
{"id":191,"date":"2008-07-21T09:55:33","date_gmt":"2008-07-21T08:55:33","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=191"},"modified":"2018-07-25T21:23:15","modified_gmt":"2018-07-25T19:23:15","slug":"gdzie-podziala-sie-dusza-medycyny","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2008\/07\/21\/gdzie-podziala-sie-dusza-medycyny\/","title":{"rendered":"Gdzie podzia\u0142a si\u0119 dusza medycyny?"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" title=\"soul.jpg\" src=\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/wp-content\/uploads\/2008\/soul.jpg\" alt=\"soul.jpg\" width=\"450\" height=\"299\" align=\"texttop\" border=\"0\" hspace=\"5\" vspace=\"5\" \/><\/p>\n<p><strong>Kore. O chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny.<\/strong><\/p>\n<p>Jedn\u0105 z ksi\u0105\u017cek nominowanych do tegorocznej nagrody Nike jest &#8222;Kore&#8221; Andrzeja Szczeklika &#8211; ksi\u0105\u017cka &#8222;o chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny&#8221;. Ksi\u0105\u017cka niezwyk\u0142a i intryguj\u0105ca. I &#8211; odrobin\u0119 z\u0142o\u015bliwie dodam &#8211; jak najbardziej \u201apostmodernistyczna\u2019. Cho\u0107 autor jest, o zgrozo, specjalist\u0105 od serca i p\u0142uc, profesorem medycyny, szefem II Katedry Chor\u00f3b Wewn\u0119trznych UJ.<br \/>\n<!--more-->\u201aKore\u2019 to po grecku dziewczynka oraz \u017arenica, wyja\u015bnia autor na ok\u0142adce ksi\u0105\u017cki. Co jednak i \u201adziewczynka\u2019, i \u201a\u017arenica\u2019 maj\u0105 wsp\u00f3lnego z medycyn\u0105? Czytajmy dalej:<br \/>\n&#8222;Grecy m\u00f3wili, i\u017c dusz\u0119, w postaci male\u0144kiej dziewczynki, zobaczy\u0107 mo\u017cna przez oka \u017arenic\u0119. Sk\u0105d mogli wiedzie\u0107, \u017ce \u017arenica to jedyne okienko z widokiem na m\u00f3zg, na jego nerwy wzrokowe? A gdzie dzi\u015b podzia\u0142a si\u0119 dusza? Co m\u00f3wi nam o niej medycyna? Czy w sobie te\u017c duszy wygl\u0105da? I szuka jej w swoich odwiecznych \u015bwiatach &#8211; gdzie\u015b pomi\u0119dzy \u017cyciem a \u015bmierci\u0105, zdrowiem a chorob\u0105, nauk\u0105 a sztuk\u0105, a tak\u017ce &#8211; w mi\u0142o\u015bci&#8221;.<\/p>\n<p>Zapewniam, \u017ce ten kr\u00f3tki, obiecuj\u0105cy wst\u0119p dobrze przylega do tre\u015bci ksi\u0105\u017cki, sk\u0142adaj\u0105cej si\u0119 z dwunastu znakomitych esej\u00f3w. Uj\u0119\u0142a mnie swoboda, z jak\u0105 Andrzej Szczeklik porusza si\u0119 pomi\u0119dzy r\u00f3\u017cnymi dziedzinami nie tylko nauki, ale i kultury; jednym z licznych kontekst\u00f3w medycyny, kt\u00f3ry jest analizowany przez autora, jest sztuka i jej zmagania z cia\u0142em i z dusz\u0105. Odwo\u0142ania do \u201aduszy\u2019 s\u0105 zreszt\u0105 wielokrotne i, my\u015bl\u0119, jak najbardziej uzasadnione. Znikni\u0119cie tego poj\u0119cia z, mi\u0119dzy innymi, s\u0142ownika psychologii i psychiatrii jest przecie\u017c nieprzypadkowe, cho\u0107 &#8211; wci\u0105\u017c &#8211; zastanawiaj\u0105ce.<\/p>\n<p>&#8222;Kore&#8221; porusza tematy jak najbardziej aktualne, na przyk\u0142ad najnowsze odkrycia w genetyce i ich wp\u0142yw na rozpoznawanie i leczenie nowotwor\u00f3w. Ta \u201aaktualno\u015b\u0107\u2019 nie przeszkadza jednak autorowi w wielokrotnym przywo\u0142ywaniu historii poszczeg\u00f3lnych odkry\u0107, przyczyniaj\u0105cych si\u0119 do rozwoju poszczeg\u00f3lnych specjalizacji medycyny, i zmieniaj\u0105cych &#8211; tym samym &#8211; kolejne sposoby wyja\u015bniania konkretnych chor\u00f3b, co wsp\u00f3\u0142gra z teori\u0105 rewolucji naukowych Thomasa S. Kuhna. Proces naukowego poznania odbywa si\u0119 bowiem w obr\u0119bie konkretnych naukowych paradygmat\u00f3w, w ramach kt\u00f3rych wyja\u015bniane s\u0105 zachodz\u0105ce (na przyk\u0142ad w ludzkim ciele) procesy i zjawiska, cz\u0119sto za pomoc\u0105 nieprzystaj\u0105cych do siebie kategorii.<br \/>\nTo jednak tylko jeden z wielu zaprezentowanych w &#8222;Kore&#8221; w\u0105tk\u00f3w &#8211; opr\u00f3cz niego przeczyta\u0107 mo\u017cna mi\u0119dzy innymi o mi\u0142o\u015bci i \u015bmierci, fenomenach nie tylko medycznych, ale i egzystencjalnych; mo\u017cna uda\u0107 si\u0119 w podr\u00f3\u017c do \u015bwiata ludzkiego m\u00f3zgu; czy pozna\u0107 nie tak znowu nowe, ale z jakich\u015b wzgl\u0119d\u00f3w rzadko przywo\u0142ywane, hipotezy dotycz\u0105ce teorii ewolucji.<\/p>\n<p>To, \u017ce ksi\u0105\u017cka o medycynie zosta\u0142a nominowana do presti\u017cowej nagrody literackiej, potwierdza tylko jedn\u0105 z intuicji autora: granica pomi\u0119dzy nauk\u0105 a sztuk\u0105 jest do\u015b\u0107 cienka i iluzoryczna.<\/p>\n<p><em>Andrzej Szczeklik, &#8222;Kore. O chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny&#8221;, Wydawnictwo Znak, Krak\u00f3w 2007<br \/>\n<\/em><br \/>\n<strong>Anna Wiatr<\/strong><\/p>\n<p><em>Fot. <a title=\"Link to mugley's photostream\" href=\"http:\/\/www.flickr.com\/photos\/mugley\/\">mugley<\/a>, Flickr (CC SA)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Kore. O chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny. Jedn\u0105 z ksi\u0105\u017cek nominowanych do tegorocznej nagrody Nike jest &#8222;Kore&#8221; Andrzeja Szczeklika &#8211; ksi\u0105\u017cka &#8222;o chorych, chorobach i poszukiwaniu duszy medycyny&#8221;. Ksi\u0105\u017cka niezwyk\u0142a i intryguj\u0105ca. I &#8211; odrobin\u0119 z\u0142o\u015bliwie dodam &#8211; jak najbardziej \u201apostmodernistyczna\u2019. Cho\u0107 autor jest, o zgrozo, specjalist\u0105 od serca i p\u0142uc, profesorem medycyny, szefem [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[63,9,8,28],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/191"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=191"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/191\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":6231,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/191\/revisions\/6231"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=191"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=191"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=191"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}