{"id":9574,"date":"2024-07-28T18:44:44","date_gmt":"2024-07-28T16:44:44","guid":{"rendered":"https:\/\/naukowy.blog.polityka.pl\/?p=9574"},"modified":"2024-07-28T22:00:19","modified_gmt":"2024-07-28T20:00:19","slug":"grzybki-na-depresje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/2024\/07\/28\/grzybki-na-depresje\/","title":{"rendered":"Grzybki na depresj\u0119?"},"content":{"rendered":"
\n
\"\"<\/a><\/figure><\/div>\n\n\n

Sopl\u00f3wka je\u017cowata (Hericium erinaceus<\/em>). Tak si\u0119 oficjalnie nazywa grzyb okre\u015blany w internecie mianem lion\u2019s mane<\/em> (lwia grzywa) b\u0105d\u017a monkey\u2019s head<\/em> (g\u0142owa ma\u0142py). Pochodzi z Azji, gdzie zw\u0105 go tak\u017ce Yamabushiteke<\/em>, i podobno leczy depresj\u0119. Czy rzeczywi\u015bcie?<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Grzyb u\u017cywany jest w azjatyckiej kuchni i medycynie od lat, ma opini\u0119 zmniejszaj\u0105cego stres i robi\u0105cego dobrze na g\u0142ow\u0119. Przyjmuj\u0105ce go osoby twierdz\u0105, \u017ce zmniejsza objawy depresyjne i l\u0119k. Medycyna nie opiera si\u0119 jednak na opiniach. Czy s\u0105 badania potwierdzaj\u0105ce cudowne dzia\u0142anie H. erinaceus<\/em>?<\/p>\n\n\n\n

Okazuje si\u0119, \u017ce s\u0105. 30 kobiet pij\u0105cych ekstrakt wodny z owocnika dozna\u0142o z\u0142agodzenia objaw\u00f3w depresyjnych i l\u0119kowych. Polepszy\u0142y si\u0119 zdolno\u015bci poznawcze pojedynczego starszego m\u0119\u017cczyzny. Osiem studentek odczu\u0142o redukcj\u0119 objaw\u00f3w depresyjnych i l\u0119ku przed egzaminem, poprawi\u0142 si\u0119 ich sen. 62 kobiety i 15 m\u0119\u017cczyzn z nadwag\u0105 odczu\u0142o popraw\u0119 w tym samym zakresie.<\/p>\n\n\n\n

Przeprowadzono te\u017c badania na modelach zwierz\u0119cych, niekiedy do\u015b\u0107 makabryczne (mierzy si\u0119, jak d\u0142ugo gryzo\u0144 pr\u00f3buje si\u0119 utrzyma\u0107, p\u0142ywaj\u0105c w zbiorniku wodnym, b\u0105d\u017a pr\u00f3buje si\u0119 wyswobodzi\u0107, zawieszony za ogon). Efekty przypomina\u0142y dzia\u0142anie przeciwdepresyjne, ale te\u017c przeciwzapalne.<\/p>\n\n\n\n

Wydaje si\u0119, \u017ce H. erinaceus<\/em> dzia\u0142a na organizm wielorako. Zawiera liczne substancje organiczne zdolne wywiera\u0107 tak\u0105 aktywno\u015b\u0107 jak r\u00f3\u017cne herycenony czy erynacyny, a tak\u017ce nadtlenek ergosterolu, trihydroksyergostadienon czy cerewisterol. C\u00f3\u017c wi\u0119c robi?<\/p>\n\n\n\n

Zwi\u0119ksza dzia\u0142anie amin b\u0119d\u0105cych neuroprzeka\u017anikami w m\u00f3zgu – ich niedob\u00f3r wyst\u0119puje w depresji. Podnosi st\u0119\u017cenie pro-BDNF, prekursora m\u00f3zgopochodnego czynnika neurotropowego, stymuluj\u0105cego odnow\u0119 kom\u00f3rek m\u00f3zgowych, wp\u0142ywa na inne neurotrofiny. Zmniejsza stan zapalny, obni\u017caj\u0105c st\u0119\u017cenie prozapalnych substancji, takich jak interleukina 1 czy 6 b\u0105d\u017a czynnik martwicy nowotwor\u00f3w \u03b1 (TNF \u03b1). Obni\u017ca stres oksydacyjny.<\/p>\n\n\n\n

Wszystko pi\u0119knie, ale dok\u0142adny mechanizm dzia\u0142ania pozostaje nieznany. Wp\u0142ywa na neuroprzeka\u017aniki aminowe, jak dopamina, noradrenalina czy dopamina, to pewne, ale jak? Dzia\u0142a na receptory presynaptyczne, postsynaptyczne, na wychwyt zwrotny czy mo\u017ce na drogi rozpadu? Bezpo\u015bredni mechanizm dzia\u0142ania obecnie stosowanych lek\u00f3w przeciwdepresyjnych jest jako tako znany. Najcz\u0119\u015bciej blokuj\u0105 wychwyt zwrotny aminy ze szczeliny synaptycznej z powrotem do kom\u00f3rki.<\/p>\n\n\n\n

Poza tym wymienione badania opieraj\u0105 si\u0119 na s\u0142abej metodologii. Zaraz: podajemy pacjentowi lek, pacjent czuje si\u0119 lepiej, wi\u0119c o co chodzi? Wbrew opiniom laik\u00f3w i medyk\u00f3w ludowych to wcale jeszcze nie oznacza, \u017ce lek dzia\u0142a. Czyli podajemy badanym nasz specyfik, jednej trzeciej si\u0119 poprawia i mimo to dzia\u0142ania mo\u017ce nie by\u0107? Tak, w epizodzie depresyjnym efekt placebo wynosi do 40 proc. (tylu pacjent\u00f3w notuje popraw\u0119, gdy dostaje cukier w \u0142adnym opakowaniu, a jeszcze lepiej zastrzyk).<\/p>\n\n\n\n

Wiarygodne badania lekowe obejmuj\u0105 grup\u0119 kontroln\u0105, a najlepiej dwie: pozytywn\u0105 (otrzymuje standardowo stosowane leczenie, w tym wypadku np. fluoksetyn\u0119) i negatywn\u0105 (placebo, np. cukier). Brak istotnych statystycznie r\u00f3\u017cnic mi\u0119dzy nimi to brak podstaw do przyj\u0119cia, \u017ce substancja dzia\u0142a, niewa\u017cne, jak entuzjastycznie zareaguj\u0105 badani i jak wspaniale b\u0119d\u0105 si\u0119 czu\u0107. Dobrze, gdyby jeszcze nowy lek nie wypad\u0142 gorzej od standardowego leczenia. Uzyskanie wynik\u00f3w istotnych statystycznie wymaga te\u017c zebrania odpowiednio licznej grupy badanej (nie o\u015bmiu studentek przed egzaminem).<\/p>\n\n\n\n

Kiedy si\u0119 zbierze kilka takich bada\u0144, wykonuje si\u0119 metaanaliz\u0119 i wtedy mamy rzetelne podstawy do rozpoczynania leczenia (b\u0105d\u017a odradzania, a nawet zabraniania go, jak w przypadku innego grzyba, znanego odmiennej grupie pacjent\u00f3w psychiatrycznych).<\/p>\n\n\n\n

Na razie wystarczaj\u0105cych bada\u0144 brak. Nie mo\u017cna zaleci\u0107 grzyba pacjentom w epizodzie depresyjnym czy zaburzeniu l\u0119kowym. Czy w przysz\u0142o\u015bci b\u0119dzie inaczej, czas poka\u017ce.<\/p>\n\n\n\n

Marcin Nowak<\/strong><\/p>\n\n\n\n

Bibliografia:<\/p>\n\n\n\n

Chong PS, Fung ML, Wong KH, Lim LW. Therapeutic Potential of Hericium erinaceus<\/em> for Depressive Disorder. Int J Mol Sci. 2019 Dec 25;21(1):163. doi: 10.3390\/ijms21010163. PMID: 31881712; PMCID: PMC6982118.<\/p>\n\n\n\n

Szu\u0107ko-Kociuba I, Trzeciak-Ryczek A, Kupnicka P, Chlubek D. Neurotrophic and Neuroprotective Effects of Hericium erinaceus<\/em>. Int J Mol Sci. 2023 Nov 3;24(21):15960. doi: 10.3390\/ijms242115960. PMID: 37958943; PMCID: PMC10650066.<\/p>\n\n\n\n

Ilustracja:<\/p>\n\n\n\n

Jim Champion, Hericium erinaceus<\/em>. Za Wikimedia Commons<\/a>, CC BY-SA 2.5<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sopl\u00f3wka je\u017cowata (Hericium erinaceus). Tak si\u0119 oficjalnie nazywa grzyb okre\u015blany w internecie mianem lion\u2019s mane (lwia grzywa) b\u0105d\u017a monkey\u2019s head (g\u0142owa ma\u0142py). Pochodzi z Azji, gdzie zw\u0105 go tak\u017ce Yamabushiteke, i podobno leczy depresj\u0119. Czy rzeczywi\u015bcie?<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":9578,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,69,196,68,204],"tags":[84,38,258,1163,379],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9574"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9574"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9574\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9585,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9574\/revisions\/9585"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media\/9578"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9574"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9574"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9574"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}