![\"\"](\"https:\/\/upload.wikimedia.org\/wikipedia\/commons\/thumb\/0\/05\/Pediastrum_minus_1.jpg\/702px-Pediastrum_minus_1.jpg\")
Od kiedy okaza\u0142o si\u0119, \u017ce obliczenia Aarheniusa przewiduj\u0105ce zauwa\u017calny wp\u0142yw industrializacji na efekt cieplarniany s\u0105 mocno niedoszacowane, zacz\u0119\u0142y si\u0119 pojawia\u0107 pomys\u0142y na bardziej aktywne jego odwracanie ni\u017c tylko ograniczanie emisji. Pomys\u0142y jeszcze radzieckie, \u017ceby w celu przesuni\u0119cia na p\u00f3\u0142noc granicy upraw, efekt ten dodatkowo wzmacnia\u0107, pomi\u0144my.<\/p>\n
Jednym z pomys\u0142\u00f3w wielkiej geoin\u017cynierii jest wzmocnienie asymilacji dwutlenku w\u0119gla przez oceaniczny fitoplankton. W tym celu trzeba by u\u017cy\u017ani\u0107 ocean, bo teraz wzrost ilo\u015bci dost\u0119pnego dwutlenku w\u0119gla na nic si\u0119 zdaje glonom, gdy brakuje im innych biogen\u00f3w. Tak jak karmienie ludzi samym mi\u0119sem i chlebem ko\u0144czy si\u0119 szkorbutem z braku witaminy C.<\/p>\n
Z naszej nadba\u0142tyckiej perspektywy to wygl\u0105da dziwnie. Problemem naszego morza jest prze\u017cy\u017anienie. Z p\u00f3l od Niemiec przez Polsk\u0119 po Rosj\u0119 – sp\u0142ywaj\u0105 nawozy. Skandynawia ma wk\u0142ad nieco mniejszy, cho\u0107 niezaniedbywalny, a pami\u0119tajmy, \u017ce te\u017c kawa\u0142 Ukrainy i Bia\u0142orusi le\u017cy w zlewisku Ba\u0142tyku. Azotu i fosforu w tym akwenie nie brakuje i co jaki\u015b czas zakwita on sinicami i innymi glonami.<\/p>\n
Podobnie jest w innych \u015br\u00f3dziemnych morzach. Jednak wi\u0119kszo\u015b\u0107 oceanu to pustynia. Glonom brakuje tam azotu i fosforu, a najbardziej \u017celaza. St\u0105d niekt\u00f3rzy ju\u017c przeprowadzili eksperymenty z wrzucaniem ni mniej ni wi\u0119cej jak opi\u0142k\u00f3w \u017celaza. W skali eksperymentu zadzia\u0142a\u0142o – nast\u0105pi\u0142 lokalny zakwit, a obumieraj\u0105ce glony zabra\u0142y cz\u0119\u015b\u0107 w\u0119gla na dno oceanu.<\/p>\n
To by\u0142a stosunkowo niewielka ingerencja w \u015brodowisko, ale spotka\u0142a si\u0119 raczej z ch\u0142odnym przyj\u0119ciem ekolog\u00f3w – zar\u00f3wno naukowc\u00f3w, jak i dzia\u0142aczy. Biomanipulacja na lokaln\u0105 skal\u0119 – OK, ale geoin\u017cynieria globalna to zabawa ucznia czarnoksi\u0119\u017cnika. Cho\u0107 z drugiej strony pr\u00f3by ograniczenia wielkiego i niekontrolowanego eksperymentu<\/em> geoin\u017cynieryjnego, jakim jest puszczanie z dymem w\u0119gla sekwestrowanego przez setki milion\u00f3w lat, wi\u0105\u017c\u0105 si\u0119 z jeszcze wi\u0119kszym oporem. M\u0105dry si\u0119 zastanawia nad skutkami swoich dzia\u0142a\u0144, wi\u0119kszo\u015b\u0107, zw\u0142aszcza maj\u0105c w perspektywie bliskie zyski – nie.<\/p>\n Niezale\u017cnie jednak od przyzwolenia na taki eksperyment w wielkiej skali – mo\u017ce okaza\u0107 si\u0119 on ma\u0142o skuteczny. Niedawno ukaza\u0142 si\u0119 artyku\u0142 przedstawiaj\u0105cy symulacj\u0119 wp\u0142ywu wielkiego zakwitu na zmian\u0119 klimatu. Wnioski s\u0105 takie, \u017ce g\u0119stsza warstwa fitoplanktonu wychwyci cz\u0119\u015b\u0107 promieni s\u0142onecznych, ale te\u017c cz\u0119\u015b\u0107 odbije z powrotem do atmosfery. Cz\u0119\u015b\u0107, kt\u00f3ra inaczej dotar\u0142aby g\u0142\u0119biej w to\u0144 wodn\u0105. Ostatecznie wi\u0119c wzrost ilo\u015bci glon\u00f3w w g\u00f3rnej warstwie oceanu mo\u017ce nawet zwi\u0119kszy\u0107 efekt cieplarniany. (Zak\u0142adam, \u017ce nie chodzi o proste podniesienie temperatury atmosfery i autorzy uwzgl\u0119dnili w tym zar\u00f3wno kwestie zwi\u0105zane z poch\u0142anianiem ciep\u0142a przez wody oceanu, jak i z wp\u0142ywem albedo takiej warstwy glon\u00f3w).<\/p>\n Piotr Panek<\/strong><\/p>\n![\"ResearchBlogging.org\"](\"http:\/\/www.researchblogging.org\/public\/citation_icons\/rb2_large_gray.png\")
<\/a><\/span>
\nPark, J., Kug, J., Bader, J., Rolph, R., & Kwon, M. (2015). Amplified Arctic warming by phytoplankton under greenhouse warming Proceedings of the National Academy of Sciences<\/span> DOI: 10.1073\/pnas.1416884112<\/a><\/span><\/p>\n