{"id":5969,"date":"2020-10-26T09:00:53","date_gmt":"2020-10-26T08:00:53","guid":{"rendered":"http:\/\/seryjni.blog.polityka.pl\/?p=5969"},"modified":"2020-10-26T10:14:10","modified_gmt":"2020-10-26T09:14:10","slug":"gambit-krolowej-droga-krolowej-i-marcin-dorocinski-po-radziecku","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/2020\/10\/26\/gambit-krolowej-droga-krolowej-i-marcin-dorocinski-po-radziecku\/","title":{"rendered":"„Gambit kr\u00f3lowej” – droga kr\u00f3lowej i Marcin Doroci\u0144ski po radziecku"},"content":{"rendered":"\n
\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Nowy miniserial Netflixa pod p\u0142aszczykiem szachowej rozgrywki skrywa klasyczn\u0105 bildungsroman – ze \u015bwietnie napisanymi bohaterami i przes\u0142aniem tak pozytywnym, \u017ce a\u017c troch\u0119 mdli.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n

Ale ten serialowy pozytywizm ma te\u017c dobre strony. Przede wszystkim bywa zaskakuj\u0105cy. Tam, gdzie wychowani na wsp\u00f3\u0142czesnej telewizji spodziewamy si\u0119 koszmaru – a jest tu sieroctwo, dom dziecka, rodzina zast\u0119pcza i ci\u0105g\u0142a rywalizacja, czyli szerokie pole do popisu dla wszelkich patologii – dostajemy wraz z g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0105 nieoczekiwanie ciep\u0142o i wsparcie. A to powoduje, \u017ce serial ma w sobie \u015bwie\u017co\u015b\u0107.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

Cho\u0107 im dalej, tym coraz widoczniejszy jest „pedagogiczny” cel tych pozytywnych zaskocze\u0144. Ca\u0142o\u015b\u0107 zmierza do mora\u0142u w stylu „tylko w jedno\u015bci si\u0142a” i „wesp\u00f3\u0142 w zesp\u00f3\u0142”. Takiej nauki na nasz trudny czas, spo\u0142eczne podzia\u0142y w USA (i nie tylko). Akcja toczy si\u0119 w latach 60., okresie zimnej wojny, kt\u00f3ra tu co prawda wygl\u0105da na co najwy\u017cej letni\u0105, ale g\u0142\u00f3wnym przeciwnikiem Amerykan\u00f3w, tak\u017ce przy szachownicy, s\u0105 Rosjanie.<\/p>\n\n\n\n

Na czele z Wasilijem Borgowem, m\u00f3wi\u0105cym tylko po rosyjsku charyzmatycznym arcymistrzem – w bardzo dobrym, cho\u0107 zwi\u0119z\u0142ym wykonaniu Marcina Doroci\u0144skiego. Pojawia si\u0119 w scenie rozpoczynaj\u0105cej serial, a potem nasza patriotyczna cierpliwo\u015b\u0107 zostaje wystawiona na du\u017c\u0105 pr\u00f3b\u0119, bo oto siedz\u0105ca naprzeciw niego Beth zaczyna wspomina\u0107 i zanim przesunie pion na tej szachownicy, min\u0105… cztery odcinki.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

„Gambit kr\u00f3lowej” pozornie jest histori\u0105 o szachach – cho\u0107 fani tego sportu powinni czu\u0107 si\u0119 usatysfakcjonowani. Tak naprawd\u0119, i tu du\u017cej niespodzianki nie ma, jest opowie\u015bci\u0105 o dojrzewaniu. Momentami schematyczn\u0105 bildungsroman, z kolejnymi etapami pokonywania przeszk\u00f3d, w\u0142asnych s\u0142abo\u015bci, samotno\u015bci, z pomoc\u0105 dobrych ludzi. Beth Harmon walczy z szachowymi przeciwnikami, ale przede wszystkim z w\u0142asnymi demonami. W spadku po matce otrzyma\u0142a genialny umys\u0142 i poczucie odrzucenia. Pierwsze czyni z niej cudowne dziecko szach\u00f3w, drugie pcha w kierunku autodestrukcyjnych zachowa\u0144.<\/p>\n\n\n\n

W dalekim tle jest zimna wojna, a nawet temat problematycznego wkroczenia kobiety do m\u0119skiego \u015bwiata szach\u00f3w sygnalizowany jest tak delikatnie, \u017ce prawie niezauwa\u017calnie. Podobnie zreszt\u0105 jest z rasizmem. W serialu dominuje przekaz pozytywny, na ka\u017cdym polu.<\/p>\n\n\n\n

\"\"<\/figure>\n\n\n\n

W skr\u00f3cie: b\u0119d\u0105cy ekranizacj\u0105 powie\u015bci Waltera Tevisa z 1983 r. \u201eGambit kr\u00f3lowej\u201d dla fan\u00f3w seriali ma siln\u0105 i intryguj\u0105c\u0105 g\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0119 oraz kilkoro innych te\u017c dobrze skonstruowanych i \u015bwietnie zagranych postaci. Oraz stylowe, pi\u0119knie sfotografowane ameryka\u0144skie lata 60. Dla mi\u0142o\u015bnik\u00f3w szach\u00f3w ma opisy strategii, dywagacje na temat otwar\u0107 i uj\u0119cia szachownicy z ka\u017cdego mo\u017cliwego k\u0105ta. Za\u015b dla polskiego widza \u2013 pojawiaj\u0105cego si\u0119 w kilku scenach Marcina Doroci\u0144skiego. Przes\u0142odzony, bajkowy fina\u0142 boli, ale nie zmienia faktu, \u017ce ca\u0142o\u015b\u0107 ogl\u0105da si\u0119 naprawd\u0119 nie\u017ale.<\/p>\n\n\n\n

„Gambit kr\u00f3lowej<\/strong>” (The Queen’s Gambit), re\u017c. Scott Frank, Netflix, 7 odc.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Nowy miniserial Netflixa pod p\u0142aszczykiem szachowej rozgrywki skrywa klasyczn\u0105 bildungsroman – ze \u015bwietnie napisanymi bohaterami i przes\u0142aniem tak pozytywnym, \u017ce a\u017c troch\u0119 mdli.<\/p>\n","protected":false},"author":4,"featured_media":5977,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1,24,9,13],"tags":[1329,197],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5969"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/users\/4"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=5969"}],"version-history":[{"count":13,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5969\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5995,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/5969\/revisions\/5995"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/media\/5977"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=5969"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=5969"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=5969"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}