
{"id":1874,"date":"2012-12-13T19:22:48","date_gmt":"2012-12-13T18:22:48","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=1874"},"modified":"2013-02-11T17:08:32","modified_gmt":"2013-02-11T16:08:32","slug":"sport-a-nauka-ii","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2012\/12\/13\/sport-a-nauka-ii\/","title":{"rendered":"Sport a nauka II"},"content":{"rendered":"<p>We wszystkich projektach reform nauki, czy to wprowadzonych w \u017cycie czy nadal planowanych, \u00a0ci\u0105gle m\u00f3wi si\u0119 o konkursach, konkurencji, wy\u015bcigach na H-indeksy. W tej tendencji zdumiewa mnie brak konsekwencji. Projektanci naszego \u017cycia naukowego uparcie m\u00f3wi\u0105 &#8222;A&#8221; i za nic nie chc\u0105 powiedzie\u0107 &#8222;B&#8221; i &#8222;C&#8221;.<\/p>\n<p>A wystarczy przyjrze\u0107 si\u0119 \u015bwiatowi sportu, \u017ceby zobaczy\u0107, jak to wszystko logicznie domkn\u0105\u0107.<\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/bokserzy.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-1875\" title=\"bokserzy\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/bokserzy.jpg\" alt=\"Bokserzy\" width=\"700\" height=\"507\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/bokserzy.jpg 700w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2012\/12\/bokserzy-300x217.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 700px) 100vw, 700px\" \/><\/a><\/p>\n<p><!--more--><br \/>\nPostulat jest taki, \u017ceby uczeni zachowywali si\u0119 jak zawodowi sportowcy, o ka\u017cde par\u0119 lat kariery zawodowej walcz\u0105c w ostrej konkurencji z innymi ch\u0119tnymi.<\/p>\n<p>Zauwa\u017cmy, \u017ce okres prawdziwej wielkiej formy uczonego wbrew pozorom wcale nie trwa wyra\u017anie d\u0142u\u017cej ni\u017c najlepsze lata, powiedzmy, pi\u0142karza zawodowego. W matematyce wielu nawet bardzo zdolnych badaczy do\u015bwiadcza odp\u0142ywu mocy tw\u00f3rczych po \u00a0czterdziestce. Tyle, \u017ce autentyczn\u0105 karier\u0119 naukow\u0105 rozpoczynaj\u0105 po sko\u0144czeniu studi\u00f3w, maj\u0105c oko\u0142o 25 lat i nikt im nie oferuje lukratywnych kontrakt\u00f3w w wieku 17 czy 18 lat, a w pi\u0142ce to powszechne.<\/p>\n<p>Humani\u015bci maj\u0105 pono\u0107 odwrotn\u0105 tendencj\u0119: im s\u0105 starsi tym lepsi, jak wino. Powiedzmy, \u017ce pe\u0142n\u0105 moc badawcz\u0105 osi\u0105gaj\u0105 oko\u0142o 50. roku \u017cycia, gdy maj\u0105 naprawd\u0119 du\u017ce do\u015bwiadczenie \u017cyciowe. Tymczasem wtedy ju\u017c za rogiem czeka emerytura (profesorska w wieku 70 lat) i najlepsze lata wcale te\u017c nie trwaj\u0105 tak d\u0142ugo.<\/p>\n<p>Naukowcy co kilka lat maj\u0105 stacza\u0107 b\u00f3j o etat, grant, pieni\u0105dze na infrastruktur\u0119, prawie jak bokserzy zawodowi. I nie czarujmy si\u0119, w tych bojach sukcesy w walkach poprzednich maj\u0105 znaczenie &#8211; przegrana to \u00a0spadek w rankingach i mniejsze szanse w nast\u0119pnych pr\u00f3bach o najwy\u017csze stawki.<\/p>\n<p>No to teraz popatrzmy jak w podobnych warunkach funkcjonuje sport zawodowy i jakie jego mechanizmy nale\u017ca\u0142oby wprowadzi\u0107 w nauce.<\/p>\n<p>Po pierwsze, zapieraj\u0105ce dech kontrakty dla najlepszych i sowite dla wystarczaj\u0105co dobrych. Bo tak\u017ce w nauce tylko to przyci\u0105gnie naprawd\u0119 najzdolniejszych i sk\u0142oni do pracy w warunkach nieustannej konkurencji i ryzyka wypadni\u0119cia za burt\u0119.<\/p>\n<p>Po drugie, handel zawodnikami i wielkie pieni\u0105dze za transfery z klubu do klubu &#8211; to dzi\u0119ki temu warto b\u0119dzie prowadzi\u0107 studia magisterskie i doktoranckie, bo najlepszych absolwent\u00f3w b\u0119dzie mo\u017cna sprzeda\u0107 za wielocyfrowe sumy. No i trzeba b\u0119dzie dba\u0107 o najlepszych, bo inaczej nie przed\u0142u\u017c\u0105 kontraktu i odejd\u0105 za darmo po jego zako\u0144czeniu.<\/p>\n<p>Po trzecie, system &#8222;pay per view&#8221;, \u017ceby wyk\u0142ady najlepszych ogl\u0105dali ci, kt\u00f3rzy zap\u0142ac\u0105, a uczeni mieli sowity procent od zysk\u00f3w generowanych przez ich wyk\u0142ad.<\/p>\n<p>Decydenci od nauki nie maj\u0105 si\u0119 czego ba\u0107, ka\u015bcie dzia\u0142aczy w sporcie zawodowym powodzi si\u0119 \u015bwietnie i je\u015bli wejd\u0105 w jej rol\u0119, to b\u0119d\u0105 si\u0119 nadal mieli jak p\u0105czki w ma\u015ble.<\/p>\n<p>Ju\u017c tylko szybciutko dorzuc\u0119 inne has\u0142a, kt\u00f3re mi si\u0119 ze sportem kojarz\u0105 i koniecznie powinny wej\u015b\u0107 do \u015bwiata nauki: okienka transferowe, kontrakt reklamowy, menad\u017cer, sponsor, z\u0142ota liga.<\/p>\n<p>Pani Minister, co Pani na to?<\/p>\n<p><strong>Jerzy Tyszkiewicz<\/strong><br \/>\n<em>Ilustracja \u00a0<a href=\"http:\/\/www.flickr.com\/photos\/dreamiurg\/\">dreamiurg<\/a> (<a href=\"http:\/\/www.flickr.com\/people\/dreamiurg\/\">Dmitry Guyvoronsky<\/a>), Flickr (CC BY-NC-SA 2.0)<\/em><\/p>\n<p>P.S. Pewnie pojawi\u0105 si\u0119 te\u017c faule, doping, itd., ale przecie\u017c zyski wielokrotnie przekrocz\u0105 koszty. Nawet naukowi kibole mnie jako\u015b nie przera\u017caj\u0105. Oprawa z flagami, ch\u00f3ralne \u015bpiewy i race na wyk\u0142adzie &#8211; to na pewno by\u0142oby niezapomniane prze\u017cycie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>We wszystkich projektach reform nauki, czy to wprowadzonych w \u017cycie czy nadal planowanych, \u00a0ci\u0105gle m\u00f3wi si\u0119 o konkursach, konkurencji, wy\u015bcigach na H-indeksy. W tej tendencji zdumiewa mnie brak konsekwencji. Projektanci naszego \u017cycia naukowego uparcie m\u00f3wi\u0105 &#8222;A&#8221; i za nic nie chc\u0105 powiedzie\u0107 &#8222;B&#8221; i &#8222;C&#8221;. A wystarczy przyjrze\u0107 si\u0119 \u015bwiatowi sportu, \u017ceby zobaczy\u0107, jak to [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[60,5,30,53],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1874"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1874"}],"version-history":[{"count":7,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1874\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2059,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1874\/revisions\/2059"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1874"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1874"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1874"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}