P\u0142atne studia, p\u0142atna ochrona zdrowia, likwidacja wi\u0119kszo\u015bci podatk\u00f3w i \u015bwiadcze\u0144 spo\u0142ecznych \u2013 oto postulaty jednego z kandydat\u00f3w na prezydenta, S\u0142awomira Mentzena. Po zastanowieniu stwierdzam, \u017ce jego pomys\u0142y w zasadzie mi si\u0119 op\u0142acaj\u0105.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
W moim idealnym \u015bwiecie studia by\u0142yby p\u0142atne \u2013 pad\u0142o niedawno z ust kandydata. Pomys\u0142 ten wywo\u0142a\u0142 w mediach znaczne protesty, w tym \u015bwietnego polskiego naukowca, wiceprezesa Polskiej Akademii Nauk profesora Dariusza Jemielniaka, kt\u00f3ry ostatnio w ciekawej audycji radiowej<\/a> postulowa\u0142 nawet dop\u0142aty do ucz\u0105cych na wysokim poziomie uczelni prywatnych, a w szczeg\u00f3lno\u015bci wi\u0119cej pieni\u0119dzy dla kierunk\u00f3w potrzebnych spo\u0142ecznie, zw\u0142aszcza medycznych.<\/p>\n\n\n\n Dlaczego mi si\u0119 to op\u0142aca? Jak zauwa\u017cy\u0142 w innej rozmowie rozchwytywany przez media Jemielniak, wi\u0119kszo\u015b\u0107 pracownik\u00f3w uczelni jest zawalona dydaktyk\u0105, ju\u017c nie m\u00f3wi\u0105c o tym, \u017ce zarabia marne grosze, niekiedy uniemo\u017cliwiaj\u0105ce utrzymania si\u0119.<\/p>\n\n\n\n Na medycynie na roku jest kilkuset student\u00f3w. Przychodz\u0105 wr\u0119cz ca\u0142ymi stadami, zajmuj\u0105 wszystkie mo\u017cliwe miejsca (korytarze, gabinety, jadalnie dla pacjent\u00f3w, dy\u017curki piel\u0119gniarskie), a tak\u017ce czas i si\u0142\u0119. Wprowadzenie p\u0142atnych studi\u00f3w oznacza\u0142oby, \u017ce by\u0142oby ich znacznie mniej (a pieni\u0119dzy za prowadzenie zaj\u0119\u0107 pewnie wi\u0119cej).<\/p>\n\n\n\n Dobre studia z przedmiot\u00f3w innych ni\u017c humanistyczne czy spo\u0142eczne (i pewnie matematyka) s\u0105 drogie, szczeg\u00f3lnie medycyna. Sale, wyk\u0142adowcy, sprz\u0119t multimedialny nie wystarcz\u0105. Tu trzeba dobrze wyposa\u017conych pracowni, s\u0142awetnych prosektori\u00f3w ze zw\u0142okami, \u015brodk\u00f3w zabezpieczenia bezpo\u015bredniego, ca\u0142ych szpitali klinicznych… Niekt\u00f3rzy studenci oczywi\u015bcie studiuj\u0105 w Polsce prywatnie na takich kierunkach, ale to cz\u0119sto wydatek nawet kilkudziesi\u0119ciu tysi\u0119cy z\u0142, nie licz\u0105c dodatkowych koszt\u00f3w utrzymania si\u0119 w obcym mie\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n Mo\u017cna powiedzie\u0107: to niech p\u00f3jd\u0105 do pracy. Nie, nie p\u00f3jd\u0105. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 student\u00f3w medycyny nie jest w stanie podj\u0105\u0107 pracy. Ci na ostatnich latach niekiedy dorabiaj\u0105 dorywczo, jednak studia takie jak medyczne w zasadzie uniemo\u017cliwiaj\u0105 jak\u0105kolwiek dzia\u0142alno\u015b\u0107 zarobkow\u0105, z kt\u00f3rej mo\u017cna si\u0119 utrzyma\u0107.<\/p>\n\n\n\n Przychodzisz na studia i chcesz pracowa\u0107? Super. Dostajesz plan zaj\u0119\u0107 i wykaz ksi\u0105\u017cek. I wtedy \u017cuchwa ci opada (nie u\u017cywaj nigdy okre\u015blenia szcz\u0119ka dolna, za to wylatuje si\u0119 z kolokwium). Zaj\u0119cia w r\u00f3\u017cnych dzielnicach miasta z p\u00f3\u0142godzinn\u0105 przerw\u0105 oznaczaj\u0105, \u017ce je\u017celi nie opanujesz teleportacji, to przy szybkim zebraniu si\u0119, ubraniu w biegu, zapakowaniu w pi\u0119\u0107 os\u00f3b do jednego auta przy ma\u0142ych korkach mo\u017ce jako\u015b uda si\u0119 sp\u00f3\u017ani\u0107 niewiele (dzi\u0119ki czemu nie wywal\u0105 Ci\u0119 z kolejnym zaj\u0119\u0107). Kiedy indziej masz zaj\u0119cia od \u00f3smej do dwudziestej, w mi\u0119dzyczasie dwie godziny przerwy. W miejscu, z kt\u00f3rego mo\u017cesz pr\u00f3bowa\u0107 wr\u00f3ci\u0107 do domu, ale b\u0119dziesz jecha\u0107 godzin\u0119 w jedn\u0105 stron\u0119.<\/p>\n\n\n\n Co wi\u0119cej, z zaj\u0119cia na zaj\u0119cia masz po kilkadziesi\u0105t stron do wkucia na pami\u0119\u0107 (niekiedy sto kilkadziesi\u0105t). Nie prze\u0142o\u017cysz tego na nast\u0119pny tydzie\u0144. Wtedy dadz\u0105 ci do opanowania kolejn\u0105 podobn\u0105 porcj\u0119 materia\u0142u. Na pierwszym roku nikt nie b\u0119dzie p\u0142aka\u0142, je\u015bli nie zdasz. Na dalszych latach zaj\u0119cia s\u0105 zblokowane, co znaczy, \u017ce te kilkadziesi\u0105t stron zadaj\u0105 nieraz z dnia na dzie\u0144.<\/p>\n\n\n\n Nie, nie jest to wina uczelni. W\u0142adza od lat wywiera\u0142a na uczelnie medyczne naciski: przyjmijcie wi\u0119cej. Na zasadzie: we\u017acie i zr\u00f3bcie. Tym samym zasobem ludzi i infrastruktury, i bardzo niewystarczaj\u0105cymi \u015brodkami. I gdzie\u015b i jako\u015b trzeba tych ludzi zmie\u015bci\u0107.<\/p>\n\n\n\n No to nie przyjdziesz na jakie\u015b zaj\u0119cia? Ale obecno\u015b\u0107 jest obowi\u0105zkowa i sprawdzana, niekiedy kilka razy w ci\u0105gu dnia. \u0141agodniejsze regulaminy wymagaj\u0105 frekwencji 80-90%, najsurowsze 100% (nie, nie chodzi o zaliczenie na podstawie obecno\u015bci, tylko o niedopuszczenie do zaliczenia w razie jakichkolwiek nieobecno\u015bci). W razie choroby masz prawo odrobi\u0107 zaj\u0119cia (tylko \u017ce w dost\u0119pnych terminach zwykle masz inne zaj\u0119cia). Tygodniow\u0105 chorob\u0119 b\u0119dziesz wi\u0119c odrabia\u0142 przez nast\u0119pne p\u00f3\u0142 roku, a dwutygodniowa oprze si\u0119 o dziekanat.<\/p>\n\n\n\n Ponadto na p\u0142atne studia zg\u0142osz\u0105 si\u0119 pewnie mniej zdolni studenci, za to z bogatszych rodzin. Najwy\u017cej obleje si\u0119 po\u0142ow\u0119, to nie problem. Problemem b\u0119dzie, je\u015bli uczelni\u0119 opuszcz\u0105 ludzie nie nauczeni i zaczn\u0105 leczy\u0107.<\/p>\n\n\n\n Mnie si\u0119 op\u0142aca. Mniej pracy, ja swoje studia sko\u0144czy\u0142em. A \u017ce zabraknie ludzi z kwalifikacjami? Przyb\u0119dzie pracownik\u00f3w niewykwalifikowanych, wzro\u015bnie bezrobocie, rynek pracy zmieni si\u0119 na korzy\u015b\u0107 pracodawc\u00f3w i specjalist\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n No w\u0142a\u015bnie, nowych lekarzy b\u0119dzie mniej. Z drugiej strony lekarze \u015bwiadcz\u0105cy us\u0142ugi na NFZ przejd\u0105 do sektora prywatnego. Jak to wp\u0142ynie na ich zarobki? Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce obiektywnie wysokie ga\u017ce lekarzy zwykle nie wynikaj\u0105 z wyp\u0142acanych przez o\u015brodki publiczne pensji, a prawie zawsze z um\u00f3w-zlece\u0144, w wi\u0119kszo\u015bci dochody niezabiegowc\u00f3w gwa\u0142townie nie spadn\u0105. Obecnie prywatnie zarabia si\u0119 kilka razy wi\u0119cej ni\u017c w szpitalu. Konieczno\u015b\u0107 zg\u0142oszenia si\u0119 chorych korzystaj\u0105cych wcze\u015bniej z pa\u0144stwowego p\u0142atnika do sektora prywatnego mo\u017ce nawet zwi\u0119kszy\u0107 ceny, tym bardziej \u017ce lekarzy b\u0119dzie coraz mniej wobec wprowadzenia p\u0142atnych studi\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n W\u015br\u00f3d pacjent\u00f3w cz\u0119sto spotyka si\u0119 opinie, wedle kt\u00f3rych wp\u0142acaj\u0105 znaczne sk\u0142adki na NFZ i nic z tego nie maj\u0105. Tak w\u0142a\u015bnie dzia\u0142a ubezpieczenie. Wp\u0142acasz sk\u0142adki na ubezpieczenie na \u017cycie i \u2013 dop\u00f3ki \u017cyjesz \u2013 nic z tego nie masz. Niedawno w \u015bwietnym artykule Joanna Solska zwr\u00f3ci\u0142a uwag\u0119, \u017ce tak najwi\u0119cej pieni\u0119dzy ze sk\u0142adek wydawane jest w naszych ostatnich dw\u00f3ch latach \u017cycia<\/a>. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 z nas przez lata wcze\u015bniej sk\u0142ada si\u0119 na to leczenie \u2013 b\u0105d\u017a inaczej \u2013 wi\u0119kszo\u015bc z nas sk\u0142ada si\u0119 na leczenie obecnych senior\u00f3w, podobnie jak pracuj\u0105cy na emerytury. Wi\u0119kszo\u015b\u0107 obywateli nie od\u0142o\u017cy te\u017c pieni\u0119dzy, kt\u00f3re zostan\u0105 na nich wydane, gdy\u017c system bazuje na sk\u0142adkach niezbyt licznej grupy o wy\u017cszych zarobkach (chcia\u0142em napisa\u0107 klasy \u015bredniej, ale ta u nas nie istnieje<\/a>).<\/p>\n\n\n\n Niemniej problemy mog\u0105 nas spotka\u0107 niezale\u017cnie od wieku. Wbrew pozorom leczenie to nie tylko wizyta w POZ czy u kardiologa raz na p\u00f3\u0142 roku. Na to prywatnie b\u0119dzie nas sta\u0107.<\/p>\n\n\n\n Trudno\u015b\u0107 pojawia si\u0119 w razie powa\u017cnych problem\u00f3w zdrowotnych. Co\u015b nam si\u0119 dzieje na ulicy. Przyje\u017cd\u017ca karetka. W USA niegdy\u015b pierwszym sztandarowym pytaniem by\u0142o: a gdzie klient jest ubezpieczony?<\/p>\n\n\n\n Mamy zawa\u0142? Jedziemy pr\u0119dko na koronarografi\u0119. Za czas\u00f3w moich studi\u00f3w kosztowa\u0142a 15000 z\u0142, dzisiaj zapewne wi\u0119cej. Plus 300 z\u0142 za ka\u017cdy dzie\u0144 w szpitalu. Oczywi\u015bcie ratujemy \u017cycie, rachunek wystawimy po wypisie.<\/p>\n\n\n\n Operacja? Kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy. Doba na OIOMie? Kilkana\u015bcie tysi\u0119cy. Podstawowe badania? Kilkaset z\u0142. Dochodz\u0105 do tego leki.<\/p>\n\n\n\n Od lat narzekamy, \u017ce leki s\u0105 drogie. Tylko \u017ce narzekamy cz\u0119sto na leki ju\u017c po zni\u017cce. Systemu zni\u017cek nie wyt\u0142umaczy si\u0119 w kilku zdaniach. Nawet w jednym odr\u0119bnym wpisie by\u0142oby trudno. Do\u015b\u0107 powiedzie\u0107, \u017ce po ostatniej reformie i rozszerzeniu mo\u017cliwo\u015bci wypisywania darmowych lek\u00f3w dla dzieci i senior\u00f3w ustalenie odp\u0142atno\u015bci wymaga uwzgl\u0119dnienia rozpoznania, wieku i sytuacji zdrowotnej pacjenta, szcz\u0119\u015bliwie nie zale\u017cy ju\u017c od tego, gdzie recept\u0119 wystawiono.<\/p>\n\n\n\n Przyjrzyjmy si\u0119 jednak cenom bez zni\u017cek. Aripiprazol na schizofreni\u0119, chorob\u0119 dwubiegunow\u0105 i tiki to ponad 100 z\u0142 w formie doustnej, w przeznaczonej dla os\u00f3b ze schizofreni\u0105 w formie podawanych raz w miesi\u0105cu zastrzyk\u00f3w 935 z\u0142. Cyklezonid na astm\u0119: 144 z\u0142. Dzia\u0142aj\u0105cy na antybiotykooporne bakterie antybiotyk wankomycyna, 5 fiolek: 241 z\u0142. Etanercept na reumatologiczne, m\u0142odzie\u0144cze i \u0142uszczycowe zapalenie staw\u00f3w: za 4 ampu\u0142ko-strzykawki 6010 z\u0142. Szereg nowoczesnych przeciwcia\u0142 podawanych w chorobach reumatologicznych b\u0105d\u017a nowotworowych jest rz\u0105d wielko\u015bci dro\u017cszy (jeden zastrzyk za kilkadziesi\u0105t tysi\u0119cy) i finansowany z ograniczonych program\u00f3w lekowych. Nadal nas b\u0119dzie sta\u0107?<\/p>\n\n\n\n Ale przecie\u017c r\u0119k\u0119 mo\u017ce nastawi\u0107 znachor. Tylko \u017ce pan pose\u0142 w razie potrzeby pojedzie si\u0119 leczy\u0107 do innego kraju, jak to widzieli\u015bmy ostatnio w przypadku by\u0142ego ministra czy wiceministra sprawiedliwo\u015bci. Jako\u015b na leczenie w Polsce patriotyzmu nie starcza.<\/p>\n\n\n\n P\u00f3ki co nie jestem ci\u0119\u017cko chory i prognozuj\u0119 po wprowadzeniu tego wspania\u0142ego planu wzrost moich przychod\u00f3w i znaczny spadek podatk\u00f3w. Mnie si\u0119 op\u0142aca. Kosztem student\u00f3w, kosztem pacjent\u00f3w. C\u00f3\u017c, nie jestem studentem (by\u0142 taki wiersz \u201cnie by\u0142em komunist\u0105…\u201d). Pacjentem bywam, jak ka\u017cdy, ale pewnie troch\u0119 lepiej znam system i pracuj\u0105cych w nim ludzi, z kt\u00f3rych pomoc\u0105 pewnie uda mi si\u0119 prze\u017cy\u0107, a nawet nie\u017ale prosperowa\u0107. A \u017ce miliony ludzi umr\u0105 wcze\u015bniej…<\/p>\n\n\n\n W sumie i likwidacja \u015bwiadcze\u0144 spo\u0142ecznych te\u017c mi si\u0119 op\u0142aca. Ze zdecydowanej wi\u0119kszo\u015bci nie korzystam, czyli dop\u0142acam do nich w podatku. A \u017ce ludzie poumieraj\u0105 z g\u0142odu? Ja nie umr\u0119.<\/p>\n\n\n\n Tak, ewidentnie op\u0142aca mi si\u0119 plan Mentzena. Na koniec tylko dwie uwagi.<\/p>\n\n\n\n Po pierwsze prezydent nie ma najmniejszego wp\u0142ywu na system podatkowy czy te\u017c zapisane w konstytucji finansowanie uczelni czy ochrony zdrowia, je\u017celi nie jest zwi\u0105zany z wi\u0119kszo\u015bci\u0105 parlamentarn\u0105. Mo\u017ce tylko odmawia\u0107 podpisu.<\/p>\n\n\n\n Po drugie i chyba znacznie wa\u017cniejsze, \u015bwi\u0119tej pami\u0119ci profesor Bartoszewski mawia\u0142 \u201cwarto by\u0107 przyzwoitym\u201d. Zagadni\u0119ty kiedy\u015b, \u017ce to si\u0119 nie op\u0142aca, zgodzi\u0142 si\u0119 w pe\u0142ni i doda\u0142, \u017ce przyzwoito\u015b\u0107 odnosi do warto\u015bci, a op\u0142acanie si\u0119 do pieni\u0119dzy. To dwie zupe\u0142nie r\u00f3\u017cne rzeczy. I dalej twierdzi\u0142, \u017ce warto by\u0107 przyzwoitym, chocia\u017c zazwyczaj to si\u0119 zupe\u0142nie nie op\u0142aca.<\/p>\n\n\n\n Marcin Nowak<\/strong><\/p>\n\n\n\n P.S.<\/p>\n\n\n\n Wpis zadedykowa\u0107 chcia\u0142bym moim studentom z ko\u0142a naukowego, kt\u00f3rym chce si\u0119 pomimo wielu obci\u0105\u017ce\u0144 przychodzi\u0107 i kompletnie za darmo wykonywa\u0107 dodatkow\u0105 prac\u0119. Te\u017c im si\u0119 ona nie op\u0142aca.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" P\u0142atne studia, p\u0142atna ochrona zdrowia, likwidacja wi\u0119kszo\u015bci podatk\u00f3w i \u015bwiadcze\u0144 spo\u0142ecznych \u2013 oto postulaty jednego z kandydat\u00f3w na prezydenta, S\u0142awomira Mentzena. Po zastanowieniu stwierdzam, \u017ce jego pomys\u0142y w zasadzie mi si\u0119 op\u0142acaj\u0105.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[241,69,196,1,30,204],"tags":[1222,1189,279,1089],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9961"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=9961"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9961\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9976,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/9961\/revisions\/9976"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=9961"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=9961"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/naukowy\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=9961"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}