{"id":10916,"date":"2016-07-05T09:15:32","date_gmt":"2016-07-05T07:15:32","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=10916"},"modified":"2016-07-05T12:06:36","modified_gmt":"2016-07-05T10:06:36","slug":"zmarl-czlowiek-ktory-wymyslil-techno","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2016\/07\/05\/zmarl-czlowiek-ktory-wymyslil-techno\/","title":{"rendered":"Zmar\u0142 ojciec chrzestny techno"},"content":{"rendered":"

W\u015br\u00f3d wielu muzycznych \u015bmierci, do jakich dosz\u0142o w tym roku, ta by\u0142a – teoretycznie – chyba najmniej muzyczna. Ale jednak dotkn\u0119\u0142a postaci z muzyk\u0105 zwi\u0105zanej niezwykle mocno, cho\u0107 teoretycznie. Wybrzmi wi\u0119c ca\u0142kiem szeroko i w tym \u015bwiecie. W ostatni\u0105 \u015brod\u0119 og\u0142oszono mianowicie, \u017ce zmar\u0142 Alvin Toffler, futurolog, autor m.in. bestsellerowych ksi\u0105\u017cek Szok przysz\u0142o\u015bci<\/em> i Trzecia Fala<\/em>. Ci, kt\u00f3rzy nie za\u0142apali si\u0119 na czasy popularno\u015bci Tofflera, mog\u0105 si\u0119 dzi\u015b dziwi\u0107: Dlaczego tytu\u0142 Future Shock<\/em> wzi\u0105\u0142 sobie cztery lata temu za has\u0142o g\u0142\u00f3wne krakowski Unsound? Dlaczego Jacek Sienkiewicz<\/strong> na facebookowym profilu cytowa\u0142 w \u015brod\u0119 s\u0142owa Tofflera o konieczno\u015bci powstrzymania niekt\u00f3rych technologicznych zmian? Wszystko zapewne jest skutkiem talentu Tofflera do wskazywania i nazywania zmian. To dzi\u0119ki nim sta\u0142 si\u0119 de facto ideologiem gatunku teoretycznie pozbawionego ideologii.<\/p>\n

\"Future_shock\"<\/a>Nurt techno w muzyce narodzi\u0142 si\u0119 w Detroit, mie\u015bcie zbudowanym i zrujnowanym przez rewolucj\u0119 przemys\u0142ow\u0105. A przy tym wa\u017cnym muzycznie – przydomek miasta samochod\u00f3w zaowocowa\u0142 pod koniec lat 50. powstaniem tu wytw\u00f3rni Motown. W latach 70. klimat w mie\u015bcie by\u0142 bardziej ponury. Bardzo mocno zmienia\u0142 si\u0119 charakter centrum miasta, gdy jego biali, lepiej sytuowani mieszka\u0144cy masowo wyprowadzali si\u0119 na nowo wybudowane przedmie\u015bcia. Takie jak Belleville, gdzie mieszka\u0142a rodzina Juana Atkinsa, kt\u00f3ry interesowa\u0142 si\u0119 instrumentarium elektronicznym i literatur\u0105 SF. Na ksi\u0105\u017ck\u0119 Tofflera Szok przysz\u0142o\u015bci<\/em> trafi\u0142 wtedy w\u0142a\u015bnie dlatego, \u017ce wygl\u0105da\u0142a niczym kolejna powie\u015b\u0107 science fiction i opowiada\u0142a o przysz\u0142o\u015bci. Ta i kolejna ksi\u0105\u017cka Tofflera Trzecia fala<\/em> okaza\u0142y si\u0119 lekturami, kt\u00f3re odmieni\u0142y jego \u017cycie. Wi\u0119kszo\u015bci ludzi s\u0142owo technika kojarzy si\u0119 z ha\u0142a\u015bliwymi maszynami, zadymionymi fabrykami i hutami. Prawdopodobnie klasycznym przyk\u0142adem techniki pozostaje wci\u0105\u017c jeszcze produkcja ta\u015bmowa, zapocz\u0105tkowana przez Henry’ego Forda p\u00f3\u0142 wieku temu<\/em> – pisa\u0142 futurolog, ostrzegaj\u0105c, \u017ce ten punkt widzenia umrze w ci\u0105gu najbli\u017cszych lat, a my staniemy przed szybko nadchodz\u0105c\u0105 now\u0105 er\u0105. I nie myli\u0142 si\u0119. Dzi\u015b z technik\u0105 kojarzy si\u0119 komputer, wiedza bliska tajemnej, miniaturyzacja, szybko\u015b\u0107, informacja… – to jedna sprawa. Ale zupe\u0142nie inna to fakt, \u017ce ksi\u0105\u017cka ta musia\u0142a by\u0107 tym bardziej przemawiaj\u0105ca dla kogo\u015b, kto mieszka\u0142 trzy dekady temu w Detroit, w sercu przemys\u0142owego imperium Forda. <\/p>\n

Berry Gordy zbudowa\u0142 brzmienie Motown na tych samych zasadach, na jakich powsta\u0142 system ta\u015bmy produkcyjnej w zak\u0142adach Forda<\/em> \u2013 wspomina\u0142 wiele lat p\u00f3\u017aniej Atkins. – Dzi\u015b ich fabryki nie dzia\u0142aj\u0105 w ten spos\u00f3b. Do produkcji samochod\u00f3w u\u017cywaj\u0105 robot\u00f3w i komputer\u00f3w. Chyba jestem bardziej zainteresowany robotami Forda ni\u017c muzyk\u0105 Gordy’ego<\/em>\u201d. Z Trzeciej Fali<\/em> podchwyci\u0142 kilka pomocnych poj\u0119\u0107 \u2013 w tym \u201etechno buntownicy\u201d (\u201etechno-rebels\u201d), od kt\u00f3rego wzi\u0105\u0142 termin „techno”, okre\u015blenie szybko rosn\u0105cej populacji ludzi, kt\u00f3rzy nie uwa\u017caj\u0105 technologii za co\u015b prowadz\u0105cego do alienacji czy przyt\u0142aczaj\u0105cego – \u201eagent\u00f3w Trzeciej Fali\u201d, jak ich opisa\u0142 Toffler. Czyli fali postindustrialnej rewolucji informacyjnej, kt\u00f3ra przyjdzie po falach agrarnej i przemys\u0142owej. W\u0142a\u015bciwie na tym etapie muzyka techno ju\u017c istnia\u0142a – przynajmniej jako koncepcja zainspirowana odej\u015bciem od dorobku rewolucji przemys\u0142owej (czyli drugiej fali) – cho\u0107 na pierwsze nagrania trzeba by\u0142o jeszcze kilka lat poczeka\u0107. Muzyka techno mia\u0142a te\u017c, zdaniem Atkinsa, odnowi\u0107 miasto, do kt\u00f3rego zawita wkr\u00f3tce owa Trzecia Fala. Muzyka mia\u0142a pe\u0142ni\u0107 funkcj\u0119 agenta zmian, wyprzedza\u0107 je, przepowiada\u0107. Gdy przysz\u0142o do nagra\u0144 duetu Cybotron, kt\u00f3ry Atkins wsp\u00f3\u0142tworzy\u0142, dalej wykorzystywa\u0142 poj\u0119cia z Tofflera („cybotron”), gdy przysz\u0142o do za\u0142o\u017cenia wytw\u00f3rni, Atkins – zn\u00f3w za Tofflerem – nazwa\u0142 j\u0105 Metroplex. Pisarstwo Amerykanina – cho\u0107 zarzuca mu si\u0119 dzi\u015b pewne niekonsekwencje – pe\u0142ne by\u0142o takich atrakcyjnych poj\u0119\u0107. Derrick May, kolejny z praojc\u00f3w nurtu, powtarza\u0142 za Tofflerem, \u017ce do odpowiedniego wej\u015bcia w \u015bwiat przysz\u0142o\u015bci konieczna jest edukacja \u2013 i \u017ce w\u0142a\u015bnie nurt techno mia\u0142 by\u0107 takim przygotowaniem. <\/p>\n

Reakcji na Future Shock <\/em>Tofflera w muzyce by\u0142o wi\u0119cej. Swoj\u0105 piosenk\u0119 nagra\u0142 (wcze\u015bniej – nied\u0142ugo po premierze ksi\u0105\u017cki) Curtis Mayfield<\/a>. 10 lat p\u00f3\u017aniej Herbie Hancock nagra\u0142 ca\u0142y album zatytu\u0142owany Future Shock<\/em>, zdekonstruowany niedawno przez polski duet LXMP<\/a>. <\/p>\n