![\"knuth_450.jpg\"](\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/wp-content\/uploads\/2008\/knuth_450.jpg\" "\\"knuth_450.jpg\\"")
<\/p>\n<\/p>\n
Mo\u017ce warto by rozpocz\u0105\u0107 akcj\u0119 bojkotu nauki na papierze?<\/strong><\/p>\n Je\u015bli kto\u015b sk\u0142ada\u0142 kiedy\u015b wniosek o grant europejski, to spotka\u0142 si\u0119 zapewne z tym dziwnym terminem, za kt\u00f3ry mo\u017cna dosta\u0107 sporo punkt\u00f3w. Komisja Europejska stawia na disseminacj\u0119! Zawsze mia\u0142em k\u0142opot, \u017ceby sensownie odpowiedni punkt wniosku sformu\u0142owa\u0107. Dopiero wczoraj dowiedzia\u0142em si\u0119, o co w\u0142a\u015bciwie chodzi.<\/p>\n <\/p>\n Wczoraj mianowicie pojecha\u0142em do \u0141odzi, na imprez\u0119 powa\u017cnie zwan\u0105 IV Otwartym Posiedzeniem Komisji Fizyki Teoretycznej Komitetu Fizyki PAN. Impreza sk\u0142ada\u0142a si\u0119 z dw\u00f3ch cz\u0119\u015bci: najpierw by\u0142y referaty naukowe, a po po\u0142udniu – dyskusja panelowa na temat „pal\u0105cych problem\u00f3w nurtuj\u0105cych nasze \u015brodowisko”. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce jednym z nich jest w\u0142a\u015bnie owa disseminacja.<\/p>\n Jak nam wyt\u0142umaczy\u0142 prof. Szymczak chodzi tu o rozpowszechnianie wynik\u00f3w bada\u0144 naukowych. Dowiedzieli\u015bmy si\u0119, \u017ce ceny periodyk\u00f3w fizycznych znowu wzros\u0142y (ponad poziom inflacji) i zn\u00f3w po kilku latach spokoju mamy powa\u017cny k\u0142opot z wyci\u015bni\u0119ciem z ministerstwa pieni\u0119dzy na subskrypcj\u0119. (Na marginesie, w kuluarowych rozmowach us\u0142ysza\u0142em plotk\u0119, \u017ce pieni\u0105dze wywalczone kilka lat temu na rozw\u00f3j nauki przerzucone zosta\u0142y ostatnio na zaspokojenie roszcze\u0144 p\u0142acowych lekarzy – poniewa\u017c nasz strajk nikogo nie obejdzie, najwy\u017cej ucieszy paru student\u00f3w, my nie mamy wielkich szans na podwy\u017ck\u0119 pensji. Swoj\u0105 drog\u0105 przeczyta\u0142em w wywiadzie z mi\u0142o\u015bciwie nam panuj\u0105c\u0105 Pani\u0105 Minister, \u017ce pensja profesora to oko\u0142o 8 tys. z\u0142otych – ciekawe sk\u0105d Pani Minister dane te wzi\u0119\u0142a?) Wed\u0142ug Profesora Szymczaka nale\u017cy co\u015b zrobi\u0107, aby przeciwstawi\u0107 si\u0119 monopolowi kilku wydawnictw, bez opami\u0119tania winduj\u0105cych ceny. Jego zdaniem sensowna jest inicjatywa New Journal of Physics, kt\u00f3rego artyku\u0142y dost\u0119pne s\u0105 w Internecie za darmo, za\u015b koszty publikacji (niebagatelne – 500 euro, albo funt\u00f3w, nie pami\u0119tam) ponosi autor. Powinni\u015bmy wi\u0119c w grantach od\u0142o\u017cy\u0107 sobie jak\u0105\u015b sum\u0119 na publikacj\u0119 wynik\u00f3w w\u0142a\u015bnie.<\/p>\n Ja z tak\u0105 konkluzj\u0105 fundamentalnie si\u0119 nie zgadzam. Czasopisma fizyczne s\u0105 mi do mojej pracy zupe\u0142nie niepotrzebne. Od 1991 roku dzia\u0142a ArXiV<\/a> internetowe archiwum, do kt\u00f3rego codziennie uczeni z ca\u0142ego \u015bwiata przesy\u0142aj\u0105 swoje naj\u015bwie\u017csze prace. (Powstanie Arxivu by\u0142o mo\u017cliwe dzi\u0119ki powstaniu TeXa, programu komputerowego napisanego przez Donalda Knutha<\/a> pozwalaj\u0105cego na domowe, wygodne sk\u0142adanie tekst\u00f3w z du\u017c\u0105 ilo\u015bci\u0105 matematyki – chyba nikomu tak bardzo jak Knuthowi nie nale\u017cy si\u0119 Nobel z fizyki!) Dzi\u0119ki arxivum mam wi\u0119c codziennie rano (wieczorem, je\u015bli jestem na zachodniej p\u00f3\u0142kuli) przegl\u0105d wszystkich wa\u017cnych (i niewa\u017cnych) prac z mojej dziedziny, jak r\u00f3wnie\u017c innych dziedzin fizyki, matematyki i astronomii, kt\u00f3re powsta\u0142y w ci\u0105gu ostatnich 24 godzin. Nie obchodz\u0105 mnie wi\u0119c zupe\u0142nie czasopisma, kt\u00f3re te prace, z kilkumiesi\u0119cznym op\u00f3\u017anieniem przedrukowuj\u0105, jedyna r\u00f3\u017cnica jest taka, \u017ce zdarza si\u0119, \u017ce sk\u0142ad w czasopismach jest nieco lepszej jako\u015bci.<\/p>\n Komu wi\u0119c czasopisma s\u0105 potrzebne. Ano biurokracji naukowej. S\u0105 czasopisma lepsze i gorsze (w lepszych trudniej opublikowa\u0107 prac\u0119), a jako\u015b\u0107 charakteryzuje tzw. impact factor. Poniewa\u017c jest on pewn\u0105 liczb\u0105, biurokracja wykorzystuje j\u0105 do oceny jako\u015bci pracy naukowej, poszczeg\u00f3lnych os\u00f3b i instytucji. Je\u015bli wi\u0119c chcemy ubiega\u0107 si\u0119 o grant, czy kiedy nasz instytut jest oceniany, biurokracja zlicza impact factory publikacji. Nie trzeba przy tym za bardzo si\u0119 napracowa\u0107!<\/p>\n Tylko dlaczego ja mam marnowa\u0107 sw\u00f3j czas na korespondencj\u0119 z redakcj\u0105, u\u017ceranie si\u0119 z niekompetentnymi czasami recenzentami (spora cz\u0119\u015b\u0107 naprawd\u0119 dobrych prac moich i moich znajomych zosta\u0142a odrzucona przez recenzent\u00f3w na tym czy innym etapie – polecam ksi\u0105\u017ck\u0119 Joao Magueijo „Szybciej ni\u017c \u015bwiat\u0142o”), i na pisanie w\u0142asnych recenzji na potrzeby redakcji. Dla biurokracji?<\/p>\n Problem w tym, \u017ce maj\u0105c ArXiV nie mam \u017cadnego k\u0142opotu z dotarciem do wynik\u00f3w moich koleg\u00f3w i nie mam te\u017c k\u0142opotu z rozpowszechnianiem wynik\u00f3w moich w\u0142asnych bada\u0144. Tyle \u017ce biurokracja naukowa zdaje si\u0119 tego nie zauwa\u017ca\u0107. \u017byje sobie w wygodnej symbiozie z wydawcami i komercyjnymi instytucjami zajmuj\u0105cymi si\u0119 zliczaniem impact factor\u00f3w. Pieni\u0105dze przep\u0142ywaj\u0105 i wszyscy s\u0105 bardzo z siebie zadowoleni.<\/p>\n Mo\u017cna oczywi\u015bcie zada\u0107 pytanie, jak ocenia\u0107 dorobek naukowy i jako\u015b\u0107 bada\u0144, gdyby tych element\u00f3w zabrak\u0142o. Ale nie jest to a\u017c tak trudne. Prace s\u0105 og\u00f3lnie dost\u0119pne. Wiadomo, jakie s\u0105 cytowania (SLAC prowadzi serwis, w kt\u00f3rym mo\u017cna to sprawdzi\u0107 dwoma klikni\u0119ciami). Oczywi\u015bcie ocena taka b\u0119dzie nieco trudniejsza ni\u017c w przypadku bezmy\u015blnego zsumowania kilku liczb, ale mo\u017ce w\u0142a\u015bnie dzi\u0119ki temu bardziej miarodajna.<\/p>\n Mo\u017ce wi\u0119c warto by rozpocz\u0105\u0107 akcj\u0119 bojkotu nauki na papierze? Tylko jak przekona\u0107 biurokrat\u00f3w?<\/p>\n Jerzy Kowalski-Glikman<\/strong><\/p>\n Na zdj\u0119ciu <\/em>Donald Knuth<\/a>.\u00a0 Fot. BeSherman<\/a>, Duozmo<\/a> (CC SA)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Mo\u017ce warto by rozpocz\u0105\u0107 akcj\u0119 bojkotu nauki na papierze? Je\u015bli kto\u015b sk\u0142ada\u0142 kiedy\u015b wniosek o grant europejski, to spotka\u0142 si\u0119 zapewne z tym dziwnym terminem, za kt\u00f3ry mo\u017cna dosta\u0107 sporo punkt\u00f3w. Komisja Europejska stawia na disseminacj\u0119! Zawsze mia\u0142em k\u0142opot, \u017ceby sensownie odpowiedni punkt wniosku sformu\u0142owa\u0107. Dopiero wczoraj dowiedzia\u0142em si\u0119, o co w\u0142a\u015bciwie chodzi.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[106,5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=153"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3796,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/153\/revisions\/3796"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=153"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=153"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=153"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}