{"id":62,"date":"2007-04-16T15:50:27","date_gmt":"2007-04-16T13:50:27","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=62"},"modified":"2013-02-14T10:52:59","modified_gmt":"2013-02-14T09:52:59","slug":"marsz-zywych","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2007\/04\/16\/marsz-zywych\/","title":{"rendered":"Marsz \u017cywych"},"content":{"rendered":"

\"oboz_big.jpg\"Okrutne traktowanie ofiar mia\u0142o na celu znieczulenie wykonawc\u00f3w zbrodni.<\/strong><\/p>\n

Zbrodnia ludob\u00f3jstwa ukazuje co\u015b niezwykle fundamentalnego, a przez to niewyra\u017calnego. Ogl\u0105daj\u0105c filmy dokumentalne z oboz\u00f3w, s\u0142uchaj\u0105c relacji ofiar, a tak\u017ce os\u00f3b, kt\u00f3re by\u0142y na zewn\u0105trz obozu, ale widzia\u0142y to, co tam si\u0119 dzieje, mo\u017cna zaobserwowa\u0107 wstrz\u0105s, jakiego cz\u0142owiek doznaje w obliczu takiego z\u0142a. Z\u0142a pope\u0142nionego intencjonalnie, a co za tym idzie – \u015bwiadomie. W\u0142a\u015bnie to jest takie przera\u017caj\u0105ce i wstrz\u0105saj\u0105ce.<\/p>\n

Wszelkie t\u0142umaczenia o „wykonywaniu jedynie rozkaz\u00f3w” lub niewiedzy nie s\u0105 do ko\u0144ca wiarygodne. Na przyk\u0142ad mieszka\u0144cy Mauthausen, bohaterowie filmu „Wycieczka do Mauthausen” (angielski tytu\u0142 „KZ Mauthausen”), wyra\u017anie podkre\u015blaj\u0105, \u017ce wiedzieli, co si\u0119 dzieje w ich s\u0105siedztwie. Ogl\u0105daj\u0105c film dokumentalny, w kt\u00f3rym si\u0119 wypowiadaj\u0105 po blisko 60 latach wida\u0107 wstrz\u0105s, jakiego do\u015bwiadczyli, oraz niemoc s\u0142owa w obliczu z\u0142a dziej\u0105cego si\u0119 obok nich. Ka\u017cdy z nich w ko\u0144cu milknie, \u015bwiadom, \u017ce s\u0142owa to za ma\u0142o.
\n
\nTrzeba pami\u0119ta\u0107, \u017ce III Rzesza dokonywa\u0142a zbrodni ludob\u00f3jstwa nawet w obliczu swojej zag\u0142ady i nawet kosztem w\u0142asnych zasob\u00f3w niezb\u0119dnych do prowadzenia wojny, a w szczeg\u00f3lno\u015bci do unikni\u0119cia kl\u0119ski. Jeszcze na wiosn\u0119 1945 do oboz\u00f3w sz\u0142y transporty, chocia\u017c w owym czasie nale\u017ca\u0142o lepiej wykorzysta\u0107 transport kolejowy do przerzucenia wojsk niezb\u0119dnych do obrony kraju.<\/p>\n

Zreszt\u0105 \u015bwiadomo\u015b\u0107 czynienia z\u0142a by\u0142a do\u015b\u0107 wyra\u017ana w\u015br\u00f3d kierownictwa III Rzeszy. \u015awiadomie pos\u0142ugiwano si\u0119 s\u0142ownictwem, kt\u00f3re mia\u0142y zakry\u0107 rzeczywiste intencje sprawc\u00f3w: przesiedlenie, wysiedlenie, rozlu\u017anienie (czyli usuwanie mieszka\u0144c\u00f3w gett), pacyfikacja, wykluczenie, specjalne traktowanie itp. U\u017cywanie takich s\u0142\u00f3w w stosunku do ofiar mo\u017ce by\u0107 jeszcze zrozumia\u0142e, bo w ko\u0144cu sprawca mo\u017ce chcie\u0107 zakry\u0107 swoje rzeczywiste intencje, by tym \u0142atwiej zrealizowa\u0107 to, co sobie zaplanowa\u0142. Ale co ciekawe i wa\u017cne: u\u017cywanie terminu Endlosung (ostateczne rozwi\u0105zanie) te\u017c by\u0142o zabronione przez najwy\u017csze kierownictwo, nawet w wewn\u0119trznych dokumentach dost\u0119pnych dla funkcjonariuszy najwy\u017cszego szczebla. A przecie\u017c to s\u0142owo faktycznie nie odkrywa rzeczywistych intencji sprawcy, bo rozwi\u0105zaniem jakiej\u015b kwestii nie koniecznie musi by\u0107 jej fizyczna eliminacja. Mo\u017ce by\u0107 przecie\u017c wygnanie, izolacja itp. Celowo tworzono takie regu\u0142y u\u017cycia j\u0119zyka, by zakry\u0107 zbrodni\u0119 ludob\u00f3jstwa w j\u0119zyku i przez j\u0119zyk.<\/p>\n

Pisz\u0119 o tym, bo chodzi mi o podkre\u015blenie faktu intencjonalno\u015bci z\u0142a i jego \u015bwiadomo\u015bci, tak\u017ce w\u015br\u00f3d sprawc\u00f3w. Porusza mnie w\u0142a\u015bnie to, jak bardzo sprawcy, chcieli ukry\u0107 tak\u017ce przed samymi sob\u0105, to, co faktycznie czyni\u0105. Okrutne traktowanie ofiar mia\u0142o na celu znieczulenie wykonawc\u00f3w zbrodni. Chodzi\u0142o o to, by ofiar nie traktowano jako wchodz\u0105cych do kr\u0119gu moralnego uniwersum: kto\u015b, kto nie jest cz\u0142owiekiem, nie zas\u0142uguje na ludzkie traktowanie. Liczne odruchy cz\u0142owiecze\u0144stwa ze strony sprawc\u00f3w, a tak\u017ce wewn\u0119trzne ok\u0142amywanie siebie \u015bwiadcz\u0105, \u017ce takiego zabiegu nie uda\u0142o si\u0119 do ko\u0144ca zrealizowa\u0107.<\/p>\n

Pomimo, \u017ce zbrodnia ludob\u00f3jstwa wydarzy\u0142a si\u0119 tak dawno, wci\u0105\u017c jest wstrz\u0105saj\u0105ca. Czas niczego tu nie st\u0119pi\u0142. Poniewa\u017c jest to z\u0142o tak fundamentalne, a jego intencjonalno\u015b\u0107 t\u0119 fundamentalno\u015b\u0107 jeszcze pog\u0142\u0119bia, \u017ce wszelkie s\u0142owa, poj\u0119cia, koncepcje w jego obliczu trac\u0105 moc. S\u0105 w\u0142a\u015bnie tylko s\u0142owami i niczym wi\u0119cej. S\u0142owami, kt\u00f3re nie s\u0105 w stanie odda\u0107 fundamentalno\u015bci tego z\u0142a. W jego obliczu wida\u0107 wyra\u017anie, \u017ce dobro i z\u0142o to nie tylko jakie\u015b tam, wykoncypowane warto\u015bci, rzecz gustu, czy wychowania b\u0105d\u017a tradycji, ale sprawa r\u00f3wnie realna co ponad milion ofiar u\u015bmierconych w KL Auschwitz II – Birkenau i \u017cywi, kt\u00f3rzy o tym pami\u0119taj\u0105. A swoj\u0105 pami\u0119\u0107 manifestuj\u0105 w cichym marszu.<\/p>\n

Grzegorz Pacewicz<\/strong><\/p>\n

Fot. Aloriel<\/strong><\/a> \/ Flickr (CC BY SA) <\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Okrutne traktowanie ofiar mia\u0142o na celu znieczulenie wykonawc\u00f3w zbrodni. Zbrodnia ludob\u00f3jstwa ukazuje co\u015b niezwykle fundamentalnego, a przez to niewyra\u017calnego. Ogl\u0105daj\u0105c filmy dokumentalne z oboz\u00f3w, s\u0142uchaj\u0105c relacji ofiar, a tak\u017ce os\u00f3b, kt\u00f3re by\u0142y na zewn\u0105trz obozu, ale widzia\u0142y to, co tam si\u0119 dzieje, mo\u017cna zaobserwowa\u0107 wstrz\u0105s, jakiego cz\u0142owiek doznaje w obliczu takiego z\u0142a. Z\u0142a pope\u0142nionego intencjonalnie, […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[59,1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=62"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2375,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/62\/revisions\/2375"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=62"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=62"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=62"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}