{"id":726,"date":"2011-04-26T18:34:28","date_gmt":"2011-04-26T16:34:28","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=726"},"modified":"2013-02-11T22:48:07","modified_gmt":"2013-02-11T21:48:07","slug":"biologia-jezykoznawstwo-i-inne-pseudonauki","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2011\/04\/26\/biologia-jezykoznawstwo-i-inne-pseudonauki\/","title":{"rendered":"Biologia, j\u0119zykoznawstwo i inne pseudonauki"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/gap.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-756\" title=\"gap\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/gap.jpg\" alt=\"\" width=\"500\" height=\"423\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/gap.jpg 500w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2011\/04\/gap-300x253.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 500px) 100vw, 500px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Jaki\u015b ju\u017c czas temu na s\u0142u\u017cbowego mejla dosta\u0142em projekt nowego rozporz\u0105dzenia ministerstwa nauki okre\u015blaj\u0105cego istniej\u0105ce w Polsce dziedziny nauki. Dostali go wszyscy z mojego wydzia\u0142u, poniewa\u017c zgodnie z owym projektem zakres naszej dzia\u0142alno\u015bci mija si\u0119 z wizj\u0105 ministerstwa. Tak si\u0119 bowiem sk\u0142ada, \u017ce o ile na wydziale biologii s\u0105 specjali\u015bci od biotechnologii i ochrony \u015brodowiska, a tak\u017ce osoby mog\u0105ce mie\u0107 co\u015b do czynienia z biofizyk\u0105 i biogeochemi\u0105, o tyle wi\u0119kszo\u015b\u0107 zajmuje si\u0119 po prostu biologi\u0105. Takiej dziedziny jednak w rzeczonym projekcie nie ma. Dla specjalist\u00f3w przygotowuj\u0105cych wykaz nauki przyrodnicze dziel\u0105 si\u0119 na biofizyk\u0119, geochemi\u0119, biogeochemi\u0119 i geofizyk\u0119. Wcze\u015bniej wspomniana biotechnologia i ochrona \u015brodowiska to z kolei nauki techniczne, cho\u0107 ta ostatnia znajduje si\u0119 r\u00f3wnocze\u015bnie w kategorii &#8222;nauki rolnicze, le\u015bne i weterynaryjne&#8221;. Biologia za\u015b jako taka nie ma swojego miejsca w \u017cadnej kategorii.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p>Tak wi\u0119c wygl\u0105da na to, \u017ce ministerstwo nauki przewiduje, \u017ce w Polsce mo\u017cna uprawia\u0107 tylko biologi\u0119 stosowan\u0105, kt\u00f3ra zosta\u0142a tu synonimem produkcji rolniczej. Biolodzy powinni zapomnie\u0107 o d\u0142ubaniu w przyrodzie, zostawiaj\u0105c to geofizykom i geochemikom, a zaj\u0105\u0107 si\u0119 takimi dziedzinami jak: le\u015bnictwo, ogrodnictwo, rolnictwo, rybactwo, weterynaria lub zootechnika. Ma by\u0107 po\u017cytecznie. Nie mo\u017cna marnowa\u0107 pieni\u0119dzy z bud\u017cetu nauki na g\u0142upoty takie jak mikrobiologia, etologia, embriologia czy bioindykacja (chyba \u017ce uda si\u0119 je podci\u0105gn\u0105\u0107 pod prawdziwe nauki wy\u017cej wymienione). Ministerstwo jednak chyba zdaj\u0105c sobie spraw\u0119 z potencja\u0142u polskiej nauki stosowanej uzna\u0142o, \u017ce chemia i fizyka istniej\u0105 tylko jako nauki \u015bcis\u0142e, a nie przyrodnicze. Dla specjalist\u00f3w ministerialnych blisko\u015b\u0107 chemii i matematyki jest znakiem tego bardziej wyra\u017ana ni\u017c chemii i geochemii, a chemicy i fizycy nie powinni zawraca\u0107 sobie g\u0142owy zwi\u0105zkiem swoich bada\u0144 z przyrod\u0105, tylko teoretyzowa\u0107. Z kolei zamiast stomatologii ma by\u0107 dentystyka, co ma wybi\u0107 z g\u0142owy pomys\u0142y specjalist\u00f3w od jamy ustnej, \u017ce cokolwiek nowego polski naukowiec tam wymy\u015bli, a w zamian powinien si\u0119 doskonali\u0107 w technice leczenia z\u0119b\u00f3w.<\/p>\n<p>Pocz\u0105tkowo my\u015bla\u0142em, \u017ce takie potraktowanie biologii i paru innych nauk (na pierwszy rzut oka zauwa\u017cy\u0142em np. wypadni\u0119cie j\u0119zykoznawstwa) to przejaw oszcz\u0119dno\u015bci. Mo\u017cna spo\u0142ecze\u0144stwu pokaza\u0107, \u017ce SLD i PiS rozpasa\u0142y wydatki, a obecny rz\u0105d zracjonalizuje wydatki, obcinaj\u0105c co bardziej bezsensowne dziedziny nauki. Spojrzawszy jednak na poprzedni wykaz (co prawda nie w randze rozporz\u0105dzenia ministra, a jedynie uchwa\u0142y Centralnej Komisji ds. Stopni i Tytu\u0142\u00f3w), zauwa\u017cy\u0142em, \u017ce spadek jest niewielki. Kilka dziedzin wypad\u0142o (np. ekologia, mikrobiologia, biochemia, no i ta biologia), ale za to kilka wskoczy\u0142o na zwolnione miejsce (np. kognitywistyka albo po\u0142o\u017cnictwo). Tak wi\u0119c trudno m\u00f3wi\u0107 o znacz\u0105cych oszcz\u0119dno\u015bciach.<\/p>\n<p>Zatem pomy\u015bla\u0142em, \u017ce mo\u017ce jest wr\u0119cz przeciwnie. Ministerstwo zauwa\u017cy\u0142o, \u017ce od kilkunastu lat na uczelniach tworzone s\u0105 makrokierunki (mi\u0119dzywydzia\u0142owe studia matematyczno-przyrodnicze, mi\u0119dzywydzia\u0142owe studia humanistyczne, bioniformatyka, bioanalityka i inne). Osoby ko\u0144cz\u0105ce takie studia nie mieszcz\u0105 si\u0119 w ciasnych dziedzinach i np. zajmowa\u0107 si\u0119 powinny nie biologi\u0105 czy ekologi\u0105, ale w\u0142a\u015bnie naukami przyrodniczymi bez specyfikacji. W dotychczasowej uchwale w\u0142a\u015bnie taki status mieli farmaceuci &#8211; nie by\u0142o dziedziny farmacja, ale by\u0142a grupa nauk farmaceutycznych bez wewn\u0119trznego podzia\u0142u. Co\u015b takiego nawet by mi pasowa\u0142o &#8211; nie musia\u0142bym si\u0119 zastanawia\u0107, czy bardziej zajmuj\u0119 si\u0119 ekologi\u0105 czy biologi\u0105. Nie musia\u0142bym wypowiadaj\u0105c si\u0119 o zmianach klimatu albo ewolucji gwiazd wstydzi\u0107 niekompetencj\u0105, bo by\u0142bym przyrodnikiem. Jednak to wyszczeg\u00f3lnienie kilku ga\u0142\u0119zi w obr\u0119bie nauk przyrodniczych nieco podaje w w\u0105tpliwo\u015b\u0107 tak\u0105 interpretacj\u0119.<\/p>\n<p>Pozostaje wi\u0119c przyj\u0105\u0107, \u017ce musz\u0119 zadeklarowa\u0107, jak\u0105 dziedzin\u0119 akceptowan\u0105 przez ministerstwo wybieram. Najbli\u017cej mi chyba do ochrony \u015brodowiska, a mo\u017ce biogeochemii. Zostaj\u0105c przy ekologii albo biologii, skazuj\u0119 si\u0119 na status pseudonaukowca. Szcz\u0119\u015bciem w nieszcz\u0119\u015bciu &#8211; polska wolno\u015b\u0107 gospodarcza pozwala na prowadzenie dzia\u0142alno\u015bci pseudonaukowej, a w sumie ekologia niekt\u00f3rym kojarzy si\u0119 z r\u00f3\u017cd\u017ckarstwem itp. wykorzystaniem si\u0142 natury, przepraszam &#8211; Natury. Zacz\u0119\u0142a mi kie\u0142kowa\u0107 idea zwo\u0142ania biolog\u00f3w, ekolog\u00f3w, j\u0119zykoznawc\u00f3w, oceanolog\u00f3w i in. w celu za\u0142o\u017cenia cechu pseudonaukowc\u00f3w. Niestety, nied\u0142ugo potem dosta\u0142em kolejnego mejla z odsy\u0142aczem do strony ministerstwa, na kt\u00f3rej napisano:\u00a0 &#8222;Informuj\u0119, \u017ce projekty rozporz\u0105dze\u0144 [&#8230;] nie by\u0142y stanowiskiem oficjalnym MNiSW.&#8221;<\/p>\n<p><strong>Piotr Panek<\/strong><br \/>\n<em>Fot. Steff (Wikimedia Commons, licencja <\/em>CC-BY-SA-3.0)<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Jaki\u015b ju\u017c czas temu na s\u0142u\u017cbowego mejla dosta\u0142em projekt nowego rozporz\u0105dzenia ministerstwa nauki okre\u015blaj\u0105cego istniej\u0105ce w Polsce dziedziny nauki. Dostali go wszyscy z mojego wydzia\u0142u, poniewa\u017c zgodnie z owym projektem zakres naszej dzia\u0142alno\u015bci mija si\u0119 z wizj\u0105 ministerstwa. Tak si\u0119 bowiem sk\u0142ada, \u017ce o ile na wydziale biologii s\u0105 specjali\u015bci od biotechnologii i ochrony \u015brodowiska, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58,43,5],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/726"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=726"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/726\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2213,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/726\/revisions\/2213"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=726"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=726"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=726"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}