Na 80-lecie profesora Karola Modzelewskiego.
\n
\nGdy my\u015bl\u0119 \u201eKarol\u201d, to nie przychodzi mi do g\u0142owy ani Darwin, ani Marks, tylko Karol Modzelewski. I zaraz potem m\u00f3wi\u0119 sobie: tak nale\u017cy \u017cy\u0107! Bo gdy my\u015bl\u0119 \u201eKarol\u201d, to od razu przeprowadzam rachunek sumienia. Innych te\u017c do tego zach\u0119cam.<\/p>\n
Tak si\u0119 bowiem sk\u0142ada, \u017ce jeste\u015bmy r\u00f3wie\u015bnikami. Karol jest ode mnie \u201estarszy\u201d zaledwie o kilka miesi\u0119cy, w tych dniach obchodzi swoje 80-lecie, i z okazji tej rocznicy pozwalam sobie zabra\u0107 g\u0142os. \u017bycie nasze zaczyna\u0142o si\u0119 podobnie, aczkolwiek potoczy\u0142o si\u0119 diametralnie r\u00f3\u017cnie, i to w\u0142a\u015bnie sk\u0142ania mnie do refleksji, kiedy my\u015bl\u0119 o Karolu.<\/p>\n
We wczesnym dzieci\u0144stwie ponie\u015bli\u015bmy dotkliwe straty \u2013 Karol straci\u0142 Ojca, a ja Ojca i Matk\u0119. (To wa\u017cna r\u00f3\u017cnica, bo Matka przez du\u017ce \u201eM\u201d, Natalia Modzelewska, odegra\u0142a w \u017cyciu Karola wielk\u0105 rol\u0119). Wywodzimy si\u0119 z tego samego \u015brodowiska. Karola \u2013 obok matki – wychowywa\u0142 te\u017c ojczym, Zygmunt Modzelewski, a mnie wychowywa\u0142 wuj, Jakub Prawin. Obaj byli komunistami.<\/p>\n
Prawin zaraz po wojnie by\u0142 wojewod\u0105 olszty\u0144skim, potem jedna z ulic w tym mie\u015bcie nosi\u0142a jego imi\u0119, kt\u00f3re zosta\u0142o potem odebrane. Zygmunt Modzelewski, by\u0142y minister spraw zagranicznych, ma w Warszawie \u201eswoj\u0105\u201d ulic\u0119, kt\u00f3ra zostaje w\u0142a\u015bnie pozbawiona swojego patrona. \u017byli\u015bmy i \u017cyjemy dok\u0142adnie w tych samych czasach, w tym samym kraju, w tym samym mie\u015bcie. Studiowali\u015bmy na tym samym uniwersytecie. Chodzimy tymi samymi ulicami, mamy wielu wsp\u00f3lnych znajomych.<\/p>\n
Gdy my\u015bl\u0119 \u201eKarol\u201d, podziwiam jego odwag\u0119 osobist\u0105, to, \u017ce w\u0142asny komfort, ba, w\u0142asny los k\u0142ad\u0142 na szali swoich przekona\u0144. To jest cz\u0142owiek, kt\u00f3remu naprawd\u0119 nie by\u0142o wszystko jedno, jeden z nielicznych, kt\u00f3rzy my\u015bleli samodzielnie i m\u00f3wili wprost: bia\u0142e jest bia\u0142e, czarne jest czarne. Podczas kiedy wielu z nas negocjowa\u0142o swoje wyst\u0105pienia, fryzowa\u0142o je lub wr\u0119cz milcza\u0142o, Karol m\u00f3wi\u0142 za nas, a nam brakowa\u0142o odwagi, by stan\u0105\u0107 przy nim.<\/p>\n
Podziwiam zaanga\u017cowanie Karola w sprawy publiczne, to, \u017ce dobro og\u00f3\u0142u stawia\u0142 ponad interesem w\u0142asnym, mimo wieloletnich prze\u015bladowa\u0144 nie ugi\u0105\u0142 si\u0119, \u017ceby nie straci\u0107 pracy, awansowa\u0107, dosta\u0107 paszport, mieszkanie, telefon lub talon na pralk\u0119. Zamiast tego my\u015bla\u0142 o innych, przede wszystkich o tych s\u0142abszych i pokrzywdzonych, najpierw przez \u00f3wczesny system, potem przez spos\u00f3b przechodzenia do nowego \u0142adu. Najpierw chodzi\u0142o mu o socjalizm z ludzk\u0105 twarz\u0105, a potem o kapitalizm z ludzk\u0105 twarz\u0105, ale zawsze najwa\u017cniejsi byli ludzie \u2013 nie doktryna, nie taktyka, nie interes w\u0142asny, ale ludzie, dobro og\u00f3\u0142u.<\/p>\n
Jak ma\u0142o kto umie rozmawia\u0107 z robotnikami i czuje si\u0119 dobrze \u201ena dole\u201d, \u201ew terenie\u201d. Z jednej strony wybitny intelektualista, uczony, dzia\u0142acz, z drugiej \u2013 cz\u0142owiek niezwykle przyst\u0119pny, skromny, prawy. Podczas kiedy jedni eksponuj\u0105 swoje zas\u0142ugi i krzywdy \u2013 prawdziwe i wydumane \u2013 Karol nie chwali si\u0119 tym, ile razy siedzia\u0142 i ile lat w najlepszym okresie swojego \u017cycia sp\u0119dzi\u0142 za kratami.<\/p>\n
Ka\u017cda jego ksi\u0105\u017cka jest wydarzeniem, wszystko jedno, czy to b\u0119dzie \u201eBarbarzy\u0144ska Europa\u201d czy niezwyk\u0142a autobiografia \u201eZaje\u017adzimy koby\u0142\u0119 historii\u201d, czy ostatnio \u201ePolska Ludowa\u201d, czyli rozmowa przedstawiciela lewicy komunistycznej, Andrzeja Werblana, z weteranem lewicy antykomunistycznej, Karolem Modzelewskim. Je\u017celi kto\u015b jest uosobieniem \u017cyciowej m\u0105dro\u015bci, to Karol.<\/p>\n
Cz\u0119sto s\u0142yszymy o powszechnym upadku autorytet\u00f3w. Nawet je\u017celi to jest prawda, to nie nale\u017cy tego bra\u0107 dos\u0142ownie – Karola to nie dotyczy. Modzelewski to posta\u0107 formatu prezydenckiego, w pa\u0142acu na Krakowskim Przedmie\u015bciu by\u0142by na swoim miejscu. Nie docenili go wsp\u00f3\u0142cze\u015bni, historia go doceni.<\/p>\n
Gdy my\u015bl\u0119 \u201eKarol\u201d, ciesz\u0119 si\u0119, \u017ce taki cz\u0142owiek jest w\u015br\u00f3d nas. Oby jak najd\u0142u\u017cej.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Na 80-lecie profesora Karola Modzelewskiego.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4185"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4185"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4185\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4189,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4185\/revisions\/4189"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4185"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4185"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4185"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}