{"id":5739,"date":"2014-01-28T16:07:54","date_gmt":"2014-01-28T15:07:54","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=5739"},"modified":"2014-01-28T16:15:17","modified_gmt":"2014-01-28T15:15:17","slug":"doprowadzil-nienawisc-do-kapitulacji","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2014\/01\/28\/doprowadzil-nienawisc-do-kapitulacji\/","title":{"rendered":"Doprowadzi\u0142 nienawi\u015b\u0107 do kapitulacji"},"content":{"rendered":"<p>W wieku 94 lat zmar\u0142 w\u0142a\u015bnie <strong>Pete Seeger<\/strong>, najwa\u017cniejsza posta\u0107 ameryka\u0144skiej sceny folkowej. Jeszcze wczoraj go wspomina\u0142em, par\u0119 tygodni temu cytowa\u0142em jego z\u0142ot\u0105 my\u015bl z jednego z ostatnich wywiad\u00f3w &#8211; &#8222;Nie s\u0142ucha\u0142em \u017cadnej nagranej muzyki od 19 roku \u017cycia&#8221;. Dlaczego nie s\u0142ucha\u0142? Pewnie dlatego, \u017ce ci\u0105gle gra\u0142. Dla Seegera muzyka by\u0142a czym\u015b \u017cywym, co s\u0142u\u017cy\u0142o do rozmowy z lud\u017ami &#8211; czy to czekaj\u0105cym na padaj\u0105ce ze sceny has\u0142a t\u0142umem publiczno\u015bci, czy innymi muzykami, z kt\u00f3rymi grywa\u0142 od niechcenia, w ka\u017cdych okoliczno\u015bciach. W ameryka\u0144skiej telewizji zrobili z tego program, emitowany w czasach wielkiej popularno\u015bci folku, w latach 1965-66. Nazywa\u0142o si\u0119 to &#8222;Pete Seeger&#8217;s Rainbow Quest&#8221; i wygl\u0105da\u0142o tak:<!--more--><\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" width=\"500\" height=\"375\" src=\"\/\/www.youtube.com\/embed\/GDBtrzka2X4\" frameborder=\"0\" allowfullscreen><\/iframe><\/p>\n<p>Ma\u0142o rzeczy tak dobrze t\u0142umaczy fenomen folku jako systemu komunikacyjnego w muzyce ameryka\u0144skiej, \u015bwie\u017cej i tworzonej przez m\u0142ode pa\u0144stwo tradycji \u015bpiewania, na gruncie kt\u00f3rej Seeger m\u00f3g\u0142 si\u0119 szybko dogada\u0107 z pa\u0144stwem Cash (jak powy\u017cej), ale te\u017c na przyk\u0142ad z muzykami jazzowymi (w innych odcinkach). Swoboda, z jak\u0105 ca\u0142y program si\u0119 prezentuje &#8211; zwyk\u0142a, najprostsza gadka przerywana piosenkami, te\u017c wydaje si\u0119 dla folku charakterystyczna. Jednocze\u015bnie folk jest jak dub &#8211; pozostaje bardziej wirusem przenikaj\u0105cym ca\u0142o\u015b\u0107 muzyki XX wieku czy w\u0142a\u015bnie j\u0119zykiem pozwalaj\u0105cym si\u0119 porozumiewa\u0107, ni\u017c zamkni\u0119tym gatunkiem. A jego otwarto\u015b\u0107 testowa\u0142a w ostatnich latach ca\u0142a nowa fala avant-folkowc\u00f3w, psych-folkowc\u00f3w, drone-folkowc\u00f3w, czy nawet folktronik\u00f3w. <\/p>\n<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Pete_Seeger.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Pete_Seeger.jpg\" alt=\"\" title=\"Pete_Seeger\" width=\"518\" height=\"599\" class=\"aligncenter size-full wp-image-5741\" srcset=\"\/polifonia\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Pete_Seeger.jpg 518w, \/polifonia\/wp-content\/uploads\/2014\/01\/Pete_Seeger-259x300.jpg 259w\" sizes=\"(max-width: 518px) 100vw, 518px\" \/><\/a><\/p>\n<p>Oczywi\u015bcie do komunikacji (jednego ze \u015bwi\u0119tych za\u0142o\u017ce\u0144 sztuki Seegera) dochodzi inna sprawa &#8211; komentarz spo\u0142eczny, \u015bwiadectwo zaanga\u017cowania. Lewicowego, robotniczego, wolno\u015bciowego, przede wszystkim pozostaj\u0105cego w mocnej opozycji do ekstremalnej prawicy (dzi\u0119ki czemu folk jest tak dobr\u0105 platform\u0105 porozumienia bia\u0142ych Amerykan\u00f3w z jazzmanami czy bluesmanami o czarnym kolorze sk\u00f3ry). Na pocz\u0105tku uk\u0105szonego sympati\u0105 Seegera dla Kraju Rad, potem jednak pow\u015bci\u0105gni\u0119t\u0105, gdy ju\u017c artysta dowiedzia\u0142 si\u0119 o prawdziwej twarzy polityki Stalina. W ka\u017cdym razie podobnie jak Woodie Guthrie mia\u0142 na gitarze napis &#8222;Ta maszyna zabija faszyst\u00f3w&#8221;, tak banjo Pete&#8217;a Seegera zdobi\u0142 inny: &#8222;This instrument surrounds hate and forces it to surrender&#8221;, czyli &#8222;Ten instrument otacza nienawi\u015b\u0107 i zmusza j\u0105 do kapitulacji&#8221;. &#8222;Muzyka to bro\u0144&#8221; &#8211; mawia\u0142 Seeger. <\/p>\n<p>No i cecha r\u00f3wnie wa\u017cna, a przy tym co\u015b, co Seeger popularyzowa\u0142 przez ca\u0142e \u017cycie: anonimowe piosenki kr\u0105\u017c\u0105ce po \u015bwiecie w r\u00f3\u017cnych wersjach. Recykling piosenek zapomnianych. Czyli co\u015b idealnie kompatybilnego z dzisiejsz\u0105 kultur\u0105 2.0, z kultem amatora i pr\u0105dem cho\u0107by nawet bezinteresownego, darmowego powielania pomys\u0142\u00f3w, nieustannego remiksu (sam mia\u0142 do technologii stosunek ambiwalentny, a mo\u017ce po prostu rozs\u0105dny: &#8222;Technika nas wyzwoli, o ile wcze\u015bniej nie zmiecie nas z tego \u015bwiata&#8221;). Ameryka\u0144ski folk jest kultur\u0105 remiksu od zawsze i od zawsze problemy z przyznaniem autorstwa pozostaj\u0105 tu takie jak ten sygnalizowany w poprzednim po\u015bcie. Czyli swobodne kr\u0105\u017cenie przez \u015bwiat pie\u015bni w nowych wersjach, cz\u0119sto zupe\u0142nie zmieniaj\u0105cych charakter orygina\u0142u. Seeger, owszem, pisywa\u0142, ale te\u017c po prostu wykonywa\u0142, zmienia\u0142, rozpowszechnia\u0142. Wi\u0119c jego znaczenie dla ca\u0142ej kultury muzycznej, kt\u00f3r\u0105 znamy, jest jednocze\u015bnie fundamentalne i \u0142atwe do zakwestionowania. \u0141atwe &#8211; bo bez jednego Seegera, je\u017cd\u017c\u0105cego i wykonuj\u0105cego proste piosenki z akompaniamentem banjo &#8211; mo\u017cna sobie przecie\u017c wyobrazi\u0107 wsp\u00f3\u0142czesn\u0105 muzyk\u0119. I bez niego folk pewnie zyska\u0142by popularno\u015b\u0107, mia\u0142by swoich van ronk\u00f3w, a potem dylan\u00f3w. Ale zarazem przez wi\u0119ksz\u0105 cz\u0119\u015b\u0107 swojego \u017cycia by\u0142 tym jednym, najwa\u017cniejszym bohaterem &#8211; mo\u017cna by\u0142o z du\u017cym przybli\u017ceniem pokaza\u0107, \u017ce folk to on. Nie b\u0119d\u0119 si\u0119 wi\u0119c wym\u0105drza\u0142, tylko zostawi\u0119 was teraz z dorobkiem tego cz\u0142owieka, kt\u00f3rego s\u0142uchaniem (w du\u017cej cz\u0119\u015bci za darmo dzi\u0119ki r\u00f3\u017cnym archiwom internetowym) mo\u017cna sobie teraz wype\u0142ni\u0107 dzie\u0144 do ko\u0144ca.<\/p>\n<p><iframe loading=\"lazy\" width=\"500\" height=\"375\" src=\"\/\/www.youtube.com\/embed\/Hr9FP93o8Ro\" frameborder=\"0\" allowfullscreen><\/iframe><br \/>\n<em>Fotografia: Library of Congress. New York World-Telegram &#038; Sun Collection<\/em><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>W wieku 94 lat zmar\u0142 w\u0142a\u015bnie Pete Seeger, najwa\u017cniejsza posta\u0107 ameryka\u0144skiej sceny folkowej. Jeszcze wczoraj go wspomina\u0142em, par\u0119 tygodni temu cytowa\u0142em jego z\u0142ot\u0105 my\u015bl z jednego z ostatnich wywiad\u00f3w &#8211; &#8222;Nie s\u0142ucha\u0142em \u017cadnej nagranej muzyki od 19 roku \u017cycia&#8221;. Dlaczego nie s\u0142ucha\u0142? Pewnie dlatego, \u017ce ci\u0105gle gra\u0142. Dla Seegera muzyka by\u0142a czym\u015b \u017cywym, co s\u0142u\u017cy\u0142o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":5741,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[3,595,120,1],"tags":[880],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5739"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5739"}],"version-history":[{"count":8,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5739\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5748,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5739\/revisions\/5748"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5741"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5739"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5739"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5739"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}