Sejm wybra\u0142 na RPO Bart\u0142omieja Wr\u00f3blewskiego. Wzruszony tym pose\u0142 PiS zadeklarowa\u0142, \u017ce jak tylko zatwierdzi go Senat, wystapi z partii. Wszystkim zapewne ul\u017cy\u0142o: b\u0119dzie jednak rzecznikiem bezpartyjnym! Ale gdyby wola\u0142 pos\u0142em pozosta\u0107, to zawsze mo\u017cna napisa\u0107 szybki wniosek do Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej, \u017ceby uniewa\u017cni\u0142 konstytucyjny zakaz, by RPO by\u0142 cz\u0142onkiem partii.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Pose\u0142 Wr\u00f3blewski wypowiedzia\u0142 te\u017c inn\u0105 g\u0142\u0119bok\u0105 my\u015bl \u015bwiadcz\u0105c\u0105 o tym, \u017ce przygotowuje si\u0119 do roli: \u201eRPO nie w ka\u017cdy sp\u00f3r polityczny musi si\u0119 anga\u017cowa\u0107\u201d. B\u0119dzie si\u0119 anga\u017cowa\u0142 w co drugi na przyk\u0142ad? To ju\u017c by\u0142by post\u0119p.<\/p>\n\n\n\n
Jak na razie nie zanosi si\u0119 jednak, \u017ceby Senat go popar\u0142. Senator niezale\u017cny Krzysztof Kwiatkowski zdradzi\u0142 swoje kuluarowe ustalenia: \u201eTa kandydatura uzyska 48 g\u0142os\u00f3w za, 50 przeciw, jeden g\u0142os wstrzymuj\u0105cy, a jeden z senator\u00f3w nie we\u017amie udzia\u0142u w g\u0142osowaniu\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Nawet jednak, gdyby pr\u00f3cz senator\u00f3w rz\u0105dz\u0105cej koalicji zag\u0142osowa\u0142 za Wr\u00f3blewskim kto\u015b jeszcze \u2013 nie b\u0119dzie to mia\u0142o znaczenia, bo potrzebna jest wi\u0119kszo\u015b\u0107, czyli co najmniej 50+1 g\u0142os\u00f3w. Zatem b\u0119dzie pewnie kolejna kandydatura. Zobaczymy, czy kompromisowa.<\/p>\n\n\n\n
Jednocze\u015bnie PiS zapowiada jak\u0105\u015b ustaw\u0119, kt\u00f3ra ma spraw\u0119 RPO uregulowa\u0107. Mo\u017cliwe s\u0105 trzy wersje. Pierwsza: wprowadzenie instytucji \u201ekomisarza\u201d, ale by\u0142oby to w oczywisty spos\u00f3b sprzeczne z czwartkowym wyrokiem Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej, kt\u00f3ry ca\u0142y opiera si\u0119 na rozumowaniu, \u017ce nie mo\u017ce by\u0107 \u017cadnego \u201epe\u0142ni\u0105cego obowi\u0105zki\u201d czy jak go zwa\u0142, nawet je\u015bli jest to dotychczasowy RPO po up\u0142ywie kadencji.<\/p>\n\n\n\n
Druga mo\u017cliwo\u015b\u0107: PiS zaproponuje ustaw\u0119 zmieniaj\u0105c\u0105 tryb powo\u0142ywania RPO \u2013 np. je\u015bli jest pat, powiedzmy, po trzech pr\u00f3bach, to RPO powo\u0142uje marsza\u0142ek Sejmu. Oczywi\u015bcie nie mo\u017cna ustaw\u0105 zmieni\u0107 trybu wyboru, kt\u00f3ry jest w konstytucji. Ale PiS nie raz zmienia\u0142 konstytucj\u0119 ustaw\u0105, wi\u0119c nic by w takiej propozycji nie by\u0142o dziwnego. Pytanie tylko, czy znajdzie wi\u0119kszo\u015b\u0107 sejmow\u0105 dla takich ustaw? W obecnym stanie sk\u0142\u00f3cenia koalicji rz\u0105dz\u0105cej jest to w\u0105tpliwe.<\/p>\n\n\n\n
I trzecia mo\u017cliwo\u015b\u0107: ustawa wprowadzaj\u0105ca rodzaj kierownika administracyjnego Biura RPO. Takiego tymczasowego zarz\u0105dcy, kt\u00f3ry nie b\u0119dzie mia\u0142 uprawnie\u0144 Rzecznika innych ni\u017c te konieczne do administrowania Biurem. Tak czy inaczej, wygl\u0105da na to, \u017ce za trzy miesi\u0105ce nie b\u0119dzie nowego RPO.<\/p>\n\n\n\n
Tymczasem w s\u0105dach r\u00f3\u017cnych szczebli i rodzaj\u00f3w s\u0105 sprawy wniesione tam przez PRO. Poczynaj\u0105c od najgor\u0119tszej w ostatnich dniach: zaskar\u017cenia decyzji Urz\u0119du Ochrony Konkurencji i Konsument\u00f3w niewnosz\u0105cej sprzeciwu wobec kupna tytu\u0142\u00f3w prasowych Polska Press przez Orlen. Na razie s\u0105d zablokowa\u0142 transakcj\u0119 do czasu os\u0105dzenia skargi Rzecznika.<\/p>\n\n\n\n
Z kolej w NSA czeka kasacja premiera Morawieckiego od wyroku Wojew\u00f3dzkiego S\u0105du Administracyjnego w Warszawie stwierdzaj\u0105cego, \u017ce premier, zarz\u0105dzaj\u0105c wybory \u201ekopertowe\u201d, ra\u017c\u0105co naruszy\u0142 prawo.<\/p>\n\n\n\n
W s\u0105dach administracyjnych jest na r\u00f3\u017cnym etapie kilkadziesi\u0105t wniesionych przez RPO zaskar\u017ce\u0144 uchwa\u0142 samorz\u0105d\u00f3w o ustanowienie \u201estref wolnych od ideologii LGBT\u201d.<\/p>\n\n\n\n
S\u0105 te\u017c liczne skargi \u2013 tak\u017ce kasacyjne \u2013 w sprawie kar za niestosowanie si\u0119 do pandemicznych zakaz\u00f3w: demonstrant\u00f3w, przedsi\u0119biorc\u00f3w otwieraj\u0105cych np. restauracje czy zwyk\u0142ych spacerowicz\u00f3w. Do tego dochodzi ok. 60 skarg nadzwyczajnych wys\u0142anych do Izby Kontroli Nadzwyczajnej S\u0105du Najwy\u017cszego. I mn\u00f3stwo spraw obywateli, kt\u00f3rych Rzecznik nie inicjowa\u0142, tylko si\u0119 do nich przy\u0142\u0105czy\u0142.<\/p>\n\n\n\n
Je\u015bli s\u0105dy nie osadz\u0105 ich w ci\u0105gu najbli\u017cszych trzech miesi\u0119cy, zanim wyrok pozbawiaj\u0105cy Adama Bodnara urz\u0119du wejdzie w \u017cycie, to powstanie sp\u00f3r, czy mog\u0105 s\u0105dzi\u0107 te sprawy w sytuacji, gdy nie ma urz\u0119duj\u0105cego RPO. Mo\u017cna si\u0119 spodziewa\u0107, \u017ce prokuratorzy b\u0119d\u0105 przyst\u0119powali do tych spraw i \u017c\u0105dali ich zawieszenia. S\u0105dy b\u0119d\u0105 musia\u0142y decydowa\u0107: zawiesi\u0107 czy nie? Dzia\u0142aj\u0105c pod presj\u0105 w\u0142adzy.<\/p>\n\n\n\n
Taka sytuacja by\u0142a ju\u017c w 2007 r. Wprowadzono nowe prawo, \u017ce w kilkunastodniowym terminie od wyboru w\u00f3jtowie, burmistrzowie i prezydenci miast maj\u0105 z\u0142o\u017cy\u0107 o\u015bwiadczenia o dzia\u0142alno\u015bci gospodarczej ma\u0142\u017conk\u00f3w pod rygorem niewa\u017cno\u015bci ich wyboru. Wielu z nich \u2013 w tym Hanna Gronkiewicz-Waltz – si\u0119 sp\u00f3\u017ani\u0142o. Sprawy przed s\u0105dami administracyjnymi, w kt\u00f3rych m.in. stron\u0105 by\u0142o miasto Warszawa w osobie prezydenta, by\u0142y cz\u0119sto \u2013 cho\u0107 nie zawsze – zawieszane, poniewa\u017c s\u0105dy nie by\u0142y pewne, czy osoby uprawomocnione przez Hann\u0119 Gronkiewicz-Waltz maj\u0105 mandat do stawania w sprawie.<\/p>\n\n\n\n
Ale by\u0142 te\u017c inny precedens: gdy w 2010 r. zgin\u0105\u0142 w katastrofie smole\u0144skiej RPO Janusz Kochanowski, NSA uzna\u0142, \u017ce upe\u0142nomocniony przed \u015bmierci\u0105 przez niego zast\u0119pca w razie jego nieobecno\u015bci ma zdolno\u015b\u0107 reprezentowania urz\u0119du. NSA uzasadnia\u0142 wtedy, \u017ce RPO to organ, a organ istnieje mino braku na jego czele osoby Rzecznika Praw Obywatelskich.<\/p>\n\n\n\n
Tak czy siak – b\u0119dzie sp\u00f3r. Dlatego odpowiedzialnym zachowaniem s\u0119dzi\u00f3w b\u0119dzie os\u0105dzi\u0107 sprawy wniesione przez Adama Bodnara, zanim opu\u015bci on sw\u00f3j urz\u0105d. Naprawd\u0119 szkoda by\u0142oby zmarnowa\u0107 wysi\u0142ek RPO, nadzieje ludzi i obron\u0119 praworz\u0105dno\u015bci, kt\u00f3r\u0105 te sprawy maj\u0105 na celu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
Sejm wybra\u0142 na RPO Bart\u0142omieja Wr\u00f3blewskiego. Wzruszony tym pose\u0142 PiS zadeklarowa\u0142, \u017ce jak tylko zatwierdzi go Senat, wystapi z partii. Wszystkim zapewne ul\u017cy\u0142o: b\u0119dzie jednak rzecznikiem bezpartyjnym! Ale gdyby wola\u0142 pos\u0142em pozosta\u0107, to zawsze mo\u017cna napisa\u0107 szybki wniosek do Trybuna\u0142u Przy\u0142\u0119bskiej, \u017ceby uniewa\u017cni\u0142 konstytucyjny zakaz, by RPO by\u0142 cz\u0142onkiem partii.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3351,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3775"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3775"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3775\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3784,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3775\/revisions\/3784"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3351"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3775"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3775"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3775"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}