W\u0142adza usi\u0142uje legalizowa\u0107 nieludzkie traktowanie uchod\u017ac\u00f3w na granicy, wydaj\u0105c rozporz\u0105dzenie sprzeczne z ustaw\u0105, konstytucj\u0105 i konwencj\u0105 uchod\u017acz\u0105. Brnie w bezprawie.<\/p>\n\n\n\n\n\n\n\n
Wygl\u0105da na to, \u017ce bia\u0142oruscy pogranicznicy okazali si\u0119 bardziej humanitarni ni\u017c polscy: zabrali cz\u0119\u015b\u0107, prawdopodobnie chorych, os\u00f3b z grupy Afga\u0144czyk\u00f3w koczuj\u0105cych mi\u0119dzy granicami. W sobot\u0119 polska Stra\u017c Graniczna nie dopu\u015bci\u0142a do nich lekarki i nie zgodzi\u0142a si\u0119 przekaza\u0107 im lekarstw. Lekarka pr\u00f3bowa\u0142a krzykiem porozumie\u0107 si\u0119 z chorymi, ale polscy pogranicznicy w\u0142\u0105czyli silniki i klaksony samochod\u00f3w odgradzaj\u0105cych uchod\u017ac\u00f3w, \u017ceby jej to udaremni\u0107.<\/p>\n\n\n\n
Przetrzymywanie wyko\u0144czonych kilkutygodniow\u0105 podr\u00f3\u017c\u0105 ludzi \u2013 w tej chwili ok. 20 – pod go\u0142ym niebem, niedostarczanie jedzenia i uniemo\u017cliwianie udzielenia pomocy medycznej to zachowanie bezprawne i amoralne. W tej sprawie odezwa\u0142 si\u0119 podczas niedzielnego kazania miejscowy ksi\u0105dz Wojciech D\u0105browski, przypominaj\u0105c o obowi\u0105zku mi\u0142o\u015bci do bli\u017aniego \u201ebez wzgl\u0119du na to, jakie ma wyznanie, jaki kolor sk\u00f3ry i kim jest”. A Konferencja Episkopatu Polski wyda\u0142a o\u015bwiadczenie: \u201e\u017bywimy przekonanie, \u017ce odpowiedzialni za przestrzeganie prawa b\u0119d\u0105 w pe\u0142ni respektowa\u0107 mi\u0119dzynarodowe zobowi\u0105zania wobec os\u00f3b poszukuj\u0105cych ochrony, w tym r\u00f3wnie\u017c prawa do z\u0142o\u017cenia wniosku o udzielenie ochrony mi\u0119dzynarodowej. (\u2026) Oboj\u0119tno\u015b\u0107 nie jest postaw\u0105 autentycznie chrze\u015bcija\u0144sk\u0105. Rozpalajmy w sobie wyobra\u017ani\u0119 mi\u0142osierdzia, kt\u00f3ra pozwoli w\u0142\u0105czy\u0107 si\u0119 w pomoc tym, kt\u00f3rzy jej potrzebuj\u0105, podejmuj\u0105c w ten spos\u00f3b misj\u0119 Dobrego Samarytanina”.<\/p>\n\n\n\n
Te wezwania do humanitaryzmu pozostaj\u0105 bez wp\u0142ywu na dzia\u0142anie funkcjonariuszy pa\u0144stwa. Usprawiedliwieniem ich okrucie\u0144stwa i \u0142amania prawa ma by\u0107 to, \u017ce uchod\u017acy fizycznie nie przekroczyli polskiej granicy. Z prawnego punktu widzenia nie ma to znaczenia, bo skorzystali z prawa z\u0142o\u017cenia wobec pogranicznik\u00f3w ustnej deklaracji ubiegania si\u0119 o status uchod\u017acy. Potem ich pe\u0142nomocnicy z\u0142o\u017cyli miejscowemu komendantowi Stra\u017cy Granicznej pisemne wnioski. A wi\u0119c pogranicznicy i ich mocodawcy \u0142ami\u0105 ustaw\u0119 o uchod\u017acach. \u0141ami\u0105 j\u0105 jeszcze bardziej (o ile si\u0119 da) wobec os\u00f3b wy\u0142apywanych po przekroczeniu granicy, kt\u00f3re \u2013 mimo g\u0142o\u015bnego o\u015bwiadczania, \u017ce ubiegaj\u0105 si\u0119 o ochron\u0119 jako uchod\u017acy – s\u0105 odwo\u017cone na granic\u0119 i wypychane.<\/p>\n\n\n\n
W sobot\u0119 w nocy minister spraw wewn\u0119trznych wyda\u0142 rozporz\u0105dzenie, kt\u00f3re mia\u0142oby legalizowa\u0107 dzia\u0142ania pogranicznik\u00f3w. To nowelizacja rozporz\u0105dzenia wydanego w marcu zesz\u0142ego roku w zwi\u0105zku z pandemi\u0105, kt\u00f3re m\u00f3wi o ograniczeniu ruchu na granicach pa\u0144stwa. Teraz minister dopisa\u0142 do niego dwa punkty: \u017ce osoby, kt\u00f3re nie nale\u017c\u0105 do wymienionych w rozporz\u0105dzeniu kategorii maj\u0105cych prawo przekracza\u0107 polsk\u0105 granic\u0119 (oczywi\u015bcie nie wymienia si\u0119 uchod\u017ac\u00f3w), \u201epoucza si\u0119 o obowi\u0105zku niezw\u0142ocznego opuszczenia terytorium Rzeczypospolitej Polskiej\u201d. A \u201ew przypadku ujawnienia os\u00f3b (\u2026) w przej\u015bciu granicznym (\u2026) oraz poza zasi\u0119giem terytorialnym przej\u015bcia granicznego osoby takie zawraca si\u0119 do linii granicy pa\u0144stwowej\u201d.<\/p>\n\n\n\n
Rozporz\u0105dzenie nie mo\u017ce si\u0119 stosowa\u0107 do os\u00f3b prosz\u0105cych w Polsce o azyl, bo ich dotyczy nie ustawa o ochronie granicy pa\u0144stwowej \u2013 na podstawie kt\u00f3rej wydano to rozporz\u0105dzenie – ale ustawa o udzielaniu cudzoziemcom ochrony na terytorium RP. I konwencja genewska o uchod\u017acach. Dlatego rozporz\u0105dzenie mo\u017ce si\u0119 stosowa\u0107 co najwy\u017cej do os\u00f3b, kt\u00f3re nie prosz\u0105 o azyl, a wjecha\u0142y np. w celu turystycznym.<\/p>\n\n\n\n
Ta pr\u00f3ba legalizacji pa\u0144stwowego bezprawia jest \u017ca\u0142osna. Oparta na rozporz\u0105dzeniu decyzja nie utrzyma\u0142aby si\u0119 przed \u017cadnym s\u0105dem. W\u0142adza liczy jednak, \u017ce wyrzuceni z Polski uchod\u017acy nie zdo\u0142aj\u0105 odwo\u0142a\u0107 si\u0119 do s\u0105du \u2013 bo jak? Poza tym to rozporz\u0105dzenie szefa MSWiA ma zapewne uspokoi\u0107 l\u0119ki pogranicznik\u00f3w, \u017ce zostan\u0105 poci\u0105gni\u0119ci do odpowiedzialno\u015bci karnej za \u0142amanie prawa. Ale te\u017c b\u0119dzie nieskuteczna: zar\u00f3wno gdy chodzi o odpowiedzialno\u015b\u0107 za \u0142amanie ustawy uchod\u017aczej, jak i norm humanitarnego traktowania. Tu te\u017c nie ma znaczenia, po kt\u00f3rej stronie granicy znajduj\u0105 si\u0119 potrzebuj\u0105cy pomocy ludzie.<\/p>\n\n\n\n
Art. 40 konstytucji m\u00f3wi: \u201enikt nie mo\u017ce by\u0107 poddany torturom ani okrutnemu, nieludzkiemu lub poni\u017caj\u0105cemu traktowaniu i karaniu\u201d. Kodeks karny, art. 162, stanowi: \u201ekto cz\u0142owiekowi znajduj\u0105cemu si\u0119 w po\u0142o\u017ceniu gro\u017c\u0105cym bezpo\u015brednim niebezpiecze\u0144stwem utraty \u017cycia albo ci\u0119\u017ckiego uszczerbku na zdrowiu nie udziela pomocy, mog\u0105c jej udzieli\u0107 bez nara\u017cenia siebie lub innej osoby na niebezpiecze\u0144stwo utraty \u017cycia albo ci\u0119\u017ckiego uszczerbku na zdrowiu, podlega karze pozbawienia wolno\u015bci do lat 3\u201d. Uchod\u017acy na granicy s\u0105 prawdopodobnie chorzy, a nie dopuszczono do nich lekarzy. Kobiety nie za\u0142atwiaj\u0105 potrzeb fizjologicznych, bo musia\u0142yby to robi\u0107 na oczach m\u0119\u017cczyzn: z w\u0142asnej grupy, pogranicznik\u00f3w bia\u0142oruskich i polskich. Blokuje si\u0119 dostarczanie im po\u017cywienia, nie mog\u0105 utrzymywa\u0107 higieny. To okoliczno\u015bci wyczerpuj\u0105ce znamiona okrutnego traktowania i pozostawienia w sytuacji zagra\u017caj\u0105cej \u2013 co najmniej \u2013 zdrowiu. Funkcjonariusze polskiego pa\u0144stwa nie tylko sami nie udzielaj\u0105 im pomocy, ale te\u017c nie dopuszczaj\u0105, by dostarczyli jej przybyli na granic\u0119 wolontariusze.<\/p>\n\n\n\n
Patrick Radzimierski, prawnik z kancelarii Dentons, kt\u00f3ry pro bono pr\u00f3buje pom\u00f3c uchod\u017acom, opowiedzia\u0142 dziennikarzowi OKO.press, \u017ce zapyta\u0142 jednego z funkcjonariuszy, czy gdyby mia\u0142 taki rozkaz, toby do niego bez wahania strzeli\u0142? Oczywi\u015bcie \u2013 odpowiedzia\u0142. Przypominaj\u0105 si\u0119 zomowcy z kopalni \u201eWujek\u201d, kt\u00f3rzy te\u017c t\u0142umaczyli si\u0119 rozkazami. I strzelcy z muru berli\u0144skiego \u2013 by sko\u0144czy\u0107 tylko na tych historycznych przyk\u0142adach.<\/p>\n\n\n\n
By\u0107 mo\u017ce pogranicznicy s\u0105dz\u0105, \u017ce dzia\u0142aj\u0105c na rozkaz, nie ponosz\u0105 winy. B\u0142\u0105d. Rozkaz nie uwalnia od winy. Poszerza tylko kr\u0105g winnych z bezpo\u015bredniego wykonawcy na jego mocodawc\u0119. Funkcjonariusz ma obowi\u0105zek odm\u00f3wi\u0107 wykonania rozkazu, kt\u00f3ry sprzeciwia si\u0119 prawu.<\/p>\n\n\n\n
To, co w\u0142adza robi teraz z uchod\u017acami na bia\u0142oruskiej granicy, prawdopodobnie ma przekona\u0107 \u0141ukaszenk\u0119, \u017ce nie ma co podrzuca\u0107 nam ludzi, bo tylko sobie robi tym k\u0142opot. To by\u0142aby dopuszczalna taktyka, gdyby chodzi\u0142o np. o odpady. Ale to \u017cywi ludzie.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"
W\u0142adza usi\u0142uje legalizowa\u0107 nieludzkie traktowanie uchod\u017ac\u00f3w na granicy, wydaj\u0105c rozporz\u0105dzenie sprzeczne z ustaw\u0105, konstytucj\u0105 i konwencj\u0105 uchod\u017acz\u0105. Brnie w bezprawie.<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":4124,"comment_status":"open","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[1],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114"}],"collection":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=4114"}],"version-history":[{"count":12,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4127,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/4114\/revisions\/4127"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media\/4124"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=4114"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=4114"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/blog.polityka.pl\/siedlecka\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=4114"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}