{"id":787,"date":"2010-12-22T19:00:20","date_gmt":"2010-12-22T18:00:20","guid":{"rendered":"http:\/\/passent.blog.polityka.pl\/?p=787"},"modified":"2010-12-22T15:43:24","modified_gmt":"2010-12-22T14:43:24","slug":"gwiazda-na-gwiazdke","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/2010\/12\/22\/gwiazda-na-gwiazdke\/","title":{"rendered":"Gwiazda na Gwiazdk\u0119"},"content":{"rendered":"

\u201eM\u00f3j pierwszy bal\u201d, \u201eNa ca\u0142ych jeziorach \u2013 ty\u201d, \u201eBo we mnie jest seks!\u201d, \u201eZ kim tak ci b\u0119dzie \u017ale jak ze mn\u0105\u201d \u2013 proponuj\u0119 \u015bwi\u0119ta z Kalin\u0105 J\u0119drusik. Do\u015b\u0107 ekshumacji, identyfikacji , profanacji, katastrof i sonda\u017cy, niech \u017cyje mi\u0142o\u015b\u0107! \u2013 oto moja oferta na \u015bwi\u0119ta (ale nie \u201eod \u015bwi\u0119ta\u201d)<\/strong>.<\/p>\n

W latach 60. i 70. Kalina J\u0119drusik by\u0142a symbolem mi\u0142o\u015bci, zw\u0142aszcza tej zmys\u0142owej, ikon\u0105 seksu, polsk\u0105 Marylin Monroe. \u015apiewa\u0142a piosenki liryczne (wtedy m\u00f3wiono \u201emi\u0142osne\u201d), g\u0142osem matowym, mo\u017ce z lekk\u0105 chrypk\u0105, \u015bwiadomie cicho, szeptem, nami\u0119tnie. Do tego dochodzi\u0142a aparycja, osoba raczej drobna, szczup\u0142a w talii, a powy\u017cej \u2013 wr\u0119cz odwrotnie, najbardziej znany i po\u017c\u0105dany dekolt epoki. Z czasem zmieni\u0142o si\u0119 wszystko, zmieni\u0142a si\u0119 figura (podobno ze wzgl\u0119du na leki hormonalne, a tak\u017ce ze wzgl\u0119du na nieposkromiony apetyt, lubi\u0142a je\u015b\u0107 i gotowa\u0107), przyblak\u0142a kariera, sko\u0144czy\u0142 si\u0119 \u201eKabaret Starszych Pan\u00f3w\u201d, kt\u00f3rego by\u0142a jednym z filar\u00f3w, pojawi\u0142o si\u0119 rozgoryczenie i poczucie niespe\u0142nienia.<\/p>\n

Nie by\u0142a \u017cadnym \u201eodkryciem\u201d, dziewczynk\u0105 z ludu \u2013 wr\u0119cz przeciwnie: jej ojciec by\u0142 zas\u0142u\u017conym pedagogiem i senatorem w II RP, matka by\u0142a bardzo muzykalna, gra\u0142a na pianinie, a Kalina (tak o niej wszyscy m\u00f3wili) odebra\u0142a staranne wykszta\u0142cenie. Dosta\u0142a si\u0119 do PWST – szko\u0142y teatralnej w Krakowie, na egzamin wst\u0119pny przygotowa\u0142a fragment prozy Stanis\u0142awa Dygata, kt\u00f3rego w\u00f3wczas jeszcze nie zna\u0142a, a kt\u00f3ry mia\u0142 zosta\u0107 jej m\u0119\u017cem, protektorem, niekoniecznie najlepszym, towarzyszem \u017cycia (niekoniecznie jedynym).<\/p>\n

Mimo, \u017ce mia\u0142a swoje wzloty i upadki, bilans jej dokona\u0144 jest imponuj\u0105cy. Pracowa\u0142a w czo\u0142owych teatrach Polski powojennej: Teatr Wybrze\u017ce w Gda\u0144sku ze znan\u0105 re\u017cyser, Lidia Zamkow), Teatr Wsp\u00f3\u0142czesny (w czasach dyrekcji Erwina Axera – jeden z najwa\u017cniejszych teatr\u00f3w w Polsce), Teatr Rozmaito\u015bci za czas\u00f3w dyrekcji Andrzeja Jareckiego (jednego z tw\u00f3rc\u00f3w STS), wreszcie Teatr Polski u Dejmka. Cho\u0107 karier\u0119 sceniczn\u0105 rozpocz\u0119\u0142a w 1953 roku, w sztuce Gorkiego, prawdziw\u0105 furor\u0119 zrobi\u0142a jako Polly w \u201eOperze za trzy grosze\u201d we Wsp\u00f3\u0142czesnym. \u015awietny teatr, wybitny re\u017cyser (Konrad Swinarski) i doskona\u0142a rola \u017cony Mackie Majchra (Tadeusz Pluci\u0144ski), w kt\u00f3rej Kalina triumfowa\u0142a jako \u015bpiewaj\u0105ca aktorka. Pluci\u0144ski by\u0142 w\u00f3wczas jednym z najbardziej przystojnych amant\u00f3w w stolicy, a rozplotkowana warszawka kojarzy\u0142a ich oboje na scenie i w \u017cyciu. To by\u0142o przedstawienie grane dwie\u015bcie, a mo\u017ce i trzysta razy. W owym czasie rola teatru w kulturze by\u0142a inna, wi\u0119ksza ni\u017c dzisiaj \u2013 teatr dawa\u0142 mo\u017cliwo\u015b\u0107 wyj\u015bcia z domu, uchyla\u0142 drzwi na Zach\u00f3d (nawet Brecht by\u0142 Zachodem), pokazywa\u0142 nie tylko przodownik\u00f3w pracy i radosn\u0105 twarz m\u0142odzie\u017cy.<\/p>\n

Teatr Kalin\u0119 nudzi\u0142, nie mia\u0142a cierpliwo\u015bci do niezliczonych pr\u00f3b (na kt\u00f3re si\u0119 notorycznie sp\u00f3\u017ania\u0142a) i przedstawie\u0144. Wola\u0142a chyba film, ponad 30 r\u00f3l, od \u201eEwa chce spa\u0107\u201d (1957) a\u017c po \u201ePo podw\u00f3jne \u017cycie Weroniki\u201d (Kie\u015blowski, 1991), w kt\u00f3rym Kalina wyst\u0105pi\u0142a kr\u00f3tko przed \u015bmierci\u0105 (1991). Gra\u0142a u wszystkich \u2013 Kutz, Morgenstern, Majewski, Has, Wajda, ale jej wizerunek, jako aktorki i kobiety, pami\u0119tany jest przede wszystkim z wyuzdanej sceny w poci\u0105gu (\u201eZiemia Obiecana\u201d), nad czym ubolewa\u0142a. \u201eW kinie polskim ju\u017c wtedy panowa\u0142y jakie\u015b przedziwne kategorie , klasyfikacje; uwa\u017cano, \u017ce skoro mam wspania\u0142y biust i tali\u0119 jak osa, skoro potrafi\u0119 si\u0119 porusza\u0107, a m\u0119\u017cczy\u017ani si\u0119 za mn\u0105 ogl\u0105daj\u0105, no to kim w\u0142a\u015bciwie jestem? Kurw\u0105, oczywi\u015bcie. No to ni\u0105 by\u0142am – ale tylko na ekranie\u201d \u2013 powiedzia\u0142a Dariuszowi Michalskiemu, kt\u00f3rego opas\u0142a, drobiazgowo udokumentowana ksi\u0105\u017cka o aktorce w\u0142a\u015bnie si\u0119 ukaza\u0142a i z niej korzystam. Ksi\u0105\u017cka bardzo rzeczowa, staranna, mo\u017ce a\u017c zbyt detalicznie i obszernie udokumentowana, ale dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Kaliny \u2013 nieoceniona.<\/p>\n

Trzeci\u0105 scen\u0105, na jakiej wyst\u0119powa\u0142a, by\u0142a telewizja, kt\u00f3rej pojawienie si\u0119 w Polsce w latach 50., zbieg\u0142o si\u0119 z pocz\u0105tkiem kariery Kaliny. W Teatrze Telewizji wyst\u0105pi\u0142a w prawie 30 rolach, ale prawdziwy triumf odnios\u0142a w Kabarecie Starszych Pan\u00f3w, \u015bpiewaj\u0105c pisane dla niej piosenki Przybory i Wasowskiego. By\u0142a tak\u017ce wybitna piosenkark\u0105, pisali dla niej najlepsi, w tym Osiecka i M\u0142ynarski.<\/p>\n

\u201eKalina by\u0142a pierwsz\u0105 polska seksbomb\u0105 \u2013 pisa\u0142a Agnieszka Osiecka. – I bardzo dba\u0142a o to, \u017ceby si\u0119 trzyma\u0107 w tym emploi. Kalina gra\u0142a seks bardzo ostro. To by\u0142 seks \u015bwiadomy: pr\u0119\u017cy\u0142a biust, przewraca\u0142a oczami. Oblizywa\u0142a si\u0119, gra\u0142a tak\u0105 kocic\u0119, \u015bwiadoma swego czaru b\u0105d\u017a laleczk\u0119, weso\u0142\u0105 dziewczynk\u0119. (\u2026) To by\u0142a chyba mieszanina w Kalinie tej autentycznej seksowno\u015bci z ogromnym poczuciem humoru. Jej kreacje kobiety z seksem bardzo cz\u0119sto ociera\u0142y si\u0119 nieraz o fars\u0119\u201d.<\/p>\n

By\u0142a osob\u0105 wyj\u0105tkow\u0105 \u2013 bystr\u0105 i inteligentn\u0105 jak inna gwiazda tamtych czas\u00f3w \u2013 El\u017cbieta Czy\u017cewska, kt\u00f3ra tak\u017ce wysz\u0142a za m\u0105\u017c za pisarza (David Halberstam). Obie troch\u0119 dzi\u0119ki pozycji swoich m\u0119\u017c\u00f3w trafi\u0142y na najwy\u017csze salony i nie zawsze umia\u0142y si\u0119 tam odnale\u017a\u0107. Ma\u0142\u017ce\u0144stwo El\u017cbiety Czy\u017cewskiej si\u0119 rozpad\u0142o, a ma\u0142\u017ce\u0144stwo PP. Dygat\u00f3w by\u0142o \u201eotwarte\u201d \u2013 oboje dawali sobie woln\u0105 r\u0119k\u0119, a ich dom by\u0142 wiecznie otwarty, to by\u0142 prawdziwy Salon, w kt\u00f3rym spotykali si\u0119 pisarze, arty\u015bci, przyjaciele i pochlebcy.<\/p>\n

Kalina mia\u0142 tak\u017ce sw\u00f3j \u015bwiat religijny, by\u0142a grzesznic\u0105, ale kiedy w g\u0142\u0119bokim PRL wyst\u0105pi\u0142a w telewizji z krzy\u017cykiem w swoim s\u0142ynnym dekolcie \u2013 wywo\u0142a\u0142a w\u015bciek\u0142o\u015b\u0107 w\u0142adz. By\u0142a to \u201epiorunuj\u0105ca mieszanka religianctwa i wyuzdania\u201d \u2013 pisa\u0142 Przybora. Pod koniec \u017cycia odkry\u0142a wiar\u0119, ochrzci\u0142a si\u0119, modli\u0142a si\u0119 gorliwie, aczkolwiek niekt\u00f3rzy nie wierzyli w to nawr\u00f3cenie. Nie mie\u015bci\u0142o si\u0119 w g\u0142owach, \u017ce dawny wamp, uosobienie po\u017c\u0105dania i grzechu, mo\u017ce przej\u015b\u0107 taka metamorfoz\u0119, ale w latach 80. do Ko\u015bcio\u0142a trafiali r\u00f3\u017cni ludzie i z rozmaitych powod\u00f3w.<\/p>\n

Kalina J\u0119drusik \u0142\u0105czy\u0142a w sobie to co, wyrafinowane i elitarne, z tym, co proste i popularne. By\u0142a symbolem \u017cycia (i \u201eu\u017cycia\u201d), gwiazd\u0105 jakiej dzi\u015b nie ma. Takiej pierwszej gwiazdki \u017cycz\u0119 wszystkim na Gwiazdk\u0119.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

\u201eM\u00f3j pierwszy bal\u201d, \u201eNa ca\u0142ych jeziorach \u2013 ty\u201d, \u201eBo we mnie jest seks!\u201d, \u201eZ kim tak ci b\u0119dzie \u017ale jak ze mn\u0105\u201d \u2013 proponuj\u0119 \u015bwi\u0119ta z Kalin\u0105 J\u0119drusik. Do\u015b\u0107 ekshumacji, identyfikacji , profanacji, katastrof i sonda\u017cy, niech \u017cyje mi\u0142o\u015b\u0107! \u2013 oto moja oferta na \u015bwi\u0119ta (ale nie \u201eod \u015bwi\u0119ta\u201d). W latach 60. i 70. Kalina […]<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/787"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=787"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/787\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=787"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=787"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/passent\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=787"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}