{"id":487,"date":"2014-08-21T07:20:21","date_gmt":"2014-08-21T07:20:21","guid":{"rendered":"http:\/\/lekarski.blog.polityka.pl\/?p=487"},"modified":"2014-08-21T08:37:38","modified_gmt":"2014-08-21T08:37:38","slug":"profesoroza","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/2014\/08\/21\/profesoroza\/","title":{"rendered":"Profesoroza"},"content":{"rendered":"

W Polsce profesor to nie etat uniwersytecki. To do\u017cywotnia bosko\u015b\u0107. Nie wszyscy t\u0119 bosko\u015b\u0107 potrafi\u0105 ud\u017awign\u0105\u0107.
\n
\nNa wst\u0119pie z ca\u0142\u0105 moc\u0105 o\u015bwiadczam, \u017ce znakomita wi\u0119kszo\u015b\u0107 profesor\u00f3w, kt\u00f3rych mam zaszczyt zna\u0107, jest wolna od zespo\u0142u bosko\u015bci belwedersko nabytej, zwanej dalej profesoroz\u0105. S\u0105 \u015bwietnymi fachowcami w swoich dziedzinach i dobrymi, a niekiedy wr\u0119cz wspania\u0142ymi lud\u017ami. Tym bardziej uczulony jestem na profesorskie patologie. Bo wiem, \u017ce wcale tak nie musi by\u0107 i \u017ce ci z profesoroz\u0105 szkodz\u0105 tym dobrym.<\/p>\n

P\u00f3\u0142 biedy, je\u015bli w poczuciu w\u0142asnej boskiej bezkarno\u015bci Czcigodni wypowiadaj\u0105 si\u0119 z w\u0142a\u015bciwym celebrytom pomini\u0119ciem zasad dobrego wychowania i elementarnej przyzwoito\u015bci, a przy okazji z ca\u0142kowitym brakiem pokory. Ka\u017cda si\u0142a polityczna ma przynajmniej jeden taki egzemplarz, wi\u0119c wstyd za kole\u017canki i koleg\u00f3w rozk\u0142ada si\u0119 na scenie politycznej mniej wi\u0119cej proporcjonalnie.<\/p>\n

Gorzej, je\u017celi w imi\u0119 tego\u017c poczucia bosko\u015bci, kt\u00f3re nakazuje przewodzi\u0107 maluczkim zawsze i wsz\u0119dzie, Czcigodni rujnuj\u0105 czyje\u015b \u017cycie \u2013 psychicznie albo fizycznie. Mieli\u015bmy ostatnio dwa dosadne przyk\u0142ady.<\/p>\n

Pierwszy przyk\u0142ad profesorozy: Pan Profesor Chazan zadecydowa\u0142 za matk\u0119, \u017ce ona ma urodzi\u0107 dziecko, kt\u00f3re nie ma szans na prze\u017cycie. Pani Justyna Bargielska napisa\u0142a <\/a>niedawno, \u017ce Pan Profesor dba\u0142 o rodzic\u00f3w, kt\u00f3rych dzieci nie mia\u0142y szans na prze\u017cycie po porodzie. Noworodkom organizowano godne pogrzeby. To bardzo pi\u0119kne, naprawd\u0119. Martwi mnie tylko, \u017ce pouczaj\u0105c o niew\u0142a\u015bciwym stylu dyskursu, Pani Justyna Bargielska napisa\u0142a takie zdanie: \u201eUmo\u017cliwi\u0142 kobietom wyb\u00f3r, kto\u0301rego nie mia\u0142y wtedy w wi\u0119kszo\u015bci szpitali\u201d.<\/p>\n

Gdzie\u017c tam mi, prostemu elektrofizjologowi, dyskutowa\u0107 z wyrafinowan\u0105 intelektualistk\u0105. B\u0119d\u0119 jednak si\u0119 upiera\u0142, \u017ce sprawa, kt\u00f3ra tak podzieli\u0142a Polsk\u0119, wykaza\u0142a, \u017ce wyboru w istocie nie by\u0142o. Wyobra\u017cam sobie, prosty cz\u0142owiek z resztek Puszczy Osieckiej, \u017ce wyb\u00f3r by\u0142by w\u00f3wczas, gdyby Pan Profesor postawi\u0142 spraw\u0119 jasno: \u201eTo dziecko najprawdopodobniej nie ma szans. Czy chce je pani urodzi\u0107? B\u0119dziemy si\u0119 Pani\u0105 troskliwie opiekowa\u0107, a dziecku zapewnimy godny pogrzeb\u201d. <\/p>\n

Pan Profesor nie zapyta\u0142. Pan profesor zadecydowa\u0142 sam, jak ma by\u0107. To nie jest wyb\u00f3r. Skutkiem jest pot\u0119\u017cna trauma psychiczna kobiety. Co wi\u0119cej \u2013 Pan Profesor twierdzi\u0142, ze operacja naprawcza jest mo\u017cliwa. Nie wiem tylko, czy k\u0142ama\u0142 \u015bwiadomie, by zachowa\u0107 twarz, czy pod wp\u0142ywem licznych klakier\u00f3w uwierzy\u0142 w swoj\u0105 wszechwiedz\u0119. Jest bowiem prawie pewne, \u017ce o leczeniu bardzo skomplikowanych wad wrodzonych noworodk\u00f3w du\u017co wiedz\u0105 neonatolodzy i anestezjolodzy, za\u015b Pan Profesor ma o tym poj\u0119cie bardzo powierzchowne.<\/p>\n

Drugi przyk\u0142ad profesorozy: Pan Profesor Jan Talar. Jest specjalist\u0105 od rehabilitacji, a nie neurochirurgii, neurologii lub anestezjologii<\/a>. Twierdzi jednak, \u017ce potrafi wybudza\u0107 chorych ze \u015bpi\u0105czki i doprowadzi\u0142 do tego, \u017ce tak w\u0142a\u015bnie przedstawiaj\u0105 go media. Niekt\u00f3re przedstawiaj\u0105 go podobno r\u00f3wnie\u017c jako wybitnego neurochirurga. <\/p>\n

G\u0142osi on publicznie, \u017ce \u015bmier\u0107 m\u00f3zgu nie istnieje, na co wprawdzie nie ma udokumentowanych danych, ale za to znakomicie szkodzi transplantologii w Polsce, a konkretnie – ludziom czekaj\u0105cym na mog\u0105cy ich uratowa\u0107 przeszczep. Dyskutowali\u015bmy ju\u017c na ten temat w ramach niniejszego bloga. Ostatnio przyby\u0142 do Wroc\u0142awia, gdzie w szpitalu przy Traugutta le\u017ca\u0142 17-letni Kamil, ofiara wypadku samochodowego. Kamil nie mia\u0142 ju\u017c kr\u0105\u017cenia m\u00f3zgowego, jednak jego matka, a co wa\u017cniejsze \u2013 liczni znajomi (i mniej znajomi) – protestowali przeciwko uznaniu go za zmar\u0142ego. Nawet w\u00f3wczas, gdy o pobraniu narz\u0105d\u00f3w do przeszczepu nie by\u0142o ju\u017c mowy. R\u00f3wnie\u017c o tym dyskutowali\u015bmy niedawno. <\/p>\n

Teraz skupmy si\u0119 na post\u0119powaniu Pana Profesora, kt\u00f3ry przyjecha\u0142 na miejsce na pro\u015bb\u0119 matki ch\u0142opca. M\u00f3g\u0142 wyj\u015b\u0107 do m\u0142odzie\u017cy i powiedzie\u0107 co\u015b w rodzaju: \u201eDrodzy przyjaciele Kamila, nie potrafimy zapewni\u0107 nie\u015bmiertelno\u015bci, chocia\u017c bardzo by\u015bmy chcieli. Pozw\u00f3lmy mu odej\u015b\u0107 i po\u017cegnajmy go godnie \u2013 tak, jak sobie na to zas\u0142u\u017cy\u0142\u201d. Nie, Pan Profesor powiedzia\u0142:<\/a> \u201eWitajcie, kochani, dzi\u0119kuj\u0119, \u017ce walczycie. To dzi\u0119ki wam Kamil wci\u0105\u017c \u017cyje.\u201d M\u00f3g\u0142 nie zna\u0107 jeszcze wtedy wynik\u00f3w bada\u0144 m\u00f3zgu. Musia\u0142 je zna\u0107, wychodz\u0105c. Przyzna\u0142 w\u00f3wczas, \u017ce zaleci\u0142 personelowi g\u0142askanie Kamila. Oraz stwierdzi\u0142, \u017ce Kamil stoi na linie i nie wiadomo, w kt\u00f3r\u0105 stron\u0119 si\u0119 przechyli. M\u00f3wi\u0142 to o cz\u0142owieku, przez kt\u00f3rego m\u00f3zg nie p\u0142yn\u0119\u0142a ju\u017c krew, a wi\u0119c nie dop\u0142ywa\u0142 tlen. Hm, ju\u017c oprawcy totalitarnych re\u017cim\u00f3w wiedzieli, \u017ce jedn\u0105 z najgorszych tortur jest tortura nadziei…<\/p>\n

Pan Profesor, w imi\u0119 swojej mo\u0142ojeckiej s\u0142awy wybudzacza ze \u015bpi\u0105czek, nie nam\u00f3wi\u0142 matki i przyjaci\u00f3\u0142 pacjenta do uznania tego co nieodwracalne, a zarazem do dania szansy innym \u015bmiertelnie chorym ludziom, kt\u00f3rzy \u017cyliby dzi\u0119ki Kamilowi. Pan Profesor nie uznaje zasady, \u017ce my, lekarze, walczymy w takich sytuacjach ze wszystkich si\u0142, dop\u00f3ki mo\u017cemy, ale czasami musimy uzna\u0107 swoj\u0105 kl\u0119sk\u0119. I \u017ce jedynym ja\u015bniejszym punktem w tej tragedii mo\u017ce by\u0107 fakt, \u017ce by\u0107 mo\u017ce odzyska szans\u0119 na \u017cycie kto\u015b inny, kto ju\u017c nadziej\u0119 straci\u0142.<\/p>\n

Jak reagowa\u0107 na przypadki profesorozy tak, \u017ceby nie skrzywdzi\u0107 przy tym fachowych i przyzwoitych ludzi? Wprowadzenie systemu anglosaskiego, gdzie \u201eprofesor\u201d jest tytu\u0142em uczelnianym, a nie pa\u0144stwowym, czyli zaprzestanie przyznawania tytu\u0142u profesora zwyczajnego? Przemawia za tym dobre do\u015bwiadczenie z kraj\u00f3w, gdzie system taki funkcjonuje. Ci najlepsi merytorycznie i tak maj\u0105 w nim pot\u0119\u017cn\u0105 nieraz pozycj\u0119. Nie obni\u017ca jej to, \u017ce o najwybitniejszych kardiologach \u015bwiata m\u00f3wi si\u0119 \u201eDoktor\u201d, a nie \u201eProfesor\u201d. <\/p>\n

Bo \u201eDoktor\u201d to wykszta\u0142cenie, a \u201eProfesor\u201d to kontrakt. Innymi s\u0142owy \u2013 w przeciwie\u0144stwie do Polski nie ma profesor\u00f3w ustawowo do\u017cywotnich, czyli zwyczajnych. W\u015br\u00f3d tych uczelnianych r\u00f3wnie\u017c panuje rozwarstwienie, bo nie s\u0105 sobie r\u00f3wni: profesor Harvard University i profesor Whatever City University (gdziekolwiek Whatever City by si\u0119 nie znajdowa\u0142o). <\/p>\n

Z kolei na najznakomitszych uniwersytetach zdarzaj\u0105 si\u0119 do\u017cywotni (czy raczej doemerytalni) profesorowie \u2013 s\u0105 to znakomito\u015bci, kt\u00f3re buduj\u0105 swoimi nazwiskami mark\u0119 uczelni. Na przyk\u0142ad nobli\u015bci, ale oczywi\u015bcie nie tylko. Gracze uk\u0142adowi i hochsztaplerzy grz\u0119zn\u0105 gdzie\u015b w ni\u017cszych ligach. Zapewne system anglosaski nie jest jednak jedynym wyj\u015bciem i mo\u017cna by wymy\u015bli\u0107 inny model. <\/p>\n

My\u015blmy zatem, by ochroni\u0107 ofiary profesorozy przed nimi samymi.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W Polsce profesor to nie etat uniwersytecki. To do\u017cywotnia bosko\u015b\u0107. Nie wszyscy t\u0119 bosko\u015b\u0107 potrafi\u0105 ud\u017awign\u0105\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,5],"tags":[165,68,164,163,166,167,168],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":488,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/487\/revisions\/488"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/lekarski\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}