{"id":4689,"date":"2015-07-08T16:26:05","date_gmt":"2015-07-08T14:26:05","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=4689"},"modified":"2015-07-09T10:41:24","modified_gmt":"2015-07-09T08:41:24","slug":"epigenetyka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2015\/07\/08\/epigenetyka\/","title":{"rendered":"Epigenetyka"},"content":{"rendered":"

\"300px-DNA_methylation\"<\/a>Epigenetyka sta\u0142a si\u0119 ostatnio modnym s\u0142owem. Okazuje si\u0119 bowiem, \u017ce ju\u017c nie tylko struktura chemiczna samych gen\u00f3w, ale subtelne zmiany na poziomie ekspresji tych\u017ce wp\u0142ywaj\u0105 na nasze zachowanie, podatno\u015b\u0107 na choroby czy postrzeganie \u015bwiata.<\/p>\n

Wed\u0142ug teorii dziedziczenia, nasze potomstwo za ka\u017cdym razem dostaje \u201eczysty” zestaw gen\u00f3w, w kt\u00f3rym wp\u0142yw czynnik\u00f3w \u015brodowiskowych dotykaj\u0105cych poprzednie pokolenia zostaje wymazany, a jedyny wp\u0142yw \u015brodowiska, na kt\u00f3re nara\u017cony mo\u017ce by\u0107 p\u0142\u00f3d, pochodzi od szkodliwych czynnik\u00f3w (zanieczyszczenia, tabletki, drobnoustroje), kt\u00f3re przekroczy\u0142y barier\u0119 krew – \u0142o\u017cysko.<\/p>\n

Okazuje si\u0119 jednak, \u017ce wp\u0142yw \u015brodowiska mo\u017ce si\u0119ga\u0107 dalej, ni\u017c my\u015bleli\u015bmy do tej pory, i z\u0142e warunki dotykaj\u0105ce rodzic\u00f3w czy dziadk\u00f3w mog\u0105 przenie\u015b\u0107 si\u0119 na dziecko, mimo \u017ce sama ci\u0105\u017ca mog\u0142a przebiega\u0107 w warunkach idealnych dla rozwijaj\u0105cego si\u0119 p\u0142odu.<\/p>\n

\u015awie\u017ce badania przeprowadzone na rdzennych mieszka\u0144cach Ameryki P\u00f3\u0142nocnych wykaza\u0142y, \u017ce nasze DNA mo\u017ce zachowywa\u0107 pami\u0119\u0107 o urazach, kt\u00f3rych do\u015bwiadczyli nasi przodkowe, zwi\u0119kszaj\u0105c nasz\u0105 podatno\u015b\u0107 na stres, wp\u0142ywaj\u0105c na nasze mo\u017cliwo\u015b\u0107 radzenia sobie z trudnymi sytuacjami oraz po\u015brednio zwi\u0119kszaj\u0105c podatno\u015b\u0107 na choroby cywilizacyjne (takie jak cukrzyca czy choroby uk\u0142adu kr\u0105\u017cenia).<\/p>\n

Fakt, \u017ce istniej\u0105 mechanizmy przenoszenia pami\u0119ci o urazach w naszym materiale genetycznym z pokolenia na pokolenia – ma ogromne konsekwencje. Jak m\u00f3wi jeden z badaczy, kt\u00f3ry zajmowa\u0142 si\u0119 tym zagadnieniem w spo\u0142eczno\u015bci Indian z Ameryki P\u00f3\u0142nocnej: \u201eutrzymywanie si\u0119 przez pokolenia stresu zwi\u0105zanego z dyskryminacj\u0105 i historyczn\u0105 traum\u0105 nak\u0142ada dodatkowe trudno\u015bci i obci\u0105\u017canie zdrowotne na znajduj\u0105c\u0105 si\u0119 w dostatecznie trudnej sytuacji spo\u0142eczno\u015bci\u0105 lokaln\u0105\u201d.<\/p>\n

Osoby, kt\u00f3rych rodzice i dziadkowie zostali ci\u0119\u017cko do\u015bwiadczeni przez los, znacznie gorzej radz\u0105 sobie w trudnych sytuacjach (ci\u0119\u017ckie warunki ekonomiczne, presja spo\u0142eczna) ni\u017c osoby, kt\u00f3rych przodkowie mniej zmagali si\u0119 z losem.<\/p>\n

Przyczyn takiego stanu rzeczy upatruje si\u0119 w\u0142a\u015bnie w epigenetyce – czyli subtelnych zmianach dotykaj\u0105cych przekazany przez rodzic\u00f3w materia\u0142 genetyczny tu\u017c po pocz\u0119ciu. Ot\u00f3\u017c okazuje si\u0119, \u017ce ma\u0142y procent przekazanego materia\u0142u w niepoznany jeszcze spos\u00f3b ulega \u201ewymazaniu\u201d i podlega nieuprawnionemu procesowi metylacji. Metylacja DNA powoduje zmiany ekspresji danego\u00a0genu i tym samym zmienia w\u0142a\u015bciwo\u015bci kodowanego przeze\u0144\u00a0bia\u0142ka, przekazuj\u0105c\u00a0w postaci zmian biologicznych \u201epami\u0119\u0107” o przesz\u0142ych urazach.<\/p>\n

Dobra wiadomo\u015b\u0107? Okazuje si\u0119, \u017ce metylacji ulega\u0107 mog\u0105 nie tylko geny \u201eci\u0119\u017ckich prze\u017cy\u0107”, ale r\u00f3wnie\u017c te, kt\u00f3re zwi\u0119kszaj\u0105 nasz\u0105 odporno\u015b\u0107 i wytrzyma\u0142o\u015b\u0107 na trudny \u017cycia\u2026 Tak wi\u0119c piel\u0119gnowanie w sobie zdolno\u015bci do przeciwstawiania si\u0119 trudom losu i sk\u0142onno\u015b\u0107 do walki mo\u017ce sprawi\u0107, \u017ce nasze wnuki b\u0119d\u0105 silniejsze i lepiej przygotowane do ci\u0119\u017ckich sytuacji ni\u017c dzieci tych, kt\u00f3rych rodzice poddali si\u0119 sytuacji bez walki.<\/p>\n

Judyta Juranek<\/strong><\/p>\n

Ilustracja: Christoph Bock (Max Planck Institute for Informatics). DNA Methylation.<\/strong> CC BY-SA 3.0<\/em>
\n\u0179r\u00f3d\u0142a: 1<\/a> i 2<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Epigenetyka sta\u0142a si\u0119 ostatnio modnym s\u0142owem. Okazuje si\u0119 bowiem, \u017ce ju\u017c nie tylko struktura chemiczna samych gen\u00f3w, ale subtelne zmiany na poziomie ekspresji tych\u017ce wp\u0142ywaj\u0105 na nasze zachowanie, podatno\u015b\u0107 na choroby czy postrzeganie \u015bwiata.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[66,2,6,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4689"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4689"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4689\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4703,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4689\/revisions\/4703"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4689"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4689"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4689"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}