
{"id":4474,"date":"2015-03-02T14:28:08","date_gmt":"2015-03-02T13:28:08","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=4474"},"modified":"2015-03-02T14:42:04","modified_gmt":"2015-03-02T13:42:04","slug":"kreda","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2015\/03\/02\/kreda\/","title":{"rendered":"Kreda"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/Tafelkreide1.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"size-full wp-image-4475\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/Tafelkreide1.jpg\" alt=\"Kreda\" width=\"640\" height=\"480\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/Tafelkreide1.jpg 640w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2015\/03\/Tafelkreide1-300x225.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 640px) 100vw, 640px\" \/><\/a>W tym semestrze prowadz\u0119 w poniedzia\u0142ki tak zwany OGUN, czyli przedmiot og\u00f3lnouniwersytecki, pod tytu\u0142em \u201eMatematyka jako wyzwanie intelektualne\u201d. Jest przeznaczony dla humanist\u00f3w, ale chodz\u0105 na\u0144 w wi\u0119kszo\u015bci studenci ekonomii.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nPlanuj\u0119 opowiada\u0107 o matematyce w tak bardzo nietechniczny spos\u00f3b, jak tylko si\u0119 da (ale nie bardziej). Na jutro przewiduj\u0119 histori\u0119 tworzenia r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w liczb: od naturalnych zaczn\u0119, potem ca\u0142kowite, wymierne, algebraiczne, rzeczywiste itd.<\/p>\n<p>Tydzie\u0144 temu tematem by\u0142y gry i u\u017cy\u0142em prezentacji komputerowej. My\u015bla\u0142em o tym i teraz, ale doszed\u0142em do wniosku, \u017ce nie potrafi\u0142bym jej zrobi\u0107. Najbardziej naturalnym narz\u0119dziem do przedstawiania matematyki wydaje mi si\u0119 jednak kreda i tablica (mog\u0105 to by\u0107 ewentualnie bia\u0142a tablica i mazaki, ale to substandard). Formu\u0142y matematyczne i ich przekszta\u0142cenia wymagaj\u0105 dynamicznego przedstawienia. Jak mo\u017cna inaczej pokaza\u0107, \u017ce w wyprowadzeniu wzoru w pewnym momencie prawie wszystko si\u0119 skraca i co z tego wychodzi, ni\u017c wycieraj\u0105c odpowiednie wyrazy \u015bcierk\u0105?<\/p>\n<p>Po \u0107wiczeniach jestem zwykle wymazany i opr\u00f3szony kred\u0105 i uwa\u017cam to za normalne. Zacz\u0105\u0142em podejrzewa\u0107, \u017ce <a href=\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/2014\/09\/01\/roznica-kulturowa\/\">zastanawiaj\u0105ca mnie od dawna<\/a> niech\u0119\u0107 matematyk\u00f3w i informatyk\u00f3w do garnitur\u00f3w mo\u017ce mie\u0107 zwi\u0105zek z nagminnym u\u017cywaniem kredy na zaj\u0119ciach: d\u017cinsy i T-shirt \u0142atwo z niej wypra\u0107, z marynark\u0105 by\u0142oby o wiele trudniej.<\/p>\n<p>To by t\u0142umaczy\u0142o, dlaczego\u00a0tak wielu pan\u00f3w z uniwersyteckich wydzia\u0142\u00f3w ekonomicznych, prawa albo zarz\u0105dzania chadza w garniturach. Pewnie chc\u0105 wygl\u0105da\u0107 jak prezesi, mecenasi itd., ale cz\u0119\u015bci\u0105 wyja\u015bnienia jest pewnie tak\u017ce to, \u017ce u nich na wyk\u0142adach nie trzeba pisa\u0107 kred\u0105 po tablicy. Salka numer 13 na Wydziale Artes Liberales, w kt\u00f3rej m\u00f3j wyk\u0142ad si\u0119 odbywa, ma bia\u0142\u0105 tablic\u0119 nosz\u0105c\u0105 \u015blady u\u017cycia. Wielokrotnie jednak widywa\u0142em sale na wydzia\u0142ach humanistycznych, w kt\u00f3rych tablica wygl\u0105da\u0142a na rekwizyt raczej ni\u017c narz\u0119dzie pracy.<\/p>\n<p>Oczywi\u015bcie te uwagi brzmi\u0105 jak typowe\u00a0\u201eog\u00f3rki\u201d, ale stoi za tym co\u015b wi\u0119cej: j\u0119zyk. J\u0119zyk matematyki jest niezmiernie skondensowany i poddany ogromnym rygorom strukturalnym, kt\u00f3re maj\u0105 zapewni\u0107 jego ca\u0142kowit\u0105 jednoznaczno\u015b\u0107, niezb\u0119dn\u0105 wobec zajmowania si\u0119 tworami bez prototyp\u00f3w w codziennej rzeczywisto\u015bci albo nieopisywalnymi j\u0119zykiem naturalnym (<a href=\"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/2014\/04\/12\/o-czym-milczy-jezyk-naturalny\/\">starszy wpis na ten temat<\/a>). W\u0105tpi\u0119 zatem w wyk\u0142ad matematyki za pomoc\u0105 samych s\u0142\u00f3w, bez symboli, formu\u0142 i manipulacji na nich. A skoro tak, to trzeba pisa\u0107 po tablicy i by\u0107 stosownie do tego ubranym.<\/p>\n<p><strong>Jerzy Tyszkiewicz<\/strong><\/p>\n<p><em>Ilustracja: Peng, Wikimedia Commons, CC-BY-SA 3.0 i GFDL.<\/em><\/p>\n<p>PS Zaj\u0119cia si\u0119 odby\u0142y, na tablicy w sali 13 znalaz\u0142em te same napisy, kt\u00f3re tam zostawi\u0142em tydzie\u0144 temu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W tym semestrze prowadz\u0119 w poniedzia\u0142ki tak zwany OGUN, czyli przedmiot og\u00f3lnouniwersytecki, pod tytu\u0142em \u201eMatematyka jako wyzwanie intelektualne\u201d. Jest przeznaczony dla humanist\u00f3w, ale chodz\u0105 na\u0144 w wi\u0119kszo\u015bci studenci ekonomii.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[60,55,47,28],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4474"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4480,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4474\/revisions\/4480"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4474"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4474"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4474"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}