{"id":731,"date":"2015-09-18T12:13:45","date_gmt":"2015-09-18T10:13:45","guid":{"rendered":"http:\/\/portretymiast.blog.polityka.pl\/?p=731"},"modified":"2018-02-19T01:25:28","modified_gmt":"2018-02-19T00:25:28","slug":"tu-jest-miasto-nie-polityka","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/2015\/09\/18\/tu-jest-miasto-nie-polityka\/","title":{"rendered":"Tu jest miasto, nie polityka"},"content":{"rendered":"

\"JacekG\"<\/a>Rozmowa z Jackiem G\u0142ombem, dyrektorem legnickiego Teatru im. Heleny Modrzejewskiej, dzia\u0142aczem spo\u0142ecznym, uczestnikiem tegorocznego IV Kongresu Ruch\u00f3w Miejskich.<\/p>\n

\"legnica\"<\/a>

Legnica<\/p><\/div>\n

Olga Gitkiewicz: – Dzisiaj obywatelsko\u015b\u0107 to no\u015bne has\u0142o.<\/strong>
\nJacek G\u0142omb:<\/strong> – Owszem, ale jest cz\u0119sto tylko has\u0142em. Ja nie mam poczucia, \u017ce \u017cyj\u0119 w Polsce obywatelskiej. Nasz wp\u0142yw na \u017cycie miasta jest de facto niewielki. Na przyk\u0142ad jak wygl\u0105daj\u0105 konsultacje spo\u0142eczne? Wiesza si\u0119 kartk\u0119 na drzwiach urz\u0119du, nikt o tym nie wie, po ilu\u015b dniach si\u0119 j\u0105 zdejmuje. To si\u0119 dzieje w \u015bwietle prawa i spe\u0142nia regu\u0142y formalno-prawne, ale jakie to ma znaczenie, czy spe\u0142nia, czy nie? Wa\u017cne, \u017ce to nie oddaje ducha konsultacji. Mam te\u017c sygna\u0142y, \u017ce radni nie przychodz\u0105 na komisj\u0119. Wi\u0119c kilka os\u00f3b decyduje o sprawach wa\u017cnych dla miasta.\u00a0Obywatelsko\u015bci nie za\u0142atwi si\u0119 referendami czy nawet bud\u017cetami obywatelskimi. Chodzi o proste rzeczy, o to, \u017ceby np. interpelacje i zapytania do rady miasta by\u0142y publiczne. \u017beby wisia\u0142y w sieci.<\/p>\n

Pan si\u0119 stara budowa\u0107 tu w Legnicy t\u0119 obywatelsko\u015b\u0107?<\/strong>
\nTa praca, kt\u00f3r\u0105 my tu wykonujemy, kt\u00f3r\u0105 jeszcze b\u0119dziemy wiele lat wykonywa\u0107, to praca w du\u017cym stopniu pozytywistyczna. \u017beby ludzi o\u015bmieli\u0107 do dzia\u0142ania. Na przyk\u0142ad podw\u00f3rka: nie chodzi tylko o ich rewitalizacj\u0119, my zwracamy uwag\u0119 na to, \u017ce one s\u0105 po prostu niebezpieczne. Mo\u017cna si\u0119 przewr\u00f3ci\u0107, skaleczy\u0107, zrani\u0107. Idziemy na te podw\u00f3rka i pukamy ludziom do drzwi, staramy si\u0119 ich wyci\u0105ga\u0107, zach\u0119ca\u0107 do tego, \u017ceby m\u00f3wili w\u0142asnym g\u0142osem, \u017ceby przychodzili na sesje.<\/p>\n

I daj\u0105 si\u0119 wci\u0105gn\u0105\u0107 w te dzia\u0142ania?<\/strong>
\nNie ma sza\u0142u, ale te\u017c nie ma katastrofy. Jeszcze par\u0119 rzeczy si\u0119 uda\u0142o, na przyk\u0142ad obywatelski projekt obni\u017cenia cen bilet\u00f3w w MPK dla senior\u00f3w i m\u0142odzie\u017cy. To by\u0142 projekt pod szyldem Porozumienia dla Legnicy, w kt\u00f3rym uda\u0142o si\u0119 po\u0142\u0105czy\u0107 m\u0142odzie\u017c legnick\u0105 z seniorami.\u00a0Wszyscy na pewne sprawy narzekamy: rozkopane miasto, chaotyczne remonty, brak aplikowania o \u015brodki unijne. Natomiast cz\u0119sto zostajemy na poziomie narzekania, a nie dzia\u0142ania. A powinno by\u0107 priorytetem dla nas zmieni\u0107 to miasto.\u00a0I na przyk\u0142ad Gorz\u00f3w to sytuacja niezwyk\u0142a: \u017ce si\u0119 skrzykuje kilkana\u015bcie os\u00f3b, zasuwa przez kilka miesi\u0119cy. I Jacek W\u00f3jcicki wygrywa w cuglach. To jest przyk\u0142ad sukcesu ruchu miejskiego. Uda\u0142o si\u0119 mie\u0107 wp\u0142yw na miasto.<\/p>\n

W\u0142a\u015bnie, ruchy miejskie. Wiele os\u00f3b ma problem ze zrozumieniem, czym s\u0105 ruchy ukierunkowane na zarz\u0105dzanie miastem, czy ruch miejski nie jest organizacj\u0105 polityczn\u0105. Przecie\u017c chodzi o w\u0142adz\u0119, nie b\u00f3jmy si\u0119 tego s\u0142owa.<\/strong>
\nTak. Ale w\u0142adza to nie musi by\u0107 polityka. Moim zdaniem miasto to nie miejsce dla polityki. Polityka powinna si\u0119 zaczyna\u0107 mo\u017ce od sejmiku, a najlepiej od rz\u0105du. My jeste\u015bmy wszyscy chorzy na t\u0119 polityk\u0119, a w mie\u015bcie jednak powinno jej by\u0107 jak najmniej. Miasto ma s\u0142u\u017cy\u0107 mieszka\u0144com i im ma by\u0107 przyjazne. To jest du\u017cy problem, \u017ce te miasta s\u0105 upolitycznione, na przyk\u0142ad \u017ce zasi\u0142ek rodzinny jest problemem politycznym, a nie spo\u0142ecznym.\u00a0Od niedawna mn\u00f3stwo ludzi, polityk\u00f3w teraz m\u00f3wi o sobie, \u017ce s\u0105 niezale\u017cni, nawet je\u015bli to s\u0105 tylko s\u0142owa. Oni zrozumieli, \u017ce fajnie mie\u0107 niezale\u017cno\u015b\u0107 w szyldzie, \u017ce ludzie to ceni\u0105.<\/p>\n

To mo\u017ce \u015bwiadczy\u0107 o tym, \u017ce ludzie tego w\u0142a\u015bnie oczekuj\u0105: \u017ce pora odpolityczni\u0107 miasto.<\/strong>
\nTak. Chocia\u017c polityka mo\u017ce by\u0107 dobrym narz\u0119dziem do zmiany \u015bwiata. Cztery lata temu kandydowa\u0142em do senatu, i to w\u0142a\u015bnie z tego przekonania przecie\u017c wynika\u0142o. Ludzie maj\u0105 w og\u00f3le negatywny stosunek do polityki, nie chc\u0105 jej w mie\u015bcie, ale na ni\u0105 trafiaj\u0105. Partie uzna\u0142y, \u017ce ka\u017cda w\u0142adza jest wa\u017cna, czy to jest w\u0142adza w Mi\u0119dzyg\u00f3rzu, czy w Warszawie, czy w ca\u0142ej Polsce. I to jest problem. Bo sprawy miejskie staj\u0105 si\u0119 sprawami szerszych interes\u00f3w. Nasz radny np. zg\u0142asza oczywisty pomys\u0142, \u017ceby interpelacje by\u0142y jawne, a koalicja ten wniosek odrzuca. Odrzuca dlatego, \u017ce zg\u0142osi\u0142a go opozycja. To samo jest w Sejmie oczywi\u015bcie, ale w mie\u015bcie mnie to dotyka najmocniej.<\/p>\n

Jakim miastem jest Legnica, jak tu si\u0119 \u017cyje? <\/strong>
\nAni ma\u0142e, ani du\u017ce. \u015awietnie po\u0142o\u017cone i zlokalizowane, w sensie autostrady, blisko\u015bci do granic, przyjazne do mieszkania. Po upadku wojew\u00f3dztwa mocno straci\u0142a, sta\u0142a si\u0119 takim za\u015bciankowo-festynowym o\u015brodkiem, gdzie wyremontowane s\u0105 cztery ulice, ale jakby pani posz\u0142a na spacer kawa\u0142ek od Rynku, to wchodzimy w slumsy.<\/p>\n

Legnica to fantastyczne miasto o wielu straconych szansach. Ekipa, kt\u00f3ra rz\u0105dzi tym miastem ju\u017c czwart\u0105 kadencj\u0119, jest ekip\u0105 archaiczno-zachowawczo-konserwatywn\u0105. Administruje tym miastem, ale nie ma wizji. A bez zmiany systemu zarz\u0105dzania, bez wizji – to miasto nie b\u0119dzie si\u0119 rozwija\u0142o dobrze. B\u0119dzie tylko lepiej lub gorzej administrowan\u0105 przestrzeni\u0105.<\/p>\n

Jaka jest w takim razie pana wizja Legnicy?<\/strong>
\nOd 21 lat prowadz\u0119 tu teatr, kt\u00f3ry ma wyra\u017any spo\u0142eczny charakter. Nie jest to teatr jedynie artystyczny, tylko teatr, kt\u00f3ry opowiada o \u015bwiecie wok\u00f3\u0142. Pr\u00f3bujemy zabiera\u0107 g\u0142os nie tylko w sprawach artystycznych, ale i spo\u0142ecznych, dotycz\u0105cych miasta.\u00a0Tylko \u017ce teatr jako narz\u0119dzie wp\u0142ywu na rzeczywisto\u015b\u0107 przesta\u0142 mi wystarcza\u0107. Dlatego cztery lata temu startowa\u0142em w wyborach do senatu. Przegra\u0142em trzystoma g\u0142osami, ale uzna\u0142em, \u017ce ten m\u00f3j pomys\u0142 na region, na miasto, trzeba realizowa\u0107. Nie chcia\u0142em by\u0107 kandydatem, kt\u00f3ry po pora\u017cce zamyka si\u0119 w domu albo wycofuje. Za\u0142o\u017cy\u0142em fundacj\u0119 Naprawiacze \u015awiata, kt\u00f3ra na celu mia\u0142a wspieranie lokalnych dzia\u0142a\u0144 dotycz\u0105cych miasta i regionu i, po prostu, naprawianie \u015bwiata: od posprz\u0105tania podw\u00f3rka po obywatelsk\u0105 strategi\u0119 rozwoju miasta, kt\u00f3r\u0105 przygotowali\u015bmy, konkurencyjn\u0105 wobec miasta.\u00a0I znowu z tego, z tej fundacji, by\u0142 krok do dzia\u0142a\u0144 samorz\u0105dowych, czyli do startu w wyborach. Z fundacji wygenerowa\u0142 si\u0119 ruch spo\u0142eczny Porozumienie dla Legnicy. No, przegrali\u015bmy te ostatnie wybory, ale mamy trzech radnych.\u00a0I mamy swoj\u0105 wizj\u0119: obywatelsk\u0105, transparentn\u0105, wizj\u0119 miasta z lud\u017ami.<\/p>\n

I dlatego jedzie pan na Kongres Ruch\u00f3w Miejskich?<\/strong>
\nJad\u0119 po wymian\u0119 do\u015bwiadcze\u0144 i energii – to mo\u017ce si\u0119 wydawa\u0107 banalne, ale jest bardzo potrzebne, zw\u0142aszcza w takiej robocie spo\u0142ecznej. Bo to przecie\u017c kosztuje – nie m\u00f3wi\u0119 o pieni\u0105dzach – ale krew, pot i zn\u00f3j. Ka\u017cde zaanga\u017cowanie spo\u0142eczne dzieje si\u0119 przynajmniej cz\u0119\u015bciowo kosztem rodziny, pracy, zdrowia. Dlatego takie spotkania s\u0105 potrzebne, one nap\u0119dzaj\u0105.\u00a0Jad\u0119 na kongres pierwszy raz. Zobaczy\u0142em, mi\u0119dzy innymi po tych wyborach, \u017ce te ruchy naprawd\u0119 maj\u0105 si\u0142\u0119. Sukces Jacka W\u00f3jcickiego, sukces Biedronia pokazuj\u0105, \u017ce niekonwencjonalny spos\u00f3b my\u015blenia o mie\u015bcie si\u0119 sprawdza.<\/p>\n

A przecie\u017c on jest konwencjonalny: chodzi o proste dzia\u0142ania, proste rzeczy, podstawowe.<\/strong>
\nTak. Prezydent si\u0119 zajmuje prostymi rzeczami, i nagle rosn\u0105 s\u0142upki poparcia.\u00a0Przyk\u0142ad Biedronia czy W\u00f3jcickiego jest fenomenalny. Buduj\u0105cy w tym sensie, \u017ce mo\u017cna mie\u0107 pomys\u0142 na \u015bwiat, wystartowa\u0107 i wygra\u0107 – i nie trzeba mie\u0107 za sob\u0105 Kopacz, Millera czy Kaczy\u0144skiego, wcale nie trzeba by\u0107 najpierw pos\u0142em, marsza\u0142kiem.\u00a0Oni pokazuj\u0105, \u017ce miasta mo\u017cna zmienia\u0107. Dlatego kongres jest wa\u017cny. To jest wa\u017cne, \u017ceby on by\u0142 takim miejscem, z kt\u00f3rego nasz g\u0142os zabrzmi.<\/p>\n

*<\/p>\n

Jacek G\u0142omb<\/strong>, re\u017cyser teatralny i filmowy, od 21 lat dyrektor Teatru Modrzejewskiej w Legnicy. Zrealizowa\u0142 tu w przestrzeniach postindustrialnych spektakle g\u0142o\u015bne i zauwa\u017cone: \u201eZ\u0142ego wg Leopolda Tyrmanda” (1996), wystawionego w starej poniemieckiej fabryce amunicji \u201eKoriolana” (wsp\u00f3lnie z Krzysztofem Kopk\u0105) wg Williama Szekspira (1998), pokazywanego na terenie by\u0142ych pruskich, a nast\u0119pnie radzieckich koszar wojskowych, \u201eBallad\u0119 o Zakaczawiu Jacka G\u0142omba” Krzysztofa Kopki i Macieja Kowalewskiego (2000), gran\u0105 w nieczynnym kinie Kolejarz \u201e\u0141emko” Roberta Urba\u0144skiego (2007) – w by\u0142ym teatrze varietes na Zakaczawiu oraz \u201eOrkiestr\u0119” Krzysztofa Kopki (2011) – w cechowni kopalni w Lubinie. Re\u017cyserowa\u0142 tak\u017ce w teatrach w Bydgoszczy, Zielonej G\u00f3rze, Gorzowie Wielkopolskim, \u0141odzi i Warszawie.<\/p>\n

Laureat Nagrody im. Konrada Swinarskiego za re\u017cyseri\u0119 \u201eBallady o Zakaczawiu” (2002). Cztery z przedstawie\u0144 G\u0142omba \u2013 \u201ePasja wg Mieczys\u0142awa Abramowicza” (1996), \u201eBallada o Zakaczawiu” (2002), \u201eWschody i Zachody Miasta” Roberta Urba\u0144skiego (2004) oraz \u201eOrkiestra” (2013, wyr\u00f3\u017cnienie na festiwalu telewizyjnym CIRCOM w Dubrowniku) \u2013 zosta\u0142y przeniesione do telewizji, dla kt\u00f3rej zrealizowa\u0142 te\u017c widowisko muzyczne Kwiaty polskie (2005).<\/p>\n

Poza sfer\u0105 inicjatyw artystycznych G\u0142omb jest tak\u017ce dzia\u0142aczem spo\u0142ecznym. Zajmuje si\u0119 aktywizacj\u0105 i wspieraniem spo\u0142eczno\u015bci lokalnych. W 2011 roku za\u0142o\u017cy\u0142 Fundacj\u0119 \u201eNaprawiacze \u015awiata\u201d. Za swoj\u0105 dzia\u0142alno\u015b\u0107, m.in. na rzecz mniejszo\u015bci narodowych, otrzyma\u0142 Europejsk\u0105 Nagrod\u0119 Obywatelsk\u0105 (2013), przyznawan\u0105 przez Parlament Europejski.<\/p>\n

Olga Gitkiewicz<\/strong> \u2013 redaktorka, dziennikarka, kieruje dzia\u0142aniami internetowymi i zespo\u0142em korespondent\u00f3w w projekcie Miasto Archipelag \u2013 Polska mniejszych miast<\/a>, realizowanego przez Wydawnictwo Karakter wsp\u00f3lnie z Tygodnikiem POLITYKA, Tr\u00f3jk\u0105 i Instytutem Reporta\u017cu. Wi\u0119cej o projekcie tak\u017ce na Facebooku<\/a>.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Rozmowa z Jackiem G\u0142ombem, dyrektorem legnickiego Teatru im. Heleny Modrzejewskiej, dzia\u0142aczem spo\u0142ecznym, uczestnikiem tegorocznego IV Kongresu Ruch\u00f3w Miejskich.<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[83,95],"tags":[21,113],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/731"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=731"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/731\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":738,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/731\/revisions\/738"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=731"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=731"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/portretymiast\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=731"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}