{"id":10381,"date":"2026-01-10T00:57:00","date_gmt":"2026-01-09T23:57:00","guid":{"rendered":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/?p=10381"},"modified":"2026-01-09T23:46:45","modified_gmt":"2026-01-09T22:46:45","slug":"ptasia-godzinka-po-polsku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2026\/01\/10\/ptasia-godzinka-po-polsku\/","title":{"rendered":"Ptasia godzinka po polsku"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image size-full\"><a href=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/kwiczol.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"1382\" height=\"1037\" src=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2026\/01\/kwiczol.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-10388\"\/><\/a><\/figure>\n\n\n\n<p>Kilka razy zdarzy\u0142o mi si\u0119 pisa\u0107 o nauce obywatelskiej, czyli zbieraniu danych przez amator\u00f3w. Nie ka\u017cde hobby da si\u0119 tak wykorzysta\u0107, np. nic mi nie wiadomo o analizie zbior\u00f3w puszek po piwie czy figurek z Gwiezdnych Wojen. Nie ka\u017cde po\u017c\u0105dane dane da si\u0119 te\u017c tak zebra\u0107 &#8211; nie ka\u017cdy te\u017c mo\u017ce zbudowa\u0107 w ogr\u00f3dku Super-Kamiokande, \u017ceby przesy\u0142a\u0107 naukowc\u00f3w informacje o zaobserwowanych w\u0142asnor\u0119cznie neutrinach. Zaryzykowa\u0142bym stwierdzenie, niepoparte jednak analizami statystycznymi &#8211; \u017ce nauka obywatelska najcz\u0119\u015bciej zwi\u0105zana jest z obserwacj\u0105 ptak\u00f3w. <a href=\"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2010\/10\/11\/ornitolodzy-i-ptakoluby\/\" data-type=\"post\" data-id=\"637\">Ornitolodzy i ptakoluby<\/a>, o kt\u00f3rych pisa\u0142em kilkana\u015bcie lat temu tworz\u0105 platformy do zbierania takich informacji, a ponadto rozmaite akcje: Akcja Ba\u0142tycka, zimowe ptakoliczenie, Europejskie Dni Ptak\u00f3w, Wielki Rok, czy niezliczone spacery ornitologiczne. W\u0142\u0105czaj\u0105 si\u0119 te\u017c do bioblitz\u00f3w. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 to czyste hobby, cz\u0119\u015b\u0107 jednak danych wykorzystuj\u0105 naukowcy czy s\u0142u\u017cby monitoringowe.<\/p>\n\n\n\n<p>Cz\u0119\u015b\u0107 akcji po jakim\u015b czasie wygasa, jak np. warszawskie wr\u00f3bliczenie, ale w kalendarzu ptakolub\u00f3w zawsze pojawi si\u0119 co\u015b nowego. W 2019 w Czechach odby\u0142a si\u0119 <em>Pta\u010d\u00ed hodinka<\/em>. Przyj\u0119\u0142a si\u0119 na tyle dobrze, \u017ce zorganizowano jej kolejne wydania, a w tym roku jej zasi\u0119g rozszerzy si\u0119 na Szwajcari\u0119, Bawari\u0119, Austri\u0119, S\u0142owacj\u0119, Serbi\u0119 i Polsk\u0119. <\/p>\n\n\n\n<p>Na czym polega Ptasia godzinka? Na obserwowaniu ptak\u00f3w przez godzin\u0119. W tym roku 16, 17 lub 18 stycznia. Niestety, musz\u0105 to by\u0107 ptaki zaobserwowane w jednym miejscu, wi\u0119c odpada spacer. Organizatorzy sugeruj\u0105 okolice karmnika. Jednym z problem\u00f3w ptakolicze\u0144 jest ryzyko, \u017ce ptaka policzymy, po czym odleci, a wr\u00f3ciwszy, zostanie policzony drugi raz. Dlatego organizatorzy dodali kolejny warunek &#8211; do podsumowania podaje si\u0119 tylko maksymaln\u0105 liczb\u0119 osobnik\u00f3w zaobserwowanych jednocze\u015bnie. Je\u017celi raz zobaczymy trzy gile, a nast\u0119pnie dwa gile, to nawet, gdy wydaje nam si\u0119, \u017ce to inne ptaki, podajemy nie pi\u0119\u0107, tylko trzy. Ptaki bardziej towarzyskie b\u0119d\u0105 wi\u0119c lepiej reprezentowane ni\u017c samotnicze. Zgodnie z konwencj\u0105 przyj\u0119t\u0105 w ptakoliczeniach licz\u0105 si\u0119 ptaki w zasi\u0119gu wzroku nie tylko w poziomie, ale te\u017c w pionie. Zatem gdy trafi si\u0119 np. klucz \u017curawi wysoko na niebie &#8211; te\u017c. Nie przesadzam z \u017curawiami zim\u0105. W ostatnich kilkunastu latach klucz przelatuj\u0105cych ptak\u00f3w w \u015brodku zimy w \u015brodku Polski nie jest niczym niezwyk\u0142ym.<\/p>\n\n\n\n<p>W Polsce Ptasi\u0105 godzink\u0119 organizuje Og\u00f3lnopolskie Towarzystwo Ochrony Ptak\u00f3w. Wi\u0119cej informacji na ten temat znajduje si\u0119 na stronie: <a href=\"https:\/\/ptasiagodzinka.otop.org.pl\/\">https:\/\/ptasiagodzinka.otop.org.pl\/<\/a>.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Piotr Panek<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>fot. Piotr Panek. licencja <\/em><a aria-label=\"CC BY-SA 4.0 (opens in a new tab)\" href=\"https:\/\/creativecommons.org\/licenses\/by-sa\/4.0\/\" target=\"_blank\" rel=\"noreferrer noopener\"><em>CC BY-SA 4.0<\/em><\/a> <em>(kwiczo\u0142, osobnik 1, Warszawa, 8 stycznia 2026)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W kalendarzu ptakolub\u00f3w pojawi\u0142a si\u0119 Ptasia godzinka<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":10388,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58,54],"tags":[1290,76],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10381"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10381"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10381\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10389,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10381\/revisions\/10389"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10388"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10381"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10381"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10381"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}