{"id":7226,"date":"2014-12-18T14:42:19","date_gmt":"2014-12-18T13:42:19","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=7226"},"modified":"2014-12-18T14:57:03","modified_gmt":"2014-12-18T13:57:03","slug":"jak-oszukano-roczne-podsumowania","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2014\/12\/18\/jak-oszukano-roczne-podsumowania\/","title":{"rendered":"Jak oszukano roczne podsumowania"},"content":{"rendered":"

W\u0142a\u015bciwie to jeden cz\u0142owiek je oszuka\u0142. Michael Eugene Archer, znany lepiej jako D’Angelo<\/strong>. Mistrz prokrastynacji: najpierw przez 14 lat zapowiada\u0142 nowy album (po „Voodoo”, uznawanej przez wiele gazet – w tym „Machin\u0119”, wieki temu – za jedn\u0105 z najlepszych p\u0142yt roku 2000), dziennikarze dostali nawet informacj\u0119 o styczniowej premierze w roku 2015, by nagle przyspieszy\u0107 publikacj\u0119. \u015aci\u015ble wed\u0142ug najlepszych zasad: odwlekaj decyzj\u0119 do ostatniej chwili, a potem podejmij j\u0105 b\u0142yskawicznie. „Black Messiah” ukaza\u0142 si\u0119 wi\u0119c 15 grudnia – zupe\u0142nie nagle, niczym ostatni album Beyonce, jest jednak p\u0142yt\u0105 bez por\u00f3wnania wa\u017cniejsz\u0105 ni\u017c album czo\u0142owej gwiazdy popu. A sam D’Angelo przyspieszy\u0142 wydanie pod wp\u0142ywem doniesie\u0144 o zamieszkach w ameryka\u0144skim Ferguson zwi\u0105zanych ze spraw\u0105 czarnego nastolatka zabitego przez miejscowego policjanta. I jest to powr\u00f3t do przesz\u0142o\u015bci w trzech wa\u017cnych muzycznie i spo\u0142ecznie sferach.<\/p>\n

Po pierwsze, pod butnym tytu\u0142em „Black Messiah” (chyba nie tylko ja mam skojarzenia z ubieg\u0142orocznym „Yeezusem” Kanye Westa?) kryje si\u0119 zwrot ku dawnym ideom politycznego zaanga\u017cowania wielkich postaci soulu, takich jak James Brown, Gil Scott-Heron czy Edwin Starr. Sam koncept „mesjasza” jest do\u015b\u0107 m\u0119tny i odnosi si\u0119 – wg s\u0142\u00f3w samego artysty – do ca\u0142ej czarnej spo\u0142eczno\u015bci. Bardziej tr\u0105ci to wi\u0119c mesjanizmem ni\u017c wybuja\u0142ym ego, bardziej nawi\u0105zuje do afrofuturyzmu, zreszt\u0105 osadzenie p\u0142yty na poziomie aran\u017cacji w g\u0119stym, psychodelicznym funku bardzo przybli\u017ca j\u0105 do czas\u00f3w Funkadelic. D’Angelo cz\u0119\u015bciej zadaje pytania („O co walczymy?”) lub rzuca og\u00f3lne spostrze\u017cenia („Chcieli\u015bmy tylko m\u00f3c szanse przem\u00f3wi\u0107”) ni\u017c udziela jasnych odpowiedzi czy wskaz\u00f3wek. Jest jak najdalszy od dora\u017ano\u015bci. Pokazuje soul jako nieagresywn\u0105, wr\u0119cz zdystansowan\u0105 muzyk\u0119, kt\u00f3ra jednocze\u015bnie mo\u017ce by\u0107 zaanga\u017cowana (Marvin Gaye). Muzycznie (to ju\u017c „po drugie”) D’Angelo na nowej p\u0142ycie wpisuje si\u0119 w lini\u0119 Sly & The Family Stone, Steviego Wondera i Prince’a. To muzyka lekka, a przy tym daleka od bana\u0142u i jednorazowo\u015bci. Skupiona w znacznej mierze na wirtuozerii, w du\u017cej mierze ograniczaj\u0105cej si\u0119 do samego D’Angelo, bo (tu pojawiaj\u0105 si\u0119 skojarzenia z Brianem Wilsonem – wywo\u0142ane te\u017c przez sam powolny tryb pracy i perfekcjonizm) to przecie\u017c multiinstrumentalista, odpowiadaj\u0105cy na swojej p\u0142ycie za partie r\u00f3\u017cnych instrument\u00f3w. W tym znakomite gitary, nie gorsze ni\u017c te z album\u00f3w Prince’a. Czy\u017cby r\u00f3wnie\u017c t\u0119 parti\u0119 hiszpa\u0144skiej gitary w \u0142adnym „Really Love”? W ka\u017cdym razie obecno\u015b\u0107 w sk\u0142adzie grupy The Vanguard Jamesa Gadsona i Questlove’a wskazuje na to, \u017ce kto inny odpowiada\u0142 za partie perkusji.<\/p>\n

Jest wreszcie trzeci aspekt sprawy, kt\u00f3ry na razie mi umyka – produkcja. Wiadomo od dawna, \u017ce D’Angelo przy pracy nad tym albumem ogarni\u0119ty by\u0142 obsesj\u0105 ca\u0142kowicie analogowej realizacji d\u017awi\u0119ku. Co kilkana\u015bcie lat temu nie by\u0142o czym\u015b oczywistym, a dzi\u015b wydaje si\u0119 du\u017co bardziej zrozumia\u0142e. W po\u0142\u0105czeniu z tym, \u017ce „Black Messiah” jest albumem od\u015bwie\u017caj\u0105co stroni\u0105cym od elektroniki, samplingu i nowoczesnych zabieg\u00f3w studyjnych. Nagra\u0142 wi\u0119c album stuprocentowo analogowy, a ja na razie musz\u0119 go s\u0142ucha\u0107 w wersji internetowej, streamowanej, ersatzowej. Na fizyczn\u0105 b\u0119d\u0119 musia\u0142 zapewne poczeka\u0107 przynajmniej do \u015bwi\u0105t, a mo\u017ce i do stycznia. Bior\u0105c od uwag\u0119 g\u0142\u0119boko\u015b\u0107 tych aran\u017cacji i liczb\u0119 szczeg\u00f3\u0142\u00f3w, nie podejmuj\u0119 si\u0119 wi\u0119c na razie punktowa\u0107, na pewno jednak jest to p\u0142yta, o kt\u00f3rej w \u015bwi\u0119ta b\u0119dzie si\u0119 rozmawia\u0107, niekoniecznie tylko w kr\u0119gach Afroamerykan\u00f3w, i jedna z wa\u017cniejszych, jakie w ci\u0105gu roku wysz\u0142y. <\/p>\n

Dlatego w\u0142a\u015bnie magazyny, kt\u00f3re ju\u017c og\u0142osi\u0142y swoje dziesi\u0105tki, dwudziestki czy setki, b\u0119d\u0105 teraz musia\u0142y przygotowa\u0107 erraty. Tylko ameryka\u0144ski \u015bwi\u0119ty Miko\u0142aj ma jeszcze szanse zmieni\u0107 zawarto\u015b\u0107 worka, o czym moim zdaniem dobrze wiedzieli doradzaj\u0105cy D’Angelo pr-owcy. Bo za niew\u0105tpliwym mistrzostwem autor\u00f3w tego albumu kryje si\u0119 oczywi\u015bcie niema\u0142y marketingowy refleks. Czarny Mesjasz zst\u0105pi\u0142 nie tylko tu\u017c przed \u015bwi\u0119tami Bo\u017cego Narodzenia, ale te\u017c w wyj\u0105tkowo ogo\u0142oconym z wydarze\u0144 momencie w roku. Nie spodziewa\u0142bym si\u0119, \u017ce dzi\u015b jeden soulowy wokalista zatrzyma b\u0105d\u017a rozgrzeje na nowo manifestacje w Ferguson, ale na pewno rozgrza\u0142 na nowo atmosfer\u0119 wok\u00f3\u0142 siebie.<\/p>\n

A podsumowania roku na Polifonii ju\u017c od poniedzia\u0142ku.<\/p>\n

\"dangelo_black_messiah\"<\/a>D’ANGELO & THE VANGUARD „Black Messiah”<\/strong>
\nRCA 2014
\nTrzeba pos\u0142ucha\u0107: <\/strong>„The Charade”, „Till It’s Done (Tutu)”, „Betray My Heart”, „The Door”, „Another Life”, „Really Love”. Poni\u017cej utw\u00f3r „Sugah Daddy”.<\/p>\n