
{"id":11021,"date":"2016-07-29T09:00:37","date_gmt":"2016-07-29T07:00:37","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=11021"},"modified":"2016-07-29T09:31:58","modified_gmt":"2016-07-29T07:31:58","slug":"po-linkach-na-planete-bowie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2016\/07\/29\/po-linkach-na-planete-bowie\/","title":{"rendered":"Po linkach na planet\u0119 Bowie"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms.jpg\" rel=\"attachment wp-att-11032\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms-1024x576.jpg\" alt=\"bowie_proms\" width=\"620\" height=\"349\" class=\"aligncenter size-large wp-image-11032\" srcset=\"\/polifonia\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms-1024x576.jpg 1024w, \/polifonia\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms-300x169.jpg 300w, \/polifonia\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms-768x432.jpg 768w, \/polifonia\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/bowie_proms.jpg 1280w\" sizes=\"(max-width: 620px) 100vw, 620px\" \/><\/a>Praktycznie ka\u017cdy tydzie\u0144 tego roku wype\u0142niony by\u0142 w mniejszym lub wi\u0119kszym stopniu Davidem Bowiem. Ale dzi\u015b dzie\u0144 szczeg\u00f3lny. Na londy\u0144skich Promsach <a href=\"http:\/\/www.bbc.co.uk\/events\/e63p6q\">koncert po\u015bwi\u0119cony Bowiemu<\/a>, z zespo\u0142em stargaze, Amand\u0105 Palmer (o jej p\u0142ycie w ho\u0142dzie dla Bowiego <a href=\"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/2016\/02\/11\/sezon-bowiego-uwazam-za-otwarty\/\">ju\u017c pisa\u0142em<\/a>), a tak\u017ce m.in. Anna Calvi, Laur\u0105 Mvul\u0105, Markiem Almondem i Johnem Cale&#8217;em. Koncert &#8211; kt\u00f3ry transmituje BBC, a retransmitowa\u0107 b\u0119dzie zapewne za jaki\u015b czas tak\u017ce Polskie Radio &#8211; przedstawi zmar\u0142ego artyst\u0119 jako <a href=\"http:\/\/www.bbc.co.uk\/music\/articles\/a4d1028e-bc49-4657-b3cc-227db2c14c52\">posta\u0107 \u0142\u0105cz\u0105c\u0105 gatunki<\/a>, co sami organizatorzy opisuj\u0105. Cz\u0142owieka ze \u015bwiata rozrywki, kt\u00f3ry nie musia\u0142 szuka\u0107 wsparcia w \u015bwiecie muzyki powa\u017cnej, bo ten \u015bwiat w pewnym momencie sam si\u0119 nim zainteresowa\u0142. Kilka tygodni temu ukaza\u0142a si\u0119 ksi\u0105\u017cka <em>On Bowie<\/em> Roba Sheffielda &#8211; dobra artystyczna biografia, po przeczytaniu kt\u00f3rej nieco \u0142atwiej sobie ten dorobek uporz\u0105dkowa\u0107. I u\u015bwiadomi\u0107, dlaczego trudno by\u0142o to zrobi\u0107 wcze\u015bniej.<!--more--><\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/on_bowie.png\" rel=\"attachment wp-att-11030\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2016\/07\/on_bowie.png\" alt=\"on_bowie\" width=\"150\" height=\"210\" class=\"alignleft size-full wp-image-11030\" \/><\/a><em>Prawdopodobnie nie ma na ziemi mi\u0142o\u015bnika Bowiego, kt\u00f3ry twierdzi\u0142by, \u017ce lubi wszystkie spo\u015br\u00f3d jego artystycznych faz \u017cycia<\/em> &#8211; pisze na samym wst\u0119pie Sheffield. &#8211; <em>Zapewne nie zalicza\u0142by si\u0119 do nich nawet sam Bowie.<\/em> Ale zaraz dodaje, \u017ce sprowadzanie bohatera do roli kameleona, wymy\u015blania si\u0119 wci\u0105\u017c od nowa i refrenowego &#8222;ch-ch-changes&#8221; to z\u0142y pomys\u0142. \u017be Bowie ma w ka\u017cdym swoim wcieleniu cechy wsp\u00f3lne. I pr\u00f3buje go opisa\u0107 poprzez te sp\u00f3jno\u015bci w dorobku. Zbyt pochopnie uznajemy go za aktora &#8211; uwa\u017ca. I odnajduje w nim kogo\u015b kreuj\u0105cego pr\u0105dy, a nie wchodz\u0105cego w nie. Od <em>Space Oddity<\/em>, kt\u00f3re zacz\u0119\u0142o zako\u0144czony na p\u0142ycie <em>Blackstar <\/em>i pojawiaj\u0105cy si\u0119 w r\u00f3\u017cnej formule cykl opowie\u015bci o majorze Tomie. A to ju\u017c jaka\u015b sta\u0142a. Sheffield analizuje j\u0105 na wszystkie strony &#8211; od \u017ar\u00f3de\u0142 (poza oczywistym seansem <em>2001 &#8211; Odysei kosmicznej <\/em>Kubricka, tak\u017ce piosenk\u0119 Bee Gees <em><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=ps-Qq7ucMA0\">New York Mining Disaster 1941<\/a><\/em> z linijk\u0105 <em>Have you seen my wife, Mr. Jones?<\/em>), po kontynuacje u innych artyst\u00f3w (<em>Satellite of Love<\/em> Lou Reeda). Bowie jest nie tyle aktorem, co medium wsp\u00f3\u0142czesnej kultury. Jego <em>I&#8217;m floating in a most peculiar way<\/em> ma \u017ar\u00f3d\u0142o w <em>You&#8217;re talking in a most peculiar way<\/em> <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=Va0Fm6zZLbc\">u Stones\u00f3w<\/a>. Sheffield tropi precyzyjne \u017ar\u00f3d\u0142a inspiracji w repertuarze The Beatles i podobie\u0144stwa do kariery Neila Younga.<\/p>\n<p>Neil Young? Trudno przecie\u017c znale\u017a\u0107 bardziej ODMIENN\u0104 gwiazd\u0119 lat 70., nie tylko bior\u0105c pod uwag\u0119 muzyk\u0119, ale tak\u017ce wygl\u0105d zewn\u0119trzny, stosunek do mody itd. Przynajmniej w teorii. Sheffield prezentuje jednak i tu do\u015b\u0107 brawurowo sw\u00f3j pogl\u0105d: <em>Bowie sp\u00f3\u017ani\u0142 si\u0119 na lata 60., na epok\u0119 idealizmu hipis\u00f3w i musia\u0142 &#8211; podobnie jak Neil Young &#8211; walczy\u0107 o pozycj\u0119 kluczowej postaci lat 70.<\/em> Obaj opierali wi\u0119c swoj\u0105 karier\u0119 na zwrotach stylistycznych, obaj te\u017c nie chcieli w prosty spos\u00f3b powtarza\u0107 pierwszego singlowego numeru jeden (Bowie piosenki <em>Fame<\/em>, Young &#8211; <em>Heart of Gold<\/em> &#8211; tu oczywi\u015bcie wida\u0107 ameryka\u0144sk\u0105 perspektyw\u0119 Sheffielda!), byli wzajemnie swoimi fanami, a nawet pr\u00f3bowali kopiowa\u0107 sw\u00f3j styl (wg Sheffielda: p\u0142yta <em>Trans <\/em>Younga, zesp\u00f3\u0142 Tin Machine). Autor ksi\u0105\u017cki cytuje te\u017c obficie Younga, kt\u00f3ry rzeczywi\u015bcie wydawa\u0142 si\u0119 geniusz Bowiego rozumie\u0107. Wa\u017cne jest jednak to, \u017ce stawia Bowiego na tej samej p\u00f3\u0142ce co Younga, je\u015bli chodzi o komponowanie. Widziana w skr\u00f3towej wersji kariera Bowiego przedstawiona przez Sheffielda pokazuje pracowitego, ba, niezmordowanego autora piosenek, kt\u00f3re tworzy\u0142 ca\u0142ymi seriami, znakomitych p\u0142yt tworzonych w bardzo kr\u00f3tkich okresach &#8211; jak pi\u0105tka ulubionych przez Sheffielda album\u00f3w: od <em>Station to Station<\/em> (1976) po <em>Scary Monsters<\/em> (1980). Autor ksi\u0105\u017cki przypomina \u015bwietn\u0105 piosenk\u0119 <em>All the Young Dudes<\/em> oddan\u0105 grupie Mott the Hoople w jednym z najbardziej p\u0142odnych artystycznie okres\u00f3w Bowiego. Takie drobiazgi rzeczywi\u015bcie umyka\u0142y przy pierwszych po\u017cegnaniach p\u00f3\u0142 roku temu:<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" width=\"560\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/VkqQj8Z_aVY\" frameborder=\"0\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Tak samo, jak trudno sobie wyobrazi\u0107 kogo\u015b, kto uwielbia ca\u0142ego Bowiego, trudno te\u017c si\u0119 zgadza\u0107 z ca\u0142o\u015bci\u0105 wizji nowojorskiego dziennikarza &#8222;Rolling Stone&#8217;a&#8221;. Ale nietrudno odnale\u017a\u0107 w niej siebie. Sheffield przypomina na przyk\u0142ad s\u0142owa Stevie Nicks, kt\u00f3ra za ulubiony moment kariery Bowiego uzna\u0142a film <em>Zagadka nie\u015bmiertelno\u015bci<\/em>. Zda\u0142em sobie spraw\u0119, jak bardzo \u0142\u0105czy si\u0119 to z moim do\u015bwiadczeniem. Dla mnie Bowie te\u017c ten ogl\u0105dany w s\u0142ynnej sekwencji pocz\u0105tkowej <em>The Hunger <\/em>(taki tytu\u0142 pami\u0119tny film Tony&#8217;ego Scotta nosi\u0142 w oryginale), tej w gotyckim klubie, w rytmie piosenki <em>Bela Lugosi&#8217;s Dead<\/em>, by\u0142 kluczowy. Zna\u0142em aktualn\u0105 twarz Bowiego z p\u0142yty <em>Tonight<\/em>, a potem <em>Never Let Me Down<\/em>, muzycznie trafi\u0142em wi\u0119c chyba najgorzej, jak by\u0142o mo\u017cna, a tu prosz\u0119, bohaterowie z mojej bajki &#8211; grupa Bauhaus z demonicznym Peterem Murphym &#8211; okazywali si\u0119 tylko przygrywk\u0105 dla wielkiego punktu odniesienia, jakim by\u0142 Bowie, w znacznej mierze graj\u0105cy w filmach siebie (po\u015bwi\u0119ca temu sporo miejsca Sheffield). I to w\u0142a\u015bnie jedna z ciekawszych stron ksi\u0105\u017cki: pokazuje, w jaki spos\u00f3b Bowie wsp\u00f3\u0142pracowa\u0142 z kolejnymi generacjami artyst\u00f3w odnosz\u0105cych si\u0119 do jego muzyki, jak potrafi\u0142 odradza\u0107 si\u0119 w ich \u015bwietle. W\u0142a\u015bnie sobie u\u015bwiadomi\u0142em, \u017ce przecie\u017c <em>Ziggy&#8217;ego Stardusta<\/em> pozna\u0142em najpierw <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=tTyePL5JvVI\">w wersji Bauhausu<\/a>, kt\u00f3r\u0105 zreszt\u0105 do dzi\u015b uwa\u017cam za jeden z nielicznych cover\u00f3w, kt\u00f3re mog\u0105 konkurowa\u0107 z orygina\u0142em. A to tylko jeden z mn\u00f3stwa link\u00f3w, kt\u00f3re wskazuje Sheffield. Wi\u0119c nie tylko medium, nie tylko \u015bwietny autor, ale i najlepiej zlinkowana posta\u0107 kultury popularnej ostatnich dekad. Informatyk powiedzia\u0142by pewnie, \u017ce to router, albo hub &#8211; nie wiem w sumie, jakim terminem to zjawisko opisa\u0107. A mo\u017ce przy okazji &#8211; bior\u0105c pod uwag\u0119 fakt, \u017ce czyta si\u0119 o Bowiem po raz kolejny nie\u017ale &#8211; najbardziej wdzi\u0119czny obiekt tw\u00f3rczych biografii.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" width=\"560\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/C-o39BJ0Aww\" frameborder=\"0\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>I ju\u017c na zako\u0144czenie, \u017ceby tak dopisa\u0107 do tego wpisu cho\u0107 jedn\u0105 p\u0142yt\u0119 ze sterty oczekuj\u0105cych wydawnictw. Skoro <strong>Laura Mvula <\/strong>wyst\u0105pi na dzisiejszym koncercie, warto pos\u0142ucha\u0107 cho\u0107 przez moment albumu <em>The Dreaming Room<\/em>, chocby po to, \u017ceby poszuka\u0107 kolejnych link\u00f3w. Niby soul to nie by\u0142a g\u0142\u00f3wna sfera zainteresowa\u0144 Bowiego, cho\u0107 Sheffield ca\u0142y poka\u017any rozdzia\u0142 po\u015bwi\u0119ca jego fascynacji osob\u0105 Arethy Franklin (z odniesieniem do s\u0142ynnej sceny z <a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/watch?v=CT79ysge1bM\">przyznania nagr\u00f3d Grammy w roku 1975<\/a>) i odniesieniami do czarnej muzyki w og\u00f3le. No a 30-letnia Mvula w jednym z najlepszych nagra\u0144 na swoim drugim albumie (o pierwszym napomkn\u0105\u0142em do\u015b\u0107 pozytywnie <a href=\"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/2013\/03\/29\/marzec-blisko-pola-niski-szum\/\">trzy lata temu<\/a>) wyst\u0119puje w duecie z Nile&#8217;em Rodgersem, kt\u00f3ry z kolei wsp\u00f3\u0142produkowa\u0142 najlepiej sprzedaj\u0105cy si\u0119 album Bowiego <em>Let&#8217;s Dance<\/em>. Nie jest to jednak jedyny argument za tym, \u017ceby pos\u0142ucha\u0107 p\u0142yty. Misternie zaaran\u017cowanym partiom wokalnym Mvuli &#8211; na paru planach &#8211; towarzysz\u0105 tu muzycy The London Symphony Orchestra, tworz\u0105c pe\u0142en \u017cycia akompaniament, jakiego nie znajdziemy na albumach z ameryka\u0144skim R&#038;B. Wi\u0119cej tu szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, kt\u00f3rych produkcja nie skrywa, cho\u0107 mocno eksponuje sekcj\u0119 rytmiczn\u0105. Robi wra\u017cenie tak\u017ce skomplikowana harmoniczna struktura w <em>Let Me Fall<\/em>, a w ko\u0144c\u00f3wce &#8211; du\u017co prostszy, ale pot\u0119\u017cny i rozwijaj\u0105cy si\u0119 dramaturgicznie utw\u00f3r <em>People <\/em>z udzia\u0142em rapera Wretch 32. Polecam wi\u0119c to, co nagra\u0142a Brytyjka, nawet je\u015bli dzi\u015b dzi\u015b, prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, najbardziej ciekawi mnie to, kt\u00f3r\u0105 piosenk\u0119 Bowiego za\u015bpiewa.<\/p>\n<p><strong>LAURA MVULA<em> The Dreaming Room<\/em><\/strong>, Sony 2016, <strong>7\/10<\/strong><\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" width=\"560\" height=\"315\" src=\"https:\/\/www.youtube.com\/embed\/L7u9FpJJtEQ\" frameborder=\"0\" allowfullscreen><\/iframe> <\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Praktycznie ka\u017cdy tydzie\u0144 tego roku wype\u0142niony by\u0142 w mniejszym lub wi\u0119kszym stopniu Davidem Bowiem. Ale dzi\u015b dzie\u0144 szczeg\u00f3lny. Na londy\u0144skich Promsach koncert po\u015bwi\u0119cony Bowiemu, z zespo\u0142em stargaze, Amand\u0105 Palmer (o jej p\u0142ycie w ho\u0142dzie dla Bowiego ju\u017c pisa\u0142em), a tak\u017ce m.in. Anna Calvi, Laur\u0105 Mvul\u0105, Markiem Almondem i Johnem Cale&#8217;em. Koncert &#8211; kt\u00f3ry transmituje BBC, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":11029,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[18,3,607,312,120,2249],"tags":[1294,1309],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=11021"}],"version-history":[{"count":18,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":11042,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/11021\/revisions\/11042"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/11029"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=11021"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=11021"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=11021"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}