{"id":5852,"date":"2022-04-25T19:37:04","date_gmt":"2022-04-25T17:37:04","guid":{"rendered":"http:\/\/hartman.blog.polityka.pl\/?p=5852"},"modified":"2022-04-25T23:46:29","modified_gmt":"2022-04-25T21:46:29","slug":"czy-rosja-przetrwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/2022\/04\/25\/czy-rosja-przetrwa\/","title":{"rendered":"Czy Rosja przetrwa?"},"content":{"rendered":"\n

Znajdujemy si\u0119 w samym\n\u015brodku kolejnej wojny Putina i za wcze\u015bnie, aby prorokowa\u0107 jej koniec. Jednak\u017ce\nco innego prognozy, a co innego ocena proces\u00f3w historycznych, kt\u00f3rych wojny s\u0105\ntylko \u201estanami ostrymi\u201d. Te, jak wiadomo, najlepiej wida\u0107 ex post<\/em>, bo\ns\u0142ynna sowa Minerwy wylatuje o zmierzchu. Tyle \u017ce w naszych czasach tempo dziejowych\nprzemian jest znacznie wi\u0119ksze ni\u017c dawniej \u2013 nawet w tej burzliwej epoce, w\nkt\u00f3rej dane by\u0142o \u017cy\u0107 Heglowi, autorowi s\u0142\u00f3w o m\u0105drej i boskiej sowie. Dlatego\nzmierzchy i \u015bwity s\u0105siaduj\u0105 ze sob\u0105, a przez to wida\u0107 wi\u0119cej. Mo\u017cemy pr\u00f3bowa\u0107\nwyobra\u017ca\u0107 sobie \u015bwiat w horyzoncie kilku dekad i nawet powinni\u015bmy to robi\u0107.<\/p>\n\n\n\n

Rosja przegrywa swoj\u0105 wojn\u0119. Mo\u017ce ugra co\u015b terytorialnie, lecz nie podbije Ukrainy i nie wyma\u017ce jej z mapy. Nar\u00f3d ukrai\u0144ski nie pozwoli\u0142 si\u0119 ani z\u0142ama\u0107, ani wch\u0142on\u0105\u0107 \u201emateczce Rosji\u201d. Mog\u0142o si\u0119 nawet tak wydawa\u0107, skoro wschodnia Ukraina jest rosyjskoj\u0119zyczna, a nowym pa\u0144stwem w du\u017cej mierze rz\u0105dzi\u0142a przez lata ukrai\u0144sko-rosyjska oligarchia.<\/p>\n\n\n\n

Okaza\u0142o si\u0119 to z\u0142udzeniem. Nar\u00f3d ukrai\u0144ski istnieje \u2013 i to jako nar\u00f3d polityczny, pragn\u0105cy wolno\u015bci i demokracji. Kwestie etniczne i j\u0119zykowe s\u0105 w \u015bwiadomo\u015bci narodowej Ukrai\u0144c\u00f3w drugorz\u0119dne. A skoro tak, to Ukraina jest na sw\u0105 wolno\u015b\u0107 skazana. Bo wolno\u015b\u0107 jest w \u015brodku, jest duchem, a nie stanem praw ani sytuacj\u0105. Prawa i sytuacja polityczna pr\u0119dzej czy p\u00f3\u017aniej za wolno\u015bci\u0105 wewn\u0119trzn\u0105 ludzi i narodu musz\u0105 nad\u0105\u017cy\u0107. Jestem wi\u0119c spokojny, \u017ce Ukraina, nawet pozbawiona cz\u0119\u015bci terytorium, stanie si\u0119 cz\u0119\u015bci\u0105 Zachodu, kt\u00f3ry ju\u017c dzi\u015b uzna\u0142 jej istnienie i prawo do istnienia.<\/p>\n\n\n\n

Zupe\u0142nie inaczej ma si\u0119 sprawa z Rosj\u0105. W ci\u0105gu dw\u00f3ch miesi\u0119cy \u015bwiat przekona\u0142 si\u0119, \u017ce ten wielki kraj jest nieszcz\u0119\u015bliw\u0105 i \u017ca\u0142osn\u0105 tyrani\u0105, a jej w\u0142adca jest zaburzonym psychicznie i schorowanym starym zbrodniarzem. Nic nie zosta\u0142o z onie\u015bmielaj\u0105cej wizji bezkresnego, tajemniczego imperium, w kt\u00f3rym melancholia i ucisk zdaj\u0105 si\u0119 by\u0107 wieczyst\u0105 po\u017cywk\u0105 niezr\u00f3wnanej pot\u0119gi ducha. Demitologizacja Rosji nast\u0119puje w tempie piorunuj\u0105cym, a urzeczenie samych Rosjan w\u0142asn\u0105 pot\u0119g\u0105 i osob\u0105 cara postrzegamy dzi\u015b w kategoriach zwyk\u0142ej indoktrynacji \u2013 takiej samej, jak w ka\u017cdym totalitarnym pa\u0144stwie.<\/p>\n\n\n\n

Troch\u0119 nas to \u015bmieszy, troch\u0119 brzydzi, lecz ju\u017c chyba nie fascynuje. Nas, czyli Europejczyk\u00f3w. Reszt\u0119 \u015bwiata za\u015b Rosja obchodzi coraz mniej, bo jej rol\u0119, rol\u0119 wielkiej o\u015bmiornicy oplataj\u0105cej mackami ca\u0142y \u015bwiat, odgrywaj\u0105 teraz Chiny. Mo\u017cna przypuszcza\u0107, \u017ce to Chiny b\u0119d\u0105 w przysz\u0142o\u015bci nas przestrasza\u0107 i fascynowa\u0107, w miar\u0119 jak ich wp\u0142ywy i pot\u0119ga rozlewa\u0107 si\u0119 b\u0119d\u0105 na wszystkie kontynenty. Rosja mo\u017ce by\u0107 w tym procesie tylko asyst\u0105, a na pewno nie rywalem.<\/p>\n\n\n\n

Wszyscy zadajemy sobie pytanie, czy Putin odda w\u0142adz\u0119 i czy zachodnie sankcje przynios\u0105 rezultat. Odno\u015bnie do sankcji – zdania specjalist\u00f3w s\u0105 podzielone i zwyk\u0142y komentator czy publicysta nie mo\u017ce mie\u0107 w tej sprawie w\u0142asnej opinii. Pewnie wiele tu zale\u017cy od \u0142askawo\u015bci Chin, czyli od ich interesu. Jedno mo\u017cna jednak\u017ce powiedzie\u0107 na pewno \u2013 Chiny od dawna kolonizuj\u0105 Syberi\u0119 i proces uzale\u017cniania Rosji od najludniejszego pa\u0144stwa i najbardziej wydajnej tyranii w dziejach nowoczesnego \u015bwiata b\u0119dzie post\u0119powa\u0142.<\/p>\n\n\n\n

Je\u015bli za\u015b chodzi o samego Putina, to \u015bwiat czeka ju\u017c to na zamach, ju\u017c to na post\u0119py choroby satrapy, kt\u00f3r\u0105 wszak wida\u0107 go\u0142ym okiem. M\u00f3wi si\u0119 o raku tarczycy. Mo\u017ce i tak. Nie wiadomo. Tak czy inaczej, ten tyran nie zdo\u0142a ju\u017c d\u0142ugo utrzyma\u0107 si\u0119 przy w\u0142adzy. Mo\u017ce b\u0119dzie to p\u00f3\u0142 roku, a mo\u017ce dwa lata. W wymiarach historycznych to ju\u017c bez znaczenia, jakkolwiek nie maj\u0105c ju\u017c nic do stracenia, Putin mo\u017ce powa\u017cy\u0107 si\u0119 na jeszcze straszliwsze zbrodnie. Nie mo\u017cemy te\u017c przewidzie\u0107, kto go zast\u0105pi. Czy b\u0119dzie to kolejny zbrodniarz i z\u0142odziej, czy mo\u017ce kto\u015b, jak to si\u0119 m\u00f3wi, w miar\u0119 normalny.<\/p>\n\n\n\n

Zak\u0142adaj\u0105c, \u017ce stanie si\u0119 to drugie, co oznacza, \u017ce w Rosji nast\u0105pi odwil\u017c, a ludzie powychodz\u0105 z \u0142agr\u00f3w, to czy mo\u017cliwa jest prawdziwa modernizacja tego kraju i ustanowienie trwa\u0142ych rz\u0105d\u00f3w konstytucyjnych albo i rz\u0105d\u00f3w prawa z elementami demokracji?<\/p>\n\n\n\n

C\u00f3\u017c, nigdy to si\u0119 jeszcze Rosji i Rosjanom nie przydarzy\u0142o. Modernizacyjne zrywy trwa\u0142y kr\u00f3tko i topiono je we krwi. Kiere\u0144szczyzn\u0119 zatopili w niej bolszewicy, a reformy Gorbaczowa i Jelcyna pogrzeba\u0142 Putin i jego kole\u017ckowie z KGB, morduj\u0105cy w zamachach terrorystycznych setki Rosjan, a potem urz\u0105dzaj\u0105cy rze\u017a Czeczenii. \u015awiat nie chcia\u0142 o tym nic wiedzie\u0107, lecz dzisiaj nareszcie przyj\u0105\u0142 to do wiadomo\u015bci. Czy s\u0105 jakiekolwiek podstawy, aby uwierzy\u0107, \u017ce w razie kolejnej pr\u00f3by demokratyzacji Rosji po upadku b\u0105d\u017a \u015bmierci Putina (trudno wyobrazi\u0107 sobie oddzielenie tych zdarze\u0144) przynios\u0105 trwa\u0142y rezultat? Znawcy Rosji s\u0105 przecie\u017c zgodni w prze\u015bwiadczeniu, \u017ce potencja\u0142 wolno\u015bciowy jest w narodzie rosyjskim s\u0142aby, a fatalizm polityczny bardzo g\u0142\u0119boko w \u015bwiadomo\u015bci ugruntowany. Dlaczego mamy im nie wierzy\u0107?<\/p>\n\n\n\n

Skoro wi\u0119c Rosja nie p\u00f3jdzie drog\u0105 wolno\u015bci, to mo\u017ce p\u00f3jdzie drog\u0105 pracy i bogacenia si\u0119? Mo\u017ce we\u017amie przyk\u0142ad z Chin? Na to jednak\u017ce musia\u0142aby wytrze\u017awie\u0107 i zapragn\u0105\u0107 tych wszystkich d\u00f3br, po kt\u00f3re si\u0119gaj\u0105 dzi\u015b Chi\u0144czycy. I na dodatek pracowa\u0107 w pocie czo\u0142a, aby je zdoby\u0107. Mo\u017ce i tak si\u0119 stanie \u2013 w regionach kontrolowanych przez chi\u0144ski kapita\u0142. Lecz na prowincji, z dala od chi\u0144skiej granicy i wielkich miast? Bardzo to w\u0105tpliwe.<\/p>\n\n\n\n

Raczej ju\u017c nale\u017cy si\u0119 spodziewa\u0107 dalszego cywilizacyjnego odp\u0142ywania Moskwy i Petersburga od reszty kraju. A to oznacza ni mniej, ni wi\u0119cej, lecz dekompozycj\u0119 kraju. Niewiele si\u0119 o tym m\u00f3wi, lecz ona ju\u017c post\u0119puje. Dalekie azjatyckie regiony coraz bardziej staj\u0105 si\u0119 mafijnymi udzielnymi ksi\u0119stwami, a liczne kolonie, z tymi zakaukaskimi na czele, poddaj\u0105 si\u0119 Moskwie jedynie dzi\u0119ki terrorowi i przekupywaniu lojalnych elit.<\/p>\n\n\n\n

Jak d\u0142ugo tak rozleg\u0142y kraj mo\u017ce si\u0119 trzyma\u0107 kupy dzi\u0119ki przemocy i korupcji? Owszem, d\u0142ugo, ale te\u017c nie za d\u0142ugo. Rosja w ci\u0105gu ostatnich trzystu lat bardzo zmienia\u0142a swoje granice i bynajmniej nie tylko si\u0119 powi\u0119ksza\u0142a. Do\u015b\u0107 wspomnie\u0107, \u017ce kiedy\u015b mia\u0142a i Polsk\u0119, i Finlandi\u0119. Rozpad ZSRR by\u0142 najwi\u0119ksz\u0105 utrat\u0105 kolonii, a nast\u0105pi\u0142 po wielu dekadach istnienia prawdziwego rosyjskiego mocarstwa. Dzi\u015b niewiele z niego zosta\u0142o. I doprawdy nie ma \u017cadnych powod\u00f3w, aby przyjmowa\u0107, \u017ce proces rozpadu zosta\u0142 ju\u017c zatrzymany. Bo takim powodem nie jest gotowo\u015b\u0107 do wszelkich zbrodni w celu spacyfikowania ka\u017cdej niepos\u0142usznej prowincji. Jak pokazuj\u0105 dzieje Rzymu, to bynajmniej nie wystarczy, by uchroni\u0107 cesarstwo przed rozpadem. A r\u00f3wnie\u017c bohaterski op\u00f3r Ukrainy wydaje si\u0119 dowodzi\u0107, \u017ce tam, gdzie nar\u00f3d chce wolno\u015bci, terror na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 tej woli z\u0142ama\u0107 nie zdo\u0142a.<\/p>\n\n\n\n

Rosj\u0119 czeka proces powolnego rozpadu i politycznego gnicia po\u0142\u0105czonego z post\u0119puj\u0105c\u0105 chi\u0144sk\u0105 kolonizacj\u0105. Putinowskie sny o pot\u0119dze przepadn\u0105 wraz z jego odra\u017caj\u0105c\u0105 i przera\u017caj\u0105c\u0105 osob\u0105. Ukraina b\u0119dzie wolna, cho\u0107 mo\u017ce niepr\u0119dko odzyska terytorialn\u0105 integralno\u015b\u0107. I tylko Bia\u0142orusin\u00f3w mi szkoda, bo ich poci\u0105g do wolno\u015bci odjecha\u0142, a nast\u0119pny podstawi\u0105 niepr\u0119dko.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Znajdujemy si\u0119 w samym \u015brodku kolejnej wojny Putina i za wcze\u015bnie, aby prorokowa\u0107 jej koniec. Jednak\u017ce co innego prognozy, a co innego ocena proces\u00f3w historycznych, kt\u00f3rych wojny s\u0105 tylko \u201estanami ostrymi\u201d. Te, jak wiadomo, najlepiej wida\u0107 ex post, bo s\u0142ynna sowa Minerwy wylatuje o zmierzchu. Tyle \u017ce w naszych czasach tempo dziejowych przemian jest znacznie […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":5857,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1216],"tags":[349,536,147],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5852"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5852"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5852\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5856,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5852\/revisions\/5856"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5857"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5852"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5852"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hartman\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5852"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}