{"id":9258,"date":"2015-12-16T10:20:55","date_gmt":"2015-12-16T09:20:55","guid":{"rendered":"http:\/\/polifonia.blog.polityka.pl\/?p=9258"},"modified":"2015-12-16T10:29:44","modified_gmt":"2015-12-16T09:29:44","slug":"ciemne-jak-slonce-jasne-jak-ksiezyc-2","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/polifonia\/2015\/12\/16\/ciemne-jak-slonce-jasne-jak-ksiezyc-2\/","title":{"rendered":"Ciemne jak s\u0142o\u0144ce, jasne jak ksi\u0119\u017cyc"},"content":{"rendered":"

Najpierw o wa\u017cnej sprawie, \u017ceby nie umkn\u0119\u0142a: mamy Polaka w 50-tce „The Wire”. Opublikowane wczoraj w wersji cyfrowej styczniowe wydanie magazynu przynosi doroczny zestaw podsumowa\u0144 roku i bardzo wysoko, na miejscu 16. znalaz\u0142a si\u0119 p\u0142yta Raphaela Rogi\u0144skiego<\/strong> Plays John Coltrane and Langston Hughes: African Mystic Music<\/em> (pierwsz\u0105 Polk\u0105 w zestawieniu jest automatycznie Natalia Przybysz, kt\u00f3ra na tej p\u0142ycie \u015bpiewa). Ca\u0142e zestawienie wygl\u0105da w spos\u00f3b bardziej przewidywalny ni\u017c ostatnio – takie przynajmniej odnosz\u0119 wra\u017cenie – co jeszcze raz potwierdza, \u017ce wok\u00f3\u0142 najmocniejszych p\u0142yt roku panuje wyj\u0105tkowo daleko id\u0105ca og\u00f3lnobran\u017cowa zgoda. Ma\u0142o te\u017c w podsumowaniu „The Wire” modnych wydmuszek, czyli p\u0142yt ewidentnie sezonowych. Oto pierwsza 20-tka:<\/p>\n

1. Jlin<\/strong> – Dark Energy (Planet Mu)
\n2. Matana Roberts<\/strong> – Coin Coin Chapter Three: River Run Thee (Constellation)
\n3. Joshua Abrams <\/strong>– Magnetoception (Eremite)
\n4. Julia Holter<\/strong> – Have You In My Wilderness (Domino)
\n5. Heather Leigh<\/strong> – I Abused Animal (Ideologic Organ)
\n6. Holly Herndon <\/strong>– Platform (4AD)
\n7. Jim O’Rourke<\/strong> – Simple Songs (Drag City)
\n8. Kamasi Washington<\/strong> – The Epic (Brainfeeder)
\n9. Kendrick Lamar<\/strong> – To Pimp a Butterfly (Top Dawg)
\n10. The Necks<\/strong> – Vertigo (ReR)
\n11. Hieroglyphic Being & JITU Ahn-Sahm-Buhl <\/strong>– We Are Not the First (RVNG Intl)
\n12. Vince Staples <\/strong>– Summertime 06 (Def Jam)
\n13. Bjork<\/strong> – Vulnicura (One Little Indian)
\n14. Joanna Newsom <\/strong>– Divers (Drag City)
\n15. Graham Lambkin & Michael Pisaro<\/strong> – Schwarze Riesenfalter (Erstwhile)
\n16. Raphael Rogi\u0144ski <\/strong>– Plays John Coltrane and Langston Hughes: African Mystic Music (Bo\u0142t)
\n17. Laura Cannell<\/strong> – Beneath Swooping Talons (Front & Follow)
\n18. Oneohtrix Point Never<\/strong> – Garden of Delete (Warp)
\n19. Future<\/strong> – DS2 (A1)
\n20. Helm <\/strong>– Olympic Mess (PAN)<\/p>\n

Poza informacj\u0105 o Rogi\u0144skim zrobi\u0142o na mnie wczoraj wra\u017cenie stare\u0144kie, 45-letnie War Pigs<\/em> wykorzystane w finale serialowego Fargo <\/em>. Wykorzystane, \u017ceby by\u0142a jasno\u015b\u0107 – jako tzw. mocny akcent. Da\u0142o mi do my\u015blenia, bo przecie\u017c mamy rok 2015, ekstremum to to nie jest, wydaje si\u0119, \u017ce przy takim na przyk\u0142ad Sunn O)))<\/strong> grupa Ozzy’ego Osbourne’a blednie. Tymczasem ta dramaturgia starych Sabbath\u00f3w dzia\u0142a, a u Sunn O))) – s\u0105dz\u0105c po ostatniej p\u0142ycie Kannon<\/em> – troch\u0119 ga\u015bnie, jak ten sezonowy b\u0142ysk. <\/p>\n

Przyznaj\u0119 si\u0119 do niema\u0142ej fascynacji produkcjami pan\u00f3w O’Malleya i Andersona, ale ta poprzednia – znakomita – w olbrzymiej cz\u0119\u015bci opiera\u0142a si\u0119 jednak na szalonym geniuszu Scotta Walkera. Monoliths & Dimensions <\/em>mnie rzeczywi\u015bcie przera\u017ca\u0142o, p\u0142yta z Ulverem – ju\u017c nie. A ta nowa, wyj\u0105tkowo urozmaicona w instrumentacji, w fakturze, z syntezatorowymi nak\u0142adkami Randalla Dunna i Steve’a Moore’a oraz do\u015b\u0107 obficie przetwarzanymi wokalami Attili Csihara, mimo tych wszystkich dodatk\u00f3w robi wra\u017cenie bardziej smutne ni\u017c straszne, bardziej pos\u0119pne ni\u017c mroczne i bardziej monotonne ni\u017c transowe. A odniesienia do ko\u015bcielnej liturgii, do\u015b\u0107 jasne odwo\u0142ania do psalm\u00f3w (Kannon 2<\/em>) – ale na czarno aran\u017cowanych – s\u0105 ju\u017c czym\u015b tak oczywistym i wy\u015bwiechtanym, \u017ce wynudzi\u0142yby nawet nasze komitety obrony przed sektami. Kannon <\/em>jest miejscami jak\u0105\u015b karykaturaln\u0105 wersj\u0105 mszy i nie chodzi tylko o ton, ale o pewn\u0105 nud\u0119 i negatywnie pojmowan\u0105 rytualno\u015b\u0107, jaka z tego wyziera. Co\u015b, co (jak s\u0105dz\u0119) od pocz\u0105tku mia\u0142o si\u0119 pod\u015bmiewa\u0107 z ekstrem\u00f3w ci\u0119\u017ckiej muzyki, zacz\u0119\u0142o – z tymi \u015bcianami wzmacniaczy, nieod\u0142\u0105cznymi habitami itd. – tworzy\u0107 w\u0142asny schemat. W ca\u0142o\u015bciowej kreacji, na kt\u00f3r\u0105 sk\u0142adaj\u0105 si\u0119 tak\u017ce fotosy i ca\u0142a oprawa graficzna O’Malley i Anderson stali si\u0119 tak modni i ikoniczni, \u017ce muzyka troch\u0119 jednak nie nad\u0105\u017cy\u0142a. <\/p>\n

Poza tym m\u00f3wimy ju\u017c o stylu naprawd\u0119 mocno wyeksploatowanym. To dwie dekady bran\u017cy ci\u0119\u017ckiej muzyki sprowadzonej do generowania dron\u00f3w. A przypomn\u0119 nie\u015bmia\u0142o, \u017ce po dw\u00f3ch dekadach od Black Sabbath wybuch\u0142 grunge, kt\u00f3ry do\u015b\u0107 szybko ca\u0142y ten styl grania pozbawi\u0142 \u015bwie\u017co\u015bci. Czy metalowe drony da si\u0119 obroni\u0107 d\u0142u\u017cej? Czy aby si\u0119 troszk\u0119 nie wytar\u0142y jako narz\u0119dzie muzyczne? Nie wym\u0119czy\u0142y s\u0142uchaczy? <\/p>\n

Niez\u0142ym przyk\u0142adem zjawiska niech b\u0119dzie te\u017c nowa p\u0142yta Ksi\u0119\u017cyca <\/strong>– ta oczekiwana, te\u017c od prawie dw\u00f3ch dekad. Wreszcie uda\u0142o mi si\u0119 j\u0105 kupi\u0107 (co \u0142atwe nie jest – zainteresowanie wydaje si\u0119 du\u017ce). Rabbit Eclipse<\/em> to z jednej strony urokliwa i logiczna kontynuacja debiutu. Czego sygna\u0142y s\u0142yszeli\u015bmy na koncertach po reaktywacji zespo\u0142u. Z drugiej – album stawiaj\u0105cy na nieco d\u0142u\u017csze formy i korzystaj\u0105cy w wi\u0119kszym stopniu w\u0142a\u015bnie z dron\u00f3w jako \u015brodka wyrazu (fina\u0142owy i chyba kluczowy utw\u00f3r Syreny<\/em>). Tak jak po\u017cywk\u0105 dla pierwszej p\u0142yty Ksi\u0119\u017cyca by\u0142 wyra\u017any w\u00f3wczas wp\u0142yw minimalizmu spod znaku Meredith Monk, ale te\u017c Wima Mertensa, a wreszcie stylistyki 4AD i fascynacji muzyk\u0105 dawn\u0105, to ten nowy Ksi\u0119\u017cyc roztapia si\u0119 du\u017co mocniej w dronach, r\u00f3wnie\u017c narz\u0119dziu minimalizmu, owszem, ale przede wszystkim kluczowym i wszechobecnym elemencie wielu dzisiejszych p\u0142yt z alternatywnej strony sceny. A je\u015bli wzi\u0105\u0107 pod uwag\u0119 fakt, \u017ce niema\u0142o polskich artyst\u00f3w na r\u00f3\u017cne sposoby odnosi si\u0119 dzi\u015b do podobnych technik, oznacza to wyj\u015bcie z rezerwatu, w jakim zesp\u00f3\u0142 zdawa\u0142 si\u0119 \u017cy\u0107 w latach 90. Cho\u0107 oczywi\u015bcie przy zachowaniu pewnych cech charakterystycznych, szczeg\u00f3lnie w partiach wokalnych Agaty Harz i Katarzyny Smoluk. No i jest to z pewno\u015bci\u0105 ja\u015bniejsza strona dron\u00f3w, gdy ju\u017c si\u0119 pojawiaj\u0105, przeciwie\u0144stwo tego, co robi Sunn O))).<\/p>\n

Na Rabbit Eclipse<\/em> olbrzymi\u0105 rol\u0119, wi\u0119ksz\u0105 na pewno ni\u017c poprzednio, graj\u0105 naturalne pog\u0142osy sali warszawskiej Kr\u00f3likarni, gdzie album by\u0142 nagrywany. To zreszt\u0105 nagranie o \u017cywszym, bardziej koncertowym charakterze. A zarazem sesja dopracowana, z robi\u0105cymi wra\u017cenie solowymi partiami Roberta Nizi\u0144skiego w Walczyku III<\/em> i mn\u00f3stwem innych element\u00f3w sugeruj\u0105cych studyjn\u0105 prac\u0119 i koncentracj\u0119. Sfer\u0119 drobnych d\u017awi\u0119k\u00f3w i efekt\u00f3w pomaga tu opanowa\u0107 Pawe\u0142 Roma\u0144czuk z Ma\u0142ych Instrument\u00f3w, a brzmieniowo i masteringowo rzecz jest znacznie lepiej wyszlifowana ni\u017c na bardziej ulotnym dawnym albumie dla Obuha. Cho\u0107 mniej ma ludowego charakteru. To bardziej misterium, mocniej hipnotyzuj\u0105ca muzyka, cho\u0107 – co\u015b za co\u015b – za cen\u0119 dawnej lekko\u015bci. Bardzo jestem ciekaw ocen za granic\u0105, bo przecie\u017c tam album wydano, no i tam potrafiono doceni\u0107 oryginalno\u015b\u0107 grupy przez lata, w du\u017cej mierze konserwuj\u0105c za granic\u0105 jej kult. <\/p>\n

Czy na tym dronowym paliwie w muzyce dojedziemy ju\u017c do ko\u0144ca \u015bwiata? Dobra odpowied\u017a dla dron\u00f3w to z\u0142a odpowied\u017a z punktu widzenia ca\u0142ej reszty. Bo mo\u017ce i dojedziemy – pod warunkiem, \u017ce koniec \u015bwiata blisko.<\/p>\n

SUNN O))) Kannon<\/em><\/strong>, Southern Lord 2015, 6\/10<\/strong><\/p>\n