>\n\n\n\n
Socjaldemokracja wprowadza wa\u017cn\u0105 zmian\u0119 moraln\u0105 i ustrojow\u0105, zrywaj\u0105c z zasad\u0105 maksymalizacji zysku z pracy najemnej oraz uwzgl\u0119dniaj\u0105c w redystrybucji potrzeby cz\u0142owieka bez wzgl\u0119du na to, czy wnosi dostatecznie du\u017cy wk\u0142ad do \u017cycia wsp\u00f3lnego, aby zyski z tego wk\u0142adu (szeroko rozumianej pracy) pokrywa\u0142y koszty zaspokojenia tych potrzeb. Mo\u017cna to wyrazi\u0107 w taki spos\u00f3b: od ka\u017cdego wedle jego mo\u017cliwo\u015bci i ka\u017cdemu wedle jego potrzeb.<\/p>\n\n\n\n
Jest to zasadniczy krok w stron\u0119 komunizmu, gdy\u017c zrywamy tu z wymierzaniem (na przyk\u0142ad w grze rynkowej) warto\u015bci pracy ka\u017cdego cz\u0142owieka, by zaspokoi\u0107 jego potrzeby w proporcjonalnym stopniu. W systemie opresyjnym, jak feudalizm czy wczesny kapitalizm, potrzeby z zasady mia\u0142yby by\u0107 zaspokajane w najmniejszym mo\u017cliwym stopniu (tak aby tylko odtworzy\u0107 si\u0142y wytw\u00f3rcze pracownika), a w systemie rynkowym, regulowanym zasad\u0105 solidarno\u015bci spo\u0142ecznej i wyr\u00f3wnywania szans (to jest w ustroju socjaldemokratycznym), potrzeby s\u0105 zaspokajane w mo\u017cliwie najwi\u0119kszym stopniu, z uwzgl\u0119dnieniem potrzeb pozosta\u0142ych cz\u0142onk\u00f3w spo\u0142ecze\u0144stwa.<\/p>\n\n\n\n
Rol\u0105 rz\u0105du jest dba\u0142o\u015b\u0107 o wyr\u00f3wnywanie wolno\u015bci obywateli przy utrzymaniu jak najwy\u017cszego jej poziomu, a tak\u017ce dba\u0142o\u015b\u0107 o jak najwi\u0119ksze i jak najbardziej wyr\u00f3wnane szanse \u017cyciowe ludzi (zw\u0142aszcza m\u0142odych). Nadal jednak regulatorem warto\u015bci wk\u0142adu (pracy) oraz redystrybucji (zaspokajania potrzeb) jest ten sam mechanizm, kt\u00f3ry wyznacza warto\u015b\u0107 pracy i towar\u00f3w, a wi\u0119c decyduje o tym, w jakim stopniu cz\u0142owiek mo\u017ce zaspokoi\u0107 swoje potrzeby, samodzielnie zarabiaj\u0105c na swoje utrzymanie \u2013 czyli mechanizm rynkowy. Zale\u017c\u0105 od niego wszyscy \u2013 pocz\u0105wszy od obywatela, poprzez pracodawc\u0119, a\u017c po rz\u0105d. Tego socjaldemokracja nie zmienia.<\/p>\n\n\n\n
Komunizm jest pr\u00f3b\u0105 wyj\u015bcia z tej zale\u017cno\u015bci. W ustroju komunistycznym nadal ka\u017cdy b\u0119dzie dawa\u0142 z siebie, ile mo\u017ce (tak aby nie cierpie\u0107 wyzysku, degraduj\u0105cego znoju i poni\u017cenia), i otrzymywa\u0142 to, co jest mu rozs\u0105dnie potrzebne (uwzgl\u0119dniaj\u0105c to, \u017ce ludzie r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 pod wzgl\u0119dem potrzeb \u2013 na przyk\u0142ad zdrowotnych). Jednak\u017ce ani praca nie b\u0119dzie towarem na sprzeda\u017c, ani redystrybucja nie b\u0119dzie oddawaniem d\u00f3br, kt\u00f3re wcze\u015bniej rz\u0105d zakupi\u0142 po cenie rynkowej. Rynek przestanie by\u0107 regulatorem. Zasada maksymalizacji zysku z pracy, produkcji i handlu, wyra\u017caj\u0105ca si\u0119 w prawie popytu i poda\u017cy (wy\u017csza poda\u017c \u2013 ni\u017csza cena; ni\u017csza poda\u017c \u2013 wy\u017csza cena), przestanie rz\u0105dzi\u0107 stosunkami spo\u0142ecznymi. Zast\u0105pi j\u0105 wy\u017csza moralnie zasada wsp\u00f3\u0142dzia\u0142ania i wsp\u00f3\u0142dzielenia. Wsp\u00f3lna, oparta na wsp\u00f3lnym (sp\u00f3\u0142dzielczym \u2013 w szerokim rozumieniu tego s\u0142owa) gospodarowaniu przez grup\u0119 pracownik\u00f3w praca nie b\u0119dzie przynosi\u0107 zysku, lecz stanowi\u0107 b\u0119dzie wk\u0142ad i podstaw\u0119 do wsp\u00f3lnego u\u017cywania d\u00f3br.<\/p>\n\n\n\n
Taki ustr\u00f3j jest prawie niemo\u017cliwy, bo zak\u0142ada eliminacj\u0119 chciwo\u015bci, \u017c\u0105dzy posiadania wi\u0119cej ni\u017c inni, a tak\u017ce zami\u0142owania do prywatnej w\u0142asno\u015bci, do kt\u00f3rej inni nie maj\u0105 dost\u0119pu. Eliminuje pot\u0119\u017cn\u0105 si\u0142\u0119, jak\u0105 jest partykularna ambicja, pragnienie konkurowania i zarabiania oraz wywodz\u0105c\u0105 si\u0119 z tej si\u0142y innowacyjno\u015b\u0107 i oszcz\u0119dno\u015b\u0107. \u017beby te straty wyr\u00f3wna\u0107, jak twierdz\u0105 teoretycy komunizmu, niezb\u0119dny jest niewyobra\u017calny wci\u0105\u017c post\u0119p etyczny, a przede wszystkim techniczny. Dlatego komunizm jest raczej ide\u0105 regulatywn\u0105 ni\u017c planem.<\/p>\n\n\n\n
Zwa\u017cywszy na to wszystko, jeste\u015b komunist\u0105\/komunistk\u0105, je\u015bli wierzysz, \u017ce:<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym ka\u017cdy, kto nie mo\u017ce pracowa\u0107 bardzo wydajnie, i tak otrzyma od spo\u0142ecze\u0144stwa to, co jest mu niezb\u0119dne do satysfakcjonuj\u0105cego \u017cycia.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym nikt nie ma lepszego ani gorszego startu z powodu p\u0142ci, przynale\u017cno\u015bci etnicznej czy sytuacji materialnej swojej rodziny.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym nie ma \u017cadnych du\u017cych sp\u00f3\u0142ek, a tym bardziej wielkich korporacji, a jedynie przedsi\u0119biorstwa publiczne b\u0105d\u017a sp\u00f3\u0142dzielcze.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym pieni\u0105dz nie odgrywa najwa\u017cniejszej roli w gospodarce, gdy\u017c funkcjonuj\u0105 w obrocie gospodarczym rozmaite inne tytu\u0142y w\u0142asno\u015bci, udzia\u0142y, papiery d\u0142u\u017cne, prawa u\u017cytkowania itp., niepodporz\u0105dkowane jednolitemu mechanizmowi rynkowej wyceny w pieni\u0105dzu.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym prawa polityczne, socjalne i pracownicze nie s\u0105 od siebie oddzielone, lecz stanowi\u0105 sp\u00f3jny kompleks praw obywatelskich.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym o dobrostanie spo\u0142ecznym nie decyduje dobrze naoliwiona maszyneria konkurencji, nap\u0119dzana pragnieniem zysku, lecz osi\u0105gni\u0119ty w drodze zorganizowanej wsp\u00f3\u0142pracy wysoki poziom nauki i technologii, powszechne i dobre wykszta\u0142cenie, powszechna dost\u0119pno\u015b\u0107 publicznych (a nie prywatnych) d\u00f3br, takich jak mieszkania, \u015brodki transportu, szpitale, szko\u0142y, plac\u00f3wki kultury i tereny rekreacyjne.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym dobrostan spo\u0142eczny mierzy si\u0119 nie warto\u015bci\u0105 pieni\u0119\u017cn\u0105, lecz realnymi warunkami \u017cycia, maj\u0105c na uwadze powszechno\u015b\u0107 i wzgl\u0119dnie wyr\u00f3wnany charakter dost\u0119pu do kluczowych d\u00f3br dla wszystkich obywateli.<\/p>\n\n\n\n
– \u015bwiat, w kt\u00f3rym dobrostan spo\u0142eczny traktowany jest jako nieoddzielny od dobrostanu przyrody<\/p>\n\n\n\n
JEST LEPSZY OD NASZEGO\n\u015aWIATA!<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Tak si\u0119 sk\u0142ada, \u017ce prawie nikt ju\u017c nie chce by\u0107 komunist\u0105. Z rzadka mo\u017ce socjalist\u0105, lecz komunist\u0105 to chyba tylko jaka\u015b egzaltowana dzieciarnia. Tak naprawd\u0119 chodzi tu jednak tylko o samo s\u0142owo, kt\u00f3re przez wiele lat s\u0142u\u017cy\u0142o reakcyjnym pot\u0119gom, l\u0119kaj\u0105cym si\u0119 o swoje przywileje, do zohydzania przeciwnik\u00f3w. \u201eKomunistami\u201d mienili wszelkie mo\u017cliwe z\u0142o ameryka\u0144scy prawicowcy (protestanccy […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5669,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[1153,1200,1152],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5663"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5663"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5663\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5667,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5663\/revisions\/5667"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5669"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5663"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5663"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5663"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}