{"id":1676,"date":"2018-12-27T09:00:32","date_gmt":"2018-12-27T09:00:32","guid":{"rendered":"http:\/\/lekarski.blog.polityka.pl\/?p=1676"},"modified":"2018-12-27T09:34:28","modified_gmt":"2018-12-27T09:34:28","slug":"lewe-zwolnienia-czy-lewa-praca-i-co-autorytety-moralne-powinny-wiedziec-o-krowach-medyczne-przeoczenia-2018-cz-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/2018\/12\/27\/lewe-zwolnienia-czy-lewa-praca-i-co-autorytety-moralne-powinny-wiedziec-o-krowach-medyczne-przeoczenia-2018-cz-2\/","title":{"rendered":"„Lewe\u201d zwolnienia czy „lewa\u201d praca? I co autorytety moralne powinny wiedzie\u0107 o krowach?"},"content":{"rendered":"

Tak zwane protesty zwolnieniowe budz\u0105 zak\u0142opotanie nawet w\u015br\u00f3d os\u00f3b,\u00a0kt\u00f3re protestuj\u0105cych popieraj\u0105. W jakiej sytuacji taka forma protestu wydaje si\u0119 moralnie akceptowalna, a w jakiej nie? Sp\u00f3jrzmy na rzecz ca\u0142\u0105 z przyziemnej, medycznej perspektywy. Mo\u017ce u\u0142atwi to ocen\u0119 procederu, ale te\u017c niekt\u00f3rych prezentowanych publicznie opinii na ten temat.
\n
\nKontynuujemy przeoczenia medyczne 2018, czyli wa\u017cne tematy, kt\u00f3rym media nie po\u015bwi\u0119ci\u0142y nale\u017cytej uwagi. Poprzednio om\u00f3wili\u015bmy relacje mi\u0119dzy jako\u015bci\u0105 lek\u00f3w a ich cen\u0105, wskazuj\u0105c na potencjalnie s\u0142abe lub niebezpieczne strony tzw. lek\u00f3w generycznych<\/a>. Pora na kwesti\u0119 akceptacji masowych zwolnie\u0144 lekarskich jako formy protestu.<\/p>\n

Do\u015b\u0107 powszechne jest zrozumienie i poparcie dla racji protestuj\u0105cych grup, ale co do samej metody, czyli „choroby protestacyjnej”, zdania s\u0105 podzielone. Na przyk\u0142ad jednoznacznie negatywne opinie prof. Jana Hartmana<\/a> i redaktor Joanny Solskiej<\/a>, a z drugiej strony – pob\u0142a\u017cliwo\u015b\u0107 wyra\u017cona przez redaktor Sucheck\u0105 („Gazeta Wyborcza\u201d) w audycji „Po\u0142\u0105czenie\u201d Radia TOK FM. Niekt\u00f3rzy komentatorzy z urocz\u0105 bezradno\u015bci\u0105 usi\u0142uj\u0105 unika\u0107 oceny samej formy protestu.\u00a0Zastan\u00f3wmy si\u0119 wi\u0119c wsp\u00f3lnie: w jakich okoliczno\u015bciach jest ona mo\u017cliwa do zaakceptowania, a w jakich nie?<\/p>\n

Zaczn\u0119 od dykteryjki pozornie nie na temat. Trzej eksperci nauk \u015bcis\u0142ych jechali poci\u0105giem przez Szwajcari\u0119 i spogl\u0105da\u0142o przez okno. Fizyk zobaczy\u0142 krow\u0119 i stwierdzi\u0142: „W tym kraju s\u0105 \u0142aciate krowy\u201d. Matematyk stosowany poprawi\u0142 go: „W tym kraju jest co najmniej jedna \u0142aciata krowa\u201d. Na to matematyk teoretyczny poprawi\u0142 ich obu: „W tym kraju jest co najmniej jedna krowa \u0142aciata z co najmniej jednej strony\u201d.<\/p>\n

Owa wdzi\u0119czna anegdotka uzmys\u0142awia nam, \u017ce nawet tzw. zjawiska obiektywne mog\u0105 by\u0107 r\u00f3\u017cnie interpretowane w zale\u017cno\u015bci od wiedzy i nastawienia obserwatora. W skrajnych przypadkach prowadz\u0105 one do b\u0142\u0119d\u00f3w wnioskowania nazywanych conceptual bias<\/i>.\u00a0Maj\u0105c to na uwadze, wr\u00f3\u0107my do tzw. strajk\u00f3w zwolnieniowych.<\/p>\n

Przypomn\u0119, \u017ce najpowa\u017cniejszy w skutkach by\u0142 ten, kt\u00f3ry dotyczy\u0142 piel\u0119gniarek, zw\u0142aszcza we wschodniej i po\u0142udniowo-wschodniej cz\u0119\u015bci kraju. Drugi przeprowadzili policjanci, wstrz\u0105saj\u0105c spokojem ducha luminarzy Dobrej Zmiany, a nast\u0119pnie skarbcem tej\u017ce. Kolejne – to ju\u017c zupe\u0142nie \u015bwie\u017ca sprawa – prowadz\u0105 pracownicy s\u0105d\u00f3w i nauczyciele.<\/p>\n

Czyje sumienie obci\u0105\u017caj\u0105 tego rodzaju dzia\u0142ania? Lekarzy, os\u00f3b korzystaj\u0105cych ze zwolnie\u0144 w ramach protestu czy ludzi zarz\u0105dzaj\u0105cych systemem na r\u00f3\u017cnych szczeblach owego zarz\u0105dzania?<\/p>\n

Na pocz\u0105tek przyjrzyjmy si\u0119 lekarzom. Jednak przedtem dwie oczywiste oczywisto\u015bci,\u00a0kt\u00f3re b\u0119d\u0105 punktem odniesienia dla tej cz\u0119\u015bci rozwa\u017ca\u0144.<\/p>\n

Ot\u00f3\u017c medycyna zna mn\u00f3stwo przypadk\u00f3w ludzi, kt\u00f3rzy zg\u0142osili si\u0119 do lekarzy z og\u00f3lnym z\u0142ym samopoczuciem, ale bez konkretnie sprecyzowanych, dramatycznych objaw\u00f3w, po czym, w kr\u00f3tkim czasie po tej wizycie, umarli. I jeszcze aksjomat: podstawowym celem lekarza jest zapewnienie pacjentowi bezpiecze\u0144stwa,\u00a0chocia\u017c system opieki zdrowotnej cz\u0119sto utrudnia, a niekiedy wr\u0119cz uniemo\u017cliwia realizacj\u0119 tego zadania.<\/p>\n

Pami\u0119taj\u0105c o dw\u00f3ch powy\u017cszych za\u0142o\u017ceniach, mo\u017cemy podzieli\u0107 pacjent\u00f3w przychodz\u0105cych z pro\u015bb\u0105 o zwolnienie lekarskie (tylko takimi b\u0119dziemy si\u0119 tu zajmowa\u0107) na trzy grupy. Grupa pierwsza to ci, kt\u00f3rzy przychodz\u0105 po prostu po zwolnienie lekarskie i nic innego im nie dolega. To znaczy mog\u0105 nawet opowiada\u0107, \u017ce dolega, ale uwierzcie mi Pa\u0144stwo, w wi\u0119kszo\u015bci takich opowie\u015bci osob\u0119 symuluj\u0105c\u0105 rozpozna\u0107 nies\u0142ychanie \u0142atwo. Nie mam tu oczywi\u015bcie na my\u015bli rozpozna\u0144 skutkuj\u0105cych niezapomnianym Haszkowskim raportem: „Dzi\u015b w nocy znowu umar\u0142o trzech symulant\u00f3w\u201d. Stoj\u0119 na stanowisku, \u017ce osobie przychodz\u0105cej wy\u0142\u0105cznie po zwolnienie lekarskie, by okaza\u0107 niezadowolenie swojemu pracodawcy, nie powinno si\u0119 takiego dokumentu wystawia\u0107.<\/p>\n

Druga grupa to w\u0142a\u015bciwie odwrotno\u015b\u0107 pierwszej. My\u015bl\u0119, \u017ce nie ma swoich reprezentant\u00f3w w\u015br\u00f3d uczestnik\u00f3w zwolnieniowych protest\u00f3w, ale musz\u0119 o niej wspomnie\u0107 – dla kontekstu dalszej cz\u0119\u015bci rozwa\u017ca\u0144. Takich pacjent\u00f3w zna ka\u017cdy dostatecznie d\u0142ugo praktykuj\u0105cy lekarz. To osoby, kt\u00f3re m\u00f3wi\u0105 co\u015b w rodzaju: „chyba musz\u0119 kilka dni odpocz\u0105\u0107, bo ju\u017c nie radz\u0119 sobie w pracy, a urlop na ten rok mam wykorzystany\u201d. Najcz\u0119\u015bciej sk\u0142adaj\u0105 wszystko na karb przem\u0119czenia, bo tak poza tym to nic im nie dolega. Je\u017celi jednak lekarz po\u015bwi\u0119ci chwil\u0119 na zadanie kilku pyta\u0144 o najwa\u017cniejsze dolegliwo\u015bci, to mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce pod stwierdzeniem „to tylko zm\u0119czenie\u201d kryj\u0105 si\u0119 niepokoj\u0105ce nieprawid\u0142owo\u015bci funkcjonowania organizmu. Nazywamy t\u0105 grup\u0119 chorymi dyssymuluj\u0105cymi i mam wra\u017cenie (niepoparte \u017cadn\u0105 statystyk\u0105), \u017ce by\u0107 mo\u017ce przewa\u017caj\u0105 w\u015br\u00f3d nich kobiety. Nie przyjmuj\u0105 do wiadomo\u015bci, \u017ce mo\u017ce tli si\u0119 w nich choroba, bo „nie maj\u0105 na ni\u0105 czasu\u201d. Takie osoby to temat na osobny wpis, bo sprawa jest bardzo powa\u017cna, ale ich udzia\u0142 w protestach zwolnieniowych zapewne mie\u015bci si\u0119 w granicy b\u0142\u0119du statystycznego.<\/p>\n

Grupa trzecia to hybryda pierwszej i drugiej, a zarazem przewa\u017caj\u0105ca cz\u0119\u015b\u0107 uczestnik\u00f3w protest\u00f3w zwolnieniowych w niekt\u00f3rych grupach zawodowych. Dlaczego hybryda? Bo z jednej strony rzeczywi\u015bcie przychodz\u0105 tylko po zwolnienie, poniewa\u017c s\u0105 wkurzeni na swoich pracodawc\u00f3w i innej motywacji nie maj\u0105. Z drugiej za\u015b s\u0105 obci\u0105\u017ceni pot\u0119\u017cnymi czynnikami ryzyka wyst\u0105pienia powa\u017cnych chor\u00f3b, a najcz\u0119\u015bciej po prostu chorzy. Ich choroby r\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 oczywi\u015bcie etapami zaawansowania, ale \u0142\u0105czy je wsp\u00f3lny mianownik: s\u0105 niebezpieczne i mog\u0105 doprowadzi\u0107 do przedwczesnej \u015bmierci lub inwalidztwa.<\/p>\n

Taka sytuacja dotyczy z pewno\u015bci\u0105 piel\u0119gniarek i policjant\u00f3w, a w du\u017cym stopniu zapewne r\u00f3wnie\u017c nauczycieli. Wszystkie te trzy grupy pracuj\u0105 w warunkach nasilonego przewlek\u0142ego stresu. Mechanizmy decyzji podejmowanych przez ich zwierzchnik\u00f3w s\u0105 cz\u0119sto umotywowane politycznie, a nie merytorycznie, co prowadzi do frustracji zwi\u0105zanej z utrat\u0105 poczucia sensu wykonywanej pracy.<\/p>\n

Jednak dwie pierwsze grupy obci\u0105\u017cone s\u0105 znacznie bardziej. Odpowiedzialno\u015b\u0107 prawno-zawodowa jest tam wyj\u0105tkowo du\u017ca. Uczestniczenie w sytuacjach z punktu widzenia tzw. zwyk\u0142ych ludzi emocjonalnie ekstremalnych – wyj\u0105tkowo cz\u0119ste. Dochodzi przewlek\u0142e obci\u0105\u017cenie fizyczne, przek\u0142adaj\u0105ce si\u0119 na rozw\u00f3j wielu zwi\u0105zanych z nim chor\u00f3b. Dotyczy to zw\u0142aszcza nieuchronnej w tych zawodach pracy zmianowej, bo ustawiczne zaburzenia rytmu snu i czuwania s\u0105 na d\u0142u\u017csz\u0105 met\u0119 dewastuj\u0105ce dla organizmu. Praca w takich warunkach jest wyj\u0105tkowo ci\u0119\u017cka – tak bardzo jak wi\u0119kszo\u015bci Autorytet\u00f3w Moralnych nawet si\u0119 nie \u015bni\u0142o. Zw\u0142aszcza \u017ce mimo og\u0142upienia brakiem fizjologicznego snu trzeba podejmowa\u0107 merytoryczne decyzje o nieodwracalnych niekiedy skutkach. \u0141atwo sobie wyobrazi\u0107, jak bardzo taka sytuacja wp\u0142ywa na stan zdrowia, je\u017celi ma charakter ustawiczny.<\/p>\n

Do dw\u00f3ch wprowadzonych na pocz\u0105tku tekstu punkt\u00f3w odniesienia dodajmy trzeci, r\u00f3wnie\u017c pozostaj\u0105cy poza dyskusj\u0105. Lekarz, do kt\u00f3rego przychodzi pacjent, od progu prosz\u0105c o zwolnienie, powinien i tak tego pacjenta zbada\u0107. Bo wystawienie zwolnienia mo\u017ce rzeczywi\u015bcie by\u0107 jedyn\u0105 pro\u015bb\u0105, nie oznacza ona jednak, \u017ce cz\u0142owiek ten nie wymaga kwalifikowanej pomocy lekarskiej.<\/p>\n

Wyobra\u017amy sobie zatem tak\u0105 sytuacj\u0119: do lekarza przychodzi osoba nale\u017c\u0105ca do kt\u00f3rej\u015b ze wspomnianych powy\u017cej grup zawodowych i otwartym tekstem prosi o zwolnienie, poniewa\u017c chce w ten spos\u00f3b zaprotestowa\u0107 przeciwko warunkom pracy. Lekarz, zgodnie z zasadami sztuki, wypytuje t\u0119 osob\u0119 o samopoczucie, a zw\u0142aszcza o najwa\u017cniejsze dolegliwo\u015bci.<\/p>\n

Nie chc\u0119 tu wchodzi\u0107 w szczeg\u00f3\u0142y, bo nie jest moim celem instrukta\u017c dla os\u00f3b chc\u0105cych zwolnienie lekarskie wy\u0142udzi\u0107, ale uwierzcie mi Pa\u0144stwo: istnieje ogromne prawdopodobie\u0144stwo, \u017ce w\u015br\u00f3d odpowiedzi udzielonych przez pacjenta znajd\u0105 si\u0119 takie, kt\u00f3re sprawi\u0105, \u017ce lekarz zaleci powstrzymanie si\u0119 od pracy zawodowej, diagnostyk\u0119 (by\u0107 mo\u017ce w trybie pilnym, czyli szpitalnym), a tak\u017ce modyfikacj\u0119 dotychczasowego leczenia. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 odpowiednio doros\u0142ych policjant\u00f3w, piel\u0119gniarek i nauczycieli przyjmuje bowiem na sta\u0142e leki – ze wzgl\u0119du na sw\u00f3j stan zdrowia.<\/p>\n

Na koniec sp\u00f3jrzmy na rzecz ca\u0142\u0105 z jeszcze innej strony. O warunkach pracy decyduj\u0105 zarz\u0105dzaj\u0105cy. W tym przypadku g\u0142\u00f3wnie rz\u0105d sterowany przez Jego Mi\u0142om\u015bciwo\u015b\u0107. Dobra Zmiana uwa\u017ca, \u017ce ludzie s\u0105 idiotami, a jak nie s\u0105, to i tak musz\u0105 si\u0119 Dobrej Zmiany s\u0142ucha\u0107, bo inaczej w \u0142eb. Dlatego we wspomnianych trzech grupach zawodowych warunki pracy s\u0105 coraz trudniejsze, a narzucane priorytety i cele – coraz bardziej demotywuj\u0105ce. Maj\u0105ce dba\u0107 o przyzwoite warunki pracy zwi\u0105zki zawodowe – zw\u0142aszcza cierpi\u0105ca na zmiany osobowo\u015bci panna „S\u201d – wykonuj\u0105 co najwy\u017cej dzia\u0142ania pozorowane. Do tego dochodzi szanta\u017c emocjonalny, bo wszystkie trzy grupy pe\u0142ni\u0105 nies\u0142ychanie istotne ze spo\u0142ecznego punktu widzenia zadania. Dlatego ka\u017cdemu ich protestowi towarzysz\u0105 insynuacje na temat braku poczucia etyki zawodowej protestuj\u0105cych, publikowane przez Jedynie S\u0142uszne Media i ich trolli, wzoruj\u0105cych si\u0119 na dobrych, putinowskich wzorach. Desperacja pracownik\u00f3w zatem ro\u015bnie, a mo\u017cliwo\u015bci spokojnego, w pe\u0142ni legalnego dzia\u0142ania malej\u0105.<\/p>\n

No i teraz spr\u00f3bujcie Pa\u0144stwo odpowiedzie\u0107 na pytanie: czy nale\u017cy bezwzgl\u0119dnie pot\u0119pia\u0107 zar\u00f3wno ka\u017cd\u0105 osob\u0119 przychodz\u0105c\u0105 do lekarza po „taktyczne\u201d zwolnienie, jak i ka\u017cdego lekarza, kt\u00f3ry po chocia\u017cby pobie\u017cnym zbadaniu owej osoby zwolnienie owo wystawia? Mam nadziej\u0119, \u017ce przekona\u0142em Pa\u0144stwa, \u017ce z ocen\u0105 etyczn\u0105 tej kwestii jest troch\u0119 tak jak z okre\u015blaniem \u0142aciato\u015bci kr\u00f3w w Szwajcarii. Zbyt w\u0105skie kryteria oceny lub wnioskowania mog\u0105 szkodzi\u0107.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Czyje sumienie obci\u0105\u017caj\u0105 tego rodzaju dzia\u0142ania?<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":1707,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[4,8],"tags":[563,136,617,618,619,616],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1676"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1676"}],"version-history":[{"count":22,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1676\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1708,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1676\/revisions\/1708"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1707"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1676"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1676"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1676"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}