ca\u0142ej rozmowy<\/a> w „Tygodniku Powszechnym”.<\/p>\nNie chodzi jednak o, b\u0105d\u017a co b\u0105d\u017a wa\u017cne, kwestie czysto polityczne, a o wspomniany w tytule wpisu prymat USA w nauce. Ks. Neuhaus nie wypowiada si\u0119 wprawdzie bezpo\u015brednio na ten temat, wysuwa jednak ciekaw\u0105 tez\u0119 maj\u0105c\u0105 moim zdaniem mocny zwi\u0105zek z tajemnic\u0105 naukowej si\u0142y USA. Ot\u00f3\u017c wyja\u015bnia on, dlaczego wyj\u0105tkowo religijne USA s\u0105 g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em post\u0119pu, podczas, gdy zsekularyzowana Unia Europejska (ten termin, lub okre\u015blenie „Europa Zachodnia”, pojawia si\u0119 w wywodzie duchownego, tak jakby UE trwa\u0142a od stuleci, a UE by\u0142a tylko „Zachodnia”) nie jest w stanie im dor\u00f3wna\u0107. Ka\u017cdy chyba przyzna, \u017ce z nauk\u0105 ma to niezmiernie wiele wsp\u00f3lnego.<\/p>\n
Korzenie tej sytuacji si\u0119ga\u0107 maj\u0105 XVIII wieku i Rewolucji Francuskiej. W\u00f3wczas to o\u015bwieceniowe idee post\u0119pu, wolno\u015bci i demokracji przeciwstawiono religii. „Rewolucyjne idee rozszerzy\u0142y z czasem sw\u00f3j zasi\u0119g, a religia zosta\u0142a zepchni\u0119ta do defensywy” – jak m\u00f3wi ks. Neuhaus. Tak mia\u0142o by\u0107 w Europie – ups! w Europie Zachodniej. W Ameryce za\u015b sprawy potoczy\u0107 si\u0119 mia\u0142y w kierunku wr\u0119cz przeciwnym. Tam bowiem „religia sta\u0142a po tej samej stronie barykady co post\u0119p”. Ten pozytywny religijnie pocz\u0105tek mia\u0142 odbi\u0107 si\u0119 na ca\u0142ej historii USA i mentalno\u015bci Amerykan\u00f3w. „Nowoczesno\u015b\u0107, wolno\u015b\u0107 i demokracja ameryka\u0144ska stoj\u0105 na podstawach religijnych! W Europie [sic! czy\u017cby wi\u0119c i w Polsce? – przyp. JK] jest odwrotnie: religi\u0119 postrzega si\u0119 jako zagro\u017cenie dla prawid\u0142owego funkcjonowania przestrzeni publicznej”.<\/p>\n
M\u00f3g\u0142bym cytowa\u0107 i opisywa\u0107 s\u0142owa ks. Neuhausa dalej, ale chyba te kr\u00f3tkie fragmenty s\u0105 wystarczaj\u0105co wymowne. Jednym s\u0142owem, je\u015bli ameryka\u0144ska wolno\u015b\u0107, demokracja, post\u0119powo\u015b\u0107 wywodzi\u0107 ma si\u0119 z religii, to zapewne niekwestionowana pot\u0119ga nauki ameryka\u0144skiej r\u00f3wnie\u017c.<\/p>\n
Mnie osobi\u015bcie takie twierdzenia wydaj\u0105 si\u0119 zwyk\u0142ym humbugiem. Ale jedynie intuicyjnie. Przyznaj\u0119 si\u0119 bez bicia i tortur, \u017ce nie znajduj\u0119 \u017cadnych argument\u00f3w na ich odparcie. Czy rzeczywi\u015bcie pot\u0119ga naukowa USA ma swoje korzenie w religijno\u015bci Amerykan\u00f3w (wi\u0119c najpewniej i ameryka\u0144skich naukowc\u00f3w) i zgodnym z chrze\u015bcija\u0144stwem (bo wy\u0142\u0105cznie o t\u0119 religi\u0119 chodzi ks. Neuhausowi) wzorem funkcjonowania tego pa\u0144stwa?<\/p>\n
Mam te\u017c ochot\u0119 p\u00f3j\u015b\u0107 dalej i tw\u00f3rczo rozwin\u0105\u0107 my\u015bl ks. Neuhausa. Czy wystarczy\u0142oby, by Europejczycy zmienili pogl\u0105d (i praktyk\u0119) na religi\u0119 (chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 rzecz jasna!), by dogoni\u0107 USA? Co jednak w takim razie zrobi\u0107 z do szpiku ko\u015bci religijn\u0105 i chrze\u015bcija\u0144sk\u0105 od stuleci Polsk\u0105, w kt\u00f3rej tak post\u0119powo\u015b\u0107, jak i nauka strasznie kulej\u0105?<\/p>\n
Jacek Kubiak
\n<\/strong>
\nPS. S\u0105dz\u0119, \u017ce tytu\u0142 wywiadu b\u0119d\u0105cy cytatem z ks. Rydzyka ma \u015bwiadczy\u0107, \u017ce Redakcja „TP” te\u017c do ko\u0144ca nie zgadza si\u0119 z tezami rozm\u00f3wcy.<\/p>\nFot. Brian Sawyer, Flickr (CC SA)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"Dlaczego USA przewodz\u0105 w nauce? W ostatnim numerze „Tygodnika Powszechnego” przeczyta\u0142em wywiad przeprowadzony przez Macieja M\u00fcllera z ks. Richardem Neuhausem pt. „Alleluja i do przodu”. Cho\u0107 rozmowa dotyczy\u0142a g\u0142\u00f3wnie relacji religia-pa\u0144stwo, to lektura sk\u0142ania r\u00f3wnie\u017c do zastanowienia si\u0119 nad pytaniem postawionym w tytule wpisu, a dotycz\u0105cym nauki.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61,9,21],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/199"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=199"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/199\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2495,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/199\/revisions\/2495"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=199"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=199"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=199"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
![\"church.jpg\"](\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/wp-content\/uploads\/2008\/church.jpg\" "\\"church.jpg\\"")
<\/p>\n