{"id":20,"date":"2006-10-07T12:00:50","date_gmt":"2006-10-07T10:00:50","guid":{"rendered":"http:\/\/penszko.blog.polityka.pl\/?p=20"},"modified":"2006-10-09T10:27:29","modified_gmt":"2006-10-09T08:27:29","slug":"wizytowki-noba","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/2006\/10\/07\/wizytowki-noba\/","title":{"rendered":"Wizyt\u00f3wki Noba"},"content":{"rendered":"

Zazwyczaj na pocz\u0105tku jest pomys\u0142, a dalej bywa dwojako: jedne \u0142amig\u0142\u00f3wki s\u0105 uk\u0142adane i publikowane, za\u015b inne powstaj\u0105 jako projekty, a potem pierwowzory, kt\u00f3re nast\u0119pnie mog\u0105 by\u0107 produkowane. Te pierwsze rozwi\u0105zuje si\u0119 zwykle pisakiem na papierze (zwykle, bo czasem mo\u017cna tylko w g\u0142owie), jak sudoku; te drugie s\u0105 zabawkami, kt\u00f3re trzeba wzi\u0105\u0107 do r\u0119ki albo chocia\u017c podotyka\u0107 i co\u015b zrobi\u0107 z tworz\u0105cymi je elementami – z\u0142o\u017cy\u0107, przesun\u0105\u0107, rozdzieli\u0107, obr\u00f3ci\u0107 itp., jak np. w przypadku kostki Rubika albo pentomina. Pierwsze mo\u017cna by okre\u015bli\u0107 jako tekstowo-graficzne; drugie, kt\u00f3re s\u0105 przedmiotami albo ich prezentacja wymaga jakich\u015b rekwizyt\u00f3w, zwane s\u0105 manipulacyjnymi.
\nObie grupy tworz\u0105 odr\u0119bne \u0142amig\u0142\u00f3wkowe \u015bwiaty. Potwierdzeniem wyra\u017anej granicy mi\u0119dzy nimi jest fakt, \u017ce spece (kolekcjonerzy, znawcy, projektanci) od „manipulowania”, z regu\u0142y tylko pobie\u017cnie orientuj\u0105 si\u0119 w \u0142amig\u0142\u00f3wkach tekstowo-graficznych – i odwrotnie. Omnibusy \u0142amig\u0142\u00f3wkowe, uchodz\u0105cy za mocnych w obu \u015bwiatach, to wielka rzadko\u015b\u0107. Jednym z nich by\u0142 niew\u0105tpliwie Japo\u0144czyk Nob Yoshigahara (1936-2004). W Japonii by\u0142 cenionym popularyzatorem \u0142amig\u0142\u00f3wek i matematyki rekreacyjnej – redagowa\u0142 dzia\u0142y w wielu czasopismach, napisa\u0142 ponad 50 ksi\u0105\u017cek. Ze wzgl\u0119du na barier\u0119 j\u0119zykow\u0105 na \u015bwiecie znany jest jednak przede wszystkim jako „manipulant”. Jego wizyt\u00f3wk\u0119 w tej specjalno\u015bci stanowi przesuwanka Godziny szczytu<\/em> (Rush Hour<\/em>), obsypana mn\u00f3stwem nagr\u00f3d w ramach zabawkarskich i edukacyjnych plebiscyt\u00f3w, ranking\u00f3w i konkurs\u00f3w. Kr\u00f3tko m\u00f3wi\u0105c, polega ona na tym, aby „uwolni\u0107” z zastawionego autami parkingu ma\u0142y czerwony samochodzik; jest tylko jeden w\u0105ski wyjazd z parkingu, za\u015b pojazdy mo\u017cna i nale\u017cy przesuwa\u0107, ale oczywi\u015bcie ka\u017cdy tylko do przodu i do ty\u0142u (nie na boki). Poni\u017cej pokazana jest przyk\u0142adowa \u0142amig\u0142\u00f3wka – „w realu” i schematycznie.<\/p>\n

<\/p>\n

<\/div>\n

Je\u015bli pobie\u017cny opis zach\u0119ci\u0142 Pa\u0144stwa do zawarcia bli\u017cszej znajomo\u015bci, proponuj\u0119 odwiedzi\u0107 strony oferuj\u0105ce interaktywne wersje tej zabawy w r\u00f3\u017cnych odmianach. Jest ich sporo; szczeg\u00f3lnie polecam http:\/\/www.puzzles.com\/products\/rushhour.htm<\/a>\u00a0<\/p>\n

Nob ma tak\u017ce swoj\u0105 wizyt\u00f3wk\u0119 jako autor \u0142amig\u0142\u00f3wek tekstowo-graficznych – i tu dochodzimy do zapowiadanego w poprzednim wpisie unikalnego ci\u0105gu-majstersztyku. Oto on:<\/p>\n

<\/div>\n

Jego niezwyk\u0142a, a podst\u0119pna cecha sama ujawnia si\u0119 w trakcie rozwi\u0105zywania. Gwoli formalno\u015bci dodam tylko, \u017ce chodzi o wpisanie w k\u00f3\u0142ko oznaczone znakiem zapytania takiej liczby, aby zachowana by\u0142a zasada budowy ca\u0142ej dwurz\u0119dowej sekwencji – g\u0142\u00f3wnej (u g\u00f3ry) wspartej doln\u0105.<\/p>\n

Ci\u0105g Noba kusi i inspiruje do wymy\u015blenia czego\u015b podobnego, r\u00f3wnie podst\u0119pnego. Niedawno otrzyma\u0142em od holenderskiego \u0142amig\u0142\u00f3wkarza Lee Sallowsa (znanego m. in. z odkrycia tzw. kwadrat\u00f3w alfamagicznych) pr\u00f3b\u0119 na\u015bladownictwa:<\/p>\n

<\/div>\n

Lee nie poda\u0142 rozwi\u0105zania. Uprzedzi\u0142 tylko, \u017ce zasada budowy ci\u0105gu jest bardziej wyszukana, czyli trudniejsza do rozszyfrowania, ni\u017c u Noba, ale po jej ustaleniu nie budzi w\u0105tpliwo\u015bci, tzn. wygl\u0105da ca\u0142kiem przekonywaj\u0105co, a przy tym pomys\u0142owo, ciekawie i podobno zaskakuje. Podobno, bo rozwi\u0105zania, niestety, nie uda\u0142o mi si\u0119 znale\u017a\u0107. Ma\u0142o tego, z ci\u0105giem nie poradzili sobie jak dot\u0105d nawet nasi Mistrzowie, kt\u00f3rzy dzi\u015b rano wylecieli na World Puzle Championships do Bu\u0142garii. A mo\u017ce uda si\u0119 to komu\u015b z Pa\u0144stwa.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Zazwyczaj na pocz\u0105tku jest pomys\u0142, a dalej bywa dwojako: jedne \u0142amig\u0142\u00f3wki s\u0105 uk\u0142adane i publikowane, za\u015b inne powstaj\u0105 jako projekty, a potem pierwowzory, kt\u00f3re nast\u0119pnie mog\u0105 by\u0107 produkowane. Te pierwsze rozwi\u0105zuje si\u0119 zwykle pisakiem na papierze (zwykle, bo czasem mo\u017cna tylko w g\u0142owie), jak sudoku; te drugie s\u0105 zabawkami, kt\u00f3re trzeba wzi\u0105\u0107 do r\u0119ki albo […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=20"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/20\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=20"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=20"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=20"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}