Witam w nowym roku! Czy wyobra\u017cacie Pa\u0144stwo podsumowanie \u017cycia Jerzego Waldorffa bez wspomnienia, cho\u0107by jednym s\u0142owem, \u017ce by\u0142 krytykiem muzycznym? A jednak tak si\u0119 sta\u0142o, i to \u2013 niestety \u2013 w sylwestrowej „Gazecie Wyborczej”. Nie pisa\u0142bym o tym, gdyby to by\u0142 wyj\u0105tek, ale \u2013 zn\u00f3w niestety \u2013 takie nasta\u0142y czasy, \u017ce podobne podsumowywanie ludzi jest na porz\u0105dku dziennym.<\/p>\n
Ale po kolei. Od kiedy przekroczy\u0142em smug\u0119 cienia, interesuje mnie, jak m\u0142odzi podsumowuj\u0105 starych, albo jak mo\u017cna cudze \u017cycie, kt\u00f3re trwa\u0142o kilkadziesi\u0105t lat, stre\u015bci\u0107 i oceni\u0107 w kilku s\u0142owach. Tylko z tego powodu przeczyta\u0142em tekst pt. \u201eWaldorff \u2013 cz\u0142owiek zagadka\u201d, napisany na marginesie biografii znanego krytyka (ksi\u0105\u017cka Mariusza Urbanka, \u201eOstatni baron Peerelu\u201d, Iskry). Ostatecznie, zna\u0142em Waldorffa (kt\u00f3\u017c go nie zna\u0142?), pisywali\u015bmy wiele lat do tego samego pisma, wszyscy zmierzamy do tego samego ko\u0144ca, warto przeczyta\u0107 nekrolog, zanim uka\u017ce si\u0119 w\u0142asny.<\/p>\n
Do\u015bwiadczona sk\u0105din\u0105d, nie \u017cadna nowicjuszka, dziennikarka \u201eGW\u201d, Katarzyna Surmiak-Doma\u0144ska, pisze o Waldorffie. Zaczyna od stwierdzenia, \u017ce jego dorobek \u201ejest nie\u0142atwy do oblicze\u0144\u201d, po czym wylicza plusy i minusy J.W.: \u201eco prawda w 1976. podpisa\u0142\u201d list \u015brodowiska muzycznego przeciwko zmianom w konstytucji PRL oraz bojkotowa\u0142 telewizj\u0119 w stanie wojennym, \u201eale zarazem w latach 30. afiszowa\u0142 si\u0119 swoj\u0105 fascynacj\u0105 Mussolinim i Hitlerem, a w latach 70. Edwardem Gierkiem\u201d. (C\u00f3\u017c za wdzi\u0119czne zestawienie Gierka z Hitlerem \u2013 brawo!).<\/p>\n
Czytamy dalej zestawienie cn\u00f3t i grzech\u00f3w Waldorffa. Cnota: W 1982 r. \u201emia\u0142 odwag\u0119 publicznie nazwa\u0107 rzecznika rz\u0105du Jerzego Urbana \u0142achudr\u0105\u201d. Grzech: \u201eW 1949 r. pokornie napisa\u0142 paszkwil na ksi\u0119\u017cy, kt\u00f3rzy nie chcieli wsp\u00f3\u0142pracowa\u0107 z komunistyczn\u0105 w\u0142adz\u0105.\u201d Cnota: zwalcza\u0142 ciemnogr\u00f3d. Grzech: by\u0142 antysemit\u0105. Cnota: w czasie wojny niezawodny przyjaciel. Grzech: w czasie pokoju atakowa\u0142 przyzwoitych ludzi dla efektu. Cnota: mia\u0142 cudowny spos\u00f3b wypowiadania swoich my\u015bli. Grzech: korzystaj\u0105c z przywilej\u00f3w za\u0142atwi\u0142 sobie talon na fiata 125p.<\/p>\n
\u201ePrzyszed\u0142 czas, \u017ceby pokaza\u0107 t\u0119 posta\u0107 bez taryfy ulgowej\u201d \u2013 czytamy dalej. Pod koniec recenzji Katarzyna Surmiak-Doma\u0144ska pisze, \u017ce \u201eusilny obiektywizm Urbanka troch\u0119 jej przeszkadza\u201d, jego opowie\u015bci \u201ebrakuje tezy\u201d. Natomiast pani K.S-D tez\u0119 znalaz\u0142a. Jej recenzja jest odwrotno\u015bci\u0105 ksi\u0105\u017cki Urbanka. Sk\u0142ada si\u0119 ona g\u0142\u00f3wnie z tezy, \u017ce w \u017cyciu nie jest wa\u017cne co cz\u0142owiek robi\u0142, i jakie by\u0142y skutki jego dzia\u0142alno\u015bci, jaka by\u0142a jego droga, jak\u0105 przeszed\u0142 ewolucj\u0119, tylko co podpisa\u0142, co sobie za\u0142atwi\u0142, jakiej jest orientacji seksualnej oraz politycznej, z kim wypi\u0142 bruderszaft. I to wystarczy. \u201eTo by by\u0142o na tyle\u201d \u2013 jak mawia\u0142 Jan Tadeusz Stanis\u0142awski.<\/p>\n
Prosz\u0119 sobie wyobrazi\u0107, \u017ce w ca\u0142ym tym \u201eobliczeniu\u201d dorobku Waldorffa NIE WSPOMINA SI\u0118 ANI S\u0141OWEM, \u017bE BY\u0141 KRYTYKIEM MUZYCZNYM, mo\u017ce najbardziej w Polsce znanym w II po\u0142owie XX wieku, \u017ce podczas okupacji organizowa\u0142 i prowadzi\u0142 koncerty, \u017ce napisa\u0142 ponad 20 ksi\u0105\u017cek, zainicjowa\u0142 kilka muze\u00f3w, toczy\u0142 g\u0142o\u015bne kampanie, np. o wykupienie willi Atma w Zakopanem na muzeum Szymanowskiego, \u017ce wreszcie Ko\u015bci\u00f3\u0142 odmawia\u0142 mu poch\u00f3wku na Pow\u0105zkach, kt\u00f3rych by\u0142 prawdziwym kustoszem i odnowicielem.<\/p>\n
Poniewa\u017c w m\u0142odo\u015bci (a mo\u017ce i p\u00f3\u017aniej \u2013 tego nie wiem) Waldorff by\u0142 antysemit\u0105, trzyma\u0142em si\u0119 od niego z daleka, \u017ceby mu nie sprawia\u0107 przykro\u015bci swoim towarzystwem, ale na mi\u0142o\u015b\u0107 bosk\u0105, jak mo\u017cna tak sp\u0142aszczy\u0107 cz\u0142owieka, sprowadzi\u0107 go do kilku plus\u00f3w i minus\u00f3w, kt\u00f3re si\u0119 wzajemnie znosz\u0105 i cz\u0142owiek zostaje zerem? I co to za bilans, kt\u00f3ry przemilcza to, co w tym cz\u0142owieku by\u0142o najwa\u017cniejsze \u2013 jego dzia\u0142alno\u015b\u0107 jako krytyka i popularyzatora muzyki. Przecie\u017c t\u0105 metod\u0105 plus\u00f3w i minus\u00f3w, wedle kt\u00f3rej wszystko jest jednakowo wa\u017cne, ka\u017cdego mo\u017cna ogoli\u0107 na zero.<\/p>\n
W normalnych czasach, utw\u00f3r p. Surmiak-Doma\u0144skiej by\u0142by curiosum niewartym wzmianki. M\u00f3wi on du\u017co o autorce i ma\u0142o o bohaterze. A najwi\u0119cej m\u00f3wi o naszych czasach. Po upadku faszyzmu i komunizmu nadesz\u0142y czasy, kiedy nast\u0119pne pokolenie (autorka urodzi\u0142a si\u0119 w latach 60.) ocenia swoich poprzednik\u00f3w. I jest bardzo surowe. Dla innych. Mistrzyni\u0105 tego gatunku jest Joanna Siedlecka, nieudana pisarka, kt\u00f3rej specjalno\u015bci\u0105 sta\u0142o si\u0119 stawianie \u201eminus\u00f3w i minus\u00f3w\u201d pisarzom bardziej od niej udanym \u2013 poczynaj\u0105c od Jerzego Kosi\u0144skiego. Tylko w czasach totalnego przewarto\u015bciowania i zachwiania kryteri\u00f3w mo\u017cliwe jest \u201eobliczenie\u201d Waldorffa, z pomini\u0119ciem tego, co robi\u0142. Mania ta, typowa dla prasy prawicowej, kt\u00f3ra specjalizuje si\u0119 w odbr\u0105zawianiu \u0142\u017ce-elity, dotar\u0142a wida\u0107 do \u201eGazety\u201d. Mo\u017ce dlatego potraktowa\u0142em autork\u0119 bez taryfy ulgowej. Sama chcia\u0142a.<\/p>\n
PS<\/strong>. W nowym roku \u017cycz\u0119 wszystkim blogowiczom jak najwi\u0119cej plus\u00f3w.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":" Witam w nowym roku! Czy wyobra\u017cacie Pa\u0144stwo podsumowanie \u017cycia Jerzego Waldorffa bez wspomnienia, cho\u0107by jednym s\u0142owem, \u017ce by\u0142 krytykiem muzycznym? A jednak tak si\u0119 sta\u0142o, i to \u2013 niestety \u2013 w sylwestrowej „Gazecie Wyborczej”. Nie pisa\u0142bym o tym, gdyby to by\u0142 wyj\u0105tek, ale \u2013 zn\u00f3w niestety \u2013 takie nasta\u0142y czasy, \u017ce podobne podsumowywanie ludzi jest […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/521"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=521"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/521\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=521"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=521"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=521"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}