Ale to jest ten wpis, kt\u00f3ry znale\u017ali\u015bcie i mo\u017ce cho\u0107 troch\u0119 zmieni\u0107 wasze spojrzenie na rzeczywisto\u015b\u0107. Gdybym napisa\u0142 z miejsca, \u017ce to przegl\u0105d p\u0142yt „jazzowych” – u\u017cywaj\u0105c jednego z najbardziej niechodliwych termin\u00f3w muzycznych (strach przed jazzem to zjawisko potwierdzone badaniami) – cz\u0119\u015b\u0107 czytelnik\u00f3w uciek\u0142aby z krzykiem wi\u0119kszym ni\u017c gdyby bia\u0142asy goni\u0142y. Ale co ja mog\u0119 poradzi\u0107 – chc\u0119 zaoferowa\u0107 to, co w ostatnich dniach wydawa\u0142o mi si\u0119 najbardziej fascynuj\u0105ce, ale musz\u0119 to zrobi\u0107 tak, \u017ceby nie odstraszy\u0107. Dlatego rych wszystkich, kt\u00f3rzy zwykle wpisy maj\u0105ce cokolwiek wsp\u00f3lnego z jazzem omijaj\u0105 szerokim \u0142ukiem, prosz\u0119 wi\u0119c, \u017ceby udawali, \u017ce to nie by\u0142 wpis, kt\u00f3rego szukali i klikn\u0119li tylko przypadkiem, k\u0105tem oka widz\u0105c gdzie\u015b w sieci zdj\u0119cie bramki strzelanej z przewrotki albo atrakcyjnej dziewczyny. <\/p>\n
Mary Halvorson <\/strong>nie umie\u015bci\u0142a na ok\u0142adce p\u0142yty swojego zdj\u0119cia – cho\u0107 jest w jej twarzy co\u015b niezwykle oryginalnego i przyci\u0105gaj\u0105cego, co testowa\u0142a niedawna ok\u0142adka „The Wire” – ale proponuje rzecz i totalnie autorsk\u0105, i bardzo atrakcyjn\u0105. Bardziej atrakcyjn\u0105 ni\u017c moje pierwsze spotkanie z t\u0105 gitarzystk\u0105 przed sze\u015bcioma laty, gdy wyst\u0105pi\u0142a na Warsaw Summer Jazz Days. Wtedy mia\u0142em wra\u017cenie, \u017ce od sceny bije strasznym ch\u0142odem – pewnie dlatego, \u017ce ten typ gitarowego grania skojarzy\u0142 mi si\u0119 z jakimi\u015b nieko\u0144cz\u0105cymi si\u0119 \u0107wiczeniami interwa\u0142owymi. Dlatego tym wi\u0119ksze wra\u017cenie robi na mnie Code Girl<\/em>: d\u0142ugi zestaw piosenek, a w\u0142a\u015bciwie swobodnych utwor\u00f3w wokalno-instrumentalnych opartych na poetyckich tekstach Halvorson i granych przez zebrany przez liderk\u0119 zesp\u00f3\u0142 – z fantastycznie zmieniaj\u0105cym j\u0105 albo uzupe\u0142niaj\u0105cym na prowadzeniu Ambrose’em Akinmusire’em oraz sekcj\u0105 Formanek\/Fujiwara z ty\u0142u. Tak, pomin\u0105\u0142em jedn\u0105 osob\u0119 – bo to nie Halvorson \u015bpiewa swoje teksty, tylko Amirtha Kidambi, \u015bwietna nowojorska wokalistka o niebywa\u0142ym stylu wymykaj\u0105cym si\u0119 jakiejkolwiek klasyfikacji – ani przez pryzmat klasycznej, ani jazzowej wokalistyki. Pochodz\u0105ca z hinduskiej rodziny muzykolo\u017cka i improwizatorka, wychowuj\u0105ca si\u0119 w Kalifornii na muzycznej diecie z rapu i Bacha, a p\u00f3\u017aniej zafascynowana awangard\u0105, pokazuje, \u017ce takie muzyczne multikulti mo\u017ce zaowocowa\u0107 nie jak\u0105\u015b such\u0105 zglobalizowan\u0105 mieszank\u0105, tylko jakim\u015b kompletnie bezprzymiotnikowym \u015bpiewaniem z jasnym wzywaniem: love or hate. Jeszcze przed wys\u0142uchaniem p\u0142yty mia\u0142em okazj\u0119 czyta\u0107 tekst Phila Freemana, kt\u00f3ry w „The Wire” w do\u015b\u0107 zaskakuj\u0105cy spos\u00f3b por\u00f3wnywa\u0142 Kidambi z Morrisseyem. I po przes\u0142uchaniu musz\u0119 stwierdzi\u0107, \u017ce jest w tym co\u015b zaskakuj\u0105co trafnego.<\/p>\n O ile w wokalach mamy pewn\u0105 sta\u0142\u0105, Halvorson nieustannie zmienia spos\u00f3b gry. Od mi\u0119kkiego, akordowego akompaniamentu, po dysonansowe figury i partie, w kt\u00f3rych przetwarza przez efekty brzmienie swojej pot\u0119\u017cnej, elektroakustycznej gitary marki Guild jak gdyby by\u0142a raczej Nelsem Cline’em i gra\u0142a na czysto elektrycznym instrumencie. S\u0105 tu momenty, gdy w stron\u0119 takiej mocniejszej konwencji zabiera ca\u0142y zesp\u00f3\u0142 – jak w In the Second Before <\/em>– s\u0105 te\u017c takie, gdzie (jak w Accurate Hit<\/em>) ekspresyjnie akompaniuje wokalistce sama, daj\u0105c odpocz\u0105\u0107 zespo\u0142owi. S\u0105 r\u00f3wnie\u017c takie – cho\u0107by Off the Record<\/em>, Pretty Mountain<\/em> (Akinmusire!) czy nieprawdopodobnie poruszaj\u0105cy Deepest Similar<\/em> – gdy wspomina\u0142em swoje ulubione jazzowe piosenki Steve’a Lacy’ego, bo cho\u0107 stylistycznie daleko, to wolno\u015b\u0107 i klasa podobne. <\/p>\n Code Girl <\/em>na jednym poziomie jest pro\u015bciutka: nie znosi uprzedze\u0144, wi\u0119c je\u015bli nie chcecie tego s\u0142ucha\u0107, b\u0119dzie to nie do zaakceptowania, cho\u0107 w gruncie rzeczy nie jest nawet z\u0142\u0105 muzyk\u0105 t\u0142a – o ile oswoimy si\u0119 z my\u015bl\u0105, \u017ce co\u015b nam si\u0119 b\u0119dzie co i rusz z tego t\u0142a wybija\u0107. Tytu\u0142 wymy\u015bli\u0142, a w\u0142a\u015bciwie zakodowa\u0142 – podpowiadaj\u0105c od razu, \u017ce ten „dziewcz\u0119cy kod” sk\u0142ada\u0107 si\u0119 powinien z wykorzystanych na ok\u0142adce pi\u0105tek – Anthony Braxton przy okazji spotkania gdzie\u015b w trasie. Odkodowywanie samej muzyki zajmuje troch\u0119 czasu, ale jest bardzo przyjemnym zaj\u0119ciem. Przypomnia\u0142o mi niedawn\u0105 facebookow\u0105 dyskusj\u0119, a zarazem rozmow\u0119 w realu z jedn\u0105 z polskich jazzowych wokalistek, no i te dywagacje o roli krytyka. Ot\u00f3\u017c dla artysty proces pracy nad p\u0142yt\u0105 i kodowania wszystkich pomys\u0142\u00f3w i emocji to nierzadko kilka lat. Dla recenzenta proces odkodowywania to w najlepszym razie kilka dni. Tym si\u0119 od siebie r\u00f3\u017cnimy – i godz\u0105 nas dopiero takie p\u0142yty jak Code Girl<\/em>, na tyle fascynuj\u0105ce, by ten proces odczytywania trwa\u0142 i trwa\u0142, spychaj\u0105ce gdzie\u015b ca\u0142\u0105 reszt\u0119 wydawnictw. I w tym znaczeniu – by\u0107 mo\u017ce – nasza rola, cho\u0107by\u015bmy nie nad\u0105\u017cali za my\u015bl\u0105 autor\u00f3w muzyki, ca\u0142y czas ma sens. <\/p>\n MARY HALVORSON Code Girl<\/em><\/strong>, Firehouse 12 2018, 8-9\/10<\/strong><\/p>\n