
{"id":8664,"date":"2022-09-16T16:30:17","date_gmt":"2022-09-16T14:30:17","guid":{"rendered":"http:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=8664"},"modified":"2022-09-17T00:06:04","modified_gmt":"2022-09-16T22:06:04","slug":"zubr-daje-kupe-radosci","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2022\/09\/16\/zubr-daje-kupe-radosci\/","title":{"rendered":"\u017bubr daje kup\u0119 rado\u015bci"},"content":{"rendered":"\n<figure class=\"wp-block-image\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"566\" height=\"496\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/zuk.jpg\" alt=\"\" class=\"wp-image-8668\" srcset=\"\/naukowy\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/zuk.jpg 566w, \/naukowy\/wp-content\/uploads\/2022\/09\/zuk-300x263.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 566px) 100vw, 566px\" \/><\/figure>\n\n\n\n<p>Wraz z ocieplaniem si\u0119 klimatu w Polsce odkrywane s\u0105 nowe gatunki organizm\u00f3w znanych z cieplejszych region\u00f3w. Niekt\u00f3re dosta\u0142y si\u0119 tu z pomoc\u0105 cz\u0142owieka, nie zawsze \u015bwiadom\u0105. Inne przyby\u0142y o w\u0142asnych si\u0142ach, jak szakal z\u0142ocisty, od kilku lat widywany w ca\u0142ej Polsce. To nic zaskakuj\u0105cego i o <a rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"tym niedawno pisa\u0142em (opens in a new tab)\" href=\"https:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/2022\/08\/10\/suplement-do-artykulu-inwazja-malych-obcych\/\" target=\"_blank\">tym niedawno pisa\u0142em<\/a>, jednak czasem odkrycia s\u0105 mniej spodziewane.<\/p>\n\n\n\n<!--more-->\n\n\n\n<p>Jesieni\u0105 zesz\u0142ego roku takiego odkrycia dokonali badacze bia\u0142owieskich chrz\u0105szczy i niedawno opublikowali je we<em> <\/em>&#8222;Fragmenta Faunistica&#8221;. Puszcza Bia\u0142owieska jest znana z bogactwa tej grupy \u2013 s\u0105 tu i gatunki g\u0119stych las\u00f3w z martwym drewnem, i przeciwnie, widnych las\u00f3w, w kt\u00f3rych przez setki lat wypasano byd\u0142o i zbierano chrust. Nowo odkryty gatunek znaleziono w dw\u00f3ch miejscach \u2013 po\u0142o\u017conych blisko siebie, ale odmiennych siedliskowo.<\/p>\n\n\n\n<p>Jedno to polana ko\u0142o wsi Pogorzelce, a wi\u0119c teren rolniczy, a drugie to las li\u015bciasty na po\u0142udnie od niej. Gatunkiem tym jest <em>Atheta knabli<\/em>, z tego, co wiem, nikt mu nie nadawa\u0142 polskiej nazwy, cho\u0107 jego najbli\u017cszych krewnych okre\u015bla si\u0119 jako g\u0142adziki. Dot\u0105d w Polsce znano 136 gatunk\u00f3w g\u0142adzika. G\u0142adzik to rodzaj w rodzinie kusakowatych, kt\u00f3ra w samej Polsce liczy ponad tysi\u0105c gatunk\u00f3w (a na \u015bwiecie ponad 60 tys.). Ten gatunek wyst\u0119puje od Francji po Armeni\u0119. Wydawa\u0107 by si\u0119 mog\u0142o, \u017ce podobnie jak szakal jest przybyszem z nieco cieplejszej strefy. Tak naprawd\u0119 najcz\u0119\u015bciej mo\u017cna go znale\u017a\u0107 w Alpach. W XIX w. stwierdzono go w Turyngii, czyli w ni\u017cszym po\u0142o\u017ceniu, ale populacja bia\u0142owieska wydaje si\u0119 jedyn\u0105 znan\u0105 dzi\u015b populacj\u0105 nizinn\u0105. Na wszelki wypadek badacze skonsultowali si\u0119 z niemieckim koleg\u0105, dla kt\u00f3rego ten gatunek nie jest egzotyczny, a on potwierdzi\u0142 ich oznaczenie.<\/p>\n\n\n\n<p><em>Atheta knabli<\/em> jest du\u017co smuklejsza ni\u017c przyk\u0142adowy chrz\u0105szcz z ilustracji. Lubi gnij\u0105ce szcz\u0105tki ro\u015blinne, znajdowana jest na grzybach (zw\u0142aszcza g\u0105sce pomara\u0144czowej), ale naj\u0142atwiej j\u0105 znale\u017a\u0107 na odchodach kozic, ewentualnie byd\u0142a. I tak w\u0142a\u015bnie by\u0142o w Puszczy Bia\u0142owieskiej \u2013 odkrycie nie by\u0142o zupe\u0142nie przypadkowe, bo oba osobniki znaleziono w specjalnych pu\u0142apkach z przyn\u0119t\u0105 z krowiego placka. W tym miejscu zapewne wi\u0119c chrz\u0105szcz najwi\u0119cej zawdzi\u0119cza \u017cubrom.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Piotr Panek<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p><em>autorstwo ilustracji trudne do ustalenia<\/em><\/p>\n\n\n\n<ul><li>Micha\u0142 Walesiak,  Karol Komosi\u0144ski, Benedikt Feldman, Simon  Thorn (2021) Atheta (Dimetrota) knabli G. Benick, 1938 (Coleoptera: Staphylinidae) \u2013 a new species for the Polish fauna. <em>Fragmenta Faunistica<\/em> 64 (2): 133\u2013137, doi:<a rel=\"noreferrer noopener\" aria-label=\"10.3161\/00159301FF2021.64.2.133 (opens in a new tab)\" href=\"https:\/\/rcin.org.pl\/miiz\/dlibra\/publication\/272290\/edition\/235699\/content\" target=\"_blank\">10.3161\/00159301FF2021.64.2.133<\/a><\/li><\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W Puszczy Bia\u0142owieskiej odkryto stanowisko g\u00f3rskiego chrz\u0105szcza<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":8668,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[58,54,6,65],"tags":[221,80,972],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8664"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=8664"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8664\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":8672,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/8664\/revisions\/8672"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/8668"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=8664"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=8664"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=8664"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}