{"id":42265,"date":"2024-03-05T09:56:18","date_gmt":"2024-03-05T08:56:18","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=42265"},"modified":"2024-03-06T12:45:58","modified_gmt":"2024-03-06T11:45:58","slug":"dziekujemy-za-nieplacenie","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2024\/03\/05\/dziekujemy-za-nieplacenie\/","title":{"rendered":"Dzi\u0119kujemy za niep\u0142acenie"},"content":{"rendered":"

Firma Spotify opublikowa\u0142a wczoraj o\u015bwiadczenie<\/a>, kt\u00f3re podawali sobie z komentarzami koledzy i kole\u017canki w social mediach, ale jest na tyle kuriozalne, \u017ce i ja si\u0119 do\u0142\u0105cz\u0119. Firma dzieli si\u0119 swoimi powa\u017cnymi obawami zwi\u0105zanymi z zapowiedzi\u0105 Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego, Bart\u0142omieja Sienkiewicza, dotycz\u0105c\u0105 dodatkowego wynagrodzenia dla tw\u00f3rc\u00f3w przez muzyczne serwisy streamingowe, kt\u00f3re mia\u0142oby zosta\u0107 wprowadzone w ramach wdro\u017cenia przez Polsk\u0119 dyrektywy o prawie autorskim na jednolitym rynku cyfrowym.<\/em> Czyli w istocie wystosowa\u0142a pismo o charakterze lobbingowym, pr\u00f3buj\u0105c unikn\u0105\u0107 dodatkowego obci\u0105\u017cenia. Jest to do\u015b\u0107 zuchwa\u0142a pr\u00f3ba wywarcia wp\u0142ywu na opini\u0119 publiczn\u0105 przez najwi\u0119kszego aktualnie sprzedawc\u0119 muzyki, kt\u00f3ry przez 18 lat ro\u015bnie w si\u0142\u0119, cho\u0107 ci\u0105gle – \u017ce tak przypomn\u0119 – nie by\u0142 w stanie wypracowa\u0107 stabilnego modelu zysk\u00f3w netto. Aktualnie zmniejsza straty<\/a>, licz\u0105c zapewne (jak ca\u0142a sfera moloch\u00f3w internetowych) na eliminacj\u0119 konkurencji i stopniowe przejmowanie rynku. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce rozmachu w tym o\u015bwiadczeniu nie brakuje. Najmocniej na wyobra\u017ani\u0119 dzia\u0142a zdanie:<\/p>\n\n\n\n\n\n

W ci\u0105gu ostatnich 11 lat Spotify dokona\u0142o wa\u017cnych inwestycji na krajowym rynku muzycznym i przyczyni\u0142o si\u0119 do sukcesu wielu polskich artyst\u00f3w.<\/em><\/p>\n

Mo\u017ce ono sugerowa\u0107 jaki\u015b rodzaj filantropii, podczas gdy mamy do czynienia z firm\u0105, kt\u00f3ra na tym etapie koncentruje si\u0119 na tym, by p\u0142aci\u0107 wi\u0119cej tym, kt\u00f3rzy zarabiaj\u0105 dla niej wi\u0119cej, a tym, kt\u00f3rzy zarabiaj\u0105 najmniej – nie p\u0142aci\u0107 w og\u00f3le. Op\u0142aty dla u\u017cytkownik\u00f3w (przed kt\u00f3rymi o\u015bwiadczenie ostrzega) ju\u017c wzros\u0142y, a od stycznia nie s\u0105 rozliczane utwory, kt\u00f3re nie osi\u0105gn\u0119\u0142y w ci\u0105gu roku 1000 stream\u00f3w<\/a>. Owszem, jest to spos\u00f3b na poradzenie sobie z plag\u0105 utwor\u00f3w generowanych przez sztuczn\u0105 inteligencj\u0119, ale firma t\u0142umaczy to – co ciekawe – konieczno\u015bci\u0105 „wspierania rozwijaj\u0105cych si\u0119 artyst\u00f3w”. Tyle \u017ce rozwijaj\u0105cy si\u0119 to m.in. ci, kt\u00f3rzy znajd\u0105 si\u0119 pod kresk\u0105 i dla kt\u00f3rych serwis de facto nie ma oferty, swoim algorytmicznym modelem promocji muzyki i brakiem sensownej wsp\u00f3\u0142pracy z redakcjami (model serwisu WiMP – niestety, zarzucony) wp\u0142ywaj\u0105c na upadek tradycyjnego modelu prasowej promocji i krytyki.<\/p>\n

Mo\u017ce wystarczy po prostu – jak moi koledzy – zapyta\u0107 g\u0142o\u015bno, gdzie s\u0105 te inwestycje (oczekiwa\u0142bym, prawd\u0119 m\u00f3wi\u0105c, osobnego o\u015bwiadczenia Spotify w tej sprawie). Obawiam si\u0119, \u017ce wyja\u015bnienia mog\u0105 mie\u0107 charakter podobnie nieklarowny co nier\u00f3wne wyp\u0142aty dla artyst\u00f3w Spotify. Serwisu, kt\u00f3ry – przypomnijmy – masowo wykorzystuje darmowy kontent podkastowy wielu polskich autorek i autor\u00f3w, finansowany przez redakcje lub za pomoc\u0105 crowdfundingu (to jedno z podstawowych p\u00f3l unijnej dyrektywy – w tym sensie obejmuje ona redakcje prasowe takie jak moja, z kt\u00f3rymi Spotify powinien w my\u015bl dyrektywy podzieli\u0107 si\u0119 wp\u0142ywami z tytu\u0142u dystrybucji). Firma nie dzieli si\u0119 te\u017c w \u017caden spos\u00f3b z autor(k)ami playlist, cho\u0107 de facto zarabia na ich pracy. A jednocze\u015bnie podpisuje osobny kontrakt na ok. 250 mln dol. (dane „Wall Street Journal”) z kontrowersyjn\u0105 gwiazd\u0105 ameryka\u0144skiego podcastingu Joe Roganem, po zawarciu kt\u00f3rego wielcy arty\u015bci – przypomn\u0119 – odchodzili ze Spotify.<\/p>\n

Powiedzia\u0142bym wi\u0119c, \u017ce dostali\u015bmy niema\u0142o argument\u00f3w za tym, \u017ce serwis ten – jakkolwiek wygodny i nowoczesny – jest zainteresowany nie tyle promocj\u0105 muzyki, co jej brutaln\u0105 monetyzacj\u0105, daje pole do sprzeda\u017cy dla wszystkich, ale zwi\u0119ksza zarazem r\u00f3\u017cnice zarobkowe mi\u0119dzy najwi\u0119kszymi gwiazdami a artystami mniej popularnymi. To model, kt\u00f3ry mo\u017cna uzna\u0107 wr\u0119cz za odwrotno\u015b\u0107 modelu promuj\u0105cego m\u0142odych i wspieraj\u0105cego zagro\u017cone, trudniejsze sektory rynku (a takiego powinno broni\u0107 ministerstwo). Po\u015brednio to w\u0142a\u015bnie Spotify – i jego konkurencja, niestety wsp\u00f3lnie z du\u017cymi wytw\u00f3rniami zainteresowanymi akcentowaniem tej \u0142atwej i zyskownej w masie formy dystrybucji – doprowadzi\u0142y do tego, \u017ce sprzeda\u017c muzyki przestaje by\u0107 g\u0142\u00f3wnym \u017ar\u00f3d\u0142em utrzymania wi\u0119kszo\u015bci artyst\u00f3w. Staj\u0105 si\u0119 nim koncerty i merch. Oraz oczywi\u015bcie wydawnictwa fizyczne – dla tych, kt\u00f3rych publiczno\u015b\u0107 ich nie porzuci\u0142a. Dobrze, \u017ceby minister Bart\u0142omiej Sienkiewicz mia\u0142 tego \u015bwiadomo\u015b\u0107.\u00a0 \u00a0 \u00a0<\/p>\n

Do tego przegadanego wpisu do\u0142\u0105czam dzi\u015b p\u0142yt\u0119 duetu Fronda<\/strong> (Micha\u0142 i Robert \u015aliwka), kt\u00f3ry wydaje si\u0119 idealnym przyk\u0142adem tytu\u0142u <1000. Album jest dost\u0119pny na Spotify i jak najdalszy od pracy AI – Alpy<\/em> uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 w osobist\u0105 opowie\u015b\u0107 d\u017awi\u0119kow\u0105, co\u015b z pogranicza s\u0142uchowiska muzycznego, o wyje\u017adzie ich dziadka do Szwajcarii. Materia\u0142 audiowizualny z wycieczki – z g\u0142osem przyjaciela dziadka, kt\u00f3ry z fotela samochodu opowiada o tym, co wida\u0107 za oknem – zosta\u0142 odnaleziony na starej kasecie VHS. A wsp\u00f3\u0142czesna ilustracja d\u017awi\u0119kowa posz\u0142a w stron\u0119 to dark ambientu, to muzyki syntezatorowej inspirowanej – jak si\u0119 wydaje – szerokimi plamami akordowymi z nagra\u0144 Vangelisa. Pojawiaj\u0105 si\u0119 jednak tak\u017ce instrumenty perkusyjne czy g\u0142osy. S\u0142ycha\u0107 i czu\u0107 w tym przesz\u0142o\u015b\u0107, retrospekcj\u0119 czy sugerowan\u0105 przez wydawc\u0119 duchologi\u0119. Z czasem Fronda buduje wok\u00f3\u0142 tych opowie\u015bci dramaturgiczne napi\u0119cie – rodzinna wycieczka staje si\u0119 wypraw\u0105 w nieznane, g\u00f3ry staj\u0105 si\u0119 nieprzyst\u0119pne, gro\u017ane. A opowie\u015b\u0107 dziadka zamienia si\u0119 w opowie\u015b\u0107 wnuczk\u00f3w, kt\u00f3rzy to wszystko, czego nie znale\u017ali na starej kasecie, musieli sobie wyobrazi\u0107. Robi to spore wra\u017cenie, trzyma klas\u0119 jak wszystkie wydawnictwa Opus Elefantum i zas\u0142uguje na co\u015b wi\u0119cej ni\u017c ods\u0142uch w streamingu. Bo trudno mie\u0107 co\u015b przeciwko samemu streamingowi – pod warunkiem, \u017ce jest cz\u0119\u015bci\u0105 systemu, a nie dominant\u0105, w dodatku wygra\u017caj\u0105c\u0105 innym. Rynek zawali\u0142by si\u0119 bez artyst\u00f3w i wydawc\u00f3w, dystrybutor zawsze si\u0119 znajdzie, za czas\u00f3w bohatera Alp<\/em> te\u017c wszystko dzia\u0142a\u0142o.\u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0<\/p>\n

FRONDA Alpy<\/em><\/strong>, Opus Elefantum 2024\u00a0<\/p>\n\n\n