{"id":5508,"date":"2018-12-07T20:42:41","date_gmt":"2018-12-07T19:42:41","guid":{"rendered":"http:\/\/narty.blog.polityka.pl\/?p=5508"},"modified":"2018-12-07T21:17:22","modified_gmt":"2018-12-07T20:17:22","slug":"stubai-kontra-ocieplenie-i","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/2018\/12\/07\/stubai-kontra-ocieplenie-i\/","title":{"rendered":"Stubai kontra ocieplenie (I)"},"content":{"rendered":"

Tyrolski Stubaier Gletscher jest pionierem zabezpieczania alpejskich lodowc\u00f3w przed skutkami globalnego ocieplenia. I ma w tej wojnie sukcesy.
\n
\nKiedy w Katowicach na szczycie klimatycznym politycy i eksperci rozmawiali o skutkach globalnego ocieplenia, mog\u0142em przekona\u0107 si\u0119, jak z globalnym ociepleniem mo\u017cna walczy\u0107 w praktyce. I to w miejscu tyle\u017c newralgicznym, co symbolicznym, bo na stokach alpejskich lodowc\u00f3w. By\u0142em mianowicie na Stubaier Gletscher, najwi\u0119kszym spo\u015br\u00f3d udost\u0119pnionych narciarzom obszar\u00f3w lodowcowych Tyrolu (i ca\u0142ej Austrii). Tworzy go pi\u0119\u0107 lodowc\u00f3w (Daunkogelferner, Schaufelferner, Gai\u00dfkarferner, Fernauferner i Windachferner), wi\u0119c ca\u0142kowita powierzchnia stok\u00f3w stacji szacowana jest na 1500 ha, z czego ratrakami przygotowuje si\u0119 w pe\u0142ni sezonu 205 ha (co daje 64 km tras i to mierzonych \u201ew linii prostej\u201d). Teraz oczywi\u015bcie nie wszystkie trasy s\u0105 otwarte, ale \u017ce w\u0142a\u015bnie zacz\u0119\u0142o sypa\u0107, zapewne systematycznie udost\u0119pniane b\u0119d\u0105 kolejne.<\/p>\n

Istotne okazuj\u0105 si\u0119 okoliczno\u015bci powstania stacji. By\u0142 pocz\u0105tek lat 70., kiedy dr Heinrich Klier odwiedzi\u0142 s\u0105siaduj\u0105c\u0105 z Tyrolem Ziemi\u0119 Salzbursk\u0105 i zobaczy\u0142, jak pr\u0119\u017cnie rozwija si\u0119 biznes turystyczno-sportowy w Kaprun\/Zell am See. Wszystko dzi\u0119ki temu, \u017ce tamtejszy lodowiec Kitzsteinhorns zosta\u0142 \u2013 jako pierwszy w Austrii \u2013 udost\u0119pniony dla sport\u00f3w zimowych. Pan Klier pomy\u015bla\u0142, \u017ce w Tyrolu te\u017c s\u0105 pi\u0119kne lodowce. Jeden z nich le\u017cy nawet niespe\u0142na godzin\u0119 jazdy samochodem od stolicy regionu, Innsbrucku. W efekcie zim\u0105 1972\/73 na Stubaier Gletscher stan\u0119\u0142y trzy wyci\u0105gi. Potem interes zacz\u0105\u0142 si\u0119 kr\u0119ci\u0107 (rodzina Klier\u00f3w do dzi\u015b ma wi\u0119kszo\u015bciowy pakiet udzia\u0142\u00f3w w Stubaier Bergbahnen, czyli kolejkach, innej infrastrukturze stacji oraz… ko\u0144cowej cz\u0119\u015bci doliny). A przez ca\u0142y czas opiera\u0142 m.in. na nowatorskich pomys\u0142ach i odwadze w ich wdra\u017caniu.<\/p>\n

Tak by\u0142o i z patentem na ochron\u0119 tamtejszych lodowc\u00f3w. Cho\u0107 maj\u0105 one p\u00f3\u0142nocn\u0105 ekspozycj\u0119, to w ostatnich latach podobnie jak wi\u0119kszo\u015b\u0107 lodowc\u00f3w w Alpach zacz\u0119\u0142y mocniej ni\u017c dot\u0105d topnie\u0107, a ich czo\u0142a si\u0119 \u201ewycofywa\u0107\u201d.<\/p>\n

By\u0142o to widoczne go\u0142ym okiem, ale i potwierdzone pomiarami naukowc\u00f3w. W Austrii prowadzony jest monitoring stanu 115 tamtejszych lodowc\u00f3w \u2013 i, przyk\u0142adowo, od 1998 do 2008 r. wszystkie z nich straci\u0142y \u015brednio 0,5 m grubo\u015bci pokrywy rocznie (w ci\u0105gu zatem tej dekady by\u0142o to a\u017c 5 m!).<\/p>\n

W ostatnim p\u00f3\u0142wieczu (od 1969 r.) powierzchnia pi\u0105tki lodowc\u00f3w Stubai zmniejszy\u0142a si\u0119 o ok. 33 proc. \u2013 z 1,72 do 1,15 km kwadratowych!<\/p>\n

W tej sytuacji mened\u017cerowie stacji postanowili zainwestowa\u0107 w… ochron\u0119 stanu lodowca. W 2003 r. zwr\u00f3cili si\u0119 o pomoc do glacjolog\u00f3w z uniwersytetu w Innsbrucku, by znale\u017ali spos\u00f3b na ograniczenie jego topnienia. Naukowcy przedstawili trzy propozycje.<\/p>\n

Pierwsza polega\u0107 mia\u0142a na wt\u0142aczaniu zim\u0105 pod \u015bnieg pod ci\u015bnieniem wody. Powsta\u0142a w ten spos\u00f3b warstwa mia\u0142a wprawdzie wi\u0119ksz\u0105 mas\u0119 i nieco chroni\u0142a lodowiec, lecz \u2013 jak si\u0119 okaza\u0142o \u2013 nadal w niewystarczaj\u0105cym stopniu. Pomys\u0142 drugi sprowadza\u0142 si\u0119 do mechanicznego ubijania zim\u0105 warstw \u015bniegu ratrakami \u2013 efekt by\u0142 jednak r\u00f3wnie niedostateczny. Trzeci koncept sprowadza\u0142 si\u0119 do okrycia lodowca gigantycznym kocem z filcu i odblaskowego tworzywa sztucznego. I to t\u0119 metod\u0119 zastosowano.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Cdn.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Tyrolski Stubaier Gletscher jest pionierem zabezpieczania alpejskich lodowc\u00f3w przed skutkami globalnego ocieplenia. I ma w tej wojnie sukcesy.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[9,28],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5508"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5508"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5508\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5514,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5508\/revisions\/5514"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5508"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5508"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/narty\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5508"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}