{"id":12692,"date":"2017-02-06T19:30:07","date_gmt":"2017-02-06T18:30:07","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=12692"},"modified":"2017-02-06T20:29:06","modified_gmt":"2017-02-06T19:29:06","slug":"zjawiska-na-a","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2017\/02\/06\/zjawiska-na-a\/","title":{"rendered":"Kobiety i m\u0119\u017cczyzna"},"content":{"rendered":"

Dzie\u0144 Kobiet przyszed\u0142 w tym roku wcze\u015bniej, je\u015bli wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 dzisiejsze zebrane kluczem kobiecym zapowiedzi Off Festivalu<\/strong>. Na imprezie pojawi\u0105 si\u0119 kolejna bezkompromisowa artystka z kr\u0119gu wytw\u00f3rni Constellation, czyli Carla Bozulich<\/strong> (Evangelista), do tego szwedzka wokalistka Anna Von Hausswolff<\/strong>, nieznany mi wcze\u015bnie literacko-muzyczny duet SIKSA<\/strong>, ale przede wszystkim dwie bohaterki zestawie\u0144 p\u0142yt 2016 roku: Jessy Lanza<\/strong> z Kanady i multimedialna Amerykanka Camae Ayewa, czyli Moor Mother<\/strong>. Ta ostatnia jest dla mnie bohaterk\u0105 roku w znacznie wi\u0119kszym stopniu, ale ciekawe jestem, jak zawarto\u015b\u0107 debiutanckiej p\u0142yty Fetish Bones<\/em> b\u0119dzie potrafi\u0142a prze\u0142o\u017cy\u0107 na warunki wyst\u0119pu na \u017cywo. Co do Carli Bozulich – gra\u0142a w Polsce i takich w\u0105tpliwo\u015bci nie mam. Impreza 4-6 sierpnia, wi\u0119cej informacji tutaj<\/a>. „Alternatywa jest kobiet\u0105” – g\u0142osi dzisiejsze has\u0142o podrzucone przez katowicki festiwal. <\/p>\n

Sampha<\/strong> te\u017c ma „a” w ko\u0144c\u00f3wce, ale kobiet\u0105 nie jest. Najwidoczniej co\u015b jak z naszym „Kub\u0105”, przy wszystkich proporcjach. Du\u017co trudniej odpowiedzie\u0107 po przes\u0142uchaniu albumu Process<\/em>, czy jest wykonawc\u0105 ze sceny alternatywnej. Has\u0142o alternatywne R&B<\/em> od czasu do czasu si\u0119 w stosunku do niego pojawia, sam mia\u0142em okazj\u0119 pisa\u0107 o Samphie dwukrotnie przy okazji recenzowania album\u00f3w SBTRKT<\/a> (regularnie \u015bpiewa\u0142 na jego p\u0142ytach), producenta, kt\u00f3rego wt\u0142oczy\u0107 do mainstreamu nie\u0142atwo, Sampha nagrywa wreszcie dla wytw\u00f3rni, kt\u00f3ra ciekawie balansuje pomi\u0119dzy tym, co ju\u017c popularne a tym, co mo\u017cna by by\u0142o podci\u0105gn\u0105\u0107 pod has\u0142o alternatywy, czyli Young Turks. Wytw\u00f3rni – notabene – bardzo rozs\u0105dnie uk\u0142adaj\u0105cej sw\u00f3j katalog. Sampha figuruje w tym katalogu obok FKA Twigs, kt\u00f3ra jest s\u0105siedztwem w\u0142a\u015bciwym zar\u00f3wno pod wzgl\u0119dem stylistycznego zgrania (wsp\u00f3\u0142pracowali zreszt\u0105 ze sob\u0105), jak i r\u00f3wnie du\u017cego potencja\u0142u. Z drugiej strony, ten potencja\u0142 wyczuli ju\u017c dawno nie tylko wydawcy, ale i ca\u0142a czo\u0142\u00f3wka list bestseller\u00f3w, w tym Solange, Drake czy Kanye West, kt\u00f3rzy zapraszali Brytyjczyka do pomocy. Powiedzmy wi\u0119c, \u017ce tworzy taki rodzaj muzyki \u015brodka, kt\u00f3rej na obrze\u017cach pos\u0142uchaj\u0105 z ciekawo\u015bci\u0105.<\/p>\n

\u0141atwo bowiem – troch\u0119 jak przy kolejnych kolegach z wytw\u00f3rni – wskaza\u0107 \u0142atwe do nie tylko gatunkowego, ale ca\u0142kiem szerokiego docenienia pomys\u0142y i zalety muzyki Samphy. Trudno na przyk\u0142ad odm\u00f3wi\u0107 mu komunikatywno\u015bci i nawi\u0105zywania kontaktu z dowolnym odbiorc\u0105 w pi\u0119knej, \u015bpiewanej do fortepianowego akompaniamentu balladzie (No One Knows Me) Like the Piano<\/em>. Owszem, ch\u00f3rki s\u0105 tu spreparowane w studiu, a piosence towarzyszy delikatny puls wybijany pojedynczym samplem, samo brzmienie fortepianu jest lekko rozmyte, ale to subtelnie wykorzystane zabiegi. Techniki \u015bpiewu Samphy, kt\u00f3rego par\u0119 lat temu usi\u0142owa\u0142em por\u00f3wnywa\u0107 z Jamesem Blakiem (bo to te\u017c muzyka gospelektroniczna<\/em>, jak j\u0105 wtedy nazwa\u0142em) – z dzisiejszego punktu widzenia chyba zupe\u0142nie niepotrzebnie – s\u0105 w rzeczywisto\u015bci proste i niezale\u017cnie od tego, czy popisuje si\u0119 \u015bwietnym (Take Me Inside<\/em>) falsetem czy bawi efektami (Under<\/em>), nie przestaje robi\u0107 wra\u017cenia barw\u0105 i kontrol\u0105 (wra\u017cenie to pog\u0142\u0119biaj\u0105 takie wyst\u0119py<\/a>). Jest przy tym muzykiem kompletnym, bo sam sobie te ewentualne zabiegi producenckie wymy\u015bla. W wi\u0119kszo\u015bci minimalistycznie zaaran\u017cowane utwory na Process<\/em> wykorzystuj\u0105 przede wszystkim kontrasty pomi\u0119dzy partiami „suchymi”, prawie pozbawionymi pog\u0142osu, a takimi, kt\u00f3re r\u00f3\u017cnego typu pog\u0142osy dystansuj\u0105 od s\u0142uchacza na r\u00f3\u017cne odleg\u0142o\u015bci – na co finalna, stosunkowo \u0142agodna obr\u00f3bka d\u017awi\u0119ku jeszcze pozwala na szcz\u0119\u015bcie zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119. Rzadko\u015bci\u0105 s\u0105 g\u0119stsze instrumentalne faktury – ciekawa jest ta w Kora Sings<\/em>, kt\u00f3ra w swym efektownym doborze brzmie\u0144 (kora pojawia si\u0119 raz jeszcze w pierwszym utworze na p\u0142ycie) przypomina jak nic jaki\u015b motyw zr\u0119cznie wyci\u0119ty z Mike’a Oldfielda. <\/p>\n

Dwuznaczny w ca\u0142ym tym kontek\u015bcie jest tytu\u0142 albumu, kt\u00f3ry mo\u017ce oznacza\u0107 zar\u00f3wno to pieczo\u0142owite preparowanie d\u017awi\u0119ku, jak i d\u0142ug\u0105 prac\u0119 nad debiutanckim, od dawna oczekiwanym albumem (by\u0142y dwie EP-ki). Je\u015bli jednak dodamy dla pe\u0142ni obrazu informacje o przedwczesnej \u015bmierci ojca artysty i chorobie nowotworowej jego matki (zmar\u0142a w roku 2015), to ten obraz do\u015b\u0107 techniczny oddalenia i odrealnienia \u0142atwiej nam b\u0119dzie uzupe\u0142ni\u0107 o \u015bcie\u017ck\u0119 emocjonaln\u0105. W tej sytuacji nale\u017ca\u0142oby przyj\u0105\u0107 jeszcze inne znaczenie tytu\u0142u: proces radzenia sobie z \u017cyciowymi kataklizmami, a mo\u017ce nawet od razu przepracowywania ich na polu muzyki. I nawet je\u015bli rzecz pozostawia jeszcze jakie\u015b zastrze\u017cenia, to na pewno lepiej si\u0119 tu te technologiczne i emocjonalne w\u0105tki sk\u0142adaj\u0105 ni\u017c cho\u0107by na ostatniej p\u0142ycie Bon Ivera. <\/p>\n

SAMPHA Process<\/em><\/strong>, Young Turks 2017, 7-8\/10 <\/strong><\/p>\n