zbierane s\u0105 podpisy<\/a> pod apelem do Komisji Europejskiej.<\/p>\nDramatyzmu doda\u0142y zesz\u0142otygodniowe wydarzenia. W czwartek, niespodziewanie, Komisja Europejska dyskutowa\u0142a o zorganizowaniu na forum Rady Europejskiej wys\u0142uchania Polski w sprawie procedury ochrony praworz\u0105dno\u015bci (z art. 7). Mia\u0142oby si\u0119 odby\u0107 26 czerwca. Decyzja ma zapa\u015b\u0107 w nadchodz\u0105cym tygodniu. Ale wys\u0142uchanie Polski mo\u017ce wcale nie oznacza\u0107 o\u017cywienia Unii w sprawie obrony praworz\u0105dno\u015bci w Polsce. Pojawi\u0142y si\u0119 spekulacje, \u017ce Unia mo\u017ce si\u0119 skoncentrowa\u0107 na politycznej, nieko\u0144cz\u0105cej si\u0119 procedurze z art. 7, a w zamian zrezygnowa\u0107 z krok\u00f3w s\u0105dowych. \u017be nie b\u0119dzie szans na zaskar\u017cenie ustawy o S\u0105dzie Najwy\u017cszym. I \u017ce Komisja wycofa z\u0142o\u017con\u0105 w grudniu zesz\u0142ego roku w Trybunale skarg\u0119 na pakiet ustaw s\u0105dowych.<\/p>\n
Komisja zaskar\u017cy\u0142a wtedy wprowadzenie nier\u00f3wnego wieku emerytalnego kobiet i m\u0119\u017cczyzn s\u0119dzi\u00f3w, co narusza unijn\u0105 dyrektyw\u0119 zakazuj\u0105c\u0105 dyskryminacji ze wzgl\u0119du na p\u0142e\u0107 (dyrektywa 2006\/54\/WE). I to, \u017ce minister sprawiedliwo\u015bci arbitralnie decyduje, kto mimo osi\u0105gni\u0119cia wieku emerytalnego mo\u017ce dalej orzeka\u0107, a kto nie. I \u017ce mo\u017ce dowolnie powo\u0142ywa\u0107 i odwo\u0142ywa\u0107 prezes\u00f3w s\u0105d\u00f3w.<\/p>\n
PiS zmieni\u0142 jednak te przepisy w ramach kompromisu z Uni\u0105. Zr\u00f3wna\u0142 wiek emerytalny s\u0119dzi\u00f3w, przywr\u00f3ci\u0142 opiniowanie pr\u00f3\u015bb o zgod\u0119 na dalsze orzekanie przez Krajow\u0105 Rad\u0119 S\u0105downictwa i opiniowanie kandydatur na prezes\u00f3w przez kolegia s\u0105d\u00f3w i KRS. Formalnie wi\u0119c problem znikn\u0105\u0142. Ale praktycznie istnieje nadal, bo w mi\u0119dzyczasie PiS przej\u0105\u0142 KRS, a wi\u0119c wszystkie decyzje dotycz\u0105ce s\u0119dzi\u00f3w, w tym prezes\u00f3w, s\u0105 w r\u0119kach partii rz\u0105dz\u0105cej. Mo\u017cna wi\u0119c argumentowa\u0107, \u017ce nadal istnieje zagro\u017cenie, kt\u00f3re Komisja wskaza\u0142a w skardze do Trybuna\u0142u: \u017ce naruszony jest artyku\u0142 47 Karty Praw Podstawowych UE, kt\u00f3ry daje prawo do bezstronnego i niezawis\u0142ego s\u0105du ka\u017cdemu, \u201eczyje prawa i wolno\u015bci zagwarantowane przez prawo Unii zosta\u0142y naruszone\u201d.<\/p>\n
Pytanie, kto oceni, czy zmiany w prawie dokonane przez PiS usun\u0119\u0142y zagro\u017cenie dla niezawis\u0142o\u015bci s\u0119dzi\u00f3w i niezale\u017cno\u015bci s\u0105d\u00f3w w Polsce: Komisja czy Trybuna\u0142? Je\u015bli Komisja wycofa skarg\u0119, oznacza\u0107 to b\u0119dzie, \u017ce oceni to nie niezawis\u0142y s\u0105d, ale organ polityczny, motywowany wzgl\u0119dami politycznymi.<\/p>\n
Na Komisj\u0119 Europejsk\u0105 rz\u0105d PiS mo\u017ce naciska\u0107 i ma do tego \u015brodki polityczne. Do nacisku na z\u0142o\u017cony z niezawis\u0142ych s\u0119dzi\u00f3w Trybuna\u0142 Sprawiedliwo\u015bci \u017cadnych \u015brodk\u00f3w nie ma. Dlatego w interesie polskiego wymiaru sprawiedliwo\u015bci jest, aby jego niezale\u017cno\u015b\u0107 zbada\u0142 niezawis\u0142y s\u0105d, a nie politycy.<\/p>\n
List prawnik\u00f3w do wiceprzewodnicz\u0105cego Komisji Europejskiej Fransa Timmermansa<\/strong><\/p>\nSzanowny Panie Wiceprzewodnicz\u0105cy,
\nzwracamy si\u0119 do Pana jako naukowcy zajmuj\u0105cy si\u0119 prawem, w tym konstytucyjnym, kt\u00f3rym szczeg\u00f3lnie bliskie s\u0105 Unia Europejska, demokracja i rz\u0105dy prawa. Jeste\u015bmy przekonani, \u017ce przyszed\u0142 czas, aby unijne instytucje, a zw\u0142aszcza Komisja, powzi\u0119\u0142y natychmiastowe i zdecydowane kroki, aby odpowiedzie\u0107 na niedawne dzia\u0142ania polskiego rz\u0105du, kt\u00f3re sprowadzaj\u0105 si\u0119 do ataku na rz\u0105dy prawa w tym kraju. Rz\u0105d Prawa i Sprawiedliwo\u015bci przyj\u0105\u0142 ustawy dotycz\u0105ce s\u0105d\u00f3w, Krajowej Rady S\u0105downictwa i S\u0105du Najwy\u017cszego, kt\u00f3re, rozpatrywane \u0142\u0105cznie, znacz\u0105co podwa\u017caj\u0105 niezale\u017cno\u015b\u0107 s\u0105downictwa i podporz\u0105dkowuj\u0105 s\u0105downictwo partii rz\u0105dz\u0105cej.<\/p>\n
Wszcz\u0119ta ju\u017c procedura w trybie artyku\u0142u 7 traktatu o Unii Europejskiej do tej pory przynios\u0142a jedynie kosmetyczne nowelizacje przyj\u0119tych przez rz\u0105d w Polsce ustaw. Jeste\u015bmy przekonani, \u017ce ustawa o S\u0105dzie Najwy\u017cszym powinna pilnie, natychmiastowo sta\u0107 si\u0119 przedmiotem procedury z trybu art. 258 i art. 259 traktatu o UE, aby zwr\u00f3ci\u0107 uwag\u0119 na naruszenie przepis\u00f3w zawartych w artyku\u0142ach 2, 4(3) i 19(1) traktatu o UE, kt\u00f3re poci\u0105gnie za sob\u0105 wej\u015bcie w \u017cycie ustawy o S\u0105dzie Najwy\u017cszym.<\/p>\n
Ustawa o S\u0105dzie Najwy\u017cszym wchodzi w \u017cycie z pocz\u0105tkiem lipca i, co jest obecnie planowane, konstytucyjna kadencja znacznej cz\u0119\u015bci urz\u0119duj\u0105cych s\u0119dzi\u00f3w SN wyga\u015bnie. W po\u0142\u0105czeniu ze zwi\u0119kszeniem liczby miejsc w S\u0105dzie Najwy\u017cszym oznacza to, \u017ce nowa, upolityczniona Krajowa Rada S\u0105downictwa, wybrana przez parti\u0119 rz\u0105dz\u0105c\u0105, b\u0119dzie mog\u0142a wyznaczy\u0107 wi\u0119kszo\u015b\u0107 s\u0119dzi\u00f3w S\u0105du Najwy\u017cszego. Uwa\u017camy, \u017ce stoi to wprost w sprzeczno\u015bci z praworz\u0105dno\u015bci\u0105, kt\u00f3r\u0105 artyku\u0142 2 traktatu o UE uznaje za kluczow\u0105 warto\u015b\u0107 Unii Europejskiej i podstawowy warunek niezale\u017cno\u015bci s\u0105downictwa, kt\u00f3ry jest g\u0142\u00f3wnym elementem praworz\u0105dno\u015bci.<\/p>\n
Nak\u0142aniamy Komisj\u0119, aby powzi\u0119\u0142a natychmiastowe, konieczne kroki w celu uruchomienia procedury w trybie art. 258, co umo\u017cliwi\u0142oby Trybuna\u0142owi Sprawiedliwo\u015bci, je\u015bli ustawy te nie zostan\u0105 zmienione, orzec w ich przedmiocie.<\/p>\n
Jeste\u015bmy przekonani, \u017ce stawk\u0105 jest nie tylko zagro\u017cenie praworz\u0105dno\u015bci w Polsce, ale r\u00f3wnie\u017c wiarygodno\u015b\u0107 ca\u0142ej Unii Europejskiej i jej przywi\u0105zanie do praworz\u0105dno\u015bci.<\/p>\n
Z powa\u017caniem<\/p>\n
1. Wojciech Sadurski, Uniwersytet w Sydney, Uniwersytet Warszawski
\n2. Gr\u00e1inne de B\u00farca, Uniwersytet w Nowym Jorku
\n3. Bruce Ackerman, Uniwersytet Yale
\n4. Jan Barcz, Uniwersytet Ko\u017aminskiego
\n5. Monica Claes, Uniwersytet w Maastricht
\n6. Paul Craig, Uniwersytet Oksfordzki
\n7. Bruno de Witte, Uniwersytet w Maastricht i Europejski Instytut Uniwersytecki we Florencji
\n8. G\u00e1bor Halmai, Europejski Instytut Uniwersytecki we Florencji
\n9. Ronald Janse, Open University w Heerlen w Holandii
\n10. R. Daniel Kelemen, Uniwersytet Rutgers
\n11. Claire Kilpatrick, Europejski Instytut Uniwersytecki we Florencji
\n12. Tomasz Tadeusz Koncewicz, Uniwersytet Gda\u0144ski, Uniwersytet Princeton (LAPA)
\n13. Martin Krygier, Uniwersytet Nowej Po\u0142udniowej Walii
\n14. Mattias Kumm, WZB Berlin i Uniwersytet w Nowym Jorku
\n15. Marcin Matczak, Uniwersytet Warszawski
\n16. Vlad Perju, Boston College
\n17. Laurent Pech, Uniwersytet Middlesex w Londynie
\n18. Kim Lane Scheppele, Uniwersytet w Princeton
\n19. Robert Schuetze, Uniwersytet Durham i Kolegium Europejskie w Brugii
\n20. Joanne Scott, Europejski Instytut Uniwersytecki we Florencji
\n21. Maximilian Steinbeis, Verfassungsblog
\n22. Neil Walker, Uniwersytet w Edynburgu
\n23. Stephen Weatherill, Uniwersytet Oksfordzki<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Prawnicy z ca\u0142ego \u015bwiata apeluj\u0105 do wiceprzewodnicz\u0105cego Komisji Europejskiej Fransa Timmermansa w obronie polskich s\u0105d\u00f3w. Gra idzie o to, kto b\u0119dzie ocenia\u0142 niezale\u017cno\u015b\u0107 polskiego s\u0105downictwa: unijni politycy czy niezawis\u0142y Trybuna\u0142. Na razie procedura polityczna \u2013 z art. 7 \u2013 okazuje si\u0119 nieskuteczna, grz\u0119zn\u0105c w politycznych grach.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[27,28,6,29],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1083"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1083"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1083\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1089,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1083\/revisions\/1089"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1083"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1083"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1083"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}