Co\u015b mnie zabola\u0142o, kiedy w wiadomo\u015bciach TVN24 o godz. 23.00 us\u0142ysza\u0142em, \u017ce zmar\u0142 Wojciech M\u0142ynarski – \u201etek\u015bciarz\u201d. Dziennikarz w studiu nosi\u0142 co prawda czarny krawat, ale chyba nie zda\u0142 sobie w pe\u0142ni sprawy z tego, kto umar\u0142, kim by\u0142 Zmar\u0142y. S\u0142owo \u201etek\u015bciarz\u201d, cho\u0107 M\u0142ynarski sam o sobie tak m\u00f3wi\u0142, zawiera w sobie nutk\u0119 lekcewa\u017cenia, byle czego, napisanego na serwetce w zadymionej kawiarni.
\n
\nSamemu o sobie mo\u017cna tak m\u00f3wi\u0107, ale pierwsza informacja wiadomo\u015bci TVN24 nie powinna si\u0119 tak zaczyna\u0107. Chyba sam TVN24 wkr\u00f3tce si\u0119 zreflektowa\u0142, gdy\u017c nazajutrz odda\u0142 Poecie nale\u017cne honory, po\u015bwi\u0119caj\u0105c mu wiele czasu i uwagi.<\/p>\n
Posta\u0107 i dorobek M\u0142ynarskiego b\u0119d\u0105 przedmiotem wielu analiz, ja pozwalam sobie tylko na jeden przypis. Mianowicie: Wojciech M\u0142ynarski jako przedstawiciel elity Polski powojennej, elity mojego pokolenia. S\u0142owo \u201eelita\u201d jest dzi\u015b cz\u0119sto u\u017cywane z przek\u0105sem, ironi\u0105, nawet pogard\u0105, co ma poprawi\u0107 samopoczucie m\u00f3wi\u0105cego. Polska powojenna, zwana pogardliwie \u201epeerelem\u201d, jako kraj niesuwerenny i niedemokratyczny przekre\u015blana jest hurtowo jako czarna dziura w naszej historii. A ju\u017c najgorsze, co mo\u017cna o kim\u015b powiedzie\u0107, to \u017ce nale\u017ca\u0142 do \u201epeerelowskiej elity\u201d. Tak usi\u0142uje si\u0119 na przyk\u0142ad zdyskredytowa\u0107 Andrzeja Wajd\u0119.<\/p>\n
M\u0142ynarski w \u017cadnym wypadku nie nale\u017ca\u0142 do \u201epeerelowskiej\u201d elity, nie identyfikowa\u0142 si\u0119 z systemem, nie nosi\u0142 czerwonego sztandaru, ale \u017cy\u0142 i tworzy\u0142 w Polsce zwanej oficjalnie Ludow\u0105, \u201esocjalistyczn\u0105\u201d. Je\u015bli kto\u015b urodzi\u0142 si\u0119 w roku 1941, to nie m\u00f3g\u0142 od tej Polski uciec, cho\u0107by chcia\u0142, nie mia\u0142 innej.<\/p>\n
Wielki, powszechnie znany i lubiany artysta si\u0142\u0105 rzeczy nale\u017ca\u0142 wi\u0119c do \u00f3wczesnej elity. Nale\u017ca\u0142by do elity w ka\u017cdej Polsce (czasy krwawej okupacji i \u015bwiadomego niszczenia inteligencji pomijam). Za ka\u017cdym razem, kiedy odchodzi wielki tw\u00f3rca, jak Wajda czy M\u0142ynarski, okazuje si\u0119, \u017ce i w PRL istnia\u0142a elita \u2013 w wi\u0119zieniu, jak Bartoszewski czy Michnik, ale i na \u201ewolno\u015bci\u201d, jak gn\u0119bieni przez system pisarze, Marek Nowakowski czy Tadeusz Konwicki.<\/p>\n
Wybitni naukowcy, arty\u015bci, lekarze, sportowcy, urbani\u015bci, architekci, muzycy, historycy, filmowcy \u2013 gn\u0119bieni przez cenzur\u0119, zmagaj\u0105cy si\u0119 z poni\u017caj\u0105cym i bezsensownym systemem, jednak tworzyli teatr, kino, poezj\u0119, pozostawili po sobie spu\u015bcizn\u0119, kt\u00f3rej przekre\u015bli\u0107 si\u0119 nie da. Zabrano im wiele si\u0142 i zdrowia, u\u017cerali si\u0119 z cenzur\u0105, w warunkach wolno\u015bci ich dzie\u0142o by\u0142oby wi\u0119ksze, ale oni \u017cycia nie zmarnowali \u2013 pozostawili dorobek pokolenia, kt\u00f3rego M\u0142ynarski by\u0142 wybitnym przedstawicielem i symbolem. M\u00f3wimy \u201eM\u0142ynarski\u201d, a my\u015blimy Teatr Ateneum, festiwal opolski, Polskie Radio i TVP. Z jednej strony cenzura, ideologia, propaganda, \u201eTu Jedynka\u201d, Ko\u0142obrzeg i Zielona G\u00f3ra, z drugiej Hybrydy, Radiowe Studio Piosenki, Kabaret Starszych Pan\u00f3w, zaszczyty i wyr\u00f3\u017cnienia.<\/p>\n
Cz\u0142onkowie \u00f3wczesnej elity byli rozdarci, skazani na kompromisy pomi\u0119dzy w\u0142adz\u0105 a spo\u0142ecze\u0144stwem, kt\u00f3re ich \u015bwietnie rozumia\u0142o, a kt\u00f3rego niezr\u00f3wnanym wyrazicielem by\u0142 Wojciech M\u0142ynarski \u2013 chluba prawdziwej elity.
\nZAPROSZENIE. Ewa Siedlecka (Polityka), dr Renata Mie\u0144kowska-Norkiene (UW) i Leszek Ja\u017cd\u017cewski (Liberte) b\u0119d\u0105 naszymi go\u015b\u0107mi w Radiu TOK FM, wtorek, 21 marca br, godz. 20.05<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Co\u015b mnie zabola\u0142o, kiedy w wiadomo\u015bciach TVN24 o godz. 23.00 us\u0142ysza\u0142em, \u017ce zmar\u0142 Wojciech M\u0142ynarski – \u201etek\u015bciarz\u201d. Dziennikarz w studiu nosi\u0142 co prawda czarny krawat, ale chyba nie zda\u0142 sobie w pe\u0142ni sprawy z tego, kto umar\u0142, kim by\u0142 Zmar\u0142y. S\u0142owo \u201etek\u015bciarz\u201d, cho\u0107 M\u0142ynarski sam o sobie tak m\u00f3wi\u0142, zawiera w sobie nutk\u0119 lekcewa\u017cenia, byle […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3836"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3836"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3836\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3841,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3836\/revisions\/3841"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3836"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3836"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3836"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}