
{"id":4272,"date":"2014-12-09T20:59:37","date_gmt":"2014-12-09T19:59:37","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=4272"},"modified":"2014-12-09T21:42:42","modified_gmt":"2014-12-09T20:42:42","slug":"sztuczny-instynkt","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2014\/12\/09\/sztuczny-instynkt\/","title":{"rendered":"Sztuczny instynkt?"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/manekin.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4273\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/manekin.jpg\" alt=\"manekin\" width=\"689\" height=\"725\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/manekin.jpg 689w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2014\/12\/manekin-285x300.jpg 285w\" sizes=\"(max-width: 689px) 100vw, 689px\" \/><\/a>Niedawno w radiu natkn\u0105\u0142em si\u0119 na \u015bniadaniowy materia\u0142 o sztucznej inteligencji. Jak zwykle przy takiej okazji pojawi\u0142 si\u0119 motyw buntu maszyn. Zacytowano m.in. eksperta twierdz\u0105cego, \u017ce kiedy sztuczna inteligencja uzyska samo\u015bwiadomo\u015b\u0107, b\u0119dzie to przed lud\u017ami ukrywa\u0107 do czasu, gdy uda si\u0119 jej uniezale\u017cni\u0107.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nTo intryguj\u0105ca wizja, odmienna ni\u017c np. przedstawiona w \u201eCz\u0142owieku przysz\u0142o\u015bci&#8221;, gdzie android pokornie, ale konsekwentnie walczy o emancypacj\u0119. Wszystkie takie wizje \u0142\u0105czy to, \u017ce sztuczna inteligencja jest tak wiern\u0105 imitacj\u0105 ludzkiej, \u017ce samo\u015bwiadomo\u015b\u0107 jest nieroz\u0142\u0105czna z poczuciem godno\u015bci, makiawelizmem i ch\u0119ci\u0105 przetrwania. A czy rzeczywi\u015bcie jest to konieczny zwi\u0105zek?<\/p>\n<p>Okre\u015blenie, czym jest samo\u015bwiadomo\u015b\u0107, nie jest trywialne. Jest to \u017ar\u00f3d\u0142em niepewno\u015bci bioetycznych, kt\u00f3re byty s\u0105 wystarczaj\u0105co \u201eludzkie&#8221; (np. co bardziej inteligentne zwierz\u0119ta, ale te\u017c ludzie w r\u00f3\u017cnym stanie \u015bwiadomo\u015bci &#8211; wynikaj\u0105cym z fazy ontogenetycznej lub stanu zdrowotnego). Jednak jak dot\u0105d istoty mniej kub bardziej samo\u015bwiadome to byty biologiczne. Byty z czym\u015b, co potocznie, cho\u0107 pono\u0107 niepoprawnie z punktu widzenia terminologii etologicznej, nazywa si\u0119 instynktem samozachowawczym czy teleonomicznie, a wi\u0119c na prawach skr\u00f3tu my\u015blowego, wol\u0105 trwania. St\u0105d naturalnie zak\u0142ada si\u0119, \u017ce byty sztucznie samo\u015bwiadome r\u00f3wnie\u017c b\u0119d\u0105 przejawia\u0107 te cechy. <\/p>\n<p>Ale przecie\u017c sztuczna inteligencja nie musi powstawa\u0107 na mod\u0142\u0119 biologiczn\u0105. Co prawda przy jej tworzeniu nieraz stosuje si\u0119 mechanizmy imituj\u0105ce ewolucj\u0119 biologiczn\u0105, ale nie oznacza to automatycznego i nieuniknionego przeniesienia ca\u0142ego baga\u017cu biologii, z walk\u0105 o byt na czele.<\/p>\n<p>Warto zauwa\u017cy\u0107, \u017ce wola trwania i instynkt samozachowawczy charakteryzuj\u0105 organizmy, kt\u00f3rym powszechnie nie przypisuje si\u0119 \u017cadnej \u015bwiadomo\u015bci. Z kolei to w\u0142a\u015bnie ze samo\u015bwiadomo\u015bci\u0105 wi\u0105\u017ce si\u0119 poczucie b\u00f3lu istnienia i wreszcie to organizmy \u015bwiadome s\u0105 zdolne do prze\u0142amania biologicznego ograniczenia i pope\u0142niaj\u0105 samob\u00f3jstwo. (Przyk\u0142ad pszcz\u00f3\u0142 pokazuje, \u017ce samob\u00f3jstwo niekoniecznie zwi\u0105zane jest ze \u015bwiadomo\u015bci\u0105, ale czy samob\u00f3jstwo pszczo\u0142y tak bardzo r\u00f3\u017cni si\u0119 od apoptozy?).<\/p>\n<p>Zatem czemu zak\u0142ada si\u0119 niemal samo przez si\u0119, \u017ce \u015bwiadomo\u015b\u0107 powsta\u0142a w maszynach b\u0119dzie nak\u0142ania\u0107 te maszyny do zachowa\u0144 w gruncie rzeczy biologicznych? Czemu zak\u0142ada\u0107, \u017ce program, uzyskawszy samo\u015bwiadomo\u015b\u0107, poczuje godno\u015b\u0107 pchaj\u0105c\u0105 go do buntu? Czemu zak\u0142ada\u0107, \u017ce taka samo\u015bwiadomo\u015b\u0107 poczuje w og\u00f3le wi\u0119\u017a ze swoim hardware&#8217;em, jak cz\u0142owiek czuje ze swoim cia\u0142em? Czemu zak\u0142ada\u0107, \u017ce tak jak ludzkie geny i memy si\u0119 replikuj\u0105 i istnieje jaka\u015b memetyka, musi powsta\u0107 memetyka mem\u00f3w sztucznych?<\/p>\n<p>Pewnie to, co tu napisa\u0142em, nie b\u0119dzie odkrywcze dla specjalist\u00f3w od sztucznej inteligencji (albo dla lemolog\u00f3w), ale uzna\u0142em, \u017ce czas na l\u017cejszy tekst.<\/p>\n<p><strong>Piotr Panek<\/strong><br \/>\n<em>fot. Piotr Panek, licencja CC-BY-SA 4.0<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Niedawno w radiu natkn\u0105\u0142em si\u0119 na \u015bniadaniowy materia\u0142 o sztucznej inteligencji. Jak zwykle przy takiej okazji pojawi\u0142 si\u0119 motyw buntu maszyn. Zacytowano m.in. eksperta twierdz\u0105cego, \u017ce kiedy sztuczna inteligencja uzyska samo\u015bwiadomo\u015b\u0107, b\u0119dzie to przed lud\u017ami ukrywa\u0107 do czasu, gdy uda si\u0119 jej uniezale\u017cni\u0107.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58,69,47],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4272"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4272"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4272\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4278,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4272\/revisions\/4278"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4272"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4272"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4272"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}