![\"fizycy.jpg\"](\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/wp-content\/uploads\/2008\/fizycy.jpg\" "\\"fizycy.jpg\\"")
<\/p>\n<\/p>\n
Do czego s\u0142u\u017c\u0105 fizycy? Jestem coraz bardziej zmieszany. Nie chc\u0119 wyj\u015b\u0107 na zarozumia\u0142ego bubka, ale z drugiej strony nie bardzo potrafi\u0119 opowiedzie\u0107 na temat swojej pracy w spos\u00f3b zrozumia\u0142y. Pr\u00f3buj\u0119 wi\u0119c: Fizyka kwantowa? Kosmologia? Teoria wzgl\u0119dno\u015bci? OK. Te og\u00f3lnie znane terminy dzia\u0142aj\u0105.<\/p>\n Nast\u0119pna runda. Ale na czym w\u0142a\u015bciwie polega twoja praca? Kolejny k\u0142opot. M\u00f3wi\u0119: my\u015bl\u0119 i licz\u0119 na kartce, no i oczywi\u015bcie prowadz\u0119 kilka godzin zaj\u0119\u0107 tygodniowo na uniwersytecie. To nie jest dobre. Natychmiast staje mi przed oczami zmordowany, spocony g\u00f3rnik albo hutnik. Wychodzi na to, \u017ce jestem paso\u017cytem. Co gorsza – kolej rzeczy jest ju\u017c teraz zdeterminowana. Zaraz padnie PYTANIE. A po co si\u0119 to robi, jaka z tego korzy\u015b\u0107?<\/p>\n Niewiele jest rzeczy, kt\u00f3re wkurzaj\u0105 mnie tak jak to pytanie. Kiedy\u015b my\u015bla\u0142em, \u017ce odpowied\u017a na nie jest tak oczywista, \u017ce samo jego zadawanie stanowi nietakt. Od jakiego\u015b czasu mam jednak w\u0105tpliwo\u015bci i coraz wi\u0119ksze poczucie, \u017ce moja niech\u0119\u0107 do tego pytanie jest objawem mojej kompletnej wobec niego bezradno\u015bci. Ale po kolei.<\/p>\n Kilka, a mo\u017ce ju\u017c kilkana\u015bcie lat temu w programie Tok Szok go\u015bci\u0142 prof. Wolszczan. By\u0142o to nied\u0142ugo po odkryciu pierwszych pozas\u0142onecznych uk\u0142ad\u00f3w planetarnych – dla wielu jednego z najbardziej fascynuj\u0105cych odkry\u0107 naukowych w historii ludzko\u015bci. Wolszczan jest \u015bwietnym rozm\u00f3wc\u0105 i dyskusja toczy\u0142a si\u0119 wartko, a\u017c do chwili, gdy jeden z prowadz\u0105cych zada\u0142 PYTANIE. Pytany troch\u0119 si\u0119 skonfundowa\u0142, ale dzielnie zacz\u0105\u0142 opowiada\u0107 jak to ka\u017cde, nawet zdawa\u0142oby si\u0119 najbardziej odleg\u0142e od codzienno\u015bci badania w ko\u0144cowym rozrachunku prowadz\u0105 do post\u0119pu technologicznego. Ta odpowied\u017a strasznie mnie wtedy oburzy\u0142a.<\/p>\n Bo przecie\u017c nie o technologi\u0119 tu chodzi! Nie chodzi o lepsze lod\u00f3wki czy inteligentne lampki na biurko! Chodzi o wiedz\u0119! Wiedza jest warto\u015bci\u0105 sam\u0105 w sobie! Tak przynajmniej wtedy s\u0105dzi\u0142em. Teraz zaczynam mie\u0107 w\u0105tpliwo\u015bci.<\/p>\n Bo co to w istocie znaczy, \u017ce wiedza jest sama w sobie warto\u015bci\u0105? Nie jestem specjalist\u0105 od historii idei, ale chyba nie pope\u0142ni\u0119 wielkiego b\u0142\u0119du pisz\u0105c, \u017ce Sokrates by\u0142 pierwszym my\u015blicielem, kt\u00f3ry wypowiedzia\u0142 tez\u0119, \u017ce dzi\u0119ki wiedzy ludzie staj\u0105 si\u0119 lepsi. Ten pomys\u0142 sta\u0142 si\u0119 fundamentem projektu o\u015bwieceniowego, wed\u0142ug kt\u00f3rego, \u017ar\u00f3d\u0142em z\u0142a jest niewiedza, a wi\u0119c edukacja jest najlepszym sposobem radzenia sobie z niegodziwo\u015bciami tego \u015bwiata. Innymi s\u0142owy im wi\u0119cej wiedzy, tym \u015bwiat b\u0119dzie lepszy. Oto wi\u0119c jak nale\u017ca\u0142o odpowiedzie\u0107 na PYTANIE: wiedza jest \u017ar\u00f3d\u0142em szcz\u0119\u015bcia i dobra, nale\u017cy wi\u0119c za wszelk\u0105 cen\u0119 d\u0105\u017cy\u0107 do jej rozwoju.<\/p>\n K\u0142opot w tym, \u017ce do\u015bwiadczenia ubieg\u0142ego wieku pokaza\u0142y dobitnie, \u017ce ten naiwnie optymistyczny (i tak bardzo szlachetny) projekt nie dzia\u0142a tak jakby si\u0119 chcia\u0142o. Wiedza mo\u017ce by\u0107 r\u00f3wnie\u017c \u017ar\u00f3d\u0142em cierpie\u0144 milion\u00f3w, a ludzie m\u0105drzejsi niekoniecznie staj\u0105 si\u0119 lepsi. Mo\u017cna z powodzeniem argumentowa\u0107, \u017ce powszechna edukacja doprowadzi\u0142a r\u00f3wnie\u017c do tego, \u017ce \u017co\u0142nierze zabijaj\u0105 w spos\u00f3b znacznie bardziej efektywny. Obawiam si\u0119, \u017ce na pytanie, czy Einstein – i fizycy w og\u00f3lno\u015bci – odpowiedzialny jest za setki tysi\u0119cy zabitych w Hiroszimie i Nagasaki, trudno jest odpowiedzie\u0107 zdecydowanie „nie”.<\/p>\n C\u00f3\u017c wi\u0119c odpowiedzie\u0107 mam na PYTANIE. Troch\u0119 mnie to gn\u0119bi. Uczciwie powinienem powiedzie\u0107, \u017ce robi\u0119 to, co lubi\u0119 i mam szcz\u0119\u015bcie, \u017ce spo\u0142ecze\u0144stwo chce mi za to p\u0142aci\u0107. Ale pewnie odpowiedzi\u0105 tak\u0105 sprawi\u0142bym przykro\u015b\u0107 osobom, kt\u00f3re swojej pracy nienawidz\u0105. M\u00f3wi\u0119 wi\u0119c tak jak Wolszczan: nigdy nie wiadomo, do czego wiedza, kt\u00f3r\u0105 zdobywamy mo\u017ce si\u0119 przyda\u0107. Ale wiem, \u017ce jestem nieuczciwy, a co gorsza chyba ukrywam co\u015b bardzo niefajnego.<\/p>\n Jerzy Kowalski-Glikman<\/strong><\/p>\n Fot. phauly, Flickr (CC SA)<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Do czego s\u0142u\u017c\u0105 fizycy? Wczoraj znalaz\u0142em si\u0119 na imprezie, w towarzystwie ludzi, kt\u00f3rych nie zna\u0142em zbyt dobrze i po kilku godzinach, kiedy pierwsze lody zosta\u0142y prze\u0142amane, zacz\u0119\u0142y pada\u0107 pytania: A czym si\u0119 zajmujesz? Jestem fizykiem. A jak\u0105 dziedzin\u0105 fizyki si\u0119 zajmujesz? Fizyk\u0105 teoretyczn\u0105. A czym konkretnie? Przy tym pytaniu zazwyczaj zaczynam mie\u0107 problem. No bo […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[106,9,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=202"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3793,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/202\/revisions\/3793"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=202"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=202"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=202"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\n<\/strong>
\nWczoraj znalaz\u0142em si\u0119 na imprezie, w towarzystwie ludzi, kt\u00f3rych nie zna\u0142em zbyt dobrze i po kilku godzinach, kiedy pierwsze lody zosta\u0142y prze\u0142amane, zacz\u0119\u0142y pada\u0107 pytania: A czym si\u0119 zajmujesz? Jestem fizykiem. A jak\u0105 dziedzin\u0105 fizyki si\u0119 zajmujesz? Fizyk\u0105 teoretyczn\u0105. A czym konkretnie? Przy tym pytaniu zazwyczaj zaczynam mie\u0107 problem. No bo jak mam opowiedzie\u0107 co robi\u0119 cz\u0142owiekowi, kt\u00f3ry ostatni kontakt z fizyk\u0105 mia\u0142 dwadzie\u015bcia lat temu w szkole \u015bredniej?
\n
\nTak na marginesie – moja bezradno\u015b\u0107 w takich momentach \u015bwiadczy o tym, jak bardzo wykszta\u0142cenie \u015bcis\u0142e wykracza poza standard erudycji, kt\u00f3r\u0105 posi\u0105\u015b\u0107 – jak si\u0119 powszechnie uwa\u017ca – powinien przeci\u0119tnie wykszta\u0142cony cz\u0142owiek. Ale to temat na zupe\u0142nie inn\u0105 refleksj\u0119. Kontynuujmy wi\u0119c.<\/p>\n