Coraz mniej ludzi patrzy na polityk\u0119 przez okulary Arystotelesa, kt\u00f3ry traktowa\u0142 j\u0105 jako dobro wsp\u00f3lne, ale ocenia jej jako\u015b\u0107 na podstawie dzia\u0142a\u0144 polityk\u00f3w oraz ich retoryki.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Kiedy\u015b retoryka by\u0142a bardzo istotn\u0105 form\u0105 dzia\u0142ania politycznego. Gdy odbiega\u0142a zbytnio od rzeczywisto\u015bci, polityk nie by\u0142 traktowany powa\u017cnie. Uwa\u017cany by\u0142 za b\u0142azna. Spo\u0142eczno\u015b\u0107 polis<\/em> wymusza\u0142a u niego poczucie wstydu. Od czas\u00f3w staro\u017cytnych wiele si\u0119 zmieni\u0142o, niestety.<\/p>\n\n\n\n Dziennikarze \u201eWashington Post” policzyli, \u017ce w trzy lata prezydentury Donald Trump sk\u0142ama\u0142 lub rozmin\u0105\u0142 si\u0119 z faktami 16 241 razy. Prezydent USA w 2017 r. wyg\u0142osi\u0142 1999 fa\u0142szywych stwierdze\u0144, a rok p\u00f3\u017aniej by\u0142o ich ju\u017c ich 5689. I co rok wi\u0119cej – w 2019 k\u0142amstw by\u0142o 8155.<\/p>\n\n\n\n To oczywi\u015bcie rodzi cynizm u opinii publicznej. I paradoksalnie nawet samym politykom, kt\u00f3rzy stosuj\u0105 oczywiste k\u0142amstwa lub oszuka\u0144cz\u0105 retoryk\u0119, utrudnia prowadzenie rzeczywistej polityki. Bo ludzie maj\u0105 jednak sw\u00f3j rozum, a Google ma dobr\u0105 pami\u0119\u0107, nawet je\u015bli ludzie czasem zapominaj\u0105. S\u0142owa ulatuj\u0105, ale pliki zostaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n I dlatego dziwi mnie niepomiernie, gdy politycy, \u015bwiadomi, w jakim otoczeniu informacyjnym \u017cyj\u0105, pozwalaj\u0105 sobie na wypowiadanie mocnych s\u0142\u00f3w ziej\u0105cych nieprawd\u0105, cho\u0107 wiedz\u0105, \u017ce w jakim\u015b momencie b\u0119d\u0105 musieli sobie zaprzeczy\u0107, je\u015bli chc\u0105 dzia\u0142a\u0107 w \u015bwiecie rzeczywistym, a nie ukszta\u0142towanym tylko w swojej – czy spin doktor\u00f3w – wyobra\u017ani.<\/p>\n\n\n\n Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas na pewno pami\u0119ta s\u0142ynne ju\u017c zdanie prezydenta Dudy o Unii Europejskiej jako \u201ewyimaginowanej wsp\u00f3lnocie”. A by\u0142y jeszcze mocniejsze: \u201eBardzo cz\u0119sto ludzie m\u00f3wi\u0105: ach, po co nam Polska, Unia Europejska jest najwa\u017cniejsza. Bywaj\u0105 takie g\u0142osy. To niech sobie ci wszyscy przypomn\u0105 te 123 lata zabor\u00f3w”. Te s\u0142owa by\u0142y nie tylko k\u0142amliwa retoryk\u0105. Por\u00f3wnywanie Unii do zabor\u00f3w by\u0142o po prostu niemoralne.<\/p>\n\n\n\n Natomiast premier Morawiecki raczy\u0142 jeszcze w marcu w Sejmie, kt\u00f3ry jest miejscem, gdzie szczeg\u00f3lnie powinno si\u0119 liczy\u0107 z prawd\u0105, rzec: „Unia Europejska jeszcze nie da\u0142a \u017cadnego eurocenta” na pokonanie kryzysu koronawirusowego. To nawet wtedy by\u0142o oczywistym k\u0142amstwem. A teraz, po przedstawionym przez Komisj\u0119 Europejsk\u0105 planie odbudowy, m\u00f3wi bez \u017cadnej \u017cenady, \u017ce \u201echcemy, by Europa zn\u00f3w sta\u0142a si\u0119 wielka i by\u0142a globalnym graczem na \u015bwiecie”.<\/p>\n\n\n\n Obaj panowie nagle dostrzegli, \u017ce Europa daje wi\u0119cej ni\u017c drobne eurocenty i jest rzeczywist\u0105, a nie wyimaginowan\u0105 wsp\u00f3lnot\u0105. I to bardzo dobrze. Ale czego\u015b brakuje w tej zmianie retoryki prezydenta i premiera. Stwierdzenia: \u201emyli\u0142em si\u0119”.<\/p>\n\n\n\n Rozumiem, oczywi\u015bcie, \u017ce polska kultura polityczna to nie kultura japo\u0144ska, gdzie politycy cz\u0119sto ze \u0142zami w oczach przepraszaj\u0105 za mylne decyzje czy nieodpowiednio dobrane s\u0142owa. Nikt nie oczekuje od naszych przyw\u00f3dc\u00f3w rytualnego seppuku. Ale poczucie wstydu jest podobne w wielu cz\u0119\u015bciach \u015bwiata. I w Polsce te\u017c oczekujemy, \u017ce polityk wiarygodny przyzna si\u0119 do b\u0142\u0119du. S\u0142owa \u201eprzepraszam, nie mia\u0142em racji, myli\u0142em si\u0119” nie powinny przynosi\u0107 nikomu ujmy.<\/p>\n\n\n\n Brak politycznego wstydu nie tylko nadwer\u0119\u017ca wiarygodno\u015b\u0107 danego polityka i ca\u0142ej jego formacji, ale te\u017c pozostawia sfer\u0119 publiczn\u0105 w szarej strefie mi\u0119dzy prawd\u0105, k\u0142amstwem, fake newsem i zmy\u015bleniem, co j\u0105 degraduje. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 naszych polityk\u00f3w chyba nigdy nie czyta\u0142a Maxa Webera, cho\u0107 akurat powinni. W swojej s\u0142ynnej ksi\u0105\u017cce \u201ePolityka jako powo\u0142anie” pisze: \u201ePolityka oznacza silne, powolne wiercenie twardych desek, jednocze\u015bnie z pasj\u0105 i os\u0105dem”.<\/p>\n\n\n\n Tak, polityka to nie p\u00f3j\u015bcie na retoryczn\u0105 \u0142atwizn\u0119, przypodobanie si\u0119 emocjom t\u0142umu, co Pan Prezydent i Pan Premier robi\u0105 tak udatnie, ale trudna praca, gdzie retoryka powinna by\u0107 podleg\u0142a rozumnemu os\u0105dowi rzeczy, jakby chcia\u0142 Arystoteles, a nie chwilowej potrzebie popularno\u015bci.<\/p>\n\n\n\n Czekamy na tak\u0105 polityk\u0119 i na takich polityk\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Coraz mniej ludzi patrzy na polityk\u0119 przez okulary Arystotelesa, kt\u00f3ry traktowa\u0142 j\u0105 jako dobro wsp\u00f3lne, ale ocenia jej jako\u015b\u0107 na podstawie dzia\u0142a\u0144 polityk\u00f3w oraz ich retoryki.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":202,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/200"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=200"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/200\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":227,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/200\/revisions\/227"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/media\/202"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=200"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=200"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/hubner\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=200"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}