{"id":2972,"date":"2019-12-20T09:29:20","date_gmt":"2019-12-20T08:29:20","guid":{"rendered":"http:\/\/owczarek.blog.polityka.pl\/?p=2972"},"modified":"2019-12-20T09:31:29","modified_gmt":"2019-12-20T08:31:29","slug":"dobry-krol-waclaw","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/2019\/12\/20\/dobry-krol-waclaw\/","title":{"rendered":"Dobry kr\u00f3l Wac\u0142aw"},"content":{"rendered":"\n

Kiesik juz tutok godo\u0142ek, ze w historii Czech\u00f3w by\u0142o wielu dobryk<\/strong> ludzi, ale dw\u00f3k z nik zdoby\u0142o w \u015bwiecie sceg\u00f3lny hyr: dobry<\/strong> kr\u00f3l Wac\u0142aw i dobry<\/strong> wojak Szwejk. Kim by\u0142 Szwejk – to chyba wie kozdy, nawet ten, fto nie cyto\u0142 hyrnej powie\u015bci pona Ha\u0161ka. Kim za\u015b by\u0142 Wac\u0142aw? Ano – piknym czeskim kr\u00f3lem. Abo\u2026 ino ksi\u0119ciem\u2026. Ale osto\u0144my przy kr\u00f3lu, bo skoro do wiceministra godo sie „ponie ministrze”, to r\u00f3wnie dobrze do ksi\u0119cia mozno goda\u0107 „ponie kr\u00f3lu”. I \u015blus.<\/p>\n\n\n\n

Heeej! Zy\u0142 se ten Wac\u0142aw w starodownyk casak, kie u nos w Polsce cci\u0142o sie jesce \u015btyry kufy \u015awiatowida, a nie trzy osoby Pona B\u00f3cka. No i zy\u0142 tak piknie, ze uznano go za \u015bwi\u0119tego. A poza tym dlo Czech\u00f3w do dzisiok jest on piknym bohaterem narodowym.<\/p>\n\n\n\n

Roz – w drugi dzie\u0144 \u015awi\u0105t Bozego Narodzenia, cyli dzie\u0144 \u015awi\u0119tego Szczepana – w\u0142adca ten wese\u0142 na sam wierch najwyzsej wiezy swojego zamku, stoj\u0105cego w miejscu, f\u00f3re p\u00f3\u017aniej nazwano Hradczanami. Nie by\u0142o wte stamtela takiej panoramy jako dzisiok, bo wiele praskik zabytk\u00f3w nie zd\u0105zono jesce wyryktowa\u0107. Ale i tak widocek by\u0142 pikny: u st\u00f3p zamku – pikno, poma\u0142u rozbudowuj\u0105co sie Praga, dalej – pikne pola i lasy. <\/p>\n\n\n\n

Kr\u00f3l nie by\u0142 sam. Towarzysy\u0142 mu jeden z pazi\u00f3w. W pewnej kwili Wac\u0142aw zawo\u0142o\u0142:<\/p>\n\n\n\n

– Hej! Paziu! Mos m\u0142ody wzrok, to widzis lepiej niz jo. Tamok w dali, za miastem, widze, ze jakisi c\u0142ek idzie ku lasowi. Domy\u015blos sie, fto to moze by\u0107?<\/p>\n\n\n\n

Pa\u017a po\u017are\u0142 we wskazanym przez monarche kierunku.<\/p>\n\n\n\n

– Idzie pochylony – pedzio\u0142 – tak jakby cosi nies\u0142 na grzbiecie. Moze chrust? I widze, ze zmierzo w strone \u0179r\u00f3de\u0142ka \u015awi\u0119tej Agnieski, nad ft\u00f3rym mo swom cha\u0142upe taki jeden trubadur. Cyli to pewnie on.<\/p>\n\n\n\n

– Znos tego trubadura, paziu?<\/p>\n\n\n\n

– Ano znom. Nazywo sie Hynek Vondra\u010dek. Roz podcas ucty na nasym zamku przy\u015bpiewywo\u0142 nom do knedlik\u00f3w. Towarzysy\u0142y mu wte dwie jego kuzynki: Karla Gottova i Ji\u0159ina Kornova.<\/p>\n\n\n\n

– Przybocuje se! – zawo\u0142o\u0142 Wac\u0142aw. – By\u0142 niez\u0142y. Moze worce zatrudni\u0107 go u nos na etacie nadwornego grajka?<\/p>\n\n\n\n

– On nawet staro\u0142 sie o ten etat – pedzio\u0142 pa\u017a – ale przepod\u0142 w rozmowie kwalifikacyjnej z nasym palatynem, bo palatyn uzno\u0142, ze w repertuarze tego \u015bpiewoka jest za duzo cu\u0142o\u015bci, a za ma\u0142o o wsp\u00f3lnocie narodowej.<\/p>\n\n\n\n

– Jaz sie zastanawiom, z jakiej gliny ulepiony jest ten palatyn – westchn\u0105\u0142 kr\u00f3l. – A ten bidny trubadur pewnie teroz jest bezrobotny? No to, paziu, nimo co ceka\u0107. Hybojmy do zamkowej kuchni, we\u017amiemy stamtela cosi dobrego do jedzenia, jakiesi wino\u2026 no i ocywi\u015bcie dobre czeskie piwo. P\u00f3dziemy z tym sy\u0107kim do tego trubadura, coby nie g\u0142odowo\u0142.<\/p>\n\n\n\n

– Mi\u0142o\u015bciwy kr\u00f3lu! – j\u0119kn\u0105\u0142 pa\u017a. – Na polu jest teroz tak sakramencko zimno, ze zyjemy chyba w casak globalnego och\u0142odzenia! Moze ten trubadur wytrzymo jakosi do ko\u0144ca zimy? A kie nadejdzie pikno prasko wiosna – to wybieremy sie ku niemu z wizytom. <\/p>\n\n\n\n

– Na praskom wiosne, ostomi\u0142y paziu, by\u0107 moze trza bedzie d\u0142ugo jesce pocka\u0107 – stwierdzi\u0142 kr\u00f3l. – Nimo co zwleka\u0107. Idziemy teroz! Ale dobrze, ze zwr\u00f3ci\u0142e\u015b uwage na zimno. We\u017amiemy tyz opa\u0142. Na rozie nie musi by\u0107 ekologicny. Podke\u015blom – na rozie<\/strong>, pokiela stan zaludnienia tego kraju jest tak s\u0142aby, ze jego mieska\u0144cy nie som jesce w stanie zaskodzi\u0107 \u015brodowisku naturalnemu.<\/p>\n\n\n\n

No i jak w\u0142adca postanowi\u0142, tak zrobi\u0142. Z pomocom pazia zebro\u0142 suchy prowiant, napitki i pikny opa\u0142. Kr\u00f3l i pa\u017a popakowali to sy\u0107ko do dw\u00f3k work\u00f3w, ft\u00f3re zarzucili se na plecy, po cym wyrusyli poza miasto, ku \u0179r\u00f3de\u0142ku \u015awi\u0119tej Agnieski. <\/p>\n\n\n\n

Droga nie by\u0142a \u0142atwo. Na polu lezo\u0142 wysoki \u015bnieg – i robi\u0142 sie coroz wyzsy, bo zac\u0119\u0142o sypa\u0107. W dodatku zac\u0119\u0142o tyz du\u0107. Kr\u00f3l zdawo\u0142 sie tym nie przejmowa\u0107. Se\u0142 ra\u017ano przed siebie i cosi se przemy\u015bliwo\u0142, cemu zre\u015btom nimo sie co dziwi\u0107, bo by\u0142 on przecie z dynastii Przemy\u015blid\u00f3w. Nieft\u00f3re my\u015bli wyrazo\u0142 na g\u0142os. Na przik\u0142ad takom:<\/p>\n\n\n\n

– Som \u015bwi\u0119ta, idziemy z pomocom do bidnego muzykanta\u2026 Hmm\u2026 \u015bwi\u0119ta, pomoc, muzyka\u2026 Moze kiesik, w blizsej lub dalsej przys\u0142o\u015bci, do sie te trzy rzecy po\u0142\u0105cy\u0107 w jednom idee? I wyryktowa\u0107 jakomsi Wielkom Orkiestre \u015awi\u0105tecnej Pomocy? Jak nie w Czechak, to moze w jakimsi inksym kraju?<\/p>\n\n\n\n

Duzo gorzej trudy w\u0119drowania znosi\u0142 pa\u017a.<\/p>\n\n\n\n

– O, Jezusicku! – biadoli\u0142. – Cemu nifto nie od\u015bniezo tego go\u015bci\u0144ca? Zima zaskocy\u0142a drogowc\u00f3w cy jak? Nie dom rady dalej i\u015b\u0107! Nimom kondycji czeskiej lokomotywy!<\/p>\n\n\n\n

– Nie poddawoj sie, paziu – popyto\u0142 kr\u00f3l. – Je\u015bli trudno ci brn\u0105\u0107 przez ten \u015bnieg, to cemu nie idzies po moik \u015bladak?<\/p>\n\n\n\n

– Jakze byk \u015bmio\u0142! – wykrzykn\u0105\u0142 pa\u017a. – Jo, prosty poddany, mio\u0142byk swoim pospolitymi gico\u0142ami rozdeptywa\u0107 pe\u0142ne majestatu \u015blady wasej kr\u00f3lewskiej mo\u015bci?<\/p>\n\n\n\n

– Paziu! – skarci\u0142 swego s\u0142uge Wac\u0142aw. – Twoje pogl\u0105dy na relacje w\u0142adza-obywatel som rodem ze \u015bredniowieca!<\/p>\n\n\n\n

– A niby jakie majom by\u0107, mi\u0142o\u015bciwy kr\u00f3lu? Zyjemy przecie w pierwsej po\u0142owie X wieku – zauwazy\u0142 pa\u017a.<\/p>\n\n\n\n

– A nigdy, paziu, nie pomy\u015blo\u0142e\u015b o tym, coby spr\u00f3bowa\u0107 wyprzedzi\u0107 swojom epoke? – spyto\u0142 kr\u00f3l. – W\u0142a\u015bnie przez takik jak ty w przys\u0142o\u015bci \u015bredniowiece bedzie sie kojarzy\u0142o przede sy\u0107kim z ciemnotom i zacofaniem, a dopiero w dalsej kolejno\u015bci z piknom architekturom gotyckom.* <\/p>\n\n\n\n

Na te s\u0142owa pa\u017a zawstydzi\u0142 sie stra\u015bnie. I zeby u przys\u0142yk pokole\u0144 jesce bardziej nie psu\u0107 i tak juz nienajlepsej opinii o wiekak \u015brednik – zgodzi\u0142 sie i\u015b\u0107 po kr\u00f3lewskik \u015bladak. <\/p>\n\n\n\n

I tak oto obaj dosli wre\u015bcie do \u0179r\u00f3d\u0142a \u015awi\u0119tej Agnieski i do wal\u0105cej sie cha\u0142upy bidnego trubadura Vondra\u010dka. <\/p>\n\n\n\n

– Ahoj! – Kr\u00f3l i pa\u017a powitali barda tym piknym staroczeskim pozdrowieniem (jo se nawet my\u015ble, ze to by\u0142o najpierwse s\u0142owo, jakie powsta\u0142o w j\u0119zyku czeskim, dopiero potem zac\u0119\u0142y sie ryktowa\u0107 kolejne).<\/p>\n\n\n\n

Zaroz tyz z\u0142ozyli pikne \u015bwi\u0105tecne zycenia i wr\u0119cyli przyniesione ze sobom prezenty w postaci jad\u0142a, napitku i opa\u0142u. Trubadur uciesy\u0142 sie piknie. Zarozem by\u0142 sakramencko zaskocony tym, ze oto sam kr\u00f3l ku niemu zawito\u0142. Wte w\u0142adca opowiedzio\u0142 mu, dlocego i jak przyby\u0142 tutok wroz ze swym sympatycnym, cho\u0107 kapecke marudnym paziem. Vondra\u010dek wys\u0142ucho\u0142 opowie\u015bci, a potem pedzio\u0142:<\/p>\n\n\n\n

– Pikno historia, mi\u0142o\u015bciwy kr\u00f3lu. W dodatku jakze inspiruj\u0105co!<\/p>\n\n\n\n

– Inspiruj\u0105co? Do cego? – zaciekawi\u0142 sie kr\u00f3l.<\/p>\n\n\n\n

– Do wyryktowania oryginalnej kol\u0119dy – odpowiedzio\u0142 trubadur.<\/p>\n\n\n\n

– Coroz bardziej intrygujes mnie, ostomi\u0142y trubadurze – przyzno\u0142 monarcha. – Na cym ta oryginalno\u015b\u0107 mia\u0142aby polega\u0107?<\/p>\n\n\n\n

– Ano\u2026 po\u017arejcie, mi\u0142o\u015bciwy kr\u00f3lu, we sy\u0107kik kol\u0119dak jest w\u0142a\u015bciwie to samo: nowo narodzony Poniezus, Matka Bosko z J\u00f3zefem, stajenka, pasterze, janio\u0142ki\u2026 To sy\u0107ko ocywi\u015bcie pikne, ale jo fcio\u0142byk wyryktowa\u0107 kol\u0119de o cymsi inksym. <\/p>\n\n\n\n

– Nie do sie o cymsi inksym! – wtr\u0105ci\u0142 pa\u017a. – Kol\u0119da bez Poniezusa, Matki Bozej i stajenki? To niemozliwe!<\/p>\n\n\n\n

– Niemozliwe? – Trubadur u\u015bmiechn\u0105\u0142 sie tajemnico. <\/p>\n\n\n\n

A potem wyci\u0105gn\u0105\u0142 ze skrzini piknom lutnie, cho\u0107 kapecke nadgryzionom zar\u00f3wno z\u0119bem casu, jak i z\u0105bkami paru mysek. Kwilecke sie zastanowi\u0142, brzd\u0105kn\u0105\u0142 jednom strunom, brzd\u0105kn\u0105\u0142 drugom, znowu sie zastanowi\u0142\u2026 <\/p>\n\n\n\n

– Pos\u0142uchojcie, piknie pytom – pedzio\u0142 wre\u015bcie.<\/p>\n\n\n\n

I zac\u0105\u0142 gra\u0107 i \u015bpiewa\u0107 na na te oto melodie<\/a>:<\/p>\n\n\n\n


Wac\u0142aw to jest dobry kr\u00f3l,
A nie typ tyrana.
Kiesik w strone swoik p\u00f3l
Patrzy\u0142 w dzie\u0144 Szczepana.

Ws\u0119dy bio\u0142y lezo\u0142 \u015bnieg,
Ws\u0119dy pola puste,
Wtem kr\u00f3l widzi – bidny c\u0142ek
Kasi lezie z chruuustem.

<\/p>\n\n\n\n

„Hej! M\u00f3j paziu, moze ty
„Znos tego c\u0142owieka?
„Cy on dobry jest cy z\u0142y?
„Cy przyby\u0142 z daleka?”

„Mo\u015bci kr\u00f3lu, on sw\u00f3j dom
„Mo mile od Pragi,
„Nad \u017ar\u00f3de\u0142kiem, ft\u00f3re zwom
„\u0179r\u00f3d\u0142em \u015awi\u0119tej Aaagi.”

<\/p>\n\n\n\n

„We\u017amy jad\u0142o, wina dzban
„I drewno na opa\u0142.
„Mom jo, paziu, pikny plan –
„Wspomozemy ch\u0142opa.”

I rusyli w sinom dal
Kr\u00f3l ze swoim paziem,
Cho\u0107 du\u0142 wiater, a za szal
\u015anieg niestety w\u0142aaazi\u0142.

<\/p>\n\n\n\n

„Na m\u00f3j dusiu! Mom juz do\u015b\u0107!
„Kr\u00f3lu ostomi\u0142y,
„Zmorz\u0142ek prawie juz na ko\u015b\u0107!
„Jo juz nimom si\u0142y!”

„Jo ci, paziu, rade dom,
„Oto mojo rada:
„W \u015blad m\u00f3j wstawioj stope swom,
„Id\u017a po moik \u015blaaadak.”

<\/p>\n\n\n\n

Siumny w\u0142adca z paziem wroz
Se\u0142 przez \u015bniegu kopy.
Jak kr\u00f3l radzi\u0142, tak pa\u017a loz\u0142,
Osc\u0119dzaj\u0105c stopy.

Kozdy za\u015b \u015blachetny gest
Doje pikne plony,
A fto zbawcom bidnyk jest –
Tyz bedzie zbawiooony!
<\/p>\n\n\n\n

Kr\u00f3l by\u0142 zakwycony prawykonaniem tej piknej kol\u0119dy. Wcale nie dlotego, ze by\u0142 jej g\u0142\u00f3wnym bohaterem, ino ze wzgl\u0119du na warto\u015b\u0107 artystycnom. Jaz nie m\u00f3g\u0142 sie powstrzyma\u0107 od owacji na stoj\u0105co.<\/p>\n\n\n\n

– Brawooo! – wo\u0142o\u0142. – Bis! Maestro, pytomy o bis!<\/p>\n\n\n\n

– A mi sie to nie widzi – skrzywi\u0142 sie pa\u017a. – Kol\u0119da, we ft\u00f3rej nimo ani s\u0142owa o nowo narodzonym Zbawicielu, to nie jest kol\u0119da.<\/p>\n\n\n\n

– Oj, paziu, paziu – zafrasowo\u0142 sie kr\u00f3l. – Mom nadzieje, ze nie sy\u0107ka Czesi fcom ogranica\u0107 \u015btuke tak jak ty. Bo inacej to ten kraj nigdy nie dorobi sie takik tw\u00f3rc\u00f3w jak Alfons Mucha, Bohumil Hrabal cy Milo\u0161 Forman\u2026 Sam nie wiem, sk\u0105d przys\u0142y mi do g\u0142owy te nazwiska, ale\u2026 jakosi przys\u0142y.<\/p>\n\n\n\n

Nast\u0119pnie w\u0142adca piknie pogratulowo\u0142 trubadurowi i wyrazi\u0142 nadzieje, ze jego nowo pie\u015b\u0144 trafi kiesik na \u015bwiatowom liste kol\u0119dowyk przeboj\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

No i\u2026\u015awi\u0119ty Wac\u0142aw mio\u0142 racje! Nie od rozu wprowdzie, ale po wielu wiekak kol\u0119da trubadura Vondra\u010dka sta\u0142a sie piknie hyrno. W 1853 rocku pon John Mason Neale przet\u0142umacy\u0142 jej s\u0142owa na angielski. Jego t\u0142umacenie mozecie nole\u017a\u0107 na przik\u0142ad tutok<\/a>.<\/p>\n\n\n\n

W r\u00f3znyk ksi\u0105zkak, w angielskiej Wikipedii tyz, wycytocie, ze ten pon by\u0142 nie t\u0142umacem, ino autorem tyk s\u0142\u00f3w. No ale c\u00f3z\u2026 som rzecy, ft\u00f3ryk wy ludzie nie wiecie, a my psy – owsem. <\/p>\n\n\n\n

Trza to jednak ponu Neale’owi przyzna\u0107, ze za sprawom jego przek\u0142adu pie\u015b\u0144 zyska\u0142a pikny rozg\u0142os w w krajak angloj\u0119zycnyk. Piknie \u015bpiewo\u0142 jom hameryka\u0144ski piosenkorz pon Bing Crosby<\/a>, kanadyjsko piosenkorka poni Loreena McKennitt<\/a>, irlandzko kapela Irish Rovers<\/a> i wielu inksyk hyrnyk \u015bpiewok\u00f3w.<\/p>\n\n\n\n

A w Polsce? C\u00f3z, u nos jakosi jest ona ma\u0142o znano. Wi\u0119kso\u015b\u0107 Polak\u00f3w by\u0107 moze kojarzy melodie, ale pewnie g\u0142\u00f3wnie z hameryka\u0144skik film\u00f3w o Bozym Narodzeniu. Je\u015bli jednak, ostomili, w cas \u015bwi\u0105t mocie w zwycaju siada\u0107 pod choinkom i \u015bpiewa\u0107 kol\u0119dy, a zarozem mocie ochote za\u015bpiewa\u0107 w tym roku cosi, cego\u015bcie potela jesce nie \u015bpiewali, to\u2026 moze spr\u00f3bujcie w\u0142a\u015bnie z pie\u015bniom o kr\u00f3lu Wac\u0142awie?<\/p>\n\n\n\n

Kozdemu za\u015b – cy bedzie \u015bpiewo\u0142 w te \u015awi\u0119ta, cy nie – zyce duzo piknego spokoju, duzo piknej rado\u015bci i\u2026 duzo piknej \u015blebody – \u015blebody, ft\u00f3rej nifto nie zabiere wom ani w cas Bozego Narodzenia, ani w Nowym Rocku 2020, ani nigdy. Zyce tego Abnegateckowi, Agecce, Alecce i Jerzoreckowi wroz z Mrusieckom, Alfredzickowi, Alsecce, Amigeckowi, Andrzejeckowi, Anecce Chocho\u0142owskiej, Anecce Holenderskiej, Anecce Schroniskowej, Anonimowej Celebrytecce, Babecce, Badzieleckowi, Basiecce, BlejkKocickowi, Bobickowi, Borsuckowi, Emilecce, EMTeSi\u00f3demecce, Enzeckowi, Evecce, Fomeckowi, Fusillecce, Gosicce, Grazynecce, Grzesickowi, Helenecce, Heretickowi, Hokeckowi, Hortensjecce, Innocencickowi, Jagusicce, Janickowi, Jarutecce, Jasieckowi Juhasowi, J\u0119drzejeckowi, J\u00f3zefickowi, KaeSicce, Kapisonecce, Kiciafecce, Kiniecce, Maackowi, Magecce, MajsterKlepeckowi, Ma\u0142gosiecce, Marcineckowi, Mietecce, Misieckowi, Moguncjuseckowi, Mordechajeckowi, Motyleckowi, Mysecce, Noboru Watayecce, Noweckowi, Observereckowi, Okonickowi, Olecce, Orecce, Original_Replikeckowi, Paffeckowi, PAKeckowi, Plumbumecce, PodhaloveMysliNoveckowi, Poni Agnieszce, Poni Basi i Ponu Pietrowi wroz z Rudolfem, Poni Dorotecce, Poni Justynie wroz Ma\u0107kiem i Micha\u0142em, Ponu Jakubowi, Profesoreckowi, Radwickowi, R\u00f3zecce Wigelandecce, Sebastianickowi, Seiendeseckowi, Tanakeckowi, Teodorecce. Teresecce, TesTeqeckowi, Tubyleckowi, Ubukruleckowi, Verbenecce, Voltereckowi, Wawelokowi, Wawrzeckowi, Werbalisteckowi, Wiecno\u015bciecce, Witoldeckowi, Yanockowi, Zbyseckowi, Zeeneckowi, Zzaka\u0142uzeckow i wselkim ludziom i wselkiej zywinie.<\/p>\n\n\n\n

Weso\u0142yk i \u015aLEBODNYK \u015awi\u0105t, ostomili! Hau!<\/p>\n\n\n\n

*Ze co? Ze w casak \u015awi\u0119tego Wac\u0142awa nie by\u0142o jesce stylu gotyckiego? Widocnie ten kr\u00f3l mio\u0142 dar prorocy.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Kiesik juz tutok godo\u0142ek, ze w historii Czech\u00f3w by\u0142o wielu dobryk ludzi, ale dw\u00f3k z nik zdoby\u0142o w \u015bwiecie sceg\u00f3lny hyr: dobry kr\u00f3l Wac\u0142aw i dobry wojak Szwejk. Kim by\u0142 Szwejk – to chyba wie kozdy, nawet ten, fto nie cyto\u0142 hyrnej powie\u015bci pona Ha\u0161ka. Kim za\u015b by\u0142 Wac\u0142aw? Ano – piknym czeskim kr\u00f3lem. Abo\u2026 […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2972"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=2972"}],"version-history":[{"count":11,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2972\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2987,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/2972\/revisions\/2987"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=2972"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=2972"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=2972"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}