{"id":8841,"date":"2015-09-29T09:49:29","date_gmt":"2015-09-29T07:49:29","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=8841"},"modified":"2015-09-29T09:51:28","modified_gmt":"2015-09-29T07:51:28","slug":"nokaut-prosze-panstwa","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2015\/09\/29\/nokaut-prosze-panstwa\/","title":{"rendered":"Nokaut, prosz\u0119 Pa\u0144stwa!"},"content":{"rendered":"

Muzyka pop potrzebuje takich artyst\u00f3w jak Julia Holter<\/strong>. A ja nie potrzebuj\u0119 w tym miejscu nawet wymy\u015blnych tytu\u0142\u00f3w. Nie, to \u017cadna awangarda, \u017cadna alternatywa, to muzyka pop. Przynajmniej na tym etapie kariery tej artystki. Nie usatysfakcjonowa\u0142a mnie w pe\u0142ni nawet p\u0142yta Ekstasis<\/em>, szum wok\u00f3\u0142 Loud City Song <\/em>uwa\u017ca\u0142em za mocno przesadzony, a dzi\u015b wiem, \u017ce to by\u0142a po prostu mniej udana i do\u015b\u0107 pretensjonalna p\u0142yta w por\u00f3wnaniu z Have You In My Wilderness<\/em>. Do tej pory 30-letnia autorka i wokalistka z Kalifornii, wykszta\u0142cona, ale stopniowo zdobywaj\u0105ca do\u015bwiadczenia kompozytorka, dobiera\u0142a i doskonali\u0142a prefabrykaty, kt\u00f3re teraz, na nowym albumie uk\u0142adaj\u0105 si\u0119 w naprawd\u0119 osza\u0142amiaj\u0105c\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107.<\/p>\n

Zacznijmy od banalnej mo\u017ce konstatacji, \u017ce ka\u017cda sztuka jest podr\u00f3\u017c\u0105. Przenosi nas z jednego miejsca w zupe\u0142nie inne – emocjonalnie, intelektualnie, albo i przez sam fakt odrealnienia, czasem zmuszaj\u0105cy nas do podr\u00f3\u017cy w g\u0142\u0105b siebie. Piosenki Holter – jakkolwiek zdradza\u0142y ju\u017c wcze\u015bniej wielki talent, nios\u0142y przyjemny g\u0142os i brzmieniowo wydawa\u0142y mi si\u0119 atrakcyjne – bywa\u0142y dot\u0105d cz\u0119sto do\u015b\u0107 pustymi figurami formalnymi. Wydawa\u0142o si\u0119, \u017ce ich autorka skompletowa\u0142a zestaw narz\u0119dzi – wracaj\u0105c cho\u0107by do kontrabasu, aran\u017cuj\u0105c smyczki – ale efekt ko\u0144cowy nie zawsze spina\u0142 si\u0119 na ko\u0144cu w porywaj\u0105c\u0105 ca\u0142o\u015b\u0107. Pami\u0119tam, \u017ce trzy lata temu na scenie na Unsoundzie nie radzi\u0142a sobie jeszcze do ko\u0144ca z kwartetem smyczkowym, tutaj smyczki aran\u017cuje znakomicie. Lucette Stranded on the Island<\/em> to ju\u017c podr\u00f3\u017c. Utw\u00f3r, kt\u00f3ry zaczyna si\u0119 od niemal przypadkowo rzuconej linii wokalnej, z kt\u00f3rej wychodzi fantastyczna, misterna aran\u017cacja refrenu, by potem zn\u00f3w wycofa\u0107 si\u0119 do postaci do\u015b\u0107 impresyjnej, jak u Talk Talk, a wreszcie – poprzez drugi refren przej\u015b\u0107 do fina\u0142u, w kt\u00f3rym nak\u0142adane na siebie partie kolejnych instrument\u00f3w tworz\u0105 orkiestrowe t\u0142o, na tle kt\u00f3rego Holter mo\u017ce ju\u017c nawet tylko m\u00f3wi\u0107. A to brzmi niczym jasny odpowiednik stylowego mroku Davida Tibeta.<\/p>\n

Podobnymi podr\u00f3\u017cami s\u0105 Betsy on the Roof<\/em> – w stylu nieco przypominaj\u0105cym Kate Bush, rozpoczynaj\u0105ce si\u0119 jak klasyczna fortepianowa ballada, a ko\u0144cz\u0105ca w zgie\u0142ku p\u0119tli jakiej\u015b przetwarzanej partii instrumentalnej. Albo Vasquez<\/em>, gdzie pozorny chaos porz\u0105dkuje po 90 sekundach sekcja rytmiczna. Wa\u017cniejszym odkryciem jest dla mnie jednak Feel You<\/em>, z uk\u0142onem w stron\u0119 popu z lat 70. – z oddechem zaaran\u017cowanej (i tylko nagranej z nadmiern\u0105 kompresj\u0105, co w takiej sytuacji wydaje si\u0119 wr\u0119cz za\u0142amuj\u0105ce) piosenki z lini\u0105 wokaln\u0105 delikatnie meandruj\u0105c\u0105 wok\u00f3\u0142 groove’u sekcji rytmicznej do smyczkowych harmonii. Tu zn\u00f3w mamy to „porz\u0105dkowanie” – w skr\u00f3conej wersji na pocz\u0105tku p\u0142yty. To zapewne najwa\u017cniejsze skojarzenie naprowadzaj\u0105ce na Marka Hollisa. Inne skojarzenia (Joni Mitchell, Meredith Monk…) Holter ju\u017c dawno podsuwa\u0142a sama, wymieniaj\u0105c nazwiska artyst\u00f3w, kt\u00f3rzy j\u0105 kszta\u0142towali. Tutaj proste por\u00f3wnania nie s\u0105 ju\u017c potrzebne.<\/p>\n

Jedn\u0105 z najbardziej fantastycznych piosenek w zestawie jest Sea Calls Me Home<\/em>, w kt\u00f3rej ca\u0142\u0105 t\u0119 podr\u00f3\u017c udaje si\u0119 odby\u0107 w ci\u0105gu trzech minut, a za kulminacj\u0119 s\u0142u\u017cy trzydziestosekundowe solo saksofonu, teoretycznie rzecz spoza kontekstu, ale tutaj wpasowane idealnie. Ciekawe s\u0105 te\u017c wokale Holter, kt\u00f3ra na tym albumie skojarzy si\u0119 wielu osobom z Nico. To zn\u00f3w nic natr\u0119tnego, ale w How Long?<\/em>, a potem jeszcze w kilku innych utworach, w g\u0142osie Amerykanki pobrzmiewa ten sam ton lekkiego wyobcowania. Jak na ca\u0142ej p\u0142ycie, uznanie budzi to, w jaki spos\u00f3b partie wokalne odnosz\u0105 si\u0119 do akompaniamentu – to wydaj\u0105 si\u0119 go ignorowa\u0107, to zn\u00f3w wpadaj\u0105 w unisono ze smyczkami. <\/p>\n

Co do tej produkcji – bo to jedyna rzecz, do jakiej mog\u0119 si\u0119 tu przyczepi\u0107 – usprawiedliwiam j\u0105 jako efekt pewnego wyboru. Rzecz miksowa\u0142 Cole Marsden Greif Neill, jeden z kumpli Ariela Pinka (ten studiowa\u0142 na CalArts, niczym Holter) i wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rca jego brzmienia na Mature Themes<\/em>, ale te\u017c in\u017cynier d\u017awi\u0119ku na Morning Phase<\/em> Becka. Doskonale zaakcentowa\u0142 wokale, ale by\u0107 mo\u017ce momentami zbyt mocno zaryzykowa\u0142. To nie jest muzyka, kt\u00f3r\u0105 mo\u017cna zdusi\u0107 kompresj\u0105, nawet je\u015bli Greif Neill i tak pos\u0142uguje si\u0119 ni\u0105 do\u015b\u0107 zr\u0119cznie. Wymarzonym wsp\u00f3\u0142tw\u00f3rc\u0105 takiego albumu by\u0142by oczywi\u015bcie Jim O’Rourke, ale bezczelno\u015bci\u0105 z mojej strony by\u0142oby sugerowa\u0107 zmiany na lepsze. Bo ile\u017c mo\u017cna ulepszy\u0107 w jednej z najlepszych p\u0142yt roku? <\/p>\n

JULIA HOLTER Have You In My Wilderness<\/em><\/strong>, Domino 2015, 9\/10<\/strong><\/p>\n