{"id":1511,"date":"2011-06-09T09:04:02","date_gmt":"2011-06-09T07:04:02","guid":{"rendered":"http:\/\/penszko.blog.polityka.pl\/?p=1511"},"modified":"2011-06-09T09:05:40","modified_gmt":"2011-06-09T07:05:40","slug":"kotopsy-i-inne-hybrydy","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/2011\/06\/09\/kotopsy-i-inne-hybrydy\/","title":{"rendered":"Kotopsy i inne hybrydy"},"content":{"rendered":"

Jak wiadomo z lekcji biologii, niemo\u017cliwe jest krzy\u017cowanie zwierz\u0105t nale\u017c\u0105cych do r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w, wi\u0119c nie da si\u0119 skrzy\u017cowa\u0107 kota z psem. Chyba \u017ce zignorujemy biologi\u0119, jak w kresk\u00f3wce Kotopies<\/em>, albo zast\u0105pimy j\u0105 j\u0119zykiem, na przyk\u0142ad francuskim:<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Taki „wybryk natury” mo\u017cliwy jest tak\u017ce we w\u0142oskim, rosyjskim i zapewne w wielu innych j\u0119zykach. Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce w polskim nie, ale przecie\u017c Polak potrafi:<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Gdy zwierz\u0105t przybywa, krzy\u017cowanie staje si\u0119 trudniejsze, zw\u0142aszcza je\u015bli chcemy, aby by\u0142o mocne, czyli by skrzy\u017cowa\u0144 pojawi\u0142o si\u0119 jak najwi\u0119cej, a s\u0142owa nazbyt si\u0119 nie „roz\u0142azi\u0142y”.
\nBardzo rzadko udaje si\u0119 sple\u015b\u0107 nazwy wi\u0119cej ni\u017c czterech spokrewnionych obiekt\u00f3w tak, aby liczba skrzy\u017cowa\u0144 by\u0142a najwi\u0119ksz\u0105 z mo\u017cliwych, jak np. w przypadku czterech p\u0142az\u00f3w (\u017bABY, niestety, nie daje si\u0119 upchn\u0105\u0107 w \u015bcis\u0142ym kwartecie z trzema innymi swojskimi\u00a0p\u0142azami):<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Wbrew pozorom efekty takiej zabawy s\u0142ownej maj\u0105 od dawna, poza czyst\u0105 rozrywk\u0105, tak\u017ce praktyczne znaczenie\u00a0– w edukacji. W podr\u0119cznikach i na zaj\u0119ciach szkolnych pojawiaj\u0105 si\u0119 \u0107wiczenia i sprawdziany w formie krzy\u017c\u00f3wek na okre\u015blony temat. Chyba najbardziej przydatne s\u0105 przy nauce j\u0119zyk\u00f3w jako „utrwalacze” s\u0142\u00f3wek. Istniej\u0105 nawet programy komputerowe do krzy\u017cowania wyraz\u00f3w. R\u00f3\u017cni\u0105 si\u0119 one od tych stosowanych przy tworzeniu tradycyjnych krzy\u017c\u00f3wek, bo diagram nie jest z g\u00f3ry zadany. Nauczyciel chemii mo\u017ce \u0142atwo przygotowa\u0107 krzy\u017c\u00f3wk\u0119-kartk\u00f3wk\u0119 z gaz\u00f3w szlachetnych, wklepuj\u0105c ich nazwy na przyk\u0142ad do takiego programu<\/a>. Na stronie Jefferson Lab znajduj\u0105 si\u0119 przyk\u0142ady chemicznych mini-krzy\u017c\u00f3wek<\/a> do rozwi\u0105zywania online.<\/p>\n

Nie wiem, czy s\u0105 programy splataj\u0105ce wyrazy najmocniej. Chyba nie, bo, po pierwsze: w \u0107wiczeniach i sprawdzianach nie jest konieczne, aby liczba skrzy\u017cowa\u0144 by\u0142a maksymalna; po drugie: ju\u017c przy kilkunastu wyrazach zadanie staje si\u0119 karko\u0142omne nawet dla maszyny, bo z\u0142o\u017cono\u015b\u0107 obliczeniowa ro\u015bnie wyk\u0142adniczo ze wzrostem liczby s\u0142\u00f3w. Wspomniany wy\u017cej program na stronie internetowej krzy\u017cuje \u015brednio na je\u017ca. Je\u015bli jakie\u015b s\u0142owo nie mo\u017ce by\u0107 skrzy\u017cowane, po prostu je odrzuca. Co ciekawe, cz\u0119sto, zapewne nie chc\u0105c si\u0119 przem\u0119cza\u0107, odrzuca tak\u017ce w\u00f3wczas, gdy nie jest to konieczne. Je\u015bli wstuka\u0107 dni tygodnia (polskie litery s\u0105 przyjmowane; po s\u0142owie trzeba wstawi\u0107 slash i obja\u015bnienie, czyli w tym przypadku cokolwiek), to efekt na pewno nie b\u0119dzie taki jak poni\u017cej:<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

A to i tak nie jest rekord, bo skrzy\u017cowa\u0144 jest siedem, ale mo\u017ce by\u0107 osiem\u00a0– nie\u0142atwo znale\u017a\u0107 taki splot.<\/p>\n

Poni\u017cej ujawnione s\u0105 „\u015blady” skrzy\u017cowania dziewi\u0119ciu z dziesi\u0119ciu liczebnik\u00f3w (od ZERO do DZIEWI\u0118\u0106)\u00a0– \u017c\u00f3\u0142te pola, w kt\u00f3rych s\u0142owa si\u0119 zaczynaj\u0105.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Kt\u00f3rego liczebnika brakuje?
\nGwoli \u015bcis\u0142o\u015bci: w krzy\u017c\u00f3wce s\u0142owa, kt\u00f3re si\u0119 ze sob\u0105 nie krzy\u017cuj\u0105, nie mog\u0105 styka\u0107 si\u0119 bokami (chodzi o boki p\u00f3l z literami nale\u017c\u0105cymi do r\u00f3\u017cnych s\u0142\u00f3w).<\/p>\n

Komentarze z prawid\u0142owymi<\/strong> rozwi\u0105zaniami uwalniane s\u0105 wieczorem w przeddzie\u0144 kolejnego wpisu. Wpisy pojawiaj\u0105 si\u0119 co 3-4 dni.<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Jak wiadomo z lekcji biologii, niemo\u017cliwe jest krzy\u017cowanie zwierz\u0105t nale\u017c\u0105cych do r\u00f3\u017cnych rodzaj\u00f3w, wi\u0119c nie da si\u0119 skrzy\u017cowa\u0107 kota z psem. Chyba \u017ce zignorujemy biologi\u0119, jak w kresk\u00f3wce Kotopies, albo zast\u0105pimy j\u0105 j\u0119zykiem, na przyk\u0142ad francuskim: Taki „wybryk natury” mo\u017cliwy jest tak\u017ce we w\u0142oskim, rosyjskim i zapewne w wielu innych j\u0119zykach. Wydawa\u0142oby si\u0119, \u017ce w […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1511"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1617,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1511\/revisions\/1617"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1511"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1511"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1511"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}