
{"id":771,"date":"2014-08-19T12:52:47","date_gmt":"2014-08-19T10:52:47","guid":{"rendered":"http:\/\/seryjni.blog.polityka.pl\/?p=771"},"modified":"2014-08-19T14:53:27","modified_gmt":"2014-08-19T12:53:27","slug":"szkoci-seks-i-podroze-w-czasie-po-premierze-serialu-outlander","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/2014\/08\/19\/szkoci-seks-i-podroze-w-czasie-po-premierze-serialu-outlander\/","title":{"rendered":"Szkoci, seks i podr\u00f3\u017ce w czasie &#8211; po premierze serialu \u201eOutlander&#8221;"},"content":{"rendered":"<p><a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/outlander_keyart_1200_article_story_large.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-772\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/outlander_keyart_1200_article_story_large.jpg\" alt=\"outlander_keyart_1200_article_story_large\" width=\"537\" height=\"358\" srcset=\"\/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/outlander_keyart_1200_article_story_large.jpg 1012w, \/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/outlander_keyart_1200_article_story_large-300x199.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 537px) 100vw, 537px\" \/><\/a>\u201eOutlander&#8221; to jeden z bardziej wyczekiwanych seriali, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 w ostatnich tygodniach w telewizji. Ekranizacja powie\u015bci Diany Gabaldon (po polsku ukaza\u0142a si\u0119 pod tytu\u0142em \u201eObca\u201d) zapowiada\u0142a si\u0119 na idealny serial \u0142\u0105cz\u0105cy najpopularniejsze w\u0105tki: z jednej strony zjawiska paranormalne (bohaterka podr\u00f3\u017cuje w czasie), z drugiej &#8211; historia, wojna, no i oczywi\u015bcie obowi\u0105zkowy romans. A jako \u017ce serial produkuje stacja Starz, to mo\u017cna si\u0119 by\u0142o spodziewa\u0107 jeszcze seksu i rozlewu krwi. Innymi s\u0142owy: przepis na serial doskona\u0142y.\u00a0Problem jednak w tym, \u017ce ca\u0142a ta mieszanka daje produkcj\u0119, kt\u00f3r\u0105 co prawda ogl\u0105da si\u0119 mi\u0142o, ale trudno nie podda\u0107 si\u0119 wra\u017ceniu, \u017ce zdecydowanie wi\u0119cej tu tradycyjnego schematu powie\u015bci romansowej ni\u017c czegokolwiek innego.<br \/>\n<!--more--><br \/>\nAby by\u0107 uczciwym recenzentem, musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce nie czyta\u0142am ksi\u0105\u017cki. Zosta\u0142am do niej do\u015b\u0107 skutecznie zniech\u0119cona, zreszt\u0105 sam jej punkt wyj\u015bcia nie wzbudza\u0142 zainteresowania. Dlatego te\u017c nie b\u0119d\u0119 ocenia\u0107 serialu jako ekranizacji. By\u0107 mo\u017ce \u2013 to zastrze\u017cenie dla fan\u00f3w powie\u015bci \u2013 jest to ekranizacja doskona\u0142a. W\u015br\u00f3d widz\u00f3w, kt\u00f3rzy ksi\u0105\u017ck\u0119 czytali, znajdziecie sporo opinii, \u017ce tw\u00f3rcy dobrze obsadzili postacie, wybrali odpowiedni rytm narracji i nie pomin\u0119li najwa\u017cniejszych wydarze\u0144 i w\u0105tk\u00f3w. Pod tym wzgl\u0119dem niestety nie mog\u0119 ocenia\u0107, do jakiego stopnia serial pozostaje wierny ksi\u0105\u017cce.\u00a0Zreszt\u0105 nale\u017ca\u0142oby na marginesie zaznaczy\u0107, \u017ce akurat w przypadku seriali bior\u0105cych swoj\u0105 fabu\u0142\u0119 z powie\u015bci wierno\u015b\u0107 orygina\u0142owi nie jest najwi\u0119ksz\u0105 zalet\u0105 \u2013 najlepszym przyk\u0142adem \u201eTrue Blood&#8221;, kt\u00f3re w pierwszych sezonach (p\u00f3\u017aniej niekoniecznie) wiele zyska\u0142o na lu\u017anym potraktowaniu materia\u0142u wyj\u015bciowego. Niemniej mo\u017ce si\u0119 okaza\u0107, \u017ce je\u015bli uwielbiacie ksi\u0105\u017ck\u0119, to serial jest np. idealny.<\/p>\n<p>Tym, kt\u00f3rzy nie czytali ksi\u0105\u017cki, warto w dw\u00f3ch s\u0142owach stre\u015bci\u0107, o czym w\u0142a\u015bciwie \u201eOutlander&#8221; jest. Pocz\u0105tkowo rzecz rozgrywa si\u0119 w latach czterdziestych. Oto g\u0142\u00f3wna bohaterka i jej m\u0105\u017c udaj\u0105 si\u0119 do Szkocji na wakacje. Wyjazd jest im potrzebny, bo przez pi\u0119\u0107 lat prawie si\u0119 nie widzieli \u2013 on zosta\u0142 w Londynie (gdzie\u00a0pracowa\u0142 dla wywiadu brytyjskiego), ona pracowa\u0142a na froncie jako piel\u0119gniarka. Ponowne poznawanie si\u0119 idzie im w serialu doskonale, co tw\u00f3rcy przedstawiaj\u0105 nam w obowi\u0105zkowych dla produkcji kablowych licznych scenach seksu. Dodatkowo m\u0105\u017c Claire Frank jako historyk (nied\u0142ugo zacznie prac\u0119 na Oxfordzie) szuka w okolicach \u015blad\u00f3w swoich przodk\u00f3w. Oczywi\u015bcie jako historyk wie wszystko (jeden z tych filmowych schemat\u00f3w, kt\u00f3re doprowadzaj\u0105 prawdziwych historyk\u00f3w do szcz\u0119ko\u015bcisku) i rado\u015bnie dostarcza widzowi i \u017conie informacji, kt\u00f3re przydadz\u0105 si\u0119 nam p\u00f3\u017aniej. Bowiem gdzie\u015b tak w po\u0142owie odcinka nasza bohaterka przenosi si\u0119 nagle do XVIII wieku.<a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Outlander.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-773\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Outlander.jpg\" alt=\"Outlander\" width=\"503\" height=\"438\" srcset=\"\/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Outlander.jpg 720w, \/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Outlander-300x261.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 503px) 100vw, 503px\" \/><\/a>I tu jeszcze mo\u017cna przyj\u0105\u0107, \u017ce to taki ciekawy pomys\u0142. Ale niestety \u2013 potem zaczyna si\u0119 narracja, kt\u00f3ra\u00a0z serialem historycznym nie ma wiele wsp\u00f3lnego, czerpie za\u015b gar\u015bciami ze schemat\u00f3w romansowych. Tak wi\u0119c nasza bohaterka niemal od razu napotyka na swojej drodze przystojnego i szlachetnego Szkota. A \u017ce jest piel\u0119gniark\u0105, to nie do\u015b\u0107, \u017ce b\u0119dzie mog\u0142a go opatrywa\u0107 z cz\u0119stotliwo\u015bci\u0105 czterech razy na odcinek, to jeszcze mamy idealny punkt wyj\u015bcia, by nasz przystojny Szkot zaprezentowa\u0142 i straszne blizny, i ca\u0142kiem mi\u0142\u0105 dla oka muskulatur\u0119.\u00a0Przy czym\u00a0Jamie Fraser (bo tak si\u0119 \u00f3w Szkot zwie) od innych m\u0119\u017cczyzn odr\u00f3\u017cnia si\u0119 na pierwszy rzut oka. Nie tylko jest to m\u0142odzieniec urodziwy, lecz tak\u017ce szlachetny i nieczyhaj\u0105cy na cnot\u0119 naszej bohaterki, czego nie da si\u0119 powiedzie\u0107 o wielu innych postaciach. Og\u00f3lnie, jak to w takich opowie\u015bciach bywa, bohaterka jest w\u0142a\u015bciwie bezwolna i a to chce j\u0105 kto\u015b zgwa\u0142ci\u0107 albo porwa\u0107, albo uwi\u0119zi\u0107.\u00a0Taki klasyczny romansowy zabieg, kt\u00f3ry niestety wydaje si\u0119 ju\u017c nieco niemodny.<\/p>\n<p>Problemem jest te\u017c sama g\u0142\u00f3wna bohaterka.\u00a0Tw\u00f3rcy serialu zdecydowali si\u0119, \u017ce sporo jej przemy\u015ble\u0144 (mniemam, \u017ce podobnie jak w ksi\u0105\u017cce) poznamy w formie narracji z offu. I w kilku miejscach jest to ca\u0142kiem dobry zabieg, w innych czyni to odcinek niesamowicie nu\u017c\u0105cym \u2013 niemal wszystko zostaje nam opowiedziane przez bohaterk\u0119, troch\u0119 tak, jakby tw\u00f3rcy nie wierzyli, \u017ce s\u0105 w stanie przekaza\u0107 nam cz\u0119\u015b\u0107 informacji w dialogach czy w obrazach. <\/p>\n<p>Ale nie tylko to denerwuje. Claire ma by\u0107 postaci\u0105 ciekaw\u0105 \u2013 niezale\u017cn\u0105, nieznaj\u0105c\u0105 strachu, samodzieln\u0105. Problem w tym, \u017ce wi\u0119cej tu deklaracji ni\u017c dzia\u0142a\u0144. Kiedy m\u0119\u017cczy\u017ani rozmawiaj\u0105 o historii, z ulg\u0105 wychodzi do kuchni, by powr\u00f3\u017cy\u0107 sobie z fus\u00f3w z gospodyni\u0105 (zreszt\u0105 ciekawe za\u0142o\u017cenie \u2013 \u017ce historia musi by\u0107 od razu nudna i trzeba historyka dziel\u0105cego si\u0119 informacjami znosi\u0107, tak jak si\u0119 znosi nieprzyjemne brz\u0119czenie nad uchem).\u00a0Kiedy przenosi si\u0119 w czasie, o tym, \u017ce nie jest ju\u017c we wsp\u00f3\u0142czesno\u015bci, nie przekonuje jej spotkanie z przodkiem swojego m\u0119\u017ca ani fakt, \u017ce nikt nie zna poj\u0119\u0107 wsp\u00f3\u0142czesnej medycyny. Nie, o tym, \u017ce jest w XVIII wieku, przekonuje j\u0105 dopiero fakt, \u017ce nie widzi pobliskiego miasta, bo nie ma przecie\u017c elektryczno\u015bci. Zreszt\u0105 potem, kiedy ju\u017c zrozumie, \u017ce przenios\u0142a si\u0119 w czasie, wci\u0105\u017c zachowuje si\u0119 tak, jakby nie mia\u0142a zielonego poj\u0119cia, jaki by\u0142 stan wiedzy medycznej w XVIII wieku. Oczywi\u015bcie wszystko mo\u017cna zrzuci\u0107 na szok, w kt\u00f3rym znajduje si\u0119 bohaterka, ale niestety sceny te s\u0105 tak zagrane, \u017ce raczej przecz\u0105 zapewnieniom o jej wysokiej inteligencji. Jedyne, czego nie mo\u017cna bohaterce odm\u00f3wi\u0107, to doskona\u0142ych umiej\u0119tno\u015bci przystosowawczych. Wystarczy chwila i dziewczyna zachowuje si\u0119, jakby w og\u00f3le nic innego nie robi\u0142a, tylko chodzi\u0142a po \u0142\u0105kach osiemnastowiecznej Szkocji.<a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/claire-randall-outlander-009.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-774\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/claire-randall-outlander-009.jpg\" alt=\"claire randall outlander\" width=\"508\" height=\"305\" srcset=\"\/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/claire-randall-outlander-009.jpg 460w, \/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/claire-randall-outlander-009-300x180.jpg 300w\" sizes=\"(max-width: 508px) 100vw, 508px\" \/><\/a>Trzeba tu zreszt\u0105 zaznaczy\u0107, \u017ce bohaterk\u0119 otaczaj\u0105 r\u00f3wnie schematyczne postaci. Bo i nasz dzielny pi\u0119kny Szkot b\u0119dzie si\u0119 wykazywa\u0142 wszystkimi obowi\u0105zkowymi cechami klasycznego bohatera romansowego (szlachetny, staj\u0105cy w obronie s\u0142abszych, nies\u0142uchaj\u0105cy prze\u0142o\u017conych, m\u0119ski a delikatny, pewny siebie, ale skrywaj\u0105cy tajemnic\u0119 itp.), i pod\u0142y przodek m\u0119\u017ca Claire b\u0119dzie pod\u0142y w spos\u00f3b bardzo sztampowy (ten typ, co gwa\u0142ci, ch\u0142oszcze i czerpie z tego przyjemno\u015b\u0107 i nie przegapi \u017cadnej okazji, by dopiec biednym Szkotom, ich \u017conom, siostrom i dzieciom). Do tego jeszcze trzeba dorzuci\u0107 troch\u0119 magii, zielarstwa, legend, poda\u0144, wr\u00f3\u017cenia z r\u0119ki czy fus\u00f3w i prosz\u0119: wszystko rozgrywa si\u0119 wedle doskonale znanych widzowi schemat\u00f3w.<\/p>\n<p>Wypada\u0142oby powiedzie\u0107 jeszcze dwa s\u0142owa o obsadzie. G\u0142\u00f3wn\u0105 bohaterk\u0119 gra Caitriona Balfe, aktorka (wcze\u015bniej modelka) o do\u015b\u0107 niewielkim dorobku filmowym. Trzeba przyzna\u0107, \u017ce nie gra \u017ale, cho\u0107 w sumie nie ma wiele do zagrania \u2013 jej bohaterka, jak ju\u017c wspomnia\u0142am, nie jest najoryginalniejsz\u0105 i najciekawsz\u0105 ze wszystkich postaci, jakie nosi\u0142a ziemia. Z kolei przystojnego szkockiego \u017co\u0142nierza gra przystojny szkocki aktor Sam Heughan, kt\u00f3ry te\u017c nie mo\u017ce si\u0119 pochwali\u0107 du\u017cym dorobkiem aktorskim. Ale poniewa\u017c doskonale prezentuje si\u0119 w strojach z epoki, a jego bohater te\u017c w\u0142a\u015bciwie nie przejawia jeszcze jakich\u015b g\u0142\u0119bszych cech charakteru poza og\u00f3ln\u0105 szlachetno\u015bci\u0105, to mo\u017cna mu wybaczy\u0107. Aktorsko ciekawiej jest na drugim planie \u2013 m\u0119\u017ca Claire gra Tobias Menzies, znany m.in. z roli Brutusa w \u201eRzymie&#8221; czy \u201eGry o Tron&#8221;. Doskonale gra zar\u00f3wno przesympatycznego m\u0119\u017ca g\u0142\u00f3wnej bohaterki, jak i jego demonicznego przodka. <\/p>\n<p>Z kolei w\u015br\u00f3d dzielnych Szkot\u00f3w wypatrzymy Grahama McTavisha popularnego szkockiego aktora znanego dzi\u015b jednak przede wszystkim z roli Dwalina w Hobbicie.\u00a0Przy czym trzeba przyzna\u0107, \u017ce wszyscy szkoccy aktorzy, cho\u0107 m\u00f3wi\u0105 z akcentem, to takim, by bez najmniejszego problemu da\u0142o si\u0119 ich zrozumie\u0107. Nale\u017cy te\u017c stwierdzi\u0107, \u017ce serial jest doskonale zrealizowany. Dobra muzyka, \u0142adne kadry i zapieraj\u0105ce dech w piersi krajobrazy Szkocji.<a href=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Caitriona_Balfe_as_Claire_Randall_and_Tobias_Menzies_as_Frank_Randall_in_the_STARZ_Original_Series_OUTLANDER.jpg\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter  wp-image-775\" src=\"\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Caitriona_Balfe_as_Claire_Randall_and_Tobias_Menzies_as_Frank_Randall_in_the_STARZ_Original_Series_OUTLANDER-1024x682.jpg\" alt=\"OUT-101_20131019_EM-0265.jpg\" width=\"488\" height=\"324\" srcset=\"\/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Caitriona_Balfe_as_Claire_Randall_and_Tobias_Menzies_as_Frank_Randall_in_the_STARZ_Original_Series_OUTLANDER-1024x682.jpg 1024w, \/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Caitriona_Balfe_as_Claire_Randall_and_Tobias_Menzies_as_Frank_Randall_in_the_STARZ_Original_Series_OUTLANDER-300x200.jpg 300w, \/seryjni\/wp-content\/uploads\/2014\/08\/Caitriona_Balfe_as_Claire_Randall_and_Tobias_Menzies_as_Frank_Randall_in_the_STARZ_Original_Series_OUTLANDER.jpg 1800w\" sizes=\"(max-width: 488px) 100vw, 488px\" \/><\/a>Zreszt\u0105 nieprzypadkowo bohaterka b\u0142\u0105ka si\u0119 po Szkocji. Amerykanie uwielbiaj\u0105 historie, kt\u00f3re dziej\u0105 si\u0119 w Szkocji i Irlandii \u2013 przestrzeniach postrzeganych przez mieszka\u0144c\u00f3w Stan\u00f3w jako pradawne i magiczne. A na dodatek ludzie m\u00f3wi\u0105 tam po angielsku, ale nie tylko po angielsku, co dodatkowo sprawia, \u017ce jest jeszcze bardziej magicznie i romantycznie. <\/p>\n<p>Przy czym musz\u0119 przyzna\u0107, \u017ce jestem do takich narracji troch\u0119 uprzedzona, bo po pierwsze, dok\u0142adnie wiadomo, dok\u0105d zmierzaj\u0105, po drugie, s\u0105 niestety zawsze uk\u0142adane wedle tych samych staromodnych schemat\u00f3w, kt\u00f3re trzymaj\u0105 si\u0119 zaskakuj\u0105co dobrze (zw\u0142aszcza motyw kobiety piel\u0119gniarki \u2013 ile\u017c to heroin romans\u00f3w zmywa\u0142o krew z plec\u00f3w swych dzielnych kochank\u00f3w). Podobnie ten prosto zarysowany antagonizm \u2013 pi\u0119kny i dobry Szkot, pod\u0142y i z\u0142y Anglik &#8211; wywodzi si\u0119 z jakby nieco starszych i mniej skomplikowanych fabu\u0142. \u017beby by\u0142o jasne \u2013 taka historia mo\u017ce bawi\u0107, mo\u017ce nawet sk\u0142ania\u0107 do si\u0119gni\u0119cia po nast\u0119pny odcinek, ale raczej nale\u017ca\u0142oby \u201eOutlandera&#8221; zapisa\u0107 do guilty pleasures ni\u017c do odkry\u0107 sezonu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>\u201eOutlander&#8221; to jeden z bardziej wyczekiwanych seriali, kt\u00f3ry pojawi\u0142 si\u0119 w ostatnich tygodniach w telewizji. Ekranizacja powie\u015bci Diany Gabaldon (po polsku ukaza\u0142a si\u0119 pod tytu\u0142em \u201eObca\u201d) zapowiada\u0142a si\u0119 na idealny serial \u0142\u0105cz\u0105cy najpopularniejsze w\u0105tki: z jednej strony zjawiska paranormalne (bohaterka podr\u00f3\u017cuje w czasie), z drugiej &#8211; historia, wojna, no i oczywi\u015bcie obowi\u0105zkowy romans. A jako [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=771"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":777,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/771\/revisions\/777"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=771"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=771"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/seryjni\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=771"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}