![\"\"](\"\/narty\/wp-content\/uploads\/2025\/10\/01c.jpg\")
<\/a><\/figure>\n\n\n\nMo\u017ce co\u015b jest na, bo w starobu\u0142garskim s\u0142owo \u201ePampor\u201d oznacza w\u0142a\u015bnie karawan\u0119. Historycznym faktem za\u015b ju\u017c na pewno, \u017ce okolice najwi\u0119kszego dzi\u015b w okolicy miasta, czyli Plowdiw, by\u0142y zamieszka\u0142e na d\u0142ugo przed I tysi\u0105cleciem p.n.e. Potem sw\u00f3j gr\u00f3d warowny urz\u0105dzili tam Trakowie, kt\u00f3rych z kolei podbi\u0142 w 342 r p.n.e. Filip II Macedo\u0144ski. W 46 r. miasto przej\u0119li Rzymianie i nazwali je Trimontium, czyli \u201e<\/strong>miasto na trzech wzg\u00f3rzach\u201d (dzi\u015b granice Plowdiw obejm\u0105 siedem wzg\u00f3rz). Sta\u0142o si\u0119 ono wa\u017cnym przystankiem Via Diagonalis \u2013 zbudowanego ze Nerona jednego z kluczowych szlaku ba\u0142ka\u0144skich, kt\u00f3ry wi\u00f3d\u0142 z Singidunum (w dzisiejszej Serbii) do Konstantynopola i liczy\u0142 924 kilometry. Do dzi\u015b w P\u0142owdiw mo\u017cna zobaczy\u0107 ods\u0142oni\u0119te przez archeolog\u00f3w fragmenty tej kamiennej drogi \u2013 imponuj\u0105cego dzie\u0142a \u00f3wczesnej sztuki in\u017cynierskiej. Mo\u017cna te\u017c wej\u015b\u0107 na widowni\u0119 rzymskiego amfiteatru oraz wyobrazi\u0107 sobie monumentalizm powsta\u0142ego r\u00f3wnie\u017c za panowania tam cesarstwa hipodromu \u2013 zachowa\u0142y si\u0119 i jego \u015blady, a przebiega\u0107 mia\u0142 w miejscu, gdzie dzi\u015b biegnie g\u0142\u00f3wny deptak miasta. Naturalnie wida\u0107 te\u017c w P\u0142owdiw wp\u0142ywy bizantyjskie (by\u0142o przez wieki graniczn\u0105 twierdz\u0105 imperium), osma\u0144skie (do Turcji nale\u017ca\u0142o przez ponad pi\u0119\u0107set lat \u2013 od roku 1363 do 1886), a wreszcie bu\u0142garskie \u2013 P\u0142owdiw wszed\u0142 w sk\u0142ad pierwszego pa\u0144stwa bu\u0142garskiego w IX wieku, a pod koniec XIX stulecia ju\u017c znalaz\u0142 si\u0119 w granicach niepodleg\u0142ej Bu\u0142garii. Ju\u017c tak bogata przesz\u0142o\u015b\u0107 \u2013 oraz nagromadzenie zabytk\u00f3w od rzymskich ruin po secesyjne kamienice i wille \u2013 sprawia, \u017ce tak\u017ce podczas narciarskiej g\u0142\u00f3wnie wyprawy koniecznie trzeba znale\u017a\u0107 czas na zwiedzenie P\u0142owdiw. Atutem miasta jest te\u017c lotnisko \u2013 l\u0105duje tu cho\u0107by wiele grup narciarskich z Wielkiej Brytanii i Izraela, bo do Pamporowa st\u0105d ju\u017c blisko.<\/p>\n\n\n\n A po drodze (85 km, ale g\u0142\u00f3wnie kr\u0119t\u0105 szos\u0105 w w\u0105skiej \u2013 przepi\u0119knie sk\u0105din\u0105d zalesionej \u2013 dolinie) kolejna ciekawostka: budynki, w kt\u00f3rych za komunizmu produkowano narty popularnej w krajach bloku wschodniego marki Mladost. Dzi\u015b za\u015b powstaj\u0105 tam \u2013 naturalnie na innych maszynach, w innych technologiach i pod du\u017co wy\u017cszymi rygorami jako\u015bci \u2013 niekt\u00f3re modele firmy Atomic (mo\u017cna je pozna\u0107, bo sygnowane s\u0105 jako \u201eCreated in Austria\u201d, podczas gdy te, kt\u00f3re powstaj\u0105 w g\u0142\u00f3wnej fabryce Atomica w Altenmark ko\u0142o Salzburga oznaczone s\u0105 \u201eMade in Austria\u201d). <\/p>\n\n\n\n Samo Paporowo to ci\u0105g ulokowanych przy g\u0142\u00f3wnej arterii stacji hoteli i pensjonat\u00f3w powsta\u0142ych a to jeszcze za komunizmu, a to ju\u017c wsp\u00f3\u0142czesnych oraz kompleks\u00f3w dopiero co wybudowanych ju\u017c w wy\u017cszych partiach g\u00f3r. Ju\u017c to pokazuje burzliwe dzieje stacji.<\/p>\n\n\n\n Powsta\u0142a dzi\u0119ki smyka\u0142ce dw\u00f3ch ludzi do interes\u00f3w. Pierwszym by\u0142 Rajczo Belew, legendarny pod koniec XIX wieku w ca\u0142ych Rodopach, pasma g\u00f3r po\u0142udniowych Ba\u0142kan\u00f3w, handlarz suknem i innymi towarami potrzebnymi stacjonuj\u0105cej tam wtedy tureckiej armii. Zam\u00f3wione towary dostarcza\u0142 tak szybko, \u017ce pono\u0107 Turcy nazwali go \u201ePampor\u201d, czyli poci\u0105g \u2013 i to jest drugie z mo\u017cliwych wyja\u015bnie\u0144 nazwy obecnego kurortu. Zarobione pieni\u0105dze Rajczo \u201ePampor\u201d Belew postanowi\u0142 zainwestowa\u0107 \u2013 skupi\u0142 250 hektar\u00f3w \u0142\u0105k i las\u00f3w wok\u00f3\u0142 g\u00f3ry Karamand\u017ca (dzi\u015b zwanej Sne\u017cank\u0105), zacz\u0105\u0142 wypasa\u0107 tam byd\u0142o i produkowa\u0107 sery i mas\u0142o. W okolicy dzia\u0142a\u0142 te\u017c inny biznesowy talent \u2013 prezes tamtejszej Sp\u00f3\u0142dzielni Le\u015bnej Niko\u0142aj Cziczowski. To on rzuci\u0142 pomys\u0142, by miejscowi zacz\u0119li zarabia\u0107 te\u017c na miastowych, kusz\u0105c ich czystym powietrzem i dzik\u0105 przyrod\u0105. Potraktowano go z pob\u0142a\u017caniem, ju\u017c cho\u0107by dlatego, \u017ce do najbli\u017cszej stacji kolejowej by\u0142o 75 km. Cziczowski nie ust\u0105pi\u0142: w 1933 roku otworzy\u0142 w Pamporowie pensjonat \u2013 i to na owe czasy imponuj\u0105cy, bo oferuj\u0105cy 27 pokoi z bie\u017c\u0105c\u0105 wod\u0105 i tarasem ka\u017cdy oraz \u0142azienkami na korytarzach. Pierwszymi go\u015b\u0107mi byli pisarze, arty\u015bci i kupcy \u2013 zar\u00f3wno Bu\u0142garzy, jak i obcokrajowcy. S\u0142awa luksusu szybko si\u0119 wi\u0119c roznios\u0142a i trzeba by\u0142o dobudowa\u0107 trzecie pi\u0119tro. Sp\u00f3\u0142dzielnia Le\u015bna Pamporowo poprawi\u0142a okoliczne drogi i \u2013 jak na uzdrowisko przysta\u0142o \u2013 wyznaczy\u0142a kilka \u017ar\u00f3de\u0142 leczniczej wody. Wydzieli\u0142a te\u017c dzia\u0142ki na prywatne wille. Kupowali je zamo\u017cni sofijczycy, ale i banki oraz ministerstwa. Zim\u0105 dojazd przez zaspy zapewnia\u0142y powo\u017cone wprawn\u0105 r\u0119k\u0105 miejscowych konne sanie.<\/p>\n\n\n\n Wszystko zmieni\u0142o si\u0119 po zaprowadzeniu w kraju komunizmu. Lasy sp\u00f3\u0142dzielni i prywatne wille przej\u0119\u0142o pa\u0144stwo. Pamporowo mia\u0142o te\u017c odt\u0105d nazywa\u0107 si\u0119\u2026 Kolarow \u2013 na cze\u015b\u0107 wsp\u00f3\u0142za\u0142o\u017cyciela Bu\u0142garskiej Partii Komunistycznej. Z czasem o\u015brodek si\u0119 rozrasta\u0142, cho\u0107 do dzi\u015b barier\u0105 w rozwoju pozostaj\u0105 nieuregulowane \u2013 po nacjonalizacji \u2013 kwestie w\u0142asno\u015bciowe. Dzi\u015b Pamporowo to dwa, oddalone od siebie o 10 km, ale po\u0142\u0105czone jednym ski-passem, obszary: Malina i Mechi Chal. \u0141\u0105cznie to niemal 50 km przygotowywanych tras (na poziomie 1155-1928 m n.p.m.) \u2013 biegn\u0105cych zwykle przecinkami, ale szerokich i ciekawie urozmaiconych, i w wi\u0119kszo\u015bci przyzwoicie stromych (cho\u0107 naturalnie i poczatkuj\u0105cy maj\u0105 warianty pozwalaj\u0105ce na zjazdy do doliny). <\/p>\n\n\n\n Tak\u017ce kolejkom i wyci\u0105gom nic zarzuci\u0107 nie mo\u017cna. Atutem jest te\u017c \u2013 potwierdzone badaniami naukowymi i opiniami bywalc\u00f3w \u2013 cz\u0119ste tu zjawisko zwi\u0119kszonej ujemnej jonizacji powietrza, co sprawia, \u017ce kurort jest skutecznym miejscem leczenia chor\u00f3b uk\u0142adu oddechowego, nerwowego i przemiany materii. <\/p>\n\n\n\n *<\/p>\n\n\n\n
Dawny pensjonat Cziczowskiego podupad\u0142, niekt\u00f3re wille zamieniono na stajnie i stodo\u0142y. Dopiero w l. 60 XX wieku w\u0142adze postanowi\u0142y jednak wykorzysta\u0107 kurort \u2013 pa\u0144stwowy Ba\u0142kantourist wybudowa\u0142 kilka nowoczesnych hoteli (z si\u0142owniami i basenami!). Znakiem rozpoznawczym o\u015brodka sta\u0142a si\u0119 wie\u017ca telewizyjna\/punkt widokowy na Sne\u017cance (1928 m n.p.m.). To w lasach porastaj\u0105cych jej zbocza wytyczono pierwsze 15 km tras narciarskich stacji.<\/p>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n<\/a><\/figure>\n\n\n\n