
{"id":7493,"date":"2020-10-07T11:31:07","date_gmt":"2020-10-07T09:31:07","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=7493"},"modified":"2020-10-07T11:31:07","modified_gmt":"2020-10-07T09:31:07","slug":"duckpenisgate","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2020\/10\/07\/duckpenisgate\/","title":{"rendered":"Duckpenisgate"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-large wp-image-7512\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Kaczki-1024x683.jpg\" alt=\"\" width=\"1024\" height=\"683\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Kaczki-1024x683.jpg 1024w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Kaczki-300x200.jpg 300w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Kaczki-768x512.jpg 768w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2020\/10\/Kaczki.jpg 1200w\" sizes=\"auto, (max-width: 1024px) 100vw, 1024px\" \/><\/p>\n<p>Badania ornitolog\u00f3w rzadko przyci\u0105gaj\u0105 uwag\u0119 opinii publicznej. Co kogo obchodz\u0105 obserwacje ptak\u00f3w? Ich problemy przyci\u0105gaj\u0105 zainteresowanie g\u0142\u00f3wnie w kontek\u015bcie kolejnych chor\u00f3b przenosz\u0105cych si\u0119 na ludzi. Swego czasu w USA badania ptak\u00f3w wywo\u0142a\u0142y jednak niewielk\u0105 afer\u0119 na tle politycznym, okre\u015blan\u0105 w mediach jako Duckpenisgate.<\/p>\n<p><!--more--><\/p>\n<p><em>Duck<\/em> oznacza kaczk\u0119, <em>penis<\/em> przesz\u0142o do angielskiego z \u0142aciny podobnie jak do polskiego, <em>gate<\/em> cz\u0119sto ko\u0144czy nazwy afer w nawi\u0105zaniu do s\u0142awnej Watergate. Ca\u0142a sprawa dotyczy\u0142a bada\u0144 ameryka\u0144skiego ornitologa Richarda Pruma, co wspomina on w swej \u015bwietnej ksi\u0105\u017cce <em>Ewolucja Pi\u0119kna. Jak darwinowska teoria wyboru partnera kszta\u0142tuje \u015bwiat zwierz\u0105t i nas samych?<\/em><\/p>\n<p>Na pocz\u0105tku 2. kadencji prezydenta Obamy dosz\u0142o do (bynajmniej nie jedynego w historii) konfliktu mi\u0119dzy republikanami a demokratami dotycz\u0105cego bud\u017cetu. Opozycja pr\u00f3bowa\u0142a udowodni\u0107 rz\u0105dowi marnotrawienie publicznych funduszy, w tym tak\u017ce przeznaczanych na badania. Dociekliwi odkryli, \u017ce w 2009 National Science Foundation przekaza\u0142a pieni\u0105dze (385 000 dolar\u00f3w, kwot\u0119 dosy\u0107 du\u017c\u0105, gdyby por\u00f3wna\u0107 j\u0105 z badaniami w humanistyce czy socjologii, ale ju\u017c nie tak wielk\u0105, je\u015bli por\u00f3wna\u0107 z kosztami bada\u0144 w pokrewnej dzia\u0142ce medycznej) na badania Pruma dotycz\u0105ce rozrodu kaczek. Spraw\u0119 podj\u0119\u0142y konserwatywne serwisy informacyjne, wyra\u017caj\u0105ce oburzenie wydawaniem pieni\u0119dzy wyborc\u00f3w na sztuczne kacze narz\u0105dy rozrodcze, a sprawie nadano nazw\u0119 jak wy\u017cej.<\/p>\n<p>Po jakie licho produkowa\u0107 kacze pochwy?<\/p>\n<p>Ot\u00f3\u017c kaczki wyr\u00f3\u017cniaj\u0105 si\u0119 spo\u015br\u00f3d ptak\u00f3w. Samce kaczek. Maj\u0105 narz\u0105dy kopulacyjne. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 ptak\u00f3w w og\u00f3le takiego narz\u0105du nie posiada, w czym autor upatruje doboru p\u0142ciowego. <a href=\"https:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/2019\/10\/17\/atrakcyjny-dzieki-atrakcyjnosci\/\">Istniej\u0105 dwa g\u0142\u00f3wne modele tego doboru<\/a>.\u00a0 Model dobrych gen\u00f3w oparty na zasadzie upo\u015bledzenia (handicapu) traktuje np. ogon pawia jako sygna\u0142 dobrego zdrowia i dobrych gen\u00f3w samca: trzeba by\u0107 naprawd\u0119 zdrowym i silnym, by co\u015b takiego taszczy\u0107 za sob\u0105 i prze\u017cy\u0107. Model atrakcyjnych syn\u00f3w wskazuje, \u017ce sama postrzegana powszechnie atrakcyjno\u015b\u0107 samca poci\u0105ga za sob\u0105 zasadno\u015b\u0107 jego wyboru jako partnera, poniewa\u017c synowie z tego zwi\u0105zku te\u017c b\u0119d\u0105 postrzegani jako atrakcyjni i sp\u0142odz\u0105 wi\u0119cej bardziej atrakcyjnych wnuk\u00f3w. W obu przypadkach kluczowe znaczenie dla dostosowania samicy ma mo\u017cliwo\u015b\u0107 dokonywania przez ni\u0105 wyboru partnera.<\/p>\n<p>Prum postuluje, \u017ce brak narz\u0105du rozrodczego u wi\u0119kszo\u015bci ptak\u00f3w wynika z preferencji samic, wybieraj\u0105cych partner\u00f3w nie maj\u0105cych narz\u0105du umo\u017cliwiaj\u0105cego wymuszanie kopulacji (biolodzy unikaj\u0105 s\u0142owa <em>zgwa\u0142cenie<\/em>). W przypadku wi\u0119kszo\u015bci ptak\u00f3w przymusowy stosunek w zasadzie nie jest mo\u017cliwy, pozbawiony odpowiedniego narz\u0105du samiec nie wprowadzi nasienia do steku samicy bez jej wsp\u00f3\u0142pracy.<\/p>\n<p>Hipoteza Pruma przewiduje, \u017ce skoro samce kaczek maj\u0105 narz\u0105d kopulacyjnym zwany pr\u0105ciem b\u0105d\u017a pseudopenisem w postaci prawoskr\u0119tnego spiralnego pr\u0119ta z rynienk\u0105, kt\u00f3r\u0105 sp\u0142ywa nasienie, osi\u0105gaj\u0105cego niekiedy d\u0142ugo\u015b\u0107 znacznie przekraczaj\u0105c\u0105 rozmiary reszty ptaka, to samice rozwin\u0105 pewne przystosowania przeciwdzia\u0142aj\u0105ce samczej przemocy.<\/p>\n<p>W dawnych podr\u0119cznikach drogi p\u0142ciowe samicy kaczki (w tym odchodz\u0105c\u0105 od steku pochw\u0119) prezentowano jako prost\u0105 rurk\u0119. Nowsze badania wykaza\u0142y, \u017ce anatomia kaczki wygl\u0105da tak poza sezonem rozrodczym. W okresie rozrodu pochwa zmienia si\u0119, tworz\u0105c lewoskr\u0119tn\u0105 spiral\u0119, a niekiedy i uchy\u0142ki, \u015blepe uliczki. Czemu mia\u0142yby s\u0142u\u017cy\u0107 takie kosztowne udziwnienia? Czy\u017cby utrudnieniu samcom kopulacji?<\/p>\n<p>Badacze chcieli przetestowa\u0107 sw\u0105 hipotez\u0119. Poniewa\u017c nie ma jeszcze mo\u017cliwo\u015bci dok\u0142adnego rejestrowania zachowania pseudopenisa samca kaczki w ciele wybranki, zdecydowano si\u0119 zaobserwowa\u0107 je poza drogami rodnymi samicy. Wykonano w tym celu sztuczne pochwy samic. Podczas \u201ckopulacji\u201d samiec wprowadza\u0142 swe pr\u0105cie do specjalnego naczynia, w kt\u00f3rym mo\u017cna by\u0142o je bada\u0107. Naczynia mia\u0142y r\u00f3\u017cny kszta\u0142t, w tym prosty i skr\u0119cony spiralnie w prawo i w lewo. Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce istotnie skuteczno\u015b\u0107 przekazania nasienia zale\u017ca\u0142a istotnie od kszta\u0142tu dr\u00f3g rodnych kaczki. Samce \u0142atwo radzi\u0142y sobie w prostym naczyniu, najgorzej za\u015b w k\u0142\u00f3c\u0105cej si\u0119 z ich anatomi\u0105 lewoskr\u0119tnej spirali.<\/p>\n<p>Przeprowadzone badania potwierdzi\u0142y hipotez\u0119 Pruma. Wskazuj\u0105 one, \u017ce w ewolucji znacznie wi\u0119ksz\u0105, ni\u017c wcze\u015bniej uwa\u017cano, rol\u0119 odgrywa dob\u00f3r p\u0142ciowy, a zw\u0142aszcza dob\u00f3r dzia\u0142aj\u0105cy w sytuacji konfliktu p\u0142ciowego, a wi\u0119c kiedy interesy samc\u00f3w i samic s\u0105 sprzeczne (samiec dzia\u0142a w kierunku zap\u0142odnienia jak najwi\u0119kszej liczby samic, samica w kierunku wyboru najatrakcyjniejszego partnera).<\/p>\n<p>No dobrze, ale co nas to obchodzi? Wydaje si\u0119, \u017ce nie dotyczy to tylko ptak\u00f3w. Prum w dalszej cz\u0119\u015bci ksi\u0105\u017cki pr\u00f3buje zastosowa\u0107 sw\u0105 hipotez\u0119 tak\u017ce do ludzi. Wydawanie publicznych pieni\u0119dzy do produkcji kaczych dr\u00f3g rodnych mo\u017ce mie\u0107 na nasze \u017cycie wi\u0119ksze prze\u0142o\u017cenie, ni\u017c si\u0119 to wydaje. Ale o tym innym razem.<\/p>\n<p><strong>Marcin Nowak<\/strong><\/p>\n<p><strong>Bibliografia:<\/strong><\/p>\n<ul>\n<li>Richard O Prum: Ewolucja Pi\u0119kna. Jak darwinowska teoria wyboru partnera kszta\u0142tuje \u015bwiat zwierz\u0105t i nas samych? Copernicus Center Press, Krak\u00f3w 2019<\/li>\n<li>Douglas J Futuyma: Ewolucja, Wydawnictwo Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa 2008<\/li>\n<\/ul>\n<p><strong>Ilustracja:<\/strong> <a title=\"User:Holger Uwe Schmitt\" href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/User:Holger_Uwe_Schmitt\">Holger Uwe Schmitt<\/a>, Stockenten arbeiten an ihrer Vermehrung (Kaczki podczas seksu). Za <a href=\"https:\/\/commons.wikimedia.org\/wiki\/File:Stockenten_beim_Sex._07.jpg\">Wikimedia Commons<\/a>, CC BY_SA 4.0<\/p>\n<p>Z <strong>podzi\u0119kowaniem<\/strong> dla Piotra Panka za cenne uwagi oraz dla Olgi za pomoc w kwestii nazewnictwa.<\/p>\n\n\n<p class=\"wp-block-paragraph\"><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Badania ornitolog\u00f3w rzadko przyci\u0105gaj\u0105 uwag\u0119 opinii publicznej. Co kogo obchodz\u0105 obserwacje ptak\u00f3w? Ich problemy przyci\u0105gaj\u0105 zainteresowanie g\u0142\u00f3wnie w kontek\u015bcie kolejnych chor\u00f3b przenosz\u0105cych si\u0119 na ludzi. Swego czasu w USA badania ptak\u00f3w wywo\u0142a\u0142y jednak niewielk\u0105 afer\u0119 na tle politycznym, okre\u015blan\u0105 w mediach jako Duckpenisgate.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,11,2,68,1,30],"tags":[517,519,518,658,655,657,656,76],"class_list":["post-7493","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-autor-marcin-nowak","category-czary-mary","category-ewolucjonizm","category-nauka-po-zagranicznemu","category-paradoksy","category-politycznie-niepoprawni","tag-dobor-plciowy","tag-hipoteza-atrakcyjnych-synow","tag-hipoteza-uposledzenia","tag-kaczka-krzyzowka","tag-kaczki","tag-konflikt-plciowy","tag-pracie","tag-ptaki"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7493","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7493"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7493\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":7514,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7493\/revisions\/7514"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7493"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7493"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7493"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}