
{"id":2694,"date":"2014-08-15T13:05:59","date_gmt":"2014-08-15T11:05:59","guid":{"rendered":"http:\/\/narty.blog.polityka.pl\/?p=2694"},"modified":"2014-08-15T13:31:37","modified_gmt":"2014-08-15T11:31:37","slug":"koniom-z-wozu-i-ludziom-lzej-moze-i-tak-ale","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/2014\/08\/15\/koniom-z-wozu-i-ludziom-lzej-moze-i-tak-ale\/","title":{"rendered":"Koniom z wozu i ludziom l\u017cej? Mo\u017ce i tak, ale\u2026"},"content":{"rendered":"<p>Dyrekcja Tatrza\u0144skiego Parku Narodowego wymy\u015bli\u0142a, \u017ce problem koni padaj\u0105cych pod ci\u0119\u017carem wo\u017c\u0105cych letnik\u00f3w do Morskiego Oka rozwi\u0105\u017ce przez ograniczenie liczby kurs\u00f3w oraz wprowadzenie na t\u0119 tras\u0119 tak\u017ce melex\u00f3w. Ma to uspokoi\u0107 ekolog\u00f3w i co wra\u017cliwszych go\u015bci Zakopanego. Lecz losowi zwierz\u0105t ul\u017cy\u0107 mo\u017ce tylko zakaz u\u017cywania ich na tej trasie, po\u0142\u0105czony z akcj\u0105 wykupienia ich z r\u0105k g\u00f3rali oraz zmiana mentalno\u015bci rodak\u00f3w przyje\u017cd\u017caj\u0105cych w g\u00f3ry.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nPo zwo\u0142anej w specjalnym trybie naradzie szefowie Parku og\u0142osili, \u017ce od przysz\u0142ego tygodnia na drodze do Morskiego Oka zacznie by\u0107 testowany pojazd typu melex (jeden), mog\u0105cy zabra\u0107 sze\u015bciu pasa\u017cer\u00f3w. Dyrektor Szymon Ziobrowski kolejne decyzje co do przysz\u0142o\u015bci transportu mi\u0119dzy Palenic\u0105 Bia\u0142cza\u0144sk\u0105 a Morskim Okiem uzale\u017cnia od wynik\u00f3w tego eksperymentu. <\/p>\n<p>Przypomina przy tym, \u017ce kilka lat temu melex nie podo\u0142a\u0142 tej trasie. Ujawnia jednak te\u017c, \u017ce przez trzy tygodnie przeprowadzano \u201ewst\u0119pne pr\u00f3by\u201d, kt\u00f3re udowodni\u0142y, \u017ce \u201ewyjazd i zjazd jest mo\u017cliwy\u201d. Nie wyja\u015bnia wszelako, czym mia\u0142yby si\u0119 r\u00f3\u017cni\u0107 planowane testy od tych \u201ewst\u0119pnych\u201d.<\/p>\n<p>R\u00f3wnocze\u015bnie TPN zapowiada, \u017ce chcia\u0142oby ograniczy\u0107 liczb\u0119 kurs\u00f3w woz\u00f3w konnych do jednego dziennie. Tu oczywi\u015bcie pojawia si\u0119 pytanie, czy zgodz\u0105 si\u0119 na to wp\u0142ywowi &#8211; jak si\u0119 okazuje &#8211; wozacy.<\/p>\n<p>Jest wszak jasne, \u017ce propozycje TPN-u, cho\u0107 maj\u0105 sprawia\u0107 wra\u017cenie kompromisu mi\u0119dzy obro\u0144cami zwierz\u0105t a g\u00f3ralami, kt\u00f3rzy wybrali taki spos\u00f3b zarobkowania, s\u0105 w istocie pr\u00f3b\u0105 balansowania mi\u0119dzy ustawowymi zadaniami parku narodowego a lobby g\u00f3ralskim.<\/p>\n<p>TPN powo\u0142any jest wszak do ochrony przyrody oraz edukacji ekologicznej \u2013 i to szeroko rozumianych, a nie ograniczonych do g\u00f3r, rzadkich ro\u015blin oraz nied\u017awiedzi, kozic i \u015bwistak\u00f3w. Sam zreszt\u0105 dyrektor Ziobrowski na stronie internetowej parku przyznaje wprost (sk\u0105din\u0105d do\u015b\u0107 ezopowym, jak na urz\u0119dnika powo\u0142anego do ochrony przyrody, j\u0119zykiem): \u201eOstatni wypadek (niedawna \u015bmier\u0107 konia Jukosa \u2013 KB) u\u015bwiadomi\u0142 nam, \u017ce przykre zdarzenia z udzia\u0142em koni niestety b\u0119d\u0105 si\u0119 powtarza\u0107. (&#8230;) Nie zaprzeczamy te\u017c, \u017ce praca koni na tej trasie nie jest \u0142atwa i wi\u0105\u017ce si\u0119 z wysi\u0142kiem\u201d. I dodaje, \u017ce skoro poprzednio ko\u0144 pad\u0142 w 2009 r., to \u201emo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce za kolejnych pi\u0119\u0107 lat (mo\u017ce wcze\u015bniej, mo\u017ce p\u00f3\u017aniej) podobna sytuacja wydarzy si\u0119 bez wzgl\u0119du na wprowadzone rozwi\u0105zania\u201d.<\/p>\n<p>Mo\u017cna si\u0119 dziwi\u0107, \u017ce do pracownik\u00f3w Parku dopiero teraz dotar\u0142o, co dzieje si\u0119 z ko\u0144mi u\u017cywanymi na drodze do Morskiego Oka. Jak mogli tego nie dostrzec, skoro sami przemierzaj\u0105 j\u0105 bardzo cz\u0119sto podczas swoich patroli? Nie jest te\u017c prawd\u0105, \u017ce nie ma rozwi\u0105za\u0144 mog\u0105cych zapobiec wypadkom. Ot\u00f3\u017c wystarczy zabroni\u0107 wo\u017cenia letnik\u00f3w t\u0105 tras\u0105 wozami konnymi.<\/p>\n<p>Owszem, wozacy ju\u017c gro\u017c\u0105 (czy &#8211; m\u00f3wi\u0105c wprost &#8211; szanta\u017cuj\u0105 TPN oraz delikatnych cepr\u00f3w), \u017ce je\u015bli nie b\u0119d\u0105 mogli w ten spos\u00f3b zarabia\u0107, to oddadz\u0105 konie do rze\u017ani (w gr\u0119 wchodzi pono\u0107 trzysta zwierz\u0105t).<\/p>\n<p>Szcz\u0119\u015bliwie dyrektor Ziobrowski w swoim komunikacie subtelnie sugeruje, \u017ce docelowo nie wyklucza wprowadzenia i definitywnego zakazu. Plan (sformu\u0142owany, co te\u017c znacz\u0105ce, mi\u0119dzy wierszami) wydaje si\u0119 bowiem nast\u0119puj\u0105cy: to obecni wozacy mieliby obs\u0142ugiwa\u0107 melexy (dzi\u0119ki czemu nie straciliby \u017ar\u00f3d\u0142a utrzymania), ich konie za\u015b zosta\u0142yby przej\u0119te przy pomocy \u201eorganizacji prozwierz\u0119cych, medi\u00f3w i innych os\u00f3b zaanga\u017cowanych w spraw\u0119 zapewnienia koniom przysz\u0142o\u015bci\u201d.<\/p>\n<p>Naturalnie potrzeba do tego cierpliwo\u015bci w negocjacjach z wiedz\u0105cymi zwykle swoje i s\u0142yn\u0105cymi z uporu g\u00f3ralami, a tak\u017ce sporych pieni\u0119dzy \u2013 na melexy i ewentualny wykup koni.<\/p>\n<p>Na dodatek r\u00f3wnocze\u015bnie warto by\u0142oby rozpocz\u0105\u0107 kampani\u0119 spo\u0142eczn\u0105, przekonuj\u0105c\u0105, \u017ce co najmniej obciachem jest wje\u017cd\u017canie do Morskiego Oka wozem (melexem zreszt\u0105 te\u017c). Przecie\u017c nawet kilkuletnie dzieci mog\u0105 tam dotrze\u0107 spacerem. Ba, taka prawdziwa, piesza, a cz\u0119sto pierwsza, wyprawa w g\u00f3ry b\u0119dzie dla nich wi\u0119kszym prze\u017cyciem ni\u017c byle przeja\u017cd\u017cka.<\/p>\n<p>Bo na los g\u00f3ralskich koni wp\u0142ywa nie tylko to, jak traktuj\u0105 je w\u0142a\u015bciciele, ale i to, jak traktuje wyjazdy w g\u00f3ry wielu rodak\u00f3w (niedawno na portalu POLITYKI zwraca\u0142a na to ju\u017c uwag\u0119 Jagienka Wilczak: <a href=\"http:\/\/www.polityka.pl\/tygodnikpolityka\/spoleczenstwo\/1589025,1,dlaczego-konie-padaja--a-raczej-umieraja--w-drodze-do-morskiego-oka.read\" target=\"_blank\">\u201ePieszo na z\u0142o\u015b\u0107 g\u00f3ralom\u201d<\/a>). Pytanie tylko, czy obciach jest dla nich obciachem.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dyrekcja Tatrza\u0144skiego Parku Narodowego wymy\u015bli\u0142a, \u017ce problem koni padaj\u0105cych pod ci\u0119\u017carem wo\u017c\u0105cych letnik\u00f3w do Morskiego Oka rozwi\u0105\u017ce przez ograniczenie liczby kurs\u00f3w oraz wprowadzenie na t\u0119 tras\u0119 tak\u017ce melex\u00f3w. Ma to uspokoi\u0107 ekolog\u00f3w i co wra\u017cliwszych go\u015bci Zakopanego. Lecz losowi zwierz\u0105t ul\u017cy\u0107 mo\u017ce tylko zakaz u\u017cywania ich na tej trasie, po\u0142\u0105czony z akcj\u0105 wykupienia ich z [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[23,18],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2694"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2694"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2694\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2742,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2694\/revisions\/2742"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}