{"id":545,"date":"2010-03-22T11:23:24","date_gmt":"2010-03-22T09:23:24","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=545"},"modified":"2013-05-07T21:30:15","modified_gmt":"2013-05-07T19:30:15","slug":"brzydkie-slowo-na-z","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2010\/03\/22\/brzydkie-slowo-na-z\/","title":{"rendered":"Brzydkie s\u0142owo na „\u017b”"},"content":{"rendered":"

\"\"<\/a><\/p>\n

W\u0142adze Uniwersytetu Warszawskiego da\u0142y zezwolenie arty\u015bcie Rafa\u0142owi Betlejewskiemu na zrobienie zdj\u0119cia z pustym krzes\u0142em przed bram\u0105 UW. Zasugerowa\u0142y jednak, aby zmieni\u0142 nazw\u0119 akcji z „T\u0119skni\u0119 za Tob\u0105, \u017bydzie!” na „T\u0119sknimy za Wami”. Proponujemy, by UW propagowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c zmian\u0119 zbitki „\u017byd wieczny tu\u0142acz” na „Wieczny tu\u0142acz” i aby pa\u0144stwo Izrael w oficjalnych pismach uniwersyteckich nie by\u0142o, bro\u0144 Panie Bo\u017ce, nazywane pa\u0144stwem \u017cydowskim tylko np. semickim.<\/p>\n

<\/p>\n

Z reakcji w\u0142adz UW wynika jasno, \u017ce s\u0142owo „\u017byd” uwa\u017cane jest za niecenzuralne<\/a>. Przynajmniej w polskich \u015brodowiskach naukowych. Ta reakcja potwierdza w pe\u0142ni sens akcji Betlejewskiego<\/a>. W Polsce nazwanie kogo\u015b \u017bydem jest bowiem uwa\u017cane za obra\u017aliwe. Jest to do\u015b\u0107 g\u0142\u0119boko zakorzenione w umys\u0142ach Polak\u00f3w i w s\u0142ownikach potocznej polszczyzny. Z tym w\u0142a\u015bnie walczy Betlejewski.<\/p>\n

Mo\u017cna by\u0142oby jednak s\u0105dzi\u0107, \u017ce w otwartym \u015brodowisku naukowym s\u0142owo to powinno mie\u0107 brzmienie przynajmniej neutralne. Szczeg\u00f3lnie po roku 1968 i na Uniwersytecie Warszawskim, z kt\u00f3rego wygnano w\u00f3wczas tylu \u017byd\u00f3w.<\/p>\n

Zdj\u0119cie przed bram\u0105 UW mia\u0142o upami\u0119tni\u0107 wygnanie z UW i z Polski prof. Zygmunta Baumana<\/a>. A \u017ce jest to posta\u0107 powszechnie znana i ceniona, kanclerz UW (swoj\u0105 drog\u0105, kto nim jest?) m\u00f3g\u0142by po prostu da\u0107 zgod\u0119 i powstrzyma\u0107 si\u0119 od dodatkowych uwag. Zreszt\u0105 – dlaczego robienie zdj\u0119cia przed bram\u0105 UW wymaga\u0107 mia\u0142oby czyjejkolwiek zgody?<\/p>\n

Na pocz\u0105tku akcji Betlejewski mia\u0142 spore k\u0142opoty z policj\u0105. Wypisywa\u0142 na murach „T\u0119skni\u0119 za Tob\u0105, \u017bydzie!”, co denerwowa\u0142o policjant\u00f3w. Zdarzy\u0142o si\u0119, \u017ce gro\u017cono mu oskar\u017ceniem o antysemityzm (?!) i proponowano, \u017ce skoro t\u0119skni za \u017bydem, to niech jedzie do Izraela (??!). A wi\u0119c nie tylko profesurze z UW has\u0142o „T\u0119skni\u0119 za Tob\u0105, \u017bydzie!” \u017ale si\u0119 kojarzy.<\/p>\n

Mo\u017cna by s\u0105dzi\u0107, \u017ce mi\u0119dzy sposobem my\u015blenia policji i w\u0142adz najwi\u0119kszej polskiej uczelni istniej\u0105 pewne r\u00f3\u017cnice. Jak wida\u0107 z reakcji kanclerza UW, je\u015bli s\u0105, to niewielkie.<\/p>\n

Nie s\u0105dz\u0119, aby niech\u0119\u0107 do s\u0142owa „\u017byd” wynika\u0142a z u\u015bwiadomionego antysemityzmu. Powodem jest zapewne raczej owo zakorzenienie pejoratywnego znaczenie tego s\u0142owa w j\u0119zyku polskim, kt\u00f3re rozumie si\u0119 bez zag\u0142\u0119biania w jego sens. Na pewno to brzydkie s\u0142owo na „\u017b” nie jest w ten spos\u00f3b odbierane przez polskich \u017byd\u00f3w. Ciekawe, czy w s\u0142ownictwie tych ostatnich istnieje symetria i s\u0142owo „Polak” kojarzy si\u0119 pejoratywnie. Nigdy o tym nie s\u0142ysza\u0142em. Mo\u017ce na UW s\u0105 prowadzone jakie\u015b badania, kt\u00f3re mog\u0142yby wyja\u015bni\u0107 t\u0119 zagadk\u0119.<\/p>\n

Jacek Kubiak<\/strong><\/p>\n

Fot. <\/em>Limbic<\/a>, Flickr (CC SA)<\/em>
\n<\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W\u0142adze Uniwersytetu Warszawskiego da\u0142y zezwolenie arty\u015bcie Rafa\u0142owi Betlejewskiemu na zrobienie zdj\u0119cia z pustym krzes\u0142em przed bram\u0105 UW. Zasugerowa\u0142y jednak, aby zmieni\u0142 nazw\u0119 akcji z „T\u0119skni\u0119 za Tob\u0105, \u017bydzie!” na „T\u0119sknimy za Wami”. Proponujemy, by UW propagowa\u0142o r\u00f3wnie\u017c zmian\u0119 zbitki „\u017byd wieczny tu\u0142acz” na „Wieczny tu\u0142acz” i aby pa\u0144stwo Izrael w oficjalnych pismach uniwersyteckich nie by\u0142o, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[61,8,5,30,28],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=545"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2760,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/545\/revisions\/2760"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=545"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=545"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=545"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}