{"id":420,"date":"2009-10-31T09:59:35","date_gmt":"2009-10-31T08:59:35","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=420"},"modified":"2013-02-13T19:29:37","modified_gmt":"2013-02-13T18:29:37","slug":"gdzie-jestes-o-smierci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2009\/10\/31\/gdzie-jestes-o-smierci\/","title":{"rendered":"Gdzie jeste\u015b, o \u015bmierci?"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

Dlaczego mi zale\u017cy na tym, by co\u015b dobrego zostawi\u0107 w ludziach mi najbli\u017cszych?
\n<\/strong>
\nChcia\u0142bym napisa\u0107 par\u0119 s\u0142\u00f3w o \u015bmierci. K\u0142opot w tym, \u017ce wszystko wydaje mi si\u0119 banalne, chocia\u017c sama \u015bmier\u0107 banalna nie jest. My\u015blenie cz\u0142owieka (przynajmniej cz\u0142owieka Zachodu) jest na og\u00f3\u0142 oparte na dualizmach. Chodzi o takie dualizmy jak: prawda-fa\u0142sz, podmiot-przedmiot, byt-nic, dobro-z\u0142o itp. Same w sobie ka\u017cda strona z tej pary to czyste i absolutne skrajno\u015bci, doskona\u0142e w swej abstrakcji. Takie pary powsta\u0142y, by co\u015b z\u0142apa\u0107 w rzeczywisto\u015bci, kt\u00f3ra rozpi\u0119ta jest mi\u0119dzy nimi. Wi\u0119c jak \u015bmier\u0107 to i \u017cycie.<\/p>\n


\n\u015amier\u0107 ujawnia warto\u015b\u0107 \u017cycia. Im cz\u0142owiek jest starszy, tym tych \u015bmierci wi\u0119cej, bo po prostu wi\u0119cej pami\u0119ta. Stoj\u0105c nad grobem kolejnej osoby, z kt\u00f3r\u0105 dane mi by\u0142o si\u0119 w \u017cyciu spotka\u0107, nieuchronnie zadaj\u0119 sobie pytanie i o to, czym jest \u015bmier\u0107, i o to, jak ten koniec bycia tutaj przyj\u0105\u0107, i o to, jakie to ma znaczenie dla mnie, a wreszcie i o to, co najwa\u017cniejsze w \u017cyciu. Co bym chcia\u0142 zostawi\u0107 po sobie? Czuj\u0119, \u017ce dotykam jakiego\u015b fundamentu i \u017ce jest on tak podstawowy, \u017ce nieuchronnie powiem jaki\u015b komuna\u0142.<\/p>\n

Czemu \u015bmier\u0107 jest tak\u0105 perspektyw\u0105, z kt\u00f3r\u0105 trzeba si\u0119 mierzy\u0107? Chyba po prostu dlatego, \u017ce najzwyczajniej w \u015bwiecie boli i b\u00f3l ten nie znika. Jest w tym te\u017c nieuchronno\u015b\u0107 samej \u015bmierci, \u015bmierci mojej i \u015bmierci kogo\u015b bliskiego. Wi\u0119c zn\u00f3w dualizm: ja-inni. Wymiar \u015bmierci kogo\u015b innego (bliskiego) i wymiar mojej \u015bmierci.
\nW \u015bmierci bliskiej osoby jest wyra\u017ana nieodwracalno\u015b\u0107. Ju\u017c nie zadzwoni, ju\u017c nie przyjdzie. Ju\u017c nie ma nadziei, \u017ce to tylko chwilowe, \u017ce mo\u017ce napisze, odezwie si\u0119. Po prostu koniec, z kt\u00f3rym trzeba sobie jako\u015b poradzi\u0107, a i tak b\u0119dzie bole\u0107 w rocznic\u0119 urodzin, czy \u015bmierci, czy w Zaduszki, czy po prostu przy wspominaniu.<\/p>\n

I wymiar mojej indywidualnej \u015bmierci. Kiedy\u015b to wszystko zostawi\u0119. Chocia\u017c to \u017ale powiedziane, bo nie b\u0119dzie w tym udzia\u0142u mojej woli. Po prostu zostanie to pozostawione. Co zostawi\u0119? Pust\u0105 ziemi\u0119, nieza\u0142atwione sprawy, czy mo\u017ce co\u015b najzwyczajniej w \u015bwiecie dobrego? Lecz nawet to nie do ko\u0144ca zale\u017cy ode mnie. Najciekawsze jednak dla mnie jest pytanie, dlaczego mi zale\u017cy na tym, by co\u015b dobrego zostawi\u0107 w ludziach mi najbli\u017cszych? Czy chodzi o samotno\u015b\u0107 i l\u0119k pr\u00f3b\u0119 poradzenia sobie z nimi w ten spos\u00f3b? Na pewno nie to. Chodzi o to, \u017ce \u015bmier\u0107 pokazuje mi, co jest wa\u017cne. W do\u015bwiadczeniu tym znajduj\u0119 tylko tak\u0105 my\u015bl, \u017ce tak naprawd\u0119 wa\u017cne jest tylko to, co dobre. Ale dlaczego wa\u017cne, to nie wiem, tak ju\u017c jest po prostu.<\/p>\n

W ten spos\u00f3b docieram do absolutu i Absolutu. Absolutu pisanego wielk\u0105 liter\u0105 i tego nieco mniejsz\u0105. Bo je\u015bli dobro pozostawione po sobie jest tym co najwa\u017cniejsze, to jest to absolut ma\u0142y. Ale skoro tak po prostu jest, to na moje wyczucie dlatego, \u017ce taki jest Absolut pisany wielk\u0105 liter\u0105. Podkre\u015blam, \u017ce to tylko na moje wyczucie – szkoda mi czasu na ja\u0142owy sp\u00f3r o to, czy B\u00f3g jest, czy go nie ma.<\/p>\n

Jak to jest z t\u0105 \u015bmierci\u0105? Mia\u0142em pisa\u0107 o niej, a pisz\u0119 o dobru, warto\u015bci, Bogu, b\u00f3lu czy dualizmach. Widz\u0119 wi\u0119c kolejn\u0105 rzecz – jak jest \u015bmier\u0107, to jest r\u00f3wnie\u017c ucieczka od niej i zamiana na pisanie o innych rzeczach.<\/p>\n

Pisz\u0119 te s\u0142owa ca\u0142kiem serio – niedawno kto\u015b mi zmar\u0142 i du\u017co mi to da\u0142o do my\u015blenia. Musz\u0119 da\u0107 temu upust.<\/p>\n

Grzegorz Pacewicz<\/strong><\/p>\n

Fot. <\/em>Ken-ichi<\/a>, Flickr (CC SA)<\/em>
\n<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dlaczego mi zale\u017cy na tym, by co\u015b dobrego zostawi\u0107 w ludziach mi najbli\u017cszych? Chcia\u0142bym napisa\u0107 par\u0119 s\u0142\u00f3w o \u015bmierci. K\u0142opot w tym, \u017ce wszystko wydaje mi si\u0119 banalne, chocia\u017c sama \u015bmier\u0107 banalna nie jest. My\u015blenie cz\u0142owieka (przynajmniej cz\u0142owieka Zachodu) jest na og\u00f3\u0142 oparte na dualizmach. Chodzi o takie dualizmy jak: prawda-fa\u0142sz, podmiot-przedmiot, byt-nic, dobro-z\u0142o itp. […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[59,9],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/420"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=420"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/420\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2271,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/420\/revisions\/2271"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=420"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=420"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=420"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}