Jakimi \u015blakami najlepiej w\u0119drowa\u0107 po Tatrak? A to zalezy, kany swojom w\u0119dr\u00f3wke zacynocie. Kie jeste\u015bcie w Dolinie Chocho\u0142owskiej, to mozecie wybra\u0107 sie do Doliny Iwaniackiej abo \u015aciezkom nad Reglami ku Lejowej, ale lepiej hipn\u0105\u0107 na Grzesia abo na Rako\u0144. Kie jeste\u015bcie w Dolinie Ko\u015bcieliskiej, to mozecie p\u00f3\u015b\u0107 ku Jaskini Mro\u017anej abo nad Smreczy\u0144ski Staw, ale lepiej – ku Polanie na Sto\u0142ak abo ku Jaskini Mylnej. Z kolei kie nojdujecie sie pod Murowa\u0144cem, to mozecie wspi\u0105\u0107 sie na Granaty abo Ko\u015bcielec, ale lepiej p\u00f3\u015b\u0107 na Kasprowy Wierch.<\/p>\n
Teroz pewnie, ostomili, ocekujecie ode mnie, cobyk jo te swoje rady jakosi uzasadni\u0142? No to juz uzasadniom. Ot\u00f3z jo… muse sie przyzna\u0107 wom w tajemnicy, ze… zn\u00f3w wykrod\u0142ek jednemu tury\u015bcie kwartalnik „Tatry”. Tym rozem najnowsy, trzeci numer. A tamok noloz\u0142ek artyku\u0142 pona Macieja Bajgrowicza o Stanis\u0142awie Szporze, co to by\u0142 profesorem na Politechnice Gda\u0144skiej. No i ten pon Stanis\u0142aw Szpor, chociaz profesorowo\u0142 w Gda\u0144sku, to ci\u0105gle je\u017adzi\u0142 na drugi koniec Polski, ku Tatrom. Tamok za\u015b chodzi\u0142 se i poziro\u0142 na pikne limby, ale nie ino po to, coby je podziwia\u0107, ba tyz po to, coby suka\u0107 na nik \u015blad\u00f3w uderze\u0144 piorun\u00f3w. A kie ino taki \u015blad noloz\u0142, to zaroz swojom aparature naukowom wyci\u0105go\u0142 i bado\u0142 go piknie. I wiecie do cego ten pon profesor dose\u0142? Ano do tego, ze w Tatrak pioruny duzo cyn\u015bciej uderzajom w zboca opadaj\u0105ce ku zachodowi niz w te, co opadajom ku wschodowi. Do sie to wyja\u015bni\u0107? Pewnie ze sie do! Pos\u0142uchojcie:<\/p>\n
Wp\u0142yw kierunku opadania zboczy i dolin mo\u017cna wyja\u015bni\u0107 mechanizmami przemieszczania si\u0119 i rozbudowywania chmur burzowych. Burze frontowe przychodz\u0105 w Polsce najcz\u0119\u015bciej z zachodu, z po\u0142udniowego zachodu i z p\u00f3\u0142nocnego zachodu. Napotykane przez nie zbocza lub doliny opadaj\u0105ce ku zachodowi powoduj\u0105, \u017ce masy powietrza podnosz\u0105 si\u0119. Wynika st\u0105d silniejsze obni\u017canie temperatury, kt\u00f3re zwi\u0119ksza skraplanie pary wodnej i tworzenie ziaren lodu i p\u0142atk\u00f3w \u015bniegu. W ten spos\u00f3b chmura burzowa jest wzmacniana nad terenami opadaj\u0105cymi ku zachodowi, po\u0142udniowemu zachodowi i p\u00f3\u0142nocnemu zachodowi.<\/em> No to teroz juz wiecie, cemu jo wom radze, coby\u015bcie posli racej na Grzesia niz Dolinom Iwaniackom, racej na Polane Sto\u0142y niz do Mro\u017anej, a spod Murowa\u0144ca racej na Kasprowy niz na Granaty? Bo te \u015blaki, ft\u00f3re jo wom bardziej polecom, prowadzom zbocami opadaj\u0105cymi ku wschodowi, a te, ft\u00f3re mniej polecom – prowadzom zbocami opadaj\u0105cymi ku zachodowi. Jo ocywi\u015bcie chodzenia tymi drugimi zbocami wcale nie odradzom. Nimom sumienia odradza\u0107, bo przecie w takiej Dolinie Iwaniackiej cy na \u015blaku ku Jaskini Mro\u017anej tyz jest piknie! Sam byk zre\u015btom sy\u0107kie zachodnie zboca w Tatrak przew\u0119drowo\u0142 z r\u00f3wnie wielkom ch\u0119ciom jako sy\u0107kie wschodnie. Ale moze zdarzy sie tak, ze teroz ftosi, fto przecyto\u0142 m\u00f3j wpis, zacnie sie zastanawia\u0107, kany p\u00f3\u015b\u0107 na wyciecke w Tatry i wybiere te trase, ka rzadziej pioruny uderzajom? I moze kie juz ten ftosi zapu\u015bci sie w trase, to nadci\u0105gnie nagle stra\u015bliwo burza? I moze dzi\u0119ki temu – i tylko dzi\u0119ki temu – ze wybro\u0142 bezpiecniejsy \u015blak, piorun go nie pra\u015bnie? Heeej! Kieby tak sie sta\u0142o, to oznaca\u0142oby, ze tym wpisem ocali\u0142ek jakiemu\u015b tury\u015bcie zycie. A jo barzo lubie ludziom zycie ratowa\u0107. Tak wi\u0119c ryktuj\u0105c w\u0142a\u015bnie taki, a nie inksy wpis, zrobi\u0142ek po prostu to, co lubie. Hau!<\/p>\n P.S.<\/strong> A w Owcark\u00f3wce pojawili sie nowi go\u015bcie – Kecajecek<\/strong> i Zamecek<\/strong>. No to piknie ik powitojmy i dojmy im do jedzenia i picia sy\u0107ko to, co momy w budzie dobrego. Haj! \ud83d\ude00<\/p>\n * M. Bajgrowicz, Tatrza\u0144skie badania piorunowe. Grom z jasnego nieba<\/em>, „Tatry” 2009, nr 3 (29), s. 60.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Jakimi \u015blakami najlepiej w\u0119drowa\u0107 po Tatrak? A to zalezy, kany swojom w\u0119dr\u00f3wke zacynocie. Kie jeste\u015bcie w Dolinie Chocho\u0142owskiej, to mozecie wybra\u0107 sie do Doliny Iwaniackiej abo \u015aciezkom nad Reglami ku Lejowej, ale lepiej hipn\u0105\u0107 na Grzesia abo na Rako\u0144. Kie jeste\u015bcie w Dolinie Ko\u015bcieliskiej, to mozecie p\u00f3\u015b\u0107 ku Jaskini Mro\u017anej abo nad Smreczy\u0144ski Staw, ale […]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/299"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=299"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/299\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=299"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=299"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/owczarek\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=299"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}
\nRol\u0119 kierunku opadania terenu mo\u017cna te\u017c wyja\u015bni\u0107 mechanizmem burz termicznych. Burze te tworz\u0105 si\u0119 najcz\u0119\u015bciej po po\u0142udniu i wieczorem. Powoduje je nagrzewanie przez s\u0142o\u0144ce wilgotnej ziemi. Woda zawarta w ziemi paruje i podnosi si\u0119 z masami powietrza. Wynika st\u0105d skraplanie i zamarzanie wody, powstaje chmura burzowa. Po po\u0142udniu s\u0142o\u0144ce nagrzewa najsilniej zbocza i doliny opadaj\u0105ce ku po\u0142udniowemu zachodowi. W miejscach tych mo\u017cna wi\u0119c przewidywa\u0107 szczeg\u00f3lnie cz\u0119ste i szczeg\u00f3lnie silne burze termiczne.<\/em>*<\/p>\n