{"id":694,"date":"2010-01-24T00:07:16","date_gmt":"2010-01-23T23:07:16","guid":{"rendered":"http:\/\/penszko.blog.polityka.pl\/?p=694"},"modified":"2010-01-24T00:07:16","modified_gmt":"2010-01-23T23:07:16","slug":"troche-mieska","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/2010\/01\/24\/troche-mieska\/","title":{"rendered":"Troch\u0119 mi\u0119ska"},"content":{"rendered":"

Dzia\u0142 matematyki rekreacyjnej, obejmuj\u0105cy zadania, kt\u00f3re polegaj\u0105 na odtwarzaniu pe\u0142nego zapisu dzia\u0142ania arytmetycznego na podstawie jego „szcz\u0105tk\u00f3w”, zwany jest arytmetyk\u0105 szkieletow\u0105. Nazwa kojarzy si\u0119 ze stosowan\u0105 m. in. w archeologii i kryminalistyce rekonstrukcj\u0105 antropologiczn\u0105 wygl\u0105du twarzy na podstawie zachowanej czaszki. W dzia\u0142aniu arytmetycznym, kt\u00f3rym zwykle jest mno\u017cenie lub dzielenie, szkielet tworz\u0105 miejsca po cyfrach (i na cyfry), czyli puste kratki.
\nAntropolog dysponuje go\u0142\u0105 czaszk\u0105 i metod\u0105 Gierasimowa<\/a>. G\u0142\u00f3wko\u0142amacz z ca\u0142kowit\u0105 „golizn\u0105” ma bardzo rzadko do czynienia. Nie ruszy z miejsca, je\u015bli nie dostanie troch\u0119 „mi\u0119ska”, czyli dodatkowej informacji w postaci cho\u0107by jednej ujawnionej cyfry lub podpowiedzi w rodzaju: w zapisie nie wyst\u0119puje zero<\/em> albo…
\n…wszystkie cyfry s\u0105 nieparzyste, opr\u00f3cz jednej\u00a0– w niebieskiej kratce.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Og\u00f3lna nazwa takiej \u0142amig\u0142\u00f3wki bywa r\u00f3\u017cna. W j\u0119zyku angielskim obok szkieletowego mno\u017cenia lub dzielenia zadanie cz\u0119sto wyst\u0119puje jako kryptarytm (np. w artyku\u0142ach Martina Gardnera), co w tym przypadku nie jest \u015bcis\u0142e, bo „szyfru” brak. W Polsce i w wielu innych krajach zaliczane bywa do tzw. rebus\u00f3w matematycznych lub liczbowych, co r\u00f3wnie\u017c jest raczej umowne ni\u017c sensowne. Przed -dziestu laty cz\u0119sto go\u015bci\u0142o na \u0142amach jako zamazane lub zaplamione dzia\u0142anie. Pod nazw\u0105, kt\u00f3rej geneza jest podobna\u00a0– molowe rachunki<\/em>\u00a0– znane jest w Chinach i Japonii, gdzie jako gimnastyka szarych kom\u00f3rek cieszy\u0142o si\u0119 du\u017cym wzi\u0119ciem ju\u017c w XVIII wieku. Nietrudno zgadn\u0105\u0107, sk\u0105d okre\u015blenie molowe<\/em>: dzia\u0142anie zapisano na papierze, a papier\u00a0powygryza\u0142y mole.<\/p>\n

Dwa zadania nale\u017c\u0105ce do arytmetyki szkieletowej uchodz\u0105 za klasyczne i wzorowe. Przede wszystkim ze wzgl\u0119du na minimaln\u0105 liczb\u0119 ujawnionych cyfr, czyli jedn\u0105 oraz odpowiedni ci\u0119\u017car gatunkowy i oczywi\u015bcie jedno rozwi\u0105zanie. Pierwsze to samotna si\u00f3demka<\/em> opublikowana w roku 1922 na \u0142amach brytyjskiego miesi\u0119cznika Strand Magazine. Drugie\u00a0– samotna \u00f3semka<\/em> z American Mathematical Monthly z roku 1954.
\nIdealna i wci\u0105\u017c krzepka, cho\u0107 ju\u017c niem\u0142oda para\u00a0– poni\u017cej w ca\u0142ej okaza\u0142o\u015bci.<\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Czy komu\u015b z Pa\u0144stwa uda si\u0119 zm\u00f3c oba zadania? No, nie wiem… Na sam widok mo\u017cna si\u0119 podda\u0107, chocia\u017c… pozory mog\u0105 myli\u0107.<\/p>\n

Komentarze z prawid\u0142owymi<\/strong> rozwi\u0105zaniami uwalniane s\u0105 wieczorem w przeddzie\u0144 kolejnego wpisu. Wpisy pojawiaj\u0105 si\u0119 co 3 dni.<\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Dzia\u0142 matematyki rekreacyjnej, obejmuj\u0105cy zadania, kt\u00f3re polegaj\u0105 na odtwarzaniu pe\u0142nego zapisu dzia\u0142ania arytmetycznego na podstawie jego „szcz\u0105tk\u00f3w”, zwany jest arytmetyk\u0105 szkieletow\u0105. Nazwa kojarzy si\u0119 ze stosowan\u0105 m. in. w archeologii i kryminalistyce rekonstrukcj\u0105 antropologiczn\u0105 wygl\u0105du twarzy na podstawie zachowanej czaszki. W dzia\u0142aniu arytmetycznym, kt\u00f3rym zwykle jest mno\u017cenie lub dzielenie, szkielet tworz\u0105 miejsca po cyfrach (i […]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/694"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=694"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/694\/revisions"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=694"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=694"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/penszko\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=694"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}